Rijnmond als proeftuin voor gasloos wonen

In heel Nederland wordt door bouwers en woningbouwcorporaties in gewerkt aan zogenaamde nul op de meter woningen. Dit zijn woningen die op jaarbasis evenveel energie leveren als ze nodig hebben, waardoor de energiemeter over een jaar genomen op nul uit komt. Het gaat daarbij om nieuwbouw en renovatie. Bij renovatie levert dit woningen net een veel betere isolatie op, waardoor de warmte- en koeltevraag vermindert. Door slimme installaties en bijvoorbeeld integratie van witgoed- en lichtaanbod en/of energiedisplays daalt de energievraag van de bewoners. Voeg daar lokale duurzame energieopwekking aan toe en zo kan de energiemeter op nul uitkomen.

Volgens het Algemeen Dagblad ontpopt Rotterdam zich inmiddels tot:

dé proeftuin voor gasloos wonen. In de stad worden verscheidene technieken uitgeprobeerd die ervoor moeten zorgen dat ons land minder afhankelijk wordt van gas, dat rap aan populariteit verliest door de gasbevingen in Groningen en spanningen met Rusland.

Voorbeeld van nul op de meter renovatie. Locatie Soesterberg. Rechts gerenoveerd. Links oorspronkelijke woning.
Voorbeeld van nul op de meter renovatie. Locatie Soesterberg. Rechts gerenoveerd. Links oorspronkelijke woning.

Een van de technieken die wordt toegepast in Rotterdam is infrarood verwarming van het Schiedamse bedrijf ThermIQ, waar ik zelf ook een paneel heb hangen in de badkamer.

Volgens Jan Willem van de Groep van het innovatieprogramma Energiesprong van Platform 31 staan er in Nederland nu zo’n 1000 gasloze woningen, die nul op de meter zijn. Een aantal dat snel kan groeien als de ambities van de provincies Utrecht en Noord-Brabant met nul op de meter woningen waargemaakt worden. Dus als Rotterdam (en Schiedam) willen groeien van proeftuin tot voorbeeldregio voor gasloos en energieneutraal bouwen is er werk aan de winkel…

Energieneutrale nieuwbouwwoningen in Schiedam en Rotterdam
In Schiedam wil VolkerWessels Vastgoed volgens het concept PlusWonen 150 nieuwbouwwoningen realiseren op Harga. Volgens VolkerWessels Vastgoed integreert Pluswonen efficiënt en betaalbaar bouwen met een hoge kwaliteit, een grote keuzevrijheid voor de consument en een duurzame manier van bouwen. De woningen zijn standaard 10% beter dan de EPC norm, een EPC van 0 of een energieneutrale woning is volgens de bouwer ook mogelijk. Al zijn daar nog geen voorbeeldprojecten van te vinden op de website van PlusWonen.

In Rotterdam-Heijplaat in de Waalhaven gaat Van Omme & De Groot Projectontwikkelaars en Bouwers een stap verder.  Hier worden de komende jaren 170 energieneutrale nieuwbouwwoningen gebouwd. De realisatie van het project ‘Thuis in de Haven’ gaat vanaf 2016 van start en loopt tot circa 2023. De woningen wekken door middel van zonnepanelen voldoende stroom op voor zowel het gebouw gebonden energieverbruik alsook voor het huishoudelijk verbruik. Verwarmen en koelen van de woningen gebeurt door individuele warmtepompen met warmte- en koudeopslag in de bodem. Daarmee behalen de woningen dezelfde energieprestatie als nul op de meter woningen.

SEC en nul op de meter

Ook het Schiedams Energie Collectief en de gemeente Schiedam zijn aangesloten bij de deal Stroomversnelling Koop. Stroomversnelling Koop heeft tot doel om op zeer grote schaal en met veel snelheid vraag en aanbod te creëren voor Nul op de Meter-verbouwingen van particuliere rijwoningen uit de periode 1950-1980. Een comfortabel en mooier huis zonder energiekosten en gefinancierd door de huidige energierekening.

Na de zomer kun je meer informatie verwachten over de betrokkenheid van SEC bij Stroomversnelling Koop. In maart schreef ik een stuk met andere mogelijkheden om gasloos te wonen. Speciaal voor Verenigingen van Eigenaren ontwikkelde onze Rotterdamse collega’s bij Blijstroom samen met Energiesprong en het Rotterdams Milieucentrum de cursus VvE met Energie.

Dit bericht is een bewerking van een Open Waanlink op Sargasso voor het Schiedams Energie Collectief / EnergiekSchiedam.

Uit de inbox: Burgerkennisnetwerk Schiedam meteen van start met eerste opgave

Maandagavond was ik uitgenodigd voor de startbijeenkomst van het Burgerkennisnetwerk. Geen vaste organisatie, maar een kennisnetwerk van professionals die hun kennis en expertise vrijwillig inzetten voor de gemeenschap. Aanmelden voor het netwerk was voor mijzelf een logische stap, gezien mijn betrokkenheid bij het Schiedams Energie Collectief, het dossier ontgassen door de binnenvaart en de daar uit voortgekomen plannen om een luchtkwaliteitsnetwerk op te zetten naar Eindhovens model. Over dat laatste binnenkort meer, voor nu het persbericht van de startbijeenkomst:

kennisnetwerk-0714Huib Sneep kreeg op 28 januari de meeste stemmen voor zijn SchiedamsDOEN-voorstel voor het instellen van een ‘Burgerkennisnetwerk’. De collegeleden beloofden dat ze de vijf voorstellen met de meeste stemmen nog in 2014 zouden helpen realiseren. Maandagavond 15 december 2014 heette wethouder Marcel Houtkamp de eerste 14 leden van het ‘kennisteam’ welkom en overhandigde hij aan Huib Sneep een beeldje dat symbool staat voor onderlinge verbondenheid en samenwerking. Houtkamp beloofde: “Ik ga het beste uit u halen voor de stad!”

“Het burgerkennisnetwerk is geen vaste organisatie”, legde wethouder Houtkamp uit. “Het start als een transparante database, en de deelnemers van het netwerk bepalen zelf hoe ze het beheer regelen.” In 2014 is met tal van Schiedammers gesproken die in dit kennisnetwerk vrijwillig hun deskundigheid willen inzetten voor de gemeenschap. De gemeente en Huib Sneep vormden samen goede afspraken over de inzetbaar bij de ontwikkeling van beleid. Marcel Houtkamp opperde bij de start meteen een eerste gespreksonderwerp: “Kunnen we een toolkit ontwikkelen voor optimale participatie tussen bewoners en ambtenaren bij bouw- of inrichtingsprojecten in de stad?” En: “De kunst is nu om alle beschikbare kennis in de stad te ontsluiten en samen te brengen.”

Gevraagd en ongevraagd meedenken

“In dit platform combineren we kennis over Schiedam, lokale ervaring én vakmanschap”, legt Huib Sneep uit. “We gaan niet alleen over beleidsontwikkelingen gevraagd en ongevraagd meedenken. Ook over de opzet en uitvoering van de meest uiteenlopende projecten, zowel abstract-beleidsmatig als praktisch-uitvoerend, denken we mee. De gemeente informeert ons over komende activiteiten, onderhoudsplannen of beleidstrajecten. En samen met ambtenaren gaan wij kijken of wij daarbij vanuit onze deskundigheid aandachtspunten hebben.” Daarnaast blijven vanzelfsprekend de reguliere participatie- en inspraaktrajecten bestaan. Een begeleidingscommissie evalueert regelmatig de uitgevoerde projecten en bekijkt op basis van die evaluatie of de aanpak moet worden bijgesteld.

Professional? Meld je ook aan!

Het kennisnetwerk bestaat inmiddels uit deskundigen op het gebied van de inrichting van de openbare ruimte, (duurzame) energie, zorg en welzijn, wet- en regelgeving, etc. In de eerste drie

maanden van 2015 wil Huib Sneep gericht werken aan het uitbouwen van het netwerk. Wie beschikt over waardevolle professionele kennis, wie kan samenwerken met een ambtelijke organisatie en geen belangen verstrengelt, kan een cv sturen naar burgerkennisnetwerk@schiedamsdoen.nl.

Wederzijdse en gelijkwaardige inbreng

Wethouder Houtkamp: “SchiedamsDOEN is gericht op een betere samenwerking en communicatie tussen Schiedammers en de gemeentelijke organisatie. Dus zal ik de samenwerking binnen de organisatie zeker blijven aanmoedigen. Dat maakt het werk voor iedereen leuker.” Houtkamp is er blij mee dat met het kennisnetwerk de deskundigheid in de stad beter wordt benut. Die bijdrage gaat verder dan een vrijblijvend advies. We gaan echt uit van een wederzijdse en gelijkwaardige inbreng van kennis en visie.”