Wereldwijde top 10 acties om doelen klimaatakkoord van Parijs te halen

Climate Action Tracker heeft een rapport uitgebracht met daarin de top 10 belangrijkste acties voor komend decennium om de opwarming van de aarde te beperken tot 1,5 graden Celsius. De top 10 ziet er als volgt uit:

  1. Elektriciteit: hou het groeitempo van hernieuwbare energiebronnen en andere CO2 arme en CO2 neutrale bronnen vast tot 2025 tot deze 100% bereiken in 2050
  2. Kolen: geen nieuwe kolencentrales meer en reduceer de CO2 emissie van bestaande kolencentrales met minstens 30% in 2025
  3. Wegtransport: verkoop van de laatste nieuwe auto met verbrandingsauto voor 2035
  4. Lucht- en scheepvaart: ontwikkel een toekomstvisie die past binnen 1.5°C opwarming en bereik hier een akkoord over
  5. Nieuwe gebouwen: allen nieuwe gebouwen fossiel vrij en bijna energieneutraal in 2020
  6. Renovatie van gebouwen: renovatie tempo opvoeren van <1 % in 2015 naar 5% in 2020
  7. Industrie: alle nieuwe installaties die na 2020 gebouwd worden in CO2 intensieve sectoren zijn CO2 arm; maximaliseer materiaalefficiency
  8. Verminder de uitstoot van bossen en ander landgebruik in 2030 met 95% t.o.v. 2010, stop netto ontbossing in de periode 2020-2030.
  9. Commerciële landbouw: hou emissies op het huidige niveau of verlaag ze, stel regionaal ‘best practices’ vast en verspreidt ze, voer het onderzoek op
  10. CO2 opslag en verwijdering: begin onderzoek naar technieken voor negatieve emissies en begin de toepassing er van in te plannen

Voor de vaste reageerders van Sargasso die zich regelmatig opwinden over het ontbreken van internationale luchtvaart en scheepvaart in de plannen: ze staan hier op nummer 4. Mocht iemand er tijd en zin in hebben dan kan je deze top 10 nog eens langs de analyse van de verkiezingsprogramma’s van de verschillende partijen leggen.

Open waanlink

Dit bericht is in november 2016 als open waanlink op Sargasso gepubliceerd.

Impact klimaatakkoord Parijs voor Nederlands langetermijn-klimaatbeleid

Vorig jaar heeft Sargasso veel aandacht besteed aan klimaat in de verkiezingsprogramma’s. Onderstaand bericht heb ik geschreven voor Sargasso om te kijken naar wat volgens het Planbureau voor de Leefomgeving de impact is van het klimaatakkoord van Parijs op het Nederlands langetermijn-klimaatbeleid en dit te vergelijken met wat verschillende politieke partijen in hun verkiezingsprogramma hebben opgenomen. Bijstellingen op basis van amendementen bij partijcongressen zijn (nog) niet verwerkt, ontbreekt me de tijd voor. Voeg gerust met bronvermelding toe in de reacties, dan werk ik het overzicht bij.

Impact klimaatakkoord van Parijs volgens PBL

Om te bepalen hoeveel minder CO2 Nederland mag uitstoten heeft PBL eerst berekend hoe groot het wereldwijde koolstofbudget nog is. Hiervan heeft PBL concretere doelstellingen voor emissies in Nederland afgeleid. Hoe deze doelstellingen er uit zien hangt onder andere af van wat een rechtvaardige en eerlijke verdeling is van de wereldwijde emissieruimte per land. PBL is uitgegaan van een gelijke wereldwijde emissies per hoofd van de bevolking. De Nederlandse uitstoot moet dan dalen met 37 tot 47% in 2030 en met meer dan 87% in 2050.

Belang van snelle omslag

Volgens PBL zijn de komende jaren cruciaal, zowel wereldwijd als in Nederland, om aan de doelstellingen van het klimaatakkoord van Parijs te voldoen. De beleidsvoornemens moeten fors worden aangescherpt om binnen het koolstofbudget te blijven. Waarbij vermindering van de CO2 emissie en energietransitie de kern van de klimaatbeleidsopgave vormen. In Nederland wordt 85% van de broeikasgasemissies gevormd door CO2 en CO2 heeft een lange levensduur, een lagere CO2 emissie is volgens de analyse van PBL dan ook het belangrijkst voor het tegengaan lange termijn klimaatverandering.

Op termijn zijn negatieve emissies volgens PBL mogelijk, maar de technieken hiervoor zijn niet onomstreden. Negatieve emissies kunnen bestaan uit CO2 afvang en opslag (CCS), CO2 afvang en vastlegging (CCU) in bijvoorbeeld bouwproducten, of het vastleggen van CO2 door bijvoorbeeld herbebossing. De CO2 emissie moet verder omlaag als er geen gebruik gemaakt wordt van negatieve emissies. Voor de doelstelling van 1,5°C  heeft PBL enkel een scenario doorgerekend met inzet van negatieve emissies.

Huidig beleid

De Nederlandse broeikasgasemissies dalen nu tamelijk geleidelijk: de emissiereductie in de laatste 10 jaar bedroeg zo’n 0,7 procentpunt per jaar voor alle Kyoto-broeikasgassen en ongeveer 0,5 procentpunt per jaar voor alleen CO2 (ten opzichte van het emissieniveau in 1990). Om de doelen voor 2030 en 2050 uit de illustratieve berekeningen te halen zou de jaarlijkse reductie 2,6-2,8 procentpunt moeten bedragen van het emissieniveau in 1990.

PBL constateert dan ook dat het huidige en voorgenomen beleid in Nederland onvoldoende is. Met het voorgenomen beleid komt de CO2 reductie uit op 12%in 2030 ten opzichte van 1990. Daar komt dan nog 12% bij als gevolg van de daling van andere broeikasgassen, zoals methaan en lachgas. Om het Nederlandse beleid in lijn te brengen met het Parijsakkoord is in 2030 40-50% minder CO2 uitstoot nodig ten opzichte van 1990. In 2050 moet de CO2 emissie tenminste 87% lager zijn. Om de 1,5°C doelstelling te halen is in 2050 meer dan 100% emissiereductie nodig. Oftewel: CO2 afvangen en opslaan of gebruiken.

Mogelijk maatregelen om beleid in lijn te brengen

Om het Nederlandse beleid, zonder gebruik van kernenergie, is het volgens PBL nodig om onder meer in te zetten op energiebesparing, elektrificatie van het energieverbruik, inzet van meer hernieuwbare energie en afvang en opslag van CO2. Het halen van de doelen vergt inzet op al deze terreinen, dus geen of- of, maar en – en. Om een versnelling te bereiken is het daarnaast nodig om waarborgen in te bouwen, zodat een robuust investeringsklimaat ontstaat. PBL stelt verder dat het van belang is dat er beleid ingezet wordt om alle infrastructurele, technische en institutionele randvoorwaarden op orde te maken voor grootschalige toepassing van CO2-arme technieken.

Vergelijking doelstellingen politieke partijen met PBL

In onderstaande tabel heb ik de doelstellingen de verschillende partijen voor vermindering van de CO2 uitstoot opgenomen voor 2030 en 2050. Sommige partijen doelen daarbij op de CO2 emissie, andere op alle broeikasgassen. Ik heb niet alle partijprogramma’s hierop nagelopen, waar bekend heb ik het aangegeven.

Doel (t.o.v. 1990) 2030 2050
2 °C (met negatieve emissies) 37% 87%
2 °C (zonder negatieve emissies) 40% 96%
1,5 °C (met negatieve emissies) 47% >100%
Basispad Nationale Energieverkenning 2016 24% (waarvan 12% CO2) Niet bekend
PvdD 65%* 100%* (in 2040)
ChristenUnie 55% Tenminste 85% voor 2050**
GroenLinks Tenminste 55%* Tenminste 95%*
PvdA Tenminste 55%* Tenminste 95%*
D66 Tenminste 50% Tenminste 90%
VVD 40% in EU verband 80-95% in EU verband
CDA 40% in EU verband 80-95% in EU verband
SP geen 100%
DENK ? ?
SGP ? ?
Nieuwe Wegen ? ?
Ondernemerspartij ? ?
50Plus ? ?
VNL ? ?
Piraten Partij ? ?
PVV ? ?
Forum voor Democratie ? ?

* betreft alle broeikasgassen
** De ChristenUnie zet in op een snelle en volledige energietransitie binnen één generatie. Dit heb ik opgevat als het binnen 30 jaar naar nul brengen van de CO2 emissies van energieverbruik. Volgens PBL is energieverbruik 85% van de CO2 emissies energiegerelateerd.

Mocht ik doelstellingen over het hoofd hebben gezien in de analyses of doelstellingen van partijen verkeerd weergeven, vul ze dan gerust met bronvermelding aan in de reacties. Dan voeg ik ze toe.

Dit bericht is eerder gepubliceerd op Sargasso.

Steun van SP, D66 en ChristenUnie voor Klimaatwet

De Klimaatwet, die in 2015 door GroenLinks en PvdA werd gepresenteerd en in september 2016 aan de Raad van State werd gezonden voor advies, wordt nu ook ondersteund door SP, D66 en CU. Volgens de NOS wordt het wetsvoorstel niet meer voor de Tweede Kamerverkiezingen behandeld in de Tweede Kamer, doordat de voorbereiding meer tijd kostte dan eerder verwacht. De partijen zien de afspraken dan ook als inzet voor de campagne en de coalitie-onderhandelingen daarna.

VVD, PVV en CDA zien niks in de Klimaatwet. Zij noemen de wet onrealistisch en vinden het ook niet nodig dat Nederland strengere doelen stelt dan in Europa noodzakelijk is.

Open waanlink

Dit bericht is eerder gepubliceerd als open waanlink op Sargasso.

Amerikaanse congresleden roepen op tot onderzoek naar Shell’s invloed op klimaatbeleid

Drie Amerikaanse congresleden hebben de Amerikaanse openbaar aanklager gevraagd om een onderzoek te starten naar de invloed van Shell op het Amerikaanse klimaatbeleid. Vorig jaar werden soortgelijke oproepen om onderzoek naar de invloed van ExxonMobil op klimaatbeleid gedaan. Openbaar aanklagers in Californië en New York zijn daadwerkelijk onderzoeken gestart, waarbij de vraag is of burgers en /of beleggers misleidt zijn over klimaatverandering en de financiële risico’s.

De oproep om soortgelijk onderzoek naar Shell te starten volgt na publicaties van InsideClimate News, waaruit blijkt dat ook andere olie- en gasbedrijven al in de jaren zeventig bekend waren met de gevolgen van klimaatverandering. Ondanks het wetenschappelijke bewijs financierde Exxon en Shell lobbygroepen die bewust twijfel zaaide, zoals het American Petroleum Institute.

De Amerikaanse congresleden vragen de openbaar aanklager, net als bij ExxonMobil, op om bij het onderzoek gebruik te maken van de RICO (Racketeer Influenced and Corrupt Organizations Act) wet. Een aanpak die eerder succesvol is gebruikt om een einde te maken aan de twijfel die de tabaksindustrie en aanverwante lobby-organisaties zaaiden over de schadelijkheid van (passief) roken.

Een Shell woordvoerder geeft aan dat Shell al ruim 10 jaar rapporteert over klimaatverandering via haar jaarverslag en duurzaamheidsverslag.

Open waanlink

Dit bericht is eerder als open waanlink geplaatst op Sargasso

Klimaatzaak Pakistan

Na de uitspraak in de klimaatzaak van Urgenda tegen de staat is er een nieuwe rechterlijke uitspraak. Dit keer van een rechter in Pakistan. Daar moet de overheid niet alleen beter klimaatbeleid gaan voeren, maar ook een commissie benoemen met personen die de uitvoer daarvan gaan controleren. Zeg maar een deltacommissaris voor klimaatbeleid.

A feisty Pakistani judge recently directed the government to enforce its climate change policy and establish a climate change commission to oversee the process. He also ordered government representatives to appear before the court to explain what was being done to meet the country’s climate challenges.

And he wasn’t done; in a second ruling, the judge named 21 people to the commission. He raised issues such as adaptation measures in the water and agricultural sectors, changes in how rivers flow, land degradation and extreme weather events.

Open waanlink

Dit bericht is eerder als waanlink op Sargasso gepubliceerd.

Op naar de 500 (of meer) klimaatmaatregelen

Welke oplossingen zie jij om verdere klimaatverandering tegen te gaan? Hoe blijven we onder de twee graden temperatuurstijging op aarde? Jij mag het zeggen want op het Klimaatplein ben jij nu even de baas. Met de actie “Hoe ziet jouw klimaatakkoord eruit?” verzamelden we al 400 maatregelen. Maar we willen er 500! Doe je mee?

Eind van dit jaar vindt de belangrijke klimaattop in Parijs plaats. Regeringsleiders gaan dan met elkaar in gesprek en komen hopelijk tot de conclusie dat drastische maatregelen tegen klimaatverandering nodig zijn. Willen we de aarde sociaal, ecologisch en economisch in tact houden, dan moeten we onder de twee graden extra opwarming van de aarde blijven.

Hoe ziet jouw klimaatakkoord eruit?

Op het Klimaatplein formuleerden al velen hun oplossingen voor het klimaatprobleem. Een hogere prijs voor fossiele brandstoffen, meer energiebesparende maatregelen, ruimte voor duurzaamheid in het onderwijs en nog veel meer. Wil ook jij een bijdrage aan dit klimaatakkoord leveren? Beschrijf dan jouw drie maatregelen op de klimaatakkoord-pagina van Klimaatplein.com. Alle inzendingen vormen tezamen een voorstel voor een klimaatakkoord. Dit voorstel, met dan hopelijk 500 maatregelen, wil Klimaatplein voor aanvang van de belangrijke klimaattop in Parijs overhandigen aan staatssecretaris Mansveld van Milieu.

Kabinet tekent hoger beroep aan in Klimaatzaak

Staatssecretaris Mansveld heeft vorige week in een brief aan de Tweede Kamer laten weten dat het Kabinet in beroep gaat tegen de uitspraak van de rechter in de Klimaatzaak. De staat voert het vonnis wel uit en onderzoekt welke maatregelen hiervoor genomen moeten worden.

Als argumenten voor een hoger beroep voert het Kabinet zekerheid en eenheid in de rechtsvorming aan. Verder stelt het Kabinet:

In de uitspraak heeft de rechter voor het eerst overwogen dat de zorgplicht van de overheid een bepaalde minimale reductie van broeikasgassen in 2020 vereist. Het kabinet zet vraagtekens bij de omvang van de toetsing door de rechter van de aan de overheid toekomende beleidsruimte en de daarmee gepaard gaande afweging van uiteenlopende belangen. Aarzelingen zijn er ook over de wijze waarop de rechter daarbij het internationaal recht betrekt. Het gaat ondermeer om de vraag of internationale verdragen en afspraken, zoals het Kyoto Protocol, die zich niet rechtstreeks tot burgers richten en die open normen bevatten op deze wijze kunnen doorwerken in het Nederlands recht. Tevens wil het kabinet een oordeel van een hoger rechtscollege over de wijze van invulling van de zorgvuldigheidsnorm.

Hoger beroep hoeft niet slecht te zijn voor Urgenda. Het biedt Urgenda bv. de mogelijkheid om ook in beroep te gaan om niet ingewilligde eisen te laten heroverwegen in hoger beroep. Het is op moment van schrijven nog onduidelijk of Urgenda ook hoger beroep aantekent.

Open waanlink

Toevoeging 8 september: inmiddels wordt van verschillende kanten gepleit om niet in hoger beroep te gaan, maar in cassatie. Daarmee zou het Kabinet zich neerleggen bij de uitspraak dat er meer CO2 reductie nodig is en tegelijkertijd juridisch bezwaar kunnen aantekenen tegen de wijze waarop dit door Urgenda en haar mede-eisers geforceerd is.

Dit bericht is een bewerking van een eerder gepubliceerd als open waanlink op Sargasso.