China sleept de kolen uit het vuur

China ontpopt zich steeds meer tot koploper in klimaatbeleid, in tegenstelling tot het populaire idee dat China de boeman in het klimaatbeleid is. In 2016 daalde de productie en consumptie van kolen voor het derde jaar op rij. Verwachtte het Internationaal Energie Agentschap eerder nog groei in kolenverbruik tot 2030, inmiddels wordt gesproken van een piek in het kolenverbruik in 2013. De capaciteitsfactor van kolencentrales (de hoeveelheid elektriciteit die ze produceren t.o.v. het geïnstalleerd vermogen) is in 2016 gedaald 47,5%, een paar jaar geleden was dat nog 79%.

De daling in het kolenverbruik heeft twee oorzaken: lagere economische groei en investeringen in duurzame energie. Tot 2020 wil China nog voor 340 miljard Euro investeren in duurzame energie.

Kolen is dan ook de verliezer aan het worden van de Chinese energietransitie. Op Reneweconomy noemt , redacteur/uitgever van EEnergy Informer, het redden van de kolensector moeilijker dan het redden van de Titanic. Op Trouw is Vincent Dekkers nuchterder met zijn stelling dat Trump geen Thatcher is.

Open waanlink

Dit bericht is oorspronkelijk gepubliceerd als open waanlink op Sargasso.

Van gas naar duurzame energie in Europa

In april onderzocht het Duitse Öko-Institut de situatie in de Europese elektriciteitssector en vond dat kolencentrales grofweg evenveel elektriciteit produceren, terwijl het de productie van hernieuwbare elektriciteit groeit. Elektriciteit geproduceerd met gas wordt vervangen.

Tekst: Craig Morris. Vertaling: Krispijn Beek.

De productie van hernieuwbare elektriciteit is tussen 2010 en 2015 met meer dan eenderde gestegen in de EU, de productie is toegenomen met 244 TWh. De elektriciteitsproductie van kolencentrales is relatief stabiel gebleven met 300 TWh bruinkool en 500 TWh steenkool, maar de elektriciteitsproductie van gascentrales is in deze periode gedaald met 283 TWh.

In Europa heeft dus in essentie een transitie van gas naar hernieuwbaar plaats gevonden.

160204_obs_3_whhhaaaat
Öko-Institut

De studie, die in april is gepubliceerd, toont dat Duitsland goed is voor bijna de helft van de elektriciteitsproductie met bruinkool in Europa. Het Verenigd Koninkrijk, Duitsland en Polen zijn samen goed voor meer dan de helft van de elektriciteitsproductie met steenkool.

De auteurs schrijven dat prijs de belangrijkste uitdaging is voor gas in de elektriciteitssector. De brandstof is simpelweg niet competitief bij de huidige lage CO2-prijzen – zelfs al bieden gascentrales de flexibiliteit die wind- en zonne-energie uiteindelijk nodig zullen hebben als backup.

Terwijl de productie van windenergie tussen 2010 en 2015 meer dan verdubbeld is in Europa van 149 TWh naar 307 TWh, is de productie van zonne-energie verviervoudigd van 23 naar 101 TWh. Duitsland is verreweg de grootste producent van hernieuwbare elektriciteit met 193 TWh, gevolgd door Italië, Spanje, Zweden en Frankrijk (in die volgorde) met ongeveer 100 TWh.

(Craig Morris / @PPchef)


Craig Morris is Amerikaan van geboorte en woont sinds 1992 in Duitsland. In 2006 schreef hij het boek ‘Energy Switch’ en hij schrijft regelmatig over de Duitse energietransitie. Hij is editor van Renewables International, hoofdauteur van EnergyTransition.de en directeur van Petite Planète en is te vinden op Twitter als PPChef.

Dit artikel is oorspronkelijk gepubliceerd op Renewables International en met toestemming van de auteur door mij vertaald voor Sargasso.

Zijn we getuige van de dood van de fossiele energiesector?

Alternet heeft een lezenswaardige long read over de neergang van de fossiele energiesector. De wereld is nog voor een groot deel afhankelijk van fossiele energiebronnen, toch gaat het niet goed met de sector. Het aantal faillissementen neemt toe bij olie, gas en kolenbedrijven. Hetfaillissement van het grootste private kolenmijnbouwbedrijf ter wereld was daarvan een goed teken. Volgens Alternet is er geen sprake van een tijdelijke dip, maar het symptoom van de wereldwijde overconsumptie van de hulpbronnen en grondstoffen van onze planeet.

De voornaamste oorzaak van de problemen zijn de sterk gedaalde prijzen voor olie, gas en kolen. Hierdoor is een groeiend aantal bedrijven niet in staat om zijn schulden terug te betalen. The Economist schat de totale schuldenberg van de fossiele energiesector op 2,5 triljoen dollar. Volgens andere is de totale schuld tussen 2006 en 2014 verdrievoudigd tot 3 triljoen dollar. Om rente en schulden af te lossen moeten bedrijven veel olie, gas en kolen blijven produceren, wat weer zorgt voor lagere prijzen, waardoor het lastiger wordt om rente en aflossing te voldoen.

Bovenop de problemen door de dalende olie-, gas- en kolenprijzen komt het klimaatverdrag van Parijs, als gevolg waarvan de meeste olie-, gas- en kolenvoorraden in de grond moeten blijven.

Tip via: Henri Bontenbal

Open waanlink

Dit bericht is eerder gepubliceerd als Open Waanlink op Sargasso

Peabody Energy vraagt faillissement aan

Peabody Energy, het grootste kolenmijnbouwbedrijf van de VS, heeft faillissement aangevraagd onder chapter 11. De aanvraag is een gevolg van de dalende kolenprijs en van de grote schulden die Peabody aanging om in 2011 voor 4 miljard dollar het Australische mijnbouwbedrijf MacArthur Coal Ltd. over te nemen. Ook is het niet gelukt om een koper te vinden voor de mijnen in New Mexico en  Colorado.

Volgens analisten van Bloomberg betekent het faillissement niet het einde van kolen, maar is het een teken van een krimpende sector. Peabody zelf lanceerde een aantal jaar geleden nog een campagne waarin ze kolen positioneerde als oplossing tegen energiearmoede, dat heeft het bedrijf duidelijk niet mogen helpen.

Open waanlink

Dit bericht is eerder als open waanlink gepubliceerd op Sargasso.

Amerikaanse kolenmijnbouwgigant in de problemen

Peabody Energy Corp., het grootste Amerikaanse kolenmijnbouw bedrijf, heeft bekend gemaakt dat z’n ‘going concern‘ status in gevaar is. Dat betekent dat het onzeker is of het bedrijf voldoende liquide middelen heeft om de komende 12 maanden door te komen. Het bedrijf probeert een aantal mijnen te verkopen om voldoende liquide middelen te krijgen om de rente en aflossingen op leningen te betalen. De lage kolenprijs speelt het mijnbouwbedrijf parten bij het afstoten van de kolenmijnen. Door de lage kolenprijs en verliezen zegt het bedrijf vanaf 31 maart mogelijk niet meer te kunnen voldoen aan de afspraken met kredietverstrekkers.

Mogelijk moet het bedrijf bescherming surseance van betaling aanvragen. Afgelopen jaren gingen concurrenten als Natural Resources Inc. en Arch Coal Inc. failliet, of dat ook voor Peabody dreigt is nog onduidelijk.

Open waanlink

Dit bericht is eerder gepubliceerd als open waanlink op Sargasso.

Australische kolenindustrie begaat PR blunder van het jaar

De Australische kolenindustrie heeft deze week een nieuwe promotiecampagne voor kolen gelanceerd, compleet met website en hashtag: #coalisamazing. Het goede nieuws voor de kolenindustrie is dat de campagne viraal is gegaan. Het slechte nieuws dat de hashtag binnen korte tijd volledig was gekaapt door tegenstanders van de kolenindustrie.

Open waanlink

Dit bericht is eerder gepubliceerd als waanlink op Sargasso.

Gastpost: Duitse overheid neemt verwaterd klimaatplan aan

ANALYSE – Drie weken geleden maakte de Duitse overheid plannen bekend om 2,7 GW aan bruinkoolcentrales van de elektriciteitsmarkt te halen en in reserve capaciteit te plaatsen. Tijd om na de aanvankelijke feestvreugde de analyse van Craig Morris te plaatsen.

Tekst: Craig Morris. Vertaling: Krispijn Beek.

Het plan om een soort van nationaal CO2 emissiehandelssysteem te implementeren, dat zich specifiek richt op elektriciteitsproductie door bruinkool is officieel dood. Twee weken geleden maakte de Duitse regering een ander plan bekend met een bredere focus. Buiten de kolensector lijkt niemand erg enthousiast over het plan.

De afgelopen weken heb ik mijn lezers de details bespaard. Tenslotte publiceerde Clean Energy Wire al een stap-voor-stap verslag van het debat. Het is voldoende om te zeggen dat een betaalbaar, effectief enpolititiek elegant voorstel tegenstand ondervond van sommige vakbonden en de industrie, en dat zij hun zin hebben gekregen. Als je wil horen hoe de bittere klaagzwang in het Duitse debat klonk, verwijs ik je naar Lily Fuhr’s recente post op Energietransition.de.

coalprotest1
300.000 handtekeningen voor het uitfaseren van kolen en een aantal protesten hebben niet geholpen: de Duitse overheid gaf toe aan de kolenbelangen. (Foto Christian Mang / Campact, CC BY-NC 2.0)

Hier is een overzicht van de overeenkomst van twee weken terug, dat verschillende afspraken bevat die meer of minder gerelateerd zijn aan elektriciteitsproductie m.b.v. kolen:

  • 2,7 GW aan bruinkoolcentrales worden uit de elektriciteitsmarkt gehaald en in een capaciteitsreserve geplaatst;
  • Omdat Duitsland met dit akkoord alleen zijn CO2 reductiedoelstelling voor 2020 niet haalt wordt jaarlijks 1 miljard Euro extra uitgetrokken voor additionele energieefficiency maatregelen (specifiek: wkk en warmtepompen);
  • Eigenaren van kerncentrales zijn zelf financieel aansprakelijk voor verwijdering van kernafval;
  • Uitbreidingen van het elektriciteitsnetwerk gaan door. Beierenblokkeert de voortgang hiervan, dus de focus zal liggen op het beter gebruik maken van bestaande hoogspanningsleidingen, en op plaatsen waar publieke weerstand bestaat zal er meer gebruik worden gemaakt van ondergrondse kabels i.p.v. bovengrondse.

Elk onderdeel zou zijn eigen blog bericht vergen om uit te leggen, dus volg de links bij de items over kernenergie en het elektriciteitsnetwerk voor meer informatie. Hier zal ik me focussen op kolen.

Greenpeace’s Tobias Münchmeyer reageerde op aangekondigde afspraken door Bondskanselier Merkel te herinneren aan haar belofte om over te schakelen van kolen tijdens de G7-top van juni. Nu krijgen kolencentrales die van de elektriciteitsmarkt gehaald worden in essentie een gouden parachute – ze zullen betaald worden om standby te blijven. In een paper dat drie weken geleden werd gepubliceerd berekende Duitsland leidende economische instituut DIW (PDF in Duits) dat het voorstel om 2,7 GW aan bruinkoolcentrales – in basis het voorliggende akkoord – duurder zou zijn en minder CO2 emissie zou reduceren dan de klimaatheffing, die succesvol geblokkeerd is door IG BCE (de vakbond voor de mijnbouw-, chemie- en energiesector). In feite vonden de economen dat de emissie reductie van de kolenreserve slechts een tiende waren van wat een klimaatheffing zou hebben bereikt – vandaar de noodzaak voor alle andere maatregelen.

De Duitse overheid negeerde niet alleen haar eigen top economen, maar ook haar top milieubeleidsadviseurs. Een maand geleden publiceerde de SRU (PDF in Duits) “10 stellingen over de toekomst van kolen tot 2040.” De eerst is cruciaal: we moeten het grootste deel van onze fossiele energiereserves in de grond laten, en Duitslands enorme bruinkool reserves (die in theorie in een kwart van de elektriciteitsvraag voor de komende twee eeuwen kan voorzien) zullen de Duitse bijdrage aan de wereldwijde divesteringsbeweging zijn. Met andere woorden: we moeten ons niet alleen focussen op wat we verbranden, maar ook op wat we opgraven.

De SRU wees er ook op dat fluctueerende wind- en zonne-energie flexibele backup centrales vergen, geen basislast (wat oude bruinkool centrales zijn). Bovendien zou een ‘nationaal emissie handels platform’, gecreëerd door de klimaatheffing, een “waterbed effect” kunnen voorkomen – waarbij de dalende emissies van het ene land zich simpelweg verplaatsen naar het andere land. Met de klimaatheffing zou Duitsland emissierecten hebben kunnen vernietigen, in plaats van ze elders beschikbaar te maken.

Carsten Pfeiffer van de hernieuwbare energie associatie BEE zegt echter dat er ook goed nieuws in het plan zit:

Last night’s agreement also buried the capacity market idea called for by leading German utility groups.

Hoewel het venijn in de details zit, want vanuit het perspectief van een leek is de reservecapaciteit in wezen een kleine capaciteit markt.

Op het moment van schrijven zijn de details nog onduidelijk, inclusief de vraag welke bruinkoolcentrales gesloten zullen worden. Eerlijk gezegd is het akkoord een gemiste kans om de deur naar het uitbannen van kolen te openen. Hoe moeilijk het ook is voor een sociaal democraat – de partij van de vakbonden – om tegen een grote vakbond op te staan. Sorry, Minister Gabriel, het is gewoon niet genoeg.


Dit artikel is oorspronkelijk door Craig Morris gepubliceerd op The Energywende Blog en met toestemming van de auteur door mij vertaald voor Sargasso.

Craig Morris is Amerikaan van geboorte en woont sinds 1992 in Duitsland. In 2006 schreef hij het boek ‘Energy Switch’ en hij schrijft regelmatig over de Duitse energietransitie. Hij is editor van Renewables International, hoofdauteur van EnergyTransition.de en directeur van Petite Planète en is te vinden op Twitter als PPChef.