Thinking outside the inbox: het vervolg

In juli 2008 schreef ik op Ambtenaar 2.0 een blog over een, in mijn ogen, opmerkelijke workshop van Louis Suarez tijdens de Innovatieproeftuin. Louis Suarez ging in zijn workshop in op zijn experiment Thinking outside the inbox. Zijn poging om als kennismanager binnen IBM zo min mogelijk gebruik te maken van email. Een experiment dat inmiddels bijna vier jaar loopt.

Vandaag kwam ik de Facebook actie We Quit Mail tegen. Die hetzelfde lijkt te beogen, kan ik me toch nog een beetje trendsetter voelen¬†ūüėČ Al heb ik sinds mijn post te weinig gedaan met Thinking outside the inbox.

Na 3 jaar goede voornemens en verder uitdijende mailboxen weet ik nu overigens wel: ik ga mee doen. De druppel die de emmer wat mij betreft doet overlopen is de fusie tussen EZ en LNV tot EL&I, waardoor ik bij coördinatiewerkzaamheden nu echt volstrekt gestoord wordt van het emailverkeer. De afgelopen weken ben ik voor 3 dossiers bezig geweest. Twee daarvan betreft dossiers die binnen EL&I spelen en een betreft een interdepartementaal dossier. Hieronder de statistieken van het aantal emails dat ik daarover ontvangen en verzonden heb in de afgelopen 2 weken:

  • Dossier 1 EL&I: 62
  • Dossier 2 EL&I: 89
  • Dossier 3 interdepartementale afstemming: 131

Let wel: deze drie dossiers zijn samen goed voor nog geen 0,2 FTE. Het afstemmen van teksten binnen EL&I gebeurt nog steeds per email, waardoor je een stuk uitzet bij soms wel 30 mensen (dossier 3) om vervolgens zo’n 25 versies van het bestand terug te krijgen met wijzigingen, vragen en opmerkingen¬†in track changes. Aan mij vervolgens de schone taak om te zien welke punten inhoudelijk echt aangepast moeten worden en welke niet, en te zorgen dat de gevraagde aanpassingen en opmerkingen¬†uit verschillende delen van het departement met elkaar in lijn zijn. Om dat vervolgens weer terug te sturen aan een ander departement, waar het circus opnieuw begint. Want de co√∂rdinator daar zet het stuk ook weer uit bij zijn collega’s.

Ik blijf er bij dat dat vele malen slimmer en beter moet kunnen. Vandaar dat ik mij aansluit bij We Quit Mail, of zoals ik het zelf al had overgenomen in 2008: Start thinking outside your inbox!

Dit bericht staat ook op Ambtenaar 2.0 en op Pleio

10 redenen om social media te verbieden op 't werk

Wie dit blog al langer volgt weet dat ik voorstander ben van de inzet van slimmere software om samenwerking en kennisdeling binnen en tussen overheidsorganisaties, en met de  samenleving te vergroten. Dat hoef je niet zelf te ontwikkelen als overheid, er zijn voldoende tools voorhanden.

Dat neemt niet weg dat er ook nadelen kunnen zitten aan de inzet van social media binnen je organisatie. Daarom een top 10 redenen waarom je social media moet verbieden op de werkplek. Uiteraard begint de spreker met uit te leggen waarom hij vroeger groot voorstander was van social media op de werkplek, om dan uit te leggen waarom hij van gedachte is veranderd.

Voor een overzicht van tegenargumenten verwijs ik je met alle plezier naar het weblog van Luis Suarez. Die kan de zin en onzin van het gebruik van social media in organisaties een stuk beter uitleggen dan ik. Of lees het artikel Social Trojan horse vs. Troj enterprise van Marijn Linssen.

Voor manieren waarop overheden web 2.0 en social media inzetten kun je natuurlijk ook terecht op Ambtenaar 2.0.

Bron van de video: Jane Hart

Van bank naar platform voor (duurzame) ondernemers

Dit bericht is eerder vandaag in een iets aangepast vorm geplaats op VoorDeWereldVanMorgen.nl. Het laatste stukje over crowdfunding ontbreekt daar en heb ik toegevoegd nadat ik het oorspronkelijke bericht had ingestuurd naar VDWVM.

Een paar weken geleden heb ik aangegeven hoe ik denk dat sociale ondernemers via een crowdfunding platform aan (start)kapitaal voor hun bedrijf kunnen komen. Ook heb ik aangegeven hoe ik denk dat banken en crowdfunding platforms elkaar kunnen aanvullen. Deze week wil ik aan de hand van het platform VoorDeWereldVanMorgen van de ASN bank laten zien hoe bestaande banken en investeerders beter gebruik kunnen maken van community sites voor hun (zakelijke) klanten.

De basis

De basis van het huidige VoorDeWereldVanMorgen platform is dat klanten van de ASN-bank elkaar daar kunnen vinden om gezamenlijke acties te ondernemen om een betere wereld dichterbij te brengen. Het platform focust zich erg op goede doelen en de non-profit sector. Al lukt het ondernemers in sommige gevallen wel degelijk om door te dringen in de prijsvragen die ze uitschrijven, zo zat er ook bij de ASN Wereldprijs van 2009 een ondernemer onder de genomineerden.

In mijn ogen is het een gemiste kans dat de zakelijke klanten van de bank zich niet kunnen presenteren op de site. Niet alleen voor de zakelijke klanten, maar ook de particuliere klanten en de ASN-bank zelf.

Hoe uit te breiden

Naar mijn mening horen de zakelijke klanten van de bank ook thuis op de community site VoorDeWereldVanMorgen. Op de eerste plaats kunnen zakelijke klanten zich presenteren, zodat particuliere klanten zien in welke bedrijven hun spaar- en beleggingsgeld ge√Įnvesteerd wordt en welke producten deze bedrijven aanbieden. Op de tweede plaats kunnen zakelijke klanten het platform gebruiken om (aanvullende) financiering te krijgen.

Van presenteren…

Veel particuliere klanten van de ASN-bank kiezen bewust voor deze bank. Ze willen dat hun geld bijdraagt aan een duurzamere wereld. Dat geldt ook voor mijzelf. Behalve spaarder bij en investeerder via de ASN­-bank ben ik in het dagelijks leven ook consument.

Van veel onderwerpen weet ik echter te weinig af, waardoor ik bij mijn keuzes beperkt ben tot wat ik wel weet. Op mijn eigen werk bij het Ministerie van Economische Zaken merk ik hoe belangrijk het is om concrete voorbeelden van duurzame producten en diensten te zien. Een kleine pilot met LED-­lampen op mijn werk en een werkbezoek aan een LED-leverancier hebben me duidelijk gemaakt dat kwalitatief goede led-verlichting al wel bestaat. Voor de thuissituatie is het vaak nog niet rendabel, maar gelukkig ben ik een mens en geen bedrijf.

De nieuwe energiezuinige PC’s van mijn werkgever (die tot 75% energiezuiniger zijn) hebben me laten zien dat ik daar bij de vervanging van mijn pc thuis voortaan toch ook echt op moet gaan letten. Wanneer ik dat doe geeft dat duurzame ondernemers weer meer omzet en winst, waarvan hopelijk weer in deel in het ontwikkelen van nog duurzamere producten wordt gestoken. Die investeringen in R&D dragen weer bij aan een ondernemend & innovatief Nederland, waaarmee ik in de rol van consument kan¬† bijdragen aan het halen van mijn doelstellingen in de rol van werknemer.¬† Exit pettenprobleem ūüėČ

Zo zijn er vast nog 1001 onderwerpen waar ik geen kaas van heb gegeten, maar waarvan ik graag zou zien wat er nu al haalbaar is. Op zo’n manier bouw ook een community rondom duurzame ondernemers waar kennis, kunde en toekomstig kapitaal uit te putten valt.

… tot verkopen…

Een extra stap zou zijn om een link op te nemen op VoorDeWereldNaarMorgen naar webwinkels waar je producten of diensten kunt kopen. En sta je op het punt over te stappen op een andere telefoon- of stroomaanbieder, werk dan samen met vergelijkingssites zoals bellen.com of GasLicht.com.

Op die manier krijg je als mens in je rol van klant een scherpe, maar verantwoorde prijs. En in de rol van spaarder/investeerder draag je bij aan extra omzet voor bedrijven waar je bank je spaargeld in hebt ge√Įnvesteerd. Waarmee je zorgt dat de terugbetaling van de lening door een bedrijf wat zekerder wordt. Wat ook voor de ASN als financier een extra voordeel is, want betere omzet- en winstcijfers maken de kans op terugbetaling van leningen groter. In deze tijden van economische recessie toch niet geheel onbelangrijk…

Het enige dat daarvoor nodig is is ruimte bieden aan je zakelijke klanten om zich te presenteren en de mogelijkheid bieden om door te klikken naar webwinkels of vergelijkingssites waar de producten en diensten te vinden zijn.

… en financieren

Een laatste mogelijke stap is om het mogelijk te maken dat klanten elkaar rechtstreeks financieren. Dat kan gaan om financiering van ondernemers, maar dat kan bv. ook voor energiebesparende maatregelen bij particuliere klanten onderling.

Deel 1: Crowdfunding voor sociale ondernemers

Deel 2: Crowdfunding als alternatief voor banken?

Crowdfunding als alternatief voor banken?

In de reacties op mijn stuk over crowdfunding voor sociaal ondernemers vielen me een aantal zaken op. Ten eerste dat verschillende mensen zeiden dat een crowdfunding model ook voor andere ondernemers toepasbaar is. Ten tweede dat er al een aantal crowdfunding startups is die zich met name richten op de financiering van startups, en ten derde dat crowdfunding als alternatief voor financiering door banken wordt gezien. Vandaag een stukje over hoe ik daar tegenaan kijk.

Crowdfunding voor (sociaal) ondernemers & startups

Crowdfunding is zeker breder toepasbaar dan alleen voor sociaal ondernemers. De aanleiding om mijn oude idee weer af te stoffen was echter een gesprek over de problemen van sociaal ondernemers om aan kapitaal voor hun bedrijf te komen. Vandaar de focus in mijn vorige bericht, ik ben het er echter volledig mee eens dat het concept breder toepasbaar is. Bijvoorbeeld voor startups, al moet ik eerlijk zeggen dat ik vooral andere soorten investeringen op het oog had voor crowdfunding (maar da’s beroepsdeformatie ūüėČ

Crowdfunding als aanvulling op banken

Wanneer je crowdfunding neerzet als alternatief voor banken mis je volgens mij een kans op synergie tussen banken en crowdfunding platforms. Uit gesprekken met de CEO’s van MyC4, ondernemers en huidige financiers (banken etc.) krijg ik de indruk dat banken bepaalde investeringen te riskant vinden (overigens is mijn indruk niet meer dan anekdotisch). Denk bijvoorbeeld aan investeringen in zeer technische ontwikkelingen, de marktintroductie van nieuwe producten of diensten, of het financieren van startups. Een groot deel van de investering willen banken best doen, maar de laatste 20% a 30% moet anders gefinancierd worden.

De bedragen waar het omgaat zijn te klein voor de bank om een bankenconsortium te vormen om het risico te spreiden, zoals dat gebeurt bij grote investeringen. De transactiekosten van een bankenconsortium zijn simpelweg te hoog. Hier kan een crowdfunding platform uitkomst bieden.

Banken zijn van oudsher sterk in risicomanagement en het beoordelen van businessplannen. Banken werken echter grotendeels met spaargeld, waardoor de mate waarin ze risico kunnen lopen beperkt is. De klant is tenslotte een bepaalde rente beloofd. Die rente moet betaald worden, ongeacht de vraag of de investeringen die de bank met het spaargeld doet renderen. Om banken daarin tegemoet te komen zijn er onder voorwaarden allerlei borgstellingen vanuit de overheid beschikbaar gericht op financiering van MKB-bedrijven. Dan nog kan het risico voor de bank echter te groot zijn.

Een oplossing daarvoor kan zijn om samen te werken met een crowdfunding platform. Daarop ‘verkoopt’ de bank een deel van de lening door aan andere investeerders. Feitelijk vormt de bank op deze manier een soort van bankenconsortium om het risico te spreiden, alleen zorgt de inzet van internettechnologie tot veel lagere transactiekosten. Door het veilingsysteem te hanteren dat ik in mijn eerdere post beschreef kan de rente voor de ondernemer zelfs nog lager uitvallen ook. Wat in het voordeel is van de ondernemer.

De bank zorgt voor de administratieve afhandeling van de lening richting de ondernemer en betaald de rente en aflossing aan het crowdfunding platform. Dit platform verzorgt de terugbetaling aan de investeerders op het platform.

Zowel de bank als het crowdfunding platform kunnen een vergoeding vragen voor het bemiddelen bij de lening, met mijn ervaring met MyC4 in het achterhoofd zouden deze partijen pas een vergoeding moeten krijgen als de lening volledig is terugbetaald. Op die manier zijn de belangen van investeerders, bank en crowdfunding platform tot het eind toe gericht op terugbetaling.

Crowdfunding voor sociale ondernemers

Tijdens de nieuwjaarsreceptie van Urgenda raakte ik in gesprek met Rinske van Noortwijk van GreenWish, die ik vorig jaar al had ontmoet als jurylid van de ASN-wereldprijs. Zij vertelde dat GreenWish een toenemend aantal voorstellen ziet langskomen van startende ondernemers die met hun bedrijf sociale of maatschappelijke problemen willen aanpakken. Deze ondernemers komen lastig aan de bak bij reguliere banken. Tijd dus om een idee van 2 jaar terug af te stoffen: een crowdfunding platform voor sociale ondernemers. Meedenken over en/of helpen met de verdere ontwikkeling? Laat een reactie achter of stuur me een email.

De basis

Het basisidee heb ik afgekeken van MyC4, een internetplatform waarmee je rechtstreeks kunt investeren in Afrikaanse ondernemers. Je kiest daarbij zelf in welke ondernemer je investeert, welk bedrag en tegen welk percentage. Als andere investeerders geld tegen een lagere rente aanbieden dan jij, dat wordt je bod verwijderd. Dat is dus marktwerking in het voordeel van de ondernemer.

Doordat een groot aantal investeerders ieder een klein bedrag inlegt kan de ondernemer in Afrika toch aanzienlijke bedragen lenen. De kracht van het MyC4 model boven dat van Kiva zit hem voor mij in de mogelijkheid om als investeerder zelf te bepalen hoeveel rente je vraagt. Ondernemers met plannen waar je meer vertrouwen in hebt of die je meer aanspreken kun je dus een lagere rente bieden. Zo kan ik me in Nederland voorstellen dat je bepaalde types ondernemingen of instellingen ook een lagere rente wilt rekenen, bv. het re-integratiebedrijf van een oud-collega of de school van je kind.

Voor het beoordelen van de businessplannen van de ondernemers werkt MyC4 samen met lokale micro-financiering organisaties uit Afrika. Deze mogen hiervoor een vergoeding vragen.

Toevoegingen voor Nederland

Om het MyC4 model in Nederland te laten slagen zijn volgens mij een aantal toevoegingen nodig.

Bij MyC4 kun je op twee manieren bieden op een lening, anoniem en met naam. Wanneer je een soortgelijk model in Nederland introduceert horen daar volgens mij bij dat je de keuze hebt tussen anoniem, alleen zichtbaar voor je sociaal netwerk (bv. zakenrelaties op LinkedIn of je vrienden of Hyves), of helemaal openbaar.

Een ondernemer die een lening wil via MyC4 plaatst z’n jaarcijfers op de site. Veel kleinere Nederlandse ondernemers hebben denk ik (maar ik kan me vergissen) moeite met dergelijke transparantie. Een alternatief kan zijn dat je als ondernemer zelf een keuze maakt:

  • het businessplan is alleen zichtbaar voor geselecteerde mensen;
  • het businessplan is zichtbaar voor je netwerk
  • het businessplan is zichtbaar voor de hele community van investeerders;
  • het businessplan is zichtbaar voor iedereen.

Alleen de mensen die het businessplan kunnen zien hebben de mogelijkheid om te investeren. Hoe meer openheid, hoe hoger dus de kans op het aantrekken van kapitaal, en hoe groter de kans op een lagere rente.

Het beoordelen van het businessplan door een bank is denk ik lastig, een alternatief zou een accountant of boekhouder kunnen zijn. Of een sociaal mechanisme waarbij je support moet verzamelen van investeerders in de crowd die in je businessplan geloven voordat je daadwerkelijk geld kunt aantrekken via de community.

Voor de daadwerkelijke investeren is een betaling via Ideal of creditcard denk ik het makkelijkst. Dat kan op twee manieren, zoals bij MyC4 en Kiva, waarbij je een bedrag overmaakt naar een account bij hun. Waarna je het geld kunt investeren in de ondernemers van je keus. Of via de mogelijkheid om rechtstreeks te investeren in een onderneming.

De rol van banken

Er is een rol mogelijk voor banken, die heb ik ook al aan een aantal banken voorgelegd. Tot nu toe zonder enige reactie. Neemt niet weg dat ik volgende keer zal vertellen welke mogelijke rollen er voor hun zijn op een crowdfunding platform.

Hoe verder?

Goede vraag ūüėČ Wat er in ieder geval nog mist aan het verhaal:

  1. Het businessplan en bedrijfsmodel moeten uitgewerkt worden. Momenteel ontbreekt daartoe de tijd
  2. Hoe zit het met vergunningen, regelgeving etc.? Ik ben geen bankier of jurist, maar vermoedt dat je voor de uitvoer van dit plan een bankvergunning nodig hebt. Na de val van de DSB is DNB daar niet zo scheutig meer mee. Hoewel een stukje concurrentie en echte innovatie (dus niet in de vorm van nog ingewikkeldere producten) in de banksector volgens mij geen kwaad kan.
  3. Software en systeem specificaties. Beginnen met een bestaande basis is het makkelijkst, aan de andere kant ben ik groot voorstander van open source en open standaarden. Laat de beste community maar winnen zou ik zeggen.

Zie ik wat over het hoofd? Laat een reactie achter.

Meedenken? Laat een berichtje achter in de reacties of stuur me een email.

Deel 2: Crowdfunding als alternatief voor banken?

Deel 3: Van bank naar platform voor duurzaam ondernemen

Naar aanleiding van de kersttoespraak van Beatrix

Na een berg commotie heb ik vanmorgen toch ook maar de kersttoespraak van Beatrix gelezen. Meestal komt het daar met alle familiedrukte niet van. Uit de reacties op internet begreep ik echter dat het de kersttoespraak ook inging op het effect van internet op de samenleving. En dat is nou net één van de onderwerpen waar we het bij Ambtenaar 2.0 over hebben.

Kersttoespraak

In haar kersttoespraak is onze koningin nogal negatief over de effecten van internet op onze samenleving. Naar mijn mening (en die van vele andere Nederlanders) onterecht. Wilfred Rubens heeft Bea zelfs een al een workshop sociale media aangeboden,¬† op Molblog stond een kritische reactie van Egbert Jan van Bel en op de site van het AD lees ik dat Hyves Beatrix een account heeft aangeboden. De meerderheid van de lezers van het AD is het ook niet eens met de Koningin dat internet afstanden vergroot. 55% van de bijna 14.000 stemmers op de poll vindt dat er niks mis is met sms’en en chatten. Zo’37% meent zelfs dat Beatrix zich hier niet mee bemoeien. Een krappe minderheid (45%) staat achter de woorden van de koningin.

Daarmee ligt de reactie van de lezers van het AD in lijn met die van Amerikanen, zoals blijkt uit recent onderzoek van Pew Research Centre for the People and the Press. De top 4 van meest positieve veranderingen uit het afgelopen decennium bestaat uit mobiele telefonie, groene produkten, email en internet. Ook de opkomst van blackberry’s/iPhone’s en online shopping wordt positief beoordeeld. De meningen over sociale netwerksites en blogs zijn verdeelder, maar nog steeds is het aantal mensen dat sociale netwerksites en blogs een positieve ontwikkeling vind groter dan het aantal dat het een negatief vind.

Verschil in leeftijd

Bij het bekijken van de verdeling per leeftijdscategorie viel mij op dat vooral 50 plussers sociale netwerksites en blogs maar niks vinden, vanaf 65 stijgt de waardering van sociale netwerksites juist weer. Terwijl jongeren een groeiende afkeer van email krijgen, jongeren zijn echter veel positiever over sociale netwerksites en blogs. Wat dat betreft past de negatieve reactie van Beatrix meer bij de reactie van mensen richting pensioen gaan. Of zou dat juist de reden van haar negatieve reactie zijn en ontdekken mensen de geneugten van sociale netwerksites pas als ze daarmee na hun pensioen hun contacten met voormalige collega’s blijken te kunnen onderhouden?

Ook dichter bij huis blijkt uit het jaarverslag 2007 van het Sociaal Cultureel Planbureau dat voor ouderen die internet gaan gebruiken een wereld opengaat en voelen 70 plussers die online zijn zich minder eenzaam (beide via Claire Vaessen).

Pew onderzoek via @twitstats en Wir Sprechen Online. Afbeeldingen overgenomen van Pew, rapport hier te downloaden als pdf.

Dit bericht is ook op Ambtenaar 2.0 gepost onder de titel Naar aanleiding van de kersttoespraak van Beatrix.