Twee maanden geleden werd ik benaderd door Bleeve, een onafhankelijke platform voor het verduurzamen van je woning. Ze waren me op het spoor gekomen door dit weblog, waar ik onder andere schrijf over wat we doen om ons huis verder te verduurzamen en onze energierekening te verlagen. Onderstaand interview is eerder gepubliceerd op het blog van Bleeve en met toestemming van hen hier geplaatst.
Van jongs af aan interesse in duurzaamheid
Zijn interesse begon al tijdens het zeilen op een kleine plas midden in de stad, wat hij samen met zijn opa deed. Dat hierbij slim gebruik werd gemaakt van de kracht van de natuur sprak hem aan. Maar wat hem ook opviel tijdens het zeilen waren de vuile(re) luchten die hij boven de stad zag hangen. Datzelfde viel hem op als hij na vakantie in Frankrijk, met prachtige luchten, langs Hendrik Ido Ambacht reed en de vervuiling van de Botlek kon ruiken.
Niet gek dus dat Krispijn een studie milieueconomie heeft gevolgd aan Wageningen Universiteit. Na een periode als adviseur maatschappelijk verantwoord ondernemen bij Strukton is hij tegenwoordig actief als fractiemedewerker voor GroenLinks op het gebied van energie, klimaat en milieu. Ook in zijn vrije tijd houdt hij zich bezig met duurzaamheid als bestuurslid bij de lokale energie coöperatie. Hij vertelt enthousiast over twee projecten:
1. Het Wennekerpand heeft 203 zonnepanelen gekregen.
2. Slim gebruik maken van de wind op Vijfsluizen: Het is de bedoeling dat er een windturbine in de Schiedamse haven komt te staan.
Wat heb je zelf allemaal gedaan in huis om energie te besparen?
“Wij zijn in 2011 in ons huidige huis gaan wonen. Destijds had mijn huis het een energielabel C. Ik schat in dat we nu wel op A zitten. Na alles wat we hebben gedaan in de afgelopen 5 jaar”, lacht hij.
Het verduurzamen van zijn huis begon 5 jaar geleden met het vervangen van de oude VR ketel door een hoog rendement ketel. Daarna volgde een zonneboiler op het dak voor warm water klokthermostaten op alle radiatoren. Het gevolg van die maatregelen was dat ze van 1800 m3 gas per jaar naar 700 m3 per jaar gingen, een forse besparing!
Nieuwste aanwinst: Infrarood panelen
Krispijn zijn nieuwste ‘aanwinst’ zijn infrarood panelen die o.a. in de badkamer
hangen. De infraroodpanelen vervangen de radiator en gaan alleen aan als de badkamer in gebruik is. Hiermee wordt zijn elektriciteitsverbruik verhoogd (infraroodpanelen draaien op elektriciteit), maar aan de andere kant bespaart Krispijn hiermee op het gasverbruik. Immers, de infraroodpanelen gaan nu alleen maar aan wanneer de badkamer gebruikt wordt. Het sluit goed aan bij de ambitie van Krispijn om op korte termijn van het gasnet af te gaan.
Zijn tip over infrarood panelen:
“Let op dat je de panelen op een goede plek aanbrengt. De panelen kunnen tot 50-60 graden warm worden. Ik wil niet dat mijn kinderen zich daaraan branden, dus is het paneel bij ons mooi geïntegreerd in het plafond”.
Ook aandacht voor de verborgen kleine energieslurpers
Los van al die wat heftigere bouwkundige maatregelen is er ook aandacht voor de kleine verborgen energieslurpers: “Onze deurbel draait op zonne-energie en de meeste apparaten die we gebruiken zijn voorzien van een A(++) label, zoals de wasmachine. De droger is nog een oudje, die wordt alleen gebruikt voor handdoeken”.
Krispijn vind een beetje technisch ‘pielen’ met apparaten wel mooi. Enthousiast vertelt hij over het experiment waarbij hij de zonneboiler aansloot op de wasmachine. “Op die manier hoeft het warme water wat nodig is voor de wasmachine niet langer elektrisch voorverwarmd te worden, omdat dit nu via de zonneboiler gebeurt.” Het resultaat: uitgaande van 4 wasbeurten en 6 vaatwasbeurten per week is de besparing op jaarbasis ongeveer 50 euro. Dit is niet heel veel maar toch mooi meegenomen!
Ervaringen van Krispijn met het uitvoeren van al zijn energiebesparende maatregelen
Inmiddels kunnen we Krispijn wel bestempelen als ervaringsdeskundige op het gebied van het verduurzamen van zijn woning. Maar hoe heeft de installaties aangepakt? Hij vertelt:
“Ik ben echt voor een lokale installateur, die je snel kunt bellen en die je kunt aankijken. Als er wat is kan je bij wijze van spreken even langslopen. Vorig jaar was er iets mis met de ketel en dan zit je in de kou. Dan wil je gewoon dat iemand direct langs kan komen en niet met een partij die op 1 uur rijden van je huis zit. Daarnaast moet je natuurlijk prijs maar ook zeker kwaliteit vergelijken door een paar offertes aan te vragen.”
Op de vraag hoe je dat laatste, kwaliteit, nou bepaald geeft hij aan: “Kijk bijvoorbeeld of bedrijven keurmerken bezitten zoals Zonnekeur of dat ze aangesloten zijn bij een brancheorganisatie. En lees over de ervaringen van andere mensen. Los daarvan geeft hij aan dat ook lokale energie coöperaties je vaak op weg kunnen helpen, net als de energieloketten van de gemeenten die speciaal bedoeld zijn voor huiseigenaren.”
Tot slot zegt hij:
“Uiteindelijk liggen panelen wel 25 jaar op je dak. Wat als er dan iets mis gaat of los raakt? Je wilt wel dat het kwaliteit is want het gaat toch om je huis”.
Heb je nog andere tips voor andere mensen?
“Absoluut!”. Hij geeft aan dat het belangrijk is om eerst te kijken naar energie besparen en dan pas naar energie zelf opwekken. Gas neemt naar verhouding een veel groter deel in van je energierekening (zo’n 65-70%). Als je op gas bespaart tikt dat dus flink aan. Kortom, denk eerst na over hoe je je gasverbruik kan verminderen. Krispijn vult aan: “Vraag jezelf af, wil ik überhaupt nog wel een gasaansluiting?”. Volgens Krispijn worden de mogelijkheden om comfortabel te wonen zonder gasaansluiting namelijk steeds groter. “Kijk bijvoorbeeld of een warmtepomp, in combinatie met een zonneboiler en zonnepanelen een optie is voor jou. Dan heb je vaak geen gasaansluiting meer nodig.”
Zelf heeft hij ook twee keer een maatwerkadvies laten uitvoeren voor zijn woning. Dat was geen succes. Hij kreeg een standaard rapport wat te weinig inging op zijn eigen situatie. Er stonden daarnaast ook aanbevelingen in die hij notabene al had uitgevoerd. Het belangrijkste wat er ontbrak aan de adviezen was echter dat er nogal eenzijdig werd gekeken. Krispijn:
“Ik zoek een adviseur die mij helpt met een comfortabel en gezond huis. Dat de energierekening daalt is dan mooi meegenomen. Echter, niet alle adviseurs hanteren een dergelijke holistische benadering.”
Stoppen met denken in terugverdientijden
Daarnaast geeft Krispijn stellig aan: “Stop met het denken in enkel de terugverdientijd”. Het nemen van energiebesparende maatregelen gaat volgens hem om veel meer dan enkel terugverdientijd. “Als je in een tochtig huis woont waar je je ziek stookt en met dikke trui binnen zit omdat het niet lekker warm of juist benauwd is. Dan moet je je afvragen: wat is dat extra comfort mij waard? Vergelijk het met een keuken: daarbij kijk je ook niet naar terugverdientijd maar gaat het vooral om een stuk beleving, een stuk wooncomfort.” Zo moeten we volgens Krispijn ook meer kijken naar bijvoorbeeld isoleren. Los van de kosten besparing op je gasrekening geeft het namelijk meer comfort. En daar blijft het volgens Krispijn niet bij. Andere voordelen zijn namelijk dat je woning meer waard wordt en dat een gezonder binnenklimaat wordt gecreëerd.
Het belang van een gezonde woning
Over dat laatste punt, een gezonder binnenklimaat dankzij isolatie en goede ventilatie. Krispijn: “Luchtkwaliteit is enorm belangrijk – veel meer dan alleen mijn energierekening die naar beneden gaat. We zagen het in ons eigen huis doordat we zwarte vlokken op de Lundia kast kregen. Dit was simpelweg roet dat als aanslag was ontstaan op onze kast door in de zomer het raam open te hebben.”
“Als je dat soort ongezonde lucht buiten kunt houden scheelt dat veel bezoekjes aan artsen met een benauwd kind.”
Afsluiting: Nederland stelt Krispijn zwaar teleur op duurzaamheidsgebied
Op zijn blog geeft Krispijn aan dat we door falend klimaatbeleid in de Europese top 3 staan van landen die de minst duurzame energie opwekken. We vragen Krispijn wat we moeten doen om hier heel snel verandering in te brengen.
Krispijn: “Als we even inzoomen op de particuliere woningmarkt er een paar zaken zijn die moeten veranderen. We moeten allereerst gewoon snel afkicken van het gas. Er zijn namelijk alternatieven. Als huiseigenaar kun je daar forse stappen in nemen en het levert ook echt een comfortabele en toekomst vaste woning op.” Met dat laatste bedoelt hij dat we over 20 jaar het simpelweg niet meer accepteren om een woning te kopen die zo lek is als een mandje. En inderdaad, nu al zien we dat woningen met een slecht label gemiddeld genomen een lagere verkoopprijs hebben. Krispijn vervolgt: “Niet iedereen kan zomaar even EUR 20.000 neerleggen voor een grondige energetische renovatie. Installateurs moeten dit in samenwerking met banken/financiers beter gaan aanbieden”.
Zo zou de hypotheek sterker gekoppeld kunnen worden aan de energiezuinigheid van de woning. “Woningen met energielabel D, E, G etc. zijn gewoon minder waardevast. Als bank zou je moeten zeggen: Leuk dat je 2 ton wilt lenen: dat krijg je niet. We geven je 2 ton plus nog eens 20.000 euro zodat je je woning onder handen neemt en je energielasten significant dalen. De extra kosten voor die 20.000 euro kan je prima terugbetalen vanwege de lagere energierekening. En bovendien levert het je ook nog een comfortabelere en toekomst vastere woning op.”
Krispijn trekt een parallel met diesel auto’s want in sommige steden mag je de binnenstad niet meer in met een dieselauto. Zo’n shift moet ook komen op de woningmarkt. Even later: “Als je bedenkt wat je per jaar aan een energiebedrijf betaalt en dat een deel van dat geld wordt gebruikt voor het topsalaris van de directeur. Dan denk ik: ik kan mijn geld wel beter besteden.”
“Ik steek het geld liever in mijn eigen woning, in plaats van dat ik het wegbreng naar het energiebedrijf.”
Een ander punt wat Krispijn benoemt is dat de overheid moet nadenken over een nieuw toekomst vast energiebelastingsysteem. Doordat woningen in de toekomst steeds energiezuiniger worden kan de overheid minder energiebelasting innen. Dat slaat een gat in de inkomsten. Daar moet een nieuw systeem voor komen zonder de prikkel weg te nemen om wel te komen tot datgeen waarvoor energiebelasting bedoeld was; het verduurzamen van de woning.
Als laatste noemt hij ‘sociale innovatie’. De techniek om woningen grondig te verduurzamen is er namelijk al. De moeilijkheid zit hem erin mensen te overtuigen ook echt iets te doen. Volgens Krispijn moet er ook in de marketing van energiebesparing veel meer aandacht worden besteed aan de ‘zachte factoren’. “Niet alleen die terugverdientijd noemen. Benadruk juist dat energiebesparende maatregelen ook zorgen voor extra comfort, een gezondere woning en een stijging van de woningwaarde. Alleen dan krijg je mensen echt over de streep”.
Wil jij ook energie besparen?
Bleeve is gestart vanuit de constatering dat Nederland langzaam verduurzaamt. Te langzaam, terwijl er volop kansen zijn om het beter te doen. Ontdek hoe Bleeve jou kan helpen om je woning te verduurzamen.
