The price of domestic waste in a circular economy

Domestic waste. The only time Henk & Ingrid actively consider this to be an issue is when it’s that time of the week again, and he or she has to lug the waste out of the house. Usually in the poring rain.  And granted, who would consider the remainder of our daily life as an interesting topic? Perhaps it is not a coincidence as most of the expressions concerning waste have a negative connotation!

But there is more to domestic waste than we generally care to consider. And I’m not just talking about the resources hidden in the enormous quantities of domestic waste we collectively chuck out each year.



In The Netherlands, there is something odd going on with domestic waste.
The amount of domestic waste produced annually has increased steeply for decades until the year 2000. From 2000-2007 the growth decreased as from 2007 the total amount of domestic waste decreases.

As of 1990, the Dutch become more and more positive towards the idea of separating domestic waste, which is clearly shown in the amounts of waste collected in separate streams and what domestic waste in the Netherlands consists of. The connection between the contents and the degree of separating waste is obviously not a coincidence.

Every household in The Netherlands pays an annual fee to the municipality for the disposal of its domestic waste. This fee is not just for paying the individual who comes to take the trash away, but obviously for managing the system as well but not for other expenses. Thus, when the total amount of domestic waste decreased, the obvious assumption is that this fee would decrease as well. Well, no, not necessarily.

Based on the principle that waste has no use or function, our municipalities have been given (or have taken, depending on the point of view) the authority to get rid of our waste to keep our town and cities inhabitable. And obviously the ones –the households- causing the pollution are the ones who have to pay to get rid of it. And traditionally, the waste was taken to a landfill, or incinerated. Luckily for us the landfills are largely obsolete and the majority of waste is incinerated, the released energy is used to generate ‘sustainable’ energy (both electricity and heath). But still.

The annual fee every household pays has not decreased but steadily increased over the past years. In all honesty, this is not the case for every municipality. There is a significant difference between three systems in place. The most common system is a fixed fee per household (one person, or more) per annum (green line). Alternatively there is a different system which calculates the fee per person in every household (purple line).

And finally there is the DIFTAR system (blue line). Municipalities who have chosen for this differentiated system have not had to decrease the annual fee over the past decade. Roughly 30% of the Dutch municipalities are DIFTAR-municipalities.

But what does this mean for Henk & Ingrid? Generally speaking this means that separating waste does not bring them anything, apart from the knowledge that they are actively reducing the amount of resources incinerated and making them Plastic Heroes. They will pay the same fee, regardless whether they turn out one bag of refuge or 10. Suffice to say that this does not offer an incentive to separate or reduce waste.

Perhaps this stems from an era in which we could not have known better (or could we?), in a time in which recycling was a myth and municipalities signed European tender agreements which lasted for decades with large multinational refuge handlers? It is a fact that most of the major cities in the Netherlands have entered such agreements and that the municipal waste goes straight into the incinerators, after a stage in which the separate materials are separated and – in all likelihood – sold.

There are different approaches, though. Ryck is an initiative in which individuals are financially rewarded for every kg of separated waste they hand in. Twence is a cooperative of a number of municipalities, which have taken matters into their own hands and in doing so, have created a system which turns out green energy, large quantities of raw material and a substantially lower annual fee for the inhabitants. HVC Groep, has taken it upon itself after being confronted with decreasing quantities of waste to incinerate to turn towards sustainable energy and to create awareness and subsequently decrease the amount of waste produced by its shareholders, a number of municipalities. This is a paradigm shift from the more obvious paradigm to import waste from abroad to keep the incinerators burning. And finally, one municipality has, in spite of a very lucrative contract (for the refuge handler, that is) taken the initiative to organize a subsystem for raw materials and thrift stores, to ensure that the absolute minimum of materials go to waste. As a “prize” for this initiative they may face a penalty because the quantity of waste collected goes beneath a threshold set in the 90’s (!).

This example shows once again that economic principles can only be applied to green our economy with the right government policies in place. Otherwise the Dutch will all become Plastic Heroes instead of getting a lower annual fee for removing a decreasing amount of waste in an increasingly circular economy.

This post was written for and published by TEDxBinnenhof in close collaboration with Ivo Stroeken, Advisor Electric Transportation.

Eindig fosfor

Op 18 januari zond Labyrint de uitzending eindig fosfor uit. Na een heleboel kijktips via twitter en via weblogs (oa Duurzaam Gebouwd) heb ik gelukkig toch maar besloten te kijken. De uitzending is zeker de moeite waard en biedt ook een blik op het belang van fosforproducent Thermphos in Vlissingen (en ja, ik heb de Zembla uitzending over Therphos gezien).

De aflevering van Labyrint geeft ook een mooi inkijkje in wat er inmiddels allemaal mogelijk is met rioolwater. In Sneek wordt gewerkt aan methoden om van een kostenpost een opbrengstenpost te maken. Daar is een wijk in aanbouw waar het rioolwater voor een deel in de gas- en elektriciteitsbehoefte van bewoners gaat voorzien. Bovendien kan ook het groenafval in dezelfde installatie, wat weer ritten met vuilniswagens scheelt om het groenafval gescheiden op te halen. Minder ritjes met vuilniswagens scheelt weer in de luchtkwaliteit in de woonomgeving (tenzij je nul-emissie vuilniswagens hebt) en je hebt minder ambtenaren nodig (in plaatsen waar afval ophalen nog in overheidshanden is).

Voor een gemeente als Rotterdam, waar in grote delen nog geen gescheiden inzameling plaatsvind biedt het bovendien de mogelijkheid om groenafval wel te scheiden en nuttig in te zetten. Inzet van dit soort technieken vergt wel een omslag in het denken over afvalwaterzuivering: van groot en centraal naar kleinschaliger en decentraal.

Blog Action Day 2010: Pharmafilter #bad2010

15 oktober is het tijd voor de jaarlijkse Blog Action Day. Het thema van dit jaar is, zoals ik al eerder schreef, water. In aanloop daarnaar toe wil ik een aantal Nederlandse bedrijven met innovatieve waterproducten in het zonnetje zetten. Water is tenslotte een van de belangrijke innovatie en . Vandaag Pharmafilter.

Pharmafilter is een Nederlands bedrijf dat een totaal oplossing biedt voor afval en afvalwater in de zorgsector. Volgens Pharmafilter heeft hun systeem de volgende voordelen (bron website van Pharmafilter):

  • meer efficiency en hygiene bij de verwerking van ziekenhuisafval;
  • op locatie reductie van het vaste afval en reiniging van het afvalwater;
  • verwijdering van medicijnen, röntgen en hormoonverstorende stoffen.

Het resultaat water dat rechtstreeks geloosd kan worden op het oppervlaktewater, of hergebruikt voor bv. toiletten, biogas voor opwekking van energie en het vaste afval kan gerecycled worden of worden gebruikt voor opwekking van energie (verbranden).

Met het zuiveren van medicijnresten uit het afvalwater van zorginstellingen biedt Pharmafilter een oplossing voor een milieuprobleem waar naar mijn weten nog weinig oplossingen voor bestaan. Een beetje zoeken op internet leert wel dat er meerdere waterschappen, universiteiten en bedrijven zoeken naar oplossingen.

Pharmafilter vormt een mooi voorbeeld van hoe de industrie met innovatieve oplossingen een bijdrage kan leveren aan  maatschappelijke problemen. Hieronder nog een filmpje over de werking van het systeeem van Pharmafilter.

Uit de inbox: Return to sender: #worldcup

AH-Beessie over, of een Bavaria jurkje? Return-to-sender:

WK prullen zijn niet duurzaam. Wel leuk. En gratis. Daarom accepteren mensen ze vaak toch. Maar de weerstand tegen zoveel afval groeit. Als je oranje prullaria hebt – en je zoekt na het WK een verantwoorde uitweg dan is hier jouw kans:

Waste with Taste via Return-to-Sender  >>http://www.meerwillenweten.nl/nl/actie

Op deze actiepagina tref je hulpmiddelen om je eigen (lokale) actie op te zetten, zoals een begeleidend schrijven voor de supermarkt, terughaalacties en een leaseplan. Maar ook ideeën en tips voor ludieke acties on- en offline voor kinderen en volwassenen.

Wat doen we met de resten van oranje? Die bewaren we voor Koninginnedag of Carnaval? En als je dat niet ziet zitten, dan graag Return-to-Sender voor recycling op maat.

Doe mee! Zegt het voort.

Spark Africa – Voetpomp zorgt voor revolutie bij Zambiaanse boeren – Afl. 3

Spark Africa – Voetpomp zorgt voor revolutie bij Zambiaanse boeren – Afl. 3 from Africa Interactive on Vimeo.

Het verbouwen van voedsel in Zambia aan de oevers van Lake Kariba, het grootste aangelegde meer van Afrika, is een hele opgave. Ondanks het vele water in de buurt kampen tuinders met grote droogte op hun land.

De locaal gemaakte ‘Treadle Pump’, waarmee door trapbewegingen te maken water opgepompt kan worden, heeft voor een revolutie gezorgd. Het irrigeren van het land is een stuk minder zwaar en de opbrengst gaat omhoog, want ook in de heel droge periodes is er nu genoeg water. Bovendien verbetert de kwaliteit van de producten.

Spierkracht is dus genoeg om het hele jaar door water op te pompen. De boeren zijn daardoor niet langer afhankelijk van het regenseizoen dat één of twee keer per jaar overvloedig veel water brengt.

Zelf doen?

Zelf rechtstreeks investeren in Afrikaanse ondernemers? Kijk ‘ns op MyC4, Zidisha of Kiva.

PS zelf investeren is wel wat riskanter dan een bank, al zou je daar de afgelopen jaren in sommige gevallen aan kunnen zijn gaan twijfelen ;-)

Spark Africa – Verdienen aan het afvalprobleem in Ghana – Afl. 1

Spark Africa – Verdienen aan het afvalprobleem in Ghana – Afl. 1 from Africa Interactive on Vimeo.

Plastic afval is een enorm probleem in Ghana. Overal waar je kijkt ligt plastic langs de kant van de weg. Een Nederlands-Ghanees recyclingbedrijf vond een manier om het milieu schoner te maken, werkgelegenheid te creëren en een winstgevende onderneming neer te zetten. Ook is te zien hoe een student van plastic flessen meubels maakt.

Zelf doen?

Zelf rechtstreeks investeren in Afrikaanse ondernemers? Kijk ‘ns op MyC4, Zidisha of Kiva.

PS zelf investeren is wel wat riskanter dan een bank, al zou je daar de afgelopen jaren in sommige gevallen aan kunnen zijn gaan twijfelen ;-)