Low Car Diet: de resultaten op de werkvloer bij Strukton

Vanaf woensdag 10 oktober was ik een van de ongeveer 10 Strukton-medewerkers die uit solidariteit met directeur Diederik Schonebaum mee heeft gedaan met de Low Car Diet actie van Urgenda. 10 dagen lang de autosleutel inleveren en op andere wijze richting werk en afspraken komen. Eerder schreef ik al hoe me dat is bevallen, aanvullend daarop kan ik wel stellen dat een paar dagen Low Car Diet je bewuster maakt van je reiskeuzes. Vandaag de reacties van collega’s en een overzicht van de behaalde reductie in autokilometers en CO2-emissies, gebaseerd op de gegevens van 4 collega’s waarvan ik de gegevens heb ontvangen en mijzelf.

Collega’s

Ik weet dat ongeveer 10 collega’s meegedaan hebben. Daarvan hebben er 4 terugkoppeling gegeven van de resultaten. Ook hebben verschillende mensen een of meerdere dagen op alternatieve wijze gereisd, aangezien het werk het niet toeliet om 10 dagen lang zonder auto te kunnen. Deze mensen zijn niet meegenomen in onderstaand overzicht.

Collega 1

650 kilometer OV in plaats van auto.
CO2 reductie: 85 kg of 67% t.o.v. reizen per auto.

Collega 2

In plaats van 7 keer met de auto van Amersfoort Noord naar Utrecht:

  • 7 keer Amersfoort CS – Maarssen CS en vice versa (enkele reis: 28 km)
  • 2 keer bus Amersfoort Noord – Amersfoort CS en vice versa (enkele reis 7,5 km)
  • 5 keer fiets Amersfoort Noord – Amersfoort CS en vice versa

CO2 reductie: 72 kg of 71% t.o.v. reizen per auto.

Collega 3

  •  100 km prive met OV en fiets*
  • 600 km zakelijk met alternatief vervoer (voornamelijk carpool)***

In plaats van 700 kilometer auto.

* voor berekening CO2 reductie uitgegaan van 50 km trein en 50 km fiets
** voor berekening CO2 reductie uitgegaan van 75% carpool en 75% trein.

CO2 reductie: 124 kg of 90% t.o.v. reizen per auto. Reactie van collega:

2 dagen was het door combinatie van werk en privé afspraken niet mogelijk om een sluitende agenda te krijgen zonder eigen auto, dus ik heb een beetje vals gespeeld. Maar het belangrijkste is dat de positieve ervaringen gewoon op wekelijkse basis herhaald kunnen worden, en dat ik nu ook (zeker) weet op welke duurzame manier ik niet naar mijn werk wil reizen

Collega 4

  • 2 dagen met de trein naar het werk (2*70 km + 2*12 km fietsen)
  • Met de fiets een rondje voor wat priveklusjes (65km)
  • Met de fiets naar sporten en boodschappen (20 km fietsen)
  • Met het openbaar vervoer op vakantie: (2*149 km)
  • Tijdens de vakantie: 50 km gecarpoold, 40 km gewandeld

Totalen:

  • Trein: 440km
  • Fiets: 109 km
  • Carpool: 50 km
  • Wandelen: 40 km

CO2 reductie: 100 kg of 78% t.o.v. reizen per auto. Reactie van collega:

Ik ben van plan mijn reiskostenvergoeding vanaf 1 november volledig om te zetten naar OV tot ik weer een racefiets heb. Wanneer ik weer een racefiets heb, ga ik vaker naar kantoor fietsen en zet ik mijn vergoeding weer om naar auto, hoewel ik dan voor mezelf een max van 2 dagen per week met de auto naar het werk ga stellen.

Collega 5

In plaats van 7 keer Schiedam – Utrecht:
  • 1 keer carpool Utrecht-Schiedam
  • 4,5 keer trein Schiedam – Maarssen v.v.
  • 1 keer metro Schiedam-Rotterdam Prins Alexander (plus wandelen naar kantoor Strukton Worksphere)
  • 1 keer trein Rotterdam Prins Alexander – Schiedam
  • 1 keer trein Schiedam Centrum – Den Haag Centraal v.v. (plus OV-fiets in Den Haag)
  • 3 keer fiets Schiedam Noord – Station Schiedam Centrum (en v.v.)
  • 3 keer bus Schiedam Noord- Station Schiedam Centrum (en v.v.)
  • 1 keer auto Maarssen – Schiedam Noord
  • Prive: boodschappen 2 keer met de auto gehaald i.v.m. hoeveelheid
CO2 reductie: 108 kg of 64% t.o.v. reizen met de auto.

Totaal

In totaal hebben we met 5 collega’s 488 kg. CO2 gereduceerd in 10 dagen tijd, dat is 74% t.o.v. ons normale reisgedrag. Kanttekening hierbij is dat ik uitgegaan ben van gemiddelde auto’s, terwijl de auto’s waar Strukton mee rijdt inmiddels allemaal richting A-label gaan. Als ik daar rekening mee hou valt de reductie waarschijnlijk lager uit. Daar staat tegenover dat de conversiefactoren uit de CO2 prestatieladder een stuk ongunstiger zijn dan de conversiefactoren waar de NS mee rekent.

CO2 calculator NS

Sinds kort heeft de NS een CO2 calculator op haar website, daarmee kan je de CO2 besparing van je treinreis berekenen t.o.v. de CO2 emissie van dezelfde reis per auto. Ik vind het een mooi initiatief van de NS samen met Milieu Centraal.

Strukton (mijn werkgever) is gecertificeerd op niveau 5 van de CO2 prestatieladder. Het verleggen van mobiliteit van auto naar openbaar vervoer is een van de maatregelen die we stimuleren om onze CO2 emissie te reduceren. Om die reden ben ik de afgelopen weken wat dieper in de berekening van de CO2 emissie per reizigerskilometer gedoken die de NS vermeldt, deze wijkt namelijk behoorlijk af van de CO2 conversiefactor uit het handboek CO2 prestatieladder versie 2.0 en 2.1. De NS hanteert 35,1 gram CO2/reizigerskilometer in 2010, terwijl het handboek CO2 prestatieladder uitgaat van de volgende conversiefactoren (getallen in gram CO2/reizigerskilometer):

Reistype CO2 emissie
Stoptrein *) 100
Intercity *) 55
Stoptrein+Intercity **) 65
Hoge snelheidstrein 60

Bron: STREAM Studie naar Transport Emissies van Alle Modaliteiten, CE Delft, maart 2008 v2.0.
*) Cf. STREAM rapport betreft dit het hele spoornet; Stoptreinen incl. dieseltractie.
**) Stoptrein + Intercity betreft een gecombineerde reis of treinreis met onbekend treintype.

Dat betekent dus op zoek naar de verschillen in gehanteerde conversiefactoren. Heel groot lijken die niet te zijn:

Emissiebron NS calculator CO2 prestatieladder
Windenergie

Onbekend

15

Zonne-energie

Onbekend

80

Grijze stroom

477

455

Diesel

2.629

3.135

Blijkbaar zit er ergens anders nog een verschil in de berekeningswijze, waardoor de CO2 emissie per reizigerskilometer van de NS niet bruikbaar is in het kader van de CO2 prestatieladder. Dat is jammer, want een lagere emissie bij de NS (en andere OV bedrijven) betekent een grotere stimulans om over te schakelen naar OV. Zeker nu het aantal auto’s dat onder de 100 gram CO2/kilometer duikt groter wordt (zie top 10 zuinige auto’s augustus 2012).

Het is tijd voor meer deelautos in Schiedam

Dat vind ik. Toen ik in 2006 naar de randstad ben verhuisd heb ik mijn auto verkocht. Een auto in de randstad is naar mijn mening namelijk goed voor 2 dingen: parkeren op een parkeerplaats, of parkeren in de file. Toch is een auto in sommige gevallen erg prettig. Bijvoorbeeld als je op bezoek gaat bij vrienden of familie die slecht bereikbaar zijn met het openbaar vervoer, als je zware boodschappen nodig hebt of als je met je kind ergens naar toe wilt.

Om die reden heb ik in 2006 een GreenWheels abonnement afgesloten. In Voorburg en Rotterdam werkte dat geweldig. Er staan meerdere auto’s in de buurt en als je naar een andere stad gaat staat er vaak een bij het NS station, waardoor je ook makkelijk vanaf het station bij vrienden komt die verder van het station af wonen.

Helaas is dat allemaal veranderd sinds ik vorig jaar in Schiedam ben gaan wonen. In heel Schiedam staan slechts 2 auto’s van Greenwheels en de dichtstbijzijnde staat op een kwartier fietsen vanaf huis. Geen enkel probleem als je met het hele gezin weggaat. Dan gaat een van de twee de auto halen terwijl de ander thuisblijft met de spullen en de kleine. Een kwartier fietsen maakt het echter wel bijna onmogelijk om er alleen met mijn dochter op uit te trekken. Dan moet er op de fiets eeen tas met kinderspullen mee, een buggy en een autostoeltje. Dat is toch echt wat te veel van het goede.

Daarom heb ik een tijdje geleden bij Wheels4All, de concurrent van Greenwheels, geïnformeerd of het mogelijk is om in de wijk een buurtauto te plaatsen in mijn wijk (Spaland/De Gaarden). Van Wheels4All begrijp ik dat er in heel Schiedam nog 5 mensen zijn met interesse in een buurtauto. Dat is te weinig voor het plaatsen van een auto. Wheels4all start namelijk het liefst op lokaties waar ze drie buurtauto’s dicht bij elkaar kunnen plaatsen. Dit is voor de leden prettig omdat ze nooit misgrijpen. Ook kunnen ze desgewenst verschillende typen auto aanbieden, bijvoorbeeld twee kleinere en een middenklasser. Maar ze zetten nooit zomaar een auto ergens neer. Wheels4All zoekt eerst genoeg leden. Om drie auto’s te kunnen plaatsen, zijn minimaal 15 leden nodig, danwel 30 tot 50 geinteresseerden.

Daarnaast kijken ze of een woonplaats kansrijk is voor het plaatsen van een buurtauto. Hiervoor kijken ze naar  een aantal punten.

Allereerst naar het aantal inwoners, het aantal reeds aangemelde belangstellenden voor een buurtauto en naar de afstand tot de dichtsbijzijnde plaats waar al een buurtauto staat. Schiedam plaats heeft naar volgens de gegevens van Wheels4All 84270 inwoners.  De andere 2 zijn nog een kwestie van afwachten (en werven):

  1. Een plaats heeft meer dan 10.000.
  2. Wheels4all is al actief in jouw regio of er zijn al meer dan 10 aanmeldingen uit jouw plaats (zie hierboven).
  3. Je bent in staat om 15 leden werven, danwel 30 à 50 potentieel geïnteresseerde mensen te vinden.

Naast deze drie ‘harde’ criteria hantereert Wheels4All nog een aantal andere criteria die ook van belang zijn (waar ik me binnenkort op ga storten, maar tips en hulp zijn welkom):

4. Er is medewerking van de gemeente, bijvoorbeeld door B&W of door ambtenaren verkeer of milieu die de promotie van Wheels4all willen ondersteunen.
5. Je hebt voldoende organisatietalent en beschikt over een goed plaatselijk netwerk.
6. Er is nog iemand die samen met jou de kar wil trekken.
7. Je kent de plaatselijke media en zij willen persberichten of artikelen opnemen.
8. Er is steun vanuit de politiek van een of meerdere partijen. Er is bijvoorbeeld een partij die gedeeld autogebruik in het programma heeft opgenomen.
9. De betreffende plaats ligt dicht bij andere plaatsen waar we al zitten, zodat overloop en uitwisseling van auto’s eenvoudig is.
10. Misschien wel het belangrijkste: je bent creatief.

De opstart moet naar onze inschatting in jouw plaats mogelijk zijn als je de punten 1, 2 en 3 in ieder geval met ‘ja’ kunt beantwoorden. Van de punten 4 tot en met 9 moeten meerdere punten met JA  beantwoordt worden.

Vervolgstappen voor opstarten:
1.     Beoordeel zelf of je verder wil met een buurtauto van Wheels4all.
2.     Als je een buurtauto wil starten in jouw wijk, reply dan deze mail met jouw antwoorden.
3.     Op basis van je antwoorden beoordelen wij of een buurtauto in jouw woonplaats een kansrijk initiatief is. We sturen we je een starterspakket met daarin tips over hoe je een buurtauto start in jouw wijk. Op basis hiervan maak je je eigen plan van aanpak. Op basis hiervan volgt een gesprek met iemand van Wheels4all
4.     We besluiten gezamenlijk dat het haalbaar is. Op dat moment krijg je de beschikking over pr-materiaal en een lokale site van Wheels4allmet als linknaam: www.wheels4all.nl/jouwwoonplaats . Met deze site kun je lokaal leden werven. Zodra er genoeg leden zijn, wordt de eerste auto geplaatst en zo spoedig mogelijk daarna de tweede en derde auto.

Wij zien uit naar de samenwerking. Op deze manier zijn in Nederland al bijna 200 buurtauto’s gestart.

Met vriendelijlke groet,
Henry Mentink en Ronald Haverman

En als het niet lukt (via Wheels4All of Greenwheels) dan wordt ’t op termijn toch maar weer een parkeerplaats vullen met stuk blik dat 90% van de tijd stilstaat 😉