Uit de inbox: Ambtenaren en sociaal ondernemers versterken elkaar

Kijk van dit soort initiatieven krijg ik energie:

GreenWish, stichting WijkAlliantie en Enviu nodigen (rijks-) ambtenaren van verschillende departementen uit, om samen 20 sociaal ondernemers en maatschappelijke initiatieven een ‘boost’ te geven. Wil je aangestoken worden door het vuur van burgerinitiatieven? Wil je met meer gevoel voor de ontwikkeling van burgerkracht in het veld de (komende) veranderingen in de taken voor de overheid en voor jou als ambtenaar ervaren? Doe dan mee. Dit programma wordt mogelijk gemaakt door het ministerie van BZK.

Programma

  • Startbijeenkomst donderdag 7 maart: 9.30-12.30 aansluitend gezamenlijke lunch:
    matching ambtenaren en sociaal ondernemers 
    introductie burgerkracht en overheidskracht
    op locatie bij een sociaal ondernemer in Den Haag
  • Maatschappelijk initiatief individueel verder helpen (minimaal 1 gesprek en enkele vervolgacties) samen met GreenWish, WijkAlliantie of Enviu.
  • Slotbijeenkomst 13 mei:

Ervaring uitwisselen en open gesprek over wat de ervaringen zeggen over de nieuwe rol van de overheid.
Deze bijeenkomst is ook open voor andere (rijks-) ambtenaren.

Praktische informatie

Tijdsinvestering:            afhankelijk van wederzijdse behoeften, naar verwachting 16 tot 20 uur inclusief bijeenkomsten
Duur:                            van 7 maart tot en met 13 mei
Deelnemers:                 rijksambtenaren uit de kring van de ministeries BZK, I&M, EZ, VWS, en V&J en gemeenteambtenaren
Deelname:                    kosteloos
Aanmelden:                  meld je vóór 18 februari aan via EmpoweringPeople@greenwish.nl vermeld hierbij functietitel en department / gemeente
Aanvullende info:          klik hier voor meer informatie, zie www.greenwish.nlwww.wijkalliantie.nl www.enviu.org of bel tel: 030-8201150

Overheid en onderstroom

Mensen met goede ideeën veroveren Nederland. Ideeën van burgers over zorg, duurzaamheid, gezondheid, gezonde voeding, leefbaarheid, natuur, energieopwekking, opvoeding; het worden er steeds méér en ze zijn succesvoller. Ooit bedachten we de overheid en maatschappelijke organisaties om te zorgen voor publieke behoeften en waarden. Nu doen burgers het steeds meer zelf. Dit vraagt om een andere rol van publieke instanties, andere verdeling van invloed, andere talenten van burgers. Empowering People gaat niet alleen over burgers, maar ook over professionals in publieke instanties.

Als ambtenaar zou je kunnen zorgen dat de onderstroom professioneler wordt en kun je aansluiting maken met de instituties. Daarbij kun je zorgen dat je weet wat er gaande is op jouw beleidsveld in de onderstroom, en deze signalen en trends vertalen naar beleid (in plaats van andersom).

Crowdfinancing: Wekomenerwel.nl

Vorig jaar heb ik, n.a.v. de nieuwjaarsreceptie van Urgenda, een aantal keer met GreenWish meegedacht over andere vormen en manieren om aan financiering voor social entrepreneurs en maaatschappelijke initiatieven te komen.

Als reactie op mijn blogs over dit onderwerp kwamen er van verschillende kanten mensen die bezig waren met initiatieven. En een aantal mensen, waaronder Mark Hillen, reageerde ook zeer actief op mijn eigen prille ideeën over crowdfunding als alternatief voor banken. CrowdAboutNow is eind vorig jaar gestart en inmiddels blijkt dat ook Mark Hillen zijn crowdfinancing initiatief Wekomenerwel.nl eind vorig jaar in stilte gelanceerd heeft:

Financiering vinden voor het starten van je onderneming doe je het liefst anoniem, bij een bank of  via een onbekende investeerder, maar meestal lukt dat niet of kost het een jaar.  Logisch, want een bank wil (en mag) het risico niet nemen en vraagt onderpand en dus financier je eigenlijk zelf , en een vreemde vertrouwt je niet.  Ook logisch want hij kent je niet en weet niet wat je kunt. Die wil eventueel wel meedoen, maar pas dan als je een eerste succes kan laten zien.

Waar moet je het dus wel zoeken ?  Bij mensen die een betrokkenheid voelen.  Het gaat om mensen die het kunnen beoordelen, zoals kennissen met verstand van de business en de markt. Collega’s, potentiële afnemers, potentiële business partners, etc.  Als je die een professionele en interessante  investeringspropositie doet,  waarin veel mensen die jou iets gunnen een relatief kleine bijdrage leveren en het risico dus beperkt is, dan geeft dat een prettige basis voor succes. Dus bouwen op je netwerk, en het netwerk van je netwerk, maar dan zonder je vriendschappen zwaar te belasten mocht het uiteindelijk toch niet succesvol worden. De methode Wekomenerwel.

Mark Hillen over financiering door betrokkenen from sociaal ondernemen on Vimeo.

Het vinden van financiering via je netwerk is een mooi uitgangspunt, dat aansluit bij mijn eigen ideeën hierover.

Met deze tweede lancering kan het in 2011 druk worden op de peer to peer en crowdfinancing markt in Nederland. Want ook Sprowd en Symbid (zie ook mijn bericht uit 2010) lopen zich nog warm. Daarnaast is het afwachten of er naast ABN Amro (Seeds) nog andere banken met soortgelijke initiatieven rondlopen. Een mogelijk scenario heb ik vorig jaar op VoorDeWereldVanMorgen beschreven, maar ik heb geen idee of de ASN (of een andere bank) daar ook daadwerkelijk mee aan de slag gaat/wil.

Eerste indruk Wekomenerwel.nl

De website van Wekomenerwel.nl ziet er goed uit met veel informatie over de ondernemer, de risico’s die je loopt als investeerder en de redenen om al dan niet te investeren in een ondernemer via We Komen Er wel. De minimuminleg van Euro 500 per investering vind ik zelf aan de hoge kant, maar misschien dat dat voor informal investors met diepere zakken dan ik geen probleem vormt.

Aan de andere kant laten de transactiekosten die Ideal rekent bij CrowdAboutNow (0,77 cent) zien dat lagere investeringen de moeite niet lonen. Dan gaat een veel te groot deel van het rendement op aan bankkosten. Die transactiekosten geven overigens volop ruimte voor nieuwkomers op de Nederlandse markt. Bij zulke hoge transactiekosten is het dan ook niet raar dat verschillende partijen zich warmlopen om een deel van de online en mobiele betalingsmarkt te veroveren.

Op dit moment staat er slechts een ondernemer, BrandMission, op de website. Mark kennende is dat niet voor niks. Met in mijn achterhoofd de lessen die MyC4 (mijn kennismaking met actief investeren in ondernemers) mij op hardhandige wijze heeft geleerd is een voorselectie van kwalitatief goede ondernemersplannen erg belangrijk om op de langere termijn het vertrouwen van de investeerders te behouden.

Crowdfunding: Symbid

Een paar weken geleden schreef ik al over de crowdfunding start-up CrowdAboutNow, die een prijs heeft gewonnen van de provincie Utrecht. Uit een mail van GreenWish begreep ik een paar weken geleden al dat er minstens nog een Nederlandse start-up is die zich richt op het crowdfunden van ondernemers, te weten Symbid.

Wat is Symbid?

Goede vraag, Symbid is momenteel in closed beta dus veel is er nog niet te achterhalen. De site was vandaag af en toe live, dus ik heb wel wat gevonden. Waaronder de volgende omschrijving van hun bedrijf:

Symbid is the first online crowd funding and crowd sourcing platform for business ideas and plans. We believe in the power of the crowd for sharing, presenting, optimizing and funding of all your business ideas. We dedicated this company to provide users with the online and mobile tools, ensuring the highest possible success rate for any business plan. Symbid was founded in 2009 by 4 Erasmus University graduates with a strong background in Entrepreneurship, Information Technologies and Financial Services. Our mission statement is straightforward: To support successful worldwide entrepreneurship, by using innovative ways to support nascent entrepreneurs to excel in every aspect of entrepreneurship.

Ik heb ook een account aan weten te maken. De activeringsmail is echter nooit aangekomen. Dus dat zal de bedoeling nog niet zijn geweest 😉

Kennismaking met Symbid

Later op de dag belde een van de oprichters (die ook betrokken is bij Plugwise) met het verzoek voor een kennismakingsgesprek. Na het lezen van mijn blog ging hij er van uit dat ik binnen het rijk actief ben op het gebied van crowdfunding*. Half maart heb ik een kennismakingsgesprek met een van de oprichters/initiatiefnemers van Symbid, dus dan kan/mag ik misschien meer vertellen. Voor nu plezier met de 2 screenshots 😉

* Voor de duidelijkheid: dat ben ik niet, mijn interesse in crowdfunding en peer to peer banking is ontstaan vanuit mijn speurtocht naar nieuwe manieren van ontwikkelingshulp. Crowdfunding en dit blog blijven persoonlijke hobbies (zie ook de disclaimer). Uiteraard hou ik rekening met de belangen van mijn werkgever en zoek ik naar manieren om mijn dossier duurzaam ondernemen verder te helpen, ook m.b.v. dit weblog.

Tijdens de zoektocht naar alternatieve vormen van ontwikkelingssamenwerking kwam ik eerst MyC4 tegen. Een paar maanden later ontmoette ik Mouad Zadouch tijdens het openingsweekend van Visie Nederland. Die vertelde dat zijn vrienden met ondernemersplannen tegen dezelfde problemen aanlopen als Afrikaanse ondernemers. Daaruit ontstond een plan voor een combinatie van coaching naar ondernemerschap en crowdfunding a la MyC4. Dat laatste deel is op de plank blijven liggen, maar kwam terug in het vizier tijdens de nieuwjaarsbijeenkomst van Urgenda. Waarna ik in een paar posts heb beschreven hoe ik het zou aanpakken.

Ook ben ik een tijd lang in mijn vrije tijd betrokken geweest bij een initiatief rond monetaire alternatieve systemen van collega’s op andere departementen.

Crowdfunding: CrowdAboutNow

De utrechtste start-up CrowdAboutNow heeft deze week 100.000 Euro gewonnen. De website geeft tot nu toe weinig informatie over de opzet van het bedrijfs. Het artikel in De Nieuwe Utrechter biedt een klein kijkje in de keuken van CrowdAboutNow:

Via dit online platform kunnen Utrechtse starters met een idee voor een project zichzelf presenteren. Iedere bezoeker van de site kan vanaf een bedrag van tien euro in deze starters investeren. Een laagdrempelige en innovatieve financieringsvorm, vindt de jury.

Daarmee komt de site dicht in de buurt van bestaande crowdfunding/financing of peer to peer banking modellen die zich tot voor kort met name op microkrediet aan bedrijven in ontwikkelingslanden richtten, en het model dat ik zelf in gedacht heb. Denk daarbij aan Kiva, MyC4 of het recent gelanceerde Zidisha. De afgelopen maand zijn er echter ook soortgelijke initiatieven in het Verenigd Koninkrijk (Big Carrots) en Frankrijk (FriendsClear) gelanceerd. Ook heeft het Estse isePankur haar diensten uitgebreid richting financiering van het bedrijfsleven.

Nederland

Zelf heb ik de afgelopen weken ook verschillende gesprekken gevoerd (onder andere met Petra Kroon van Stichting Sociaal Ondernemen, Ineke van Zanten en Rinske van Noortwijk van stichting Greenwish, Rense Bos, Bastiaan Witvliet, Edgar Neo, Stephan Verveen, Mark Hillen en Pieter Jan de Bree) om te kijken of een crowdfunding initiatief voor sociaal ondernemers van de grond getrokken kan worden.

Door deze verkennende gesprekken, en met name de uitdagingen die daarbij naar voren kwamen ben ik extra benieuwd hoe CrowdAboutNow omgaat met regelgeving van bv. de AFM. Als ik dit artikel over Boober lees kan het zijn dat ze daar onderuit komen door zich enkel op kleinschalige particuliere investeerders te richten. Wat zonde zou zijn, want dan mis je synergie met bestaande financiers als banken (zie hier voor hoe ik daar over denk) en informal investors die in totaal meer dan 40.000 euro willen steken in bedrijven via een crowdfunding/financing platform.

Daarnaast ben ik erg nieuwsgierig hoe ze het risicobeheer regelen. Krijgt CrowdAboutNow een eigen ratingafdeling, zoals Big Carrots? Gaan ze samenwerken met banken of ratingbureau’s, zoals MyC4, of hebben ze een andere methodiek bedacht? Volgende week heb ik een kennismakingsgesprek met 2 van de oprichters van CrowdAboutNow, dat is een mooi moment om vragen te stellen. En te kijken of er samenwerking met andere initiatieven mogelijk is.

Crowdfunding als alternatief voor banken?

In de reacties op mijn stuk over crowdfunding voor sociaal ondernemers vielen me een aantal zaken op. Ten eerste dat verschillende mensen zeiden dat een crowdfunding model ook voor andere ondernemers toepasbaar is. Ten tweede dat er al een aantal crowdfunding startups is die zich met name richten op de financiering van startups, en ten derde dat crowdfunding als alternatief voor financiering door banken wordt gezien. Vandaag een stukje over hoe ik daar tegenaan kijk.

Crowdfunding voor (sociaal) ondernemers & startups

Crowdfunding is zeker breder toepasbaar dan alleen voor sociaal ondernemers. De aanleiding om mijn oude idee weer af te stoffen was echter een gesprek over de problemen van sociaal ondernemers om aan kapitaal voor hun bedrijf te komen. Vandaar de focus in mijn vorige bericht, ik ben het er echter volledig mee eens dat het concept breder toepasbaar is. Bijvoorbeeld voor startups, al moet ik eerlijk zeggen dat ik vooral andere soorten investeringen op het oog had voor crowdfunding (maar da’s beroepsdeformatie 😉

Crowdfunding als aanvulling op banken

Wanneer je crowdfunding neerzet als alternatief voor banken mis je volgens mij een kans op synergie tussen banken en crowdfunding platforms. Uit gesprekken met de CEO’s van MyC4, ondernemers en huidige financiers (banken etc.) krijg ik de indruk dat banken bepaalde investeringen te riskant vinden (overigens is mijn indruk niet meer dan anekdotisch). Denk bijvoorbeeld aan investeringen in zeer technische ontwikkelingen, de marktintroductie van nieuwe producten of diensten, of het financieren van startups. Een groot deel van de investering willen banken best doen, maar de laatste 20% a 30% moet anders gefinancierd worden.

De bedragen waar het omgaat zijn te klein voor de bank om een bankenconsortium te vormen om het risico te spreiden, zoals dat gebeurt bij grote investeringen. De transactiekosten van een bankenconsortium zijn simpelweg te hoog. Hier kan een crowdfunding platform uitkomst bieden.

Banken zijn van oudsher sterk in risicomanagement en het beoordelen van businessplannen. Banken werken echter grotendeels met spaargeld, waardoor de mate waarin ze risico kunnen lopen beperkt is. De klant is tenslotte een bepaalde rente beloofd. Die rente moet betaald worden, ongeacht de vraag of de investeringen die de bank met het spaargeld doet renderen. Om banken daarin tegemoet te komen zijn er onder voorwaarden allerlei borgstellingen vanuit de overheid beschikbaar gericht op financiering van MKB-bedrijven. Dan nog kan het risico voor de bank echter te groot zijn.

Een oplossing daarvoor kan zijn om samen te werken met een crowdfunding platform. Daarop ‘verkoopt’ de bank een deel van de lening door aan andere investeerders. Feitelijk vormt de bank op deze manier een soort van bankenconsortium om het risico te spreiden, alleen zorgt de inzet van internettechnologie tot veel lagere transactiekosten. Door het veilingsysteem te hanteren dat ik in mijn eerdere post beschreef kan de rente voor de ondernemer zelfs nog lager uitvallen ook. Wat in het voordeel is van de ondernemer.

De bank zorgt voor de administratieve afhandeling van de lening richting de ondernemer en betaald de rente en aflossing aan het crowdfunding platform. Dit platform verzorgt de terugbetaling aan de investeerders op het platform.

Zowel de bank als het crowdfunding platform kunnen een vergoeding vragen voor het bemiddelen bij de lening, met mijn ervaring met MyC4 in het achterhoofd zouden deze partijen pas een vergoeding moeten krijgen als de lening volledig is terugbetaald. Op die manier zijn de belangen van investeerders, bank en crowdfunding platform tot het eind toe gericht op terugbetaling.

Crowdfunding voor sociale ondernemers

Tijdens de nieuwjaarsreceptie van Urgenda raakte ik in gesprek met Rinske van Noortwijk van GreenWish, die ik vorig jaar al had ontmoet als jurylid van de ASN-wereldprijs. Zij vertelde dat GreenWish een toenemend aantal voorstellen ziet langskomen van startende ondernemers die met hun bedrijf sociale of maatschappelijke problemen willen aanpakken. Deze ondernemers komen lastig aan de bak bij reguliere banken. Tijd dus om een idee van 2 jaar terug af te stoffen: een crowdfunding platform voor sociale ondernemers. Meedenken over en/of helpen met de verdere ontwikkeling? Laat een reactie achter of stuur me een email.

De basis

Het basisidee heb ik afgekeken van MyC4, een internetplatform waarmee je rechtstreeks kunt investeren in Afrikaanse ondernemers. Je kiest daarbij zelf in welke ondernemer je investeert, welk bedrag en tegen welk percentage. Als andere investeerders geld tegen een lagere rente aanbieden dan jij, dat wordt je bod verwijderd. Dat is dus marktwerking in het voordeel van de ondernemer.

Doordat een groot aantal investeerders ieder een klein bedrag inlegt kan de ondernemer in Afrika toch aanzienlijke bedragen lenen. De kracht van het MyC4 model boven dat van Kiva zit hem voor mij in de mogelijkheid om als investeerder zelf te bepalen hoeveel rente je vraagt. Ondernemers met plannen waar je meer vertrouwen in hebt of die je meer aanspreken kun je dus een lagere rente bieden. Zo kan ik me in Nederland voorstellen dat je bepaalde types ondernemingen of instellingen ook een lagere rente wilt rekenen, bv. het re-integratiebedrijf van een oud-collega of de school van je kind.

Voor het beoordelen van de businessplannen van de ondernemers werkt MyC4 samen met lokale micro-financiering organisaties uit Afrika. Deze mogen hiervoor een vergoeding vragen.

Toevoegingen voor Nederland

Om het MyC4 model in Nederland te laten slagen zijn volgens mij een aantal toevoegingen nodig.

Bij MyC4 kun je op twee manieren bieden op een lening, anoniem en met naam. Wanneer je een soortgelijk model in Nederland introduceert horen daar volgens mij bij dat je de keuze hebt tussen anoniem, alleen zichtbaar voor je sociaal netwerk (bv. zakenrelaties op LinkedIn of je vrienden of Hyves), of helemaal openbaar.

Een ondernemer die een lening wil via MyC4 plaatst z’n jaarcijfers op de site. Veel kleinere Nederlandse ondernemers hebben denk ik (maar ik kan me vergissen) moeite met dergelijke transparantie. Een alternatief kan zijn dat je als ondernemer zelf een keuze maakt:

  • het businessplan is alleen zichtbaar voor geselecteerde mensen;
  • het businessplan is zichtbaar voor je netwerk
  • het businessplan is zichtbaar voor de hele community van investeerders;
  • het businessplan is zichtbaar voor iedereen.

Alleen de mensen die het businessplan kunnen zien hebben de mogelijkheid om te investeren. Hoe meer openheid, hoe hoger dus de kans op het aantrekken van kapitaal, en hoe groter de kans op een lagere rente.

Het beoordelen van het businessplan door een bank is denk ik lastig, een alternatief zou een accountant of boekhouder kunnen zijn. Of een sociaal mechanisme waarbij je support moet verzamelen van investeerders in de crowd die in je businessplan geloven voordat je daadwerkelijk geld kunt aantrekken via de community.

Voor de daadwerkelijke investeren is een betaling via Ideal of creditcard denk ik het makkelijkst. Dat kan op twee manieren, zoals bij MyC4 en Kiva, waarbij je een bedrag overmaakt naar een account bij hun. Waarna je het geld kunt investeren in de ondernemers van je keus. Of via de mogelijkheid om rechtstreeks te investeren in een onderneming.

De rol van banken

Er is een rol mogelijk voor banken, die heb ik ook al aan een aantal banken voorgelegd. Tot nu toe zonder enige reactie. Neemt niet weg dat ik volgende keer zal vertellen welke mogelijke rollen er voor hun zijn op een crowdfunding platform.

Hoe verder?

Goede vraag 😉 Wat er in ieder geval nog mist aan het verhaal:

  1. Het businessplan en bedrijfsmodel moeten uitgewerkt worden. Momenteel ontbreekt daartoe de tijd
  2. Hoe zit het met vergunningen, regelgeving etc.? Ik ben geen bankier of jurist, maar vermoedt dat je voor de uitvoer van dit plan een bankvergunning nodig hebt. Na de val van de DSB is DNB daar niet zo scheutig meer mee. Hoewel een stukje concurrentie en echte innovatie (dus niet in de vorm van nog ingewikkeldere producten) in de banksector volgens mij geen kwaad kan.
  3. Software en systeem specificaties. Beginnen met een bestaande basis is het makkelijkst, aan de andere kant ben ik groot voorstander van open source en open standaarden. Laat de beste community maar winnen zou ik zeggen.

Zie ik wat over het hoofd? Laat een reactie achter.

Meedenken? Laat een berichtje achter in de reacties of stuur me een email.

Deel 2: Crowdfunding als alternatief voor banken?

Deel 3: Van bank naar platform voor duurzaam ondernemen

#dvdd Verslag duurzame date: Ian Wagenhuis, Stichting Terra Nossa

Gister aan het eind van de middag had ik mijn duurzame date in het kader van de dag van de duurzaamheid met Ian Wagenhuis. Ian zet zich in voor de Pataxo stammen in noord-oost Brazilië. Een bijzondere man die duidelijk zijn hard verpand heeft aan deze inheemse stam en probeert ze uit hun achterstandspositie te krijgen, waarbij hij onder andere gesteund wordt door Facet Vision. Zij bieden hem kantoorruimte aan en een deel van het personeel is actief als vrijwilliger.

Achtergrond van het project en rol van Nederland in Brazilië

Nadat ik wat te laat aankwam in Amsterdam bij het gebouw van Facet Vision, waar Terra Nossa onderdak heeft gevonden, begon Ian Wagenhuis met een korte inleiding in het hoe en waarom van het project Terra Inc. Wat daarbij opviel was de rol van Nederland. Beginnend met de West-Indische Compagnie. In later eeuwen gevolgd door cacao-export, wat al leidde tot een behoorlijke aantasting van het tropisch regenwoud in het gebied van de Pataxo. Een groot deel van de cacaoverwerkende industrie zit tenslotte in Nederland

Gevolgd door de komst van een Nederlands houtbedrijf dat in de vorige eeuw nog meer bos gekapt heeft. Waarna de grond in gebruik genomen werd door boeren voor veeteelt. Nadat de grond bijna uitgeput was heeft een ander houtbedrijf de concessie overgenomen en met steun van een groot Nederlands chemieconcern eucalyptusplantages aangelegd en een papierfabriek. Het Nederlandse chemieconcern bouwde zelfs een speciale chemische fabriek voor het leveren van de chemicaliën. Deze fabriek behoort tot de schoonste ter wereld, maar de aanleg van de monocultuur van eucalyptusplantages leidde tot armoede en sociale ontwrichting. Onder eucalyptus bomen groeien namelijk weinig andere soorten, omdat ze de grond verzuren.

Ik begreep van Ian dat de Pataxo inmiddels ver gevorderd zijn om een deel van hun grond weer terug te krijgen. In afwachting van de definitieve uitspraak van de rechter worden er echter nog steeds eucalyptusbomen geplant, die het FSC keurmerk mogen dragen.

Opzet van het project

Het project Terra Inc. richt zich op het versterken van de economische structuur van het gebied. Daartoe worden verschillende paden bewandeld. Er wordt tegelijkertijd ingezet op eco-toerisme, lokale landbouw, verbetering van scholing en medische zorg, als op de export van lokale producten en versterking van de traditionele vormen van medische zorg.

Zoals de website van Terra Inc. het stelt:

Our aim is to assist the Brazilian Pataxó tribe in building a sustainable economy, while at the same time protecting, expanding and connecting the remnants of the Atlantic Rainforest .

(…)

It’s not just the people. We strongly believe that creating new means of sustainance – allowing the tribe to live in harmony with nature again – will be beneficent to both the natural environment and the whole of humanity.

Hoe verhoudt het project zicht tot de sociale kant van duurzaamheid?

Er is binnen het project veel aandacht voor de sociale kant van duurzaamheid. Dat varieert van scholing en medische zorg, tot inkomen, werkgelegenheid en het versterken van de lokale cultuur.

Hoe verhoudt het project zicht tot de internationale kant van duurzaamheid?

Het project heeft een duidelijke internationale component. Waarbij Terra Nossa zich vanuit Nederland inzet voor de Pataxo, mede vanuit een verantwoordelijkheid voor wat de Nederlandse handelsgeest in het verre en minder verre verleden heeft aangericht in het gebied.

Hoe verhoudt het project zicht tot biodiversiteit?

Het project heeft veel aandacht voor biodiversiteit. De gebieden van de Pataxo zijn volgens Ian kleine oases van biodiversiteit in een monocultuur van FSC gecertificeerd eucalyptusbos.

Mountains of Paper, Mounting Injustice from WRM on Vimeo.

Project Terra Inc. streeft ernaar om corridors aan te leggen tussen de losse snippers Atlantisch regenwoud in het gebied. De eigenaren van het eucalyptosbos zijn verplicht daar aan mee te werken. De corridors op grond die voorheen met eucalyptus beplant was werken in de praktijk vaak niet, volgens Ian.

Wat ik meeneem uit dit bezoek?

Wat ik meeneem uit het bezoek van vandaag is:

  1. Het belang van kleine pareltjes van bedrijven en/of goede doelen om je scherp te houden op wat kan. Kleine projecten zijn tegelijkertijd heel lastig voor grote organisaties, zoals ministeries. Het is namelijk vele malen makkelijker om subsidies in grote bulken weg te zetten.
    Voor overheden geldt echter hetzelfde als voor grote bedrijven: zonder kleintje projecten in je ecosysteem raak je je vernieuwingskracht kwijt. Dat kan gaan om kleine bedrijven, maar ook om kleine goede doelen. In beide gevallen draait het namelijk om de passie van enkelingen die mensen en organisaties in beweging kan krijgen.
  2. De overheid is zowel voor kleinere organisaties (profit en non-profit) een onontwarbare kluwen zonder begin of eind. Zonder steun van een individuele ambtenaar of een grote organisatie die door de bomen nog wel het overheidsbos kan zien verdwalen kleine organisaties of geven ze de moed op. Terwijl echte vernieuwingen m.i. toch vaak komen vanuit de garagebedrijfjes en organisaties.
  3. Grote bedrijven en overheden hebben hun mond vol van duurzaamheid. De simpele stap om de zaken die ze in het licht van de huidige inzichten in verleden onduurzaam hebben gedaan te herstellen ontbreekt vaak. Terwijl je met relatief kleine bedragen een groot verschil kunt maken. De CEO van het betreffende bedrijf zou met een schenking van 1 weeksalaris een volledig deelproject van de grond kan trekken (gebaseerd op Topsalaris).
  4. Keurmerken en certificeringen hebben hun nut, maar werkelijke transparantie over de impact in een gebied ontbreekt. Brengt me toch terug bijmijn stuk op Ambtenaar 2.0 over transparantie als de nieuwe objectiviteit. Certificaatjes zijn leuk, nu nog de achterliggende metingen en gegevens…

Disclaimer: ik ben werkzaam bij het Ministerie van Economische Zaken. Het bezoek aan Terra Nossa vond plaats in het kader van de duurzame dates die Stichting GreenWish en het programma Leren voor Duurzame Ontwikkeling georganiseerd hebben. Het doel van de duurzame dates is om 99 ambtenaren met 99 koplopers in verbinding te brengen in het kader van de dag van de duurzaamheid van stichting Urgenda.