27 proeftuinen gaan #vangaslos

In het Energierapport – Transitie naar duurzaam uit 2016 geeft de rijksoverheid aan dat het gebruik van aardgas voor ruimteverwarming in de gebouwde omgeving in 2050 zoveel mogelijk zal zijn verminderd. Inmiddels heeft het kabinet aangegeven dat de gaswinning in het Groningen gasveld in 2030 gaat stoppen en voor nieuwbouwwoningen is een aansluiting op het gasnet sinds 1 juli 2018 een uitzondering. In de reacties op eerdere berichten vroegen verschillende reaguurders zich af wat dat gaat betekenen voor bestaande wijken en woningen. Vandaag een eerste stuk hierover naar aanleiding van de toekenning van 120 miljoen Euro subsidie aan 27 gemeenten om een wijk van gas los te maken. In dit stuk geef ik een beeld van de technische opties. Wie een beeld wil hebben hoe zijn gemeente de warmtetransitie gaat invullen kan dat beter navragen bij zijn eigen gemeente.

Aanvragen

In totaal zijn 74 voorstellen ingediend bij het ministerie van Binnenlandse Zaken. Het ministerie van Binnenlandse Zaken heeft de plannen onder andere beoordeeld op kwaliteit en de financiële onderbouwing. Ook werd gekeken hoe de plannen konden helpen bij mogelijke andere opgaven in de wijk. Om zoveel mogelijk kennis op te doen voor andere wijken is een gevarieerde groep geselecteerd: groot en klein, landelijke en stedelijk, verschillende technieken en spreiding door heel Nederland: elke provincie heeft minimaal één proeftuin. Het kabinet heeft 40 miljoen Euro meer beschikbaar gemaakt dan de oorspronkelijke 80 miljoen Euro. Halverwege 2019 kunnen gemeente waarschijnlijk opnieuw een aanvraag indienen.

De 27 geselecteerde gemeenten gaan kennis delen via een kennisprogramma, dat toegankelijk wordt voor alle gemeenten. Dit programma gaat gemeenten helpen bij het invullen van hun regierol in de warmtetransitie en is nodig om de overgang naar aardgasvrije wijken te versnellen. Andere partners van het Programma Aardgasvrije Wijken zijn het ministerie van EZK, het Interprovinciaal Overleg (IPO) en de Unie van Waterschappen (UVW). Naast de proeftuinen ondersteunt het rijk het aardgasvrij maken van Nederland met een programma voor aardgasvrije en frisse basisscholen (5 miljoen euro) en een subsidie voor technische innovaties (12,8 miljoen euro).

Warmtenetten

Uit een analyse door Squarewise blijkt dat de geselecteerde proeftuinen in bijna driekwart van de gevallen kiezen voor warmtenetten. In acht wijken gaat het om uitbreiding van conventionele warmtenetten die gebruik maken van industriële restwarmte of warmte van afvalverbranders. Daarnaast zijn er nog 11 wijken die kiezen voor een warmtenet. Uitbreiding van een bestaand warmtenet gebeurd bijvoorbeeld in Eindhoven, Amsterdam, Purmerend, Sliedrecht , Middelburg en Delfzijl. In Utrecht, Rotterdam en Den Haag is de keuze nog niet gemaakt volgens de nieuwsberichten. Wat mij lastig lijkt, omdat in de aanvraag aangegeven moest worden voor welke oplossing gekozen werd.

Ook Brunsum en Sittard hebben subsidie gekregen voor uitbreiding van hun warmtenet. Brunsum voor het aansluiten van meer woningen op het warmtenet van Mijnwater bv en Sittard voor het aansluiten van meer woningen op Het Groene Net. Mijnwater bv gebruikt warm water uit oude mijnbouwschachten voor het verwarmen van huizen. Het Groene Net maakt gebruik van een biomassa centrale en restwarmte van industrieterrein Chemelot voor de voeding van het warmtenet.

De gemeente Wageningen heeft subsidie toegekend gekregen voor aanleg van een coöperatief warmtenet, dat in handen komt van de bewoners. Voor zover ik het project in Wageningen begrijp bevat dit plan nog wel aardgas als achtervang voor de hoogtemperatuur warmtepomp. De gemeente Loppersum heeft plannen voor een warmtenet en de combinatie van warmtepompen en collectieve warmte-koude-opslag-systemen.

Een bijzonder soort van warmtenet, waarvoor subsidie is toegekend is het project Nagele in balans. In het plan worden de daken gebruikt voor zonnecollectoren, waartoe het ‘platte daken-dorp’ zich uitstekend leent. Door seizoensberging wordt een balans gemaakt tussen opwekking, opslag en gebruik van energie. Onder de grote grasvelden van de hofjes komen goed geïsoleerde opslagtanks te liggen. Deze dienen als opslagplaats voor het overschot aan heet water die de thermische zonnecollectoren ‘s zomers opwekken. In de winter wordt dit warme water gebruikt om de huizen te verwarmen.

All-electric en groen gas

Warmtenetten zijn niet voor alle wijken een oplossing. Andere oplossingen, zoals all-electric en groen gas zijn pas veel korter in ontwikkeling en zijn daardoor vaak ook nog duur. De kans op kostendalingen door grotere volumes of door innovaties tijdens het bouwproces zijn daarmee ook groter. Om een voorbeeld te geven: een renovatie naar all-electric en nul op de meter kostte een jaar of 10 geleden meer dan een ton per woning, inmiddels zijn de kosten gedaald naar zo’n 60.000 Euro. Voor het all-electric maken van een woning heb ik ook al partijen gezien die dat voor 10.000 tot 30.000 Euro kunnen. Deze partijen zijn op zoek naar klanten en naar schaalgrootte, zodat ze kunnen profiteren van schaalvoordelen en de daarmee de kosten kunnen verlagen.

Er zijn echter maar vier subsidies toegekend aan wijken die kiezen voor all-electric en vier subsidies voor groen gas. De gemeente Assen heeft geld gekregen voor het aanpakken van de wijk waar een van de eerste VVE flats (VVE Ellen) staat die naar nul op de meter is gerenoveerd. In het nieuwsbericht wordt gesproken over herhaling van deze aanpak bij andere flats in de wijk. In Assen wordt dus waarschijnlijk voor een all-electric oplossing gekozen. Ook de gemeente Appingedam gaat aan de slag met all-electric in de vorm van warmtepompen op lucht.

De gemeente Pekela kiest voor een combinatie van hybride warmtepompen met biogas uit lokaal rioolslib. Ook de gemeente Oldambt kiest voor groen gas.

Afvallers gaan door

Veel van de initiatieven die geen subsidie hebben gekregen gaan wel door, als is vaak nog niet duidelijk hoe. Veel initiatieven zijn of gaan hierover lokaal in overleg met bewoners, gemeenten en andere betrokken organisaties, zoals netbeheerders en woningbouwcorporaties. Daar zitten ook initiatieven van bewoners bij, zoals Warm in de Wijk dat de Haagse Vruchtenbuurt aardgasvrij wil maken. Warm in de Wijk heeft geen subsidie gekregen van het rijk.

Conclusie

Voor zover ik de verschillende plannen heb weten te vinden verschillen ze sterk in aanpak en in hoe ver de plannen al gevorderd zijn. Technisch gezien kiest een groot aantal gemeenten voor (uitbreiding van) een conventioneel warmtenet. Slechts een klein aantal ervan zijn in mijn ogen innovatief te noemen en bieden kans om te leren voor andere wijken. Ik denk dan met name aan Brunsum, Loppersum, Nagele en Wageningen. In alle vier de gemeenten wordt een warmtenet aangelegd dat afwijkt van de standaard en dat mogelijk toepasbaar is in andere wijken, buurten en dorpskernen waar all-electric of biogas nu de enige alternatieven lijken.

Ook de biogas en all-electric wijken vind ik technisch interessant, omdat dit technieken zijn die nog volop in ontwikkeling zijn. Het beschikbaar krijgen van voldoende biogas gaat wel een uitdaging worden. Wat betekent dat er vooral een grote kostendaling nodig is bij all-electric om de ambities uit het Energierapport en het Klimaatakkoord te halen.

Vanuit sociaal oogpunt en draagvlak vind ik vooral de wijken waar de bewoners zelf het initiatief nemen interessant. Bij de geselecteerde proefwijken betreft dit Wageningen. Daarbuiten zijn er echter meer wijken die zelf bezig zijn, zoals de Vruchtenbuurt in Den Haag en Meer Energie in Amsterdam.

Zelf aan de slag?

Wie zelf aan de slag wil met het aardgasvrij maken van zijn woning kan terecht bij het stappenplan aardgasvrij wonen van MilieuCentraal,  bij een lokale energiecoöperatie of bij het lokale energieloket van zijn gemeente. Wie wil weten wat de plannen van zijn gemeente zijn voor zijn buurt kan kijken bij Hierverwarmt of navraag doen bij de eigen gemeente. Wie samen met zijn buren aan de slag wil kan veel informatie vinden bij Hierverwarmt en Hieropgewekt.

Disclaimer: de gemeente waar ik woon en de gemeente waar ik werkzaam ben hebben ook een subsidieaanvraag ingediend, maar deze zijn niet toegewezen. In beide gemeenten ben ik niet rechtstreeks betrokken geweest bij de subsidieaanvragen.

Dit bericht is geschreven voor en gepubliceerd op Sargasso.

Amerikaanse #BeyondCoal campaigners maken zich op voor #vangaslos campagne

De campaigners die in de VS campagne tegen de bouw van nieuwe kolencentrales voerden maken zich op voor een nieuwe strijd. Dit keer tegen aardgas. Op de Amerikaanse elektriciteitsmarkt begint gas al last te krijgen van de prijsdalingen van hernieuwbare energie en energieopslag. De campagne richt echter ook op het tegengaan van het gebruik van aardgas voor koken, koelen en verwarmen in de gebouwde omgeving. Een vergelijkbaar doel dus als de Nederlandse overheid heeft gesteld door de ambitie uit te spreken om in 2050 naar een aardgasvrije gebouwde omgeving toe te willen werken.

De Beyond Coal campagne van Sierra Club is zeer succesvol geweest. Van de 200 kolencentrales die werden aangekondigd in het westen van de Verenigde Staten is er geen een afgebouwd.

De nieuwe Amerikaanse #vangaslos coalitie zet twee sporen in: top-down om regelgeving aangepast te krijgen, en bottom-up om bewoners in beweging te krijgen. Om bestaande bouw van het gas af te krijgen is aanpassing van regelgeving nodig. Voor nieuwbouw zet de coalitie in op all-electric, wat financieel ook in de VS goed haalbaar is.

Bij zowel bestaande als nieuwe bouw zet de coalitie ook in op bewustwording bij bewoners, bijvoorbeeld over de gezondheidsrisico’s van koken op aardgas. Waar steeds meer kennis over beschikbaar is.

Open waanlink

Dit bericht is oorspronkelijk geschreven voor en gepubliceerd op Sargasso.

Van Gas Los

Begin 2015 vroeg ik me al af wanneer jij van het aardgas afgaat en vorig jaar berichtte ik dat gasloos wonen in opkomst is. Zelfs Minister Kamp heeft in de Energieagenda aangegeven de gasaansluitplicht uit de wet te willen schrappen. Hoog tijd dus om Van Gas Los trending & trendy te maken:

Is je huis toe aan een nieuwe cv ketel of wil je niet wachten tot je wijk aan de beurt is om van gas af te gaan? Overweeg dan eens een alternatief, zoals een nul-op-de-meter renovatie, of als dat je te ver gaat een alternatief zoals warmtepomp of infraroodverwarming. Wil je meer informatie over wonen zonder gas? Kijk op Wonen zonder aardgas of Hier verwarmt.

Wil je weten waarom je zo snel mogelijk van gas af moet. Kijk dan op 4 maart om 20.20u op NPO2 naar De Stille Beving en zie wat gaswinning in Groningen voor menselijke ellende aanricht.

Kun je nog niet van gas los en wil je toch wat doen voor de Groningers? Doneer dan (net als ik doe) een bedrag per kubieke meter gas aan de Groninger Bodembeweging, zodat zij de gedupeerden van de gaswinning bij kunnen staan in hun strijd tegen NAM, Shell, ExxonMobil, staatsbedrijf EBN en de Nederlandse rijksoverheid. Zelf maak ik 10 Eurocent per kubieke meter over aan de Groninger Bodembeweging. In mijn geval betekent dat ongeveer Euro 70 per jaar, wat ik met terugwerkende kracht vanaf 2011 heb overgemaakt.

IBAN rekeningnummer:
NL50 RABO 0153 1650 65
t.n.v. “Groninger Bodem Beweging

Jaarrekening gas & elektriciteit 2010/2011

Het afgelopen jaar hebben we behoorlijk geïnvesteerd in energiebesparende maatregelen. Ik heb braaf elke maand het energieverbruik bijgehouden en een stukje daarover geschreven op mijn weblog. Inmiddels is de jaarrekening van Greenchoice binnen en kunnen we het hebben over dat deel dat de gemiddelde Nederlander bovenal interesseert: hoeveel geld onze maatregelen hebben bespaard t.o.v. de inschatting door het energiebedrijf. Door de energierekening met een paar buren te vergelijken weet ik inmiddels dat de schatting van Greenchoice behoorlijk adequaat was. Hun schatting was 6.475 kWh elektriciteit (elektrisch koken) en 1.837 m3 aardgas.

Besparing

Het eindresultaat is 2.540 kWh en 919 m3 gas. Dat heeft een energierekening opgeleverd van Euro 1.093,96. We hebben het eerste jaar Euro 829,55 bespaard op de elektriciteitskosten en Euro 520,13 op de gaskosten. Voor het gasverbruik is dat niet helemaal correct, omdat er niet gecorrigeerd is voor graaddagen.

Wat Verwacht Werkelijk Verschil
Groene stroom (zon) € 1.357,48 € 527,93 € 829,55
Groen gas (boscompensatie) € 1.040,84 € 520,71 € 520,13
Vastrecht+transport € 45,32 € 45,32 € 0,00
Verschil € 2.443,65 € 1.093,96 € 1.349,69

Correctie voor graaddagen

Volgens de graaddagen calculator van mindergas.nl telde de periode van 1 november 2009 tot en met 31 oktober 2010 3043 graaddagen. De periode tussen 1 november 2010 en 31 oktober 2011 telde slechts 2866 graaddagen. Dat betekent dat ik sowieso een lager gasverbruik had kunnen verwachten. Om precies te zijn heeft het betere weer 107 m3 gas bespaart, dat is een besparing op jaarbasis van Euro 60,54 dankzij het weer. De besparing door onze gasbesparende maatregelen wordt daarmee Euro 459,59.

Wat Verwacht Werkelijk Verschil
Groene stroom (zon) € 1.357,48 € 527,93 € 829,55
Groen gas (boscompensatie) € 980,30 € 520,71 € 459,59
Vastrecht+transport € 24,93 € 24,93 € 0,00
Verschil € 2.362,72 € 1.073,57 € 1.289,15

Investeringskosten

De besparing op elektriciteit is voor een groot deel het gevolg van het hotfil aansluiten van de vaatwasser en wasmachine (naar schatting Euro 60 besparing), led-lampen, energiezuinige apparatuur en gedragsverandering (lampen uit, zo min mogelijk apparatuur op standby). De eerlijkheid gebied te zeggen dat ik verwacht dat ons elektriciteitsverbruik komend jaar ongeveer 300 kWh hoger uit gaat vallen, omdat we vorig jaar november en december nauwelijks thuis zijn geweest.

Afgelopen jaar hebben we vooral geïnvesteerd in het verlagen van de gasrekening. De belangrijkste maatregelen die we hebben genomen zijn het vervangen van de cv-ketel en het installeren van een zonneboiler (inclusief hotfil voor de vaatwasser en de wasmachine). Een compleet overzicht van de door ons genomen maatregelen vind je hier.

De totale investeringskosten voor de cv en zonneboiler bedragen Euro 7.800 (Euro 2.200 voor de cv ketel en Euro 5.600 voor de zonneboiler). Door het voortijdig stopzetten van de subsidieregeling duurzame warmte (onderdeel van de oude SDE) is dat Euro 1.100 hoger dan verwacht. Een forse tegenvaller, die de voorlopige terugverdientijd van de cv en zonneboiler op 15 i.p.v 12 jaar zet (exclusief financieringskosten, inclusief de geschatte besparing van de hotfill aansluitingen).

Aan de andere kant de terugverdientijd is nog altijd beter dan die van mijn mobiele telefoon. Verder ben ik er trots op dat we nu zelf duurzame warmte opwekken en CO2 reduceren. Al was dat laatste een stuk goedkoper geweest via het CO2 emissiehandelssysteem. Naar mijn mening een goede besteding van de hypotheekrenteaftrek die de Nederlandse belastingbetaler ons vorig jaar gegeven heeft (en ook alsnog met enige vertraging voldaan aan mijn goede voornemen voor 2009). We zijn nog niet volledig om, maar wel een aardig eind op weg.

Dit bericht is ook geplaatst op Duurzame Buren.

Gasverbruik november 2011

Het is weer tijd voor de maandelijkse update van ons gasverbruik. Dit maal van november 2011. Duidelijk een koudere maand dan oktober, waarin we in 69 kubieke meter aardgas hebben verbruikt. In november vorige jaar was dat nog 223 kubieke meter.

November vorig jaar woonden we nog niet in ons huis, maar stond de vr ketel wel aan om de geverfde muren droog te stoken. Helemaal vergelijkbaar zijn ze dus niet, maar de daling naar 0,22 kubieke meter aardgas per gewogen graaddag geeft wel hoop dat het aardgasverbruik voor december ook fors lager zal zijn. In november en december 2010 lag ons aardgasverbruik namelijk rond de 0,40 kubieke meter aardgas per gewogen graaddag.

Energieverbruik laatste 12 maanden

Bezien over 12 maanden is ons aardgasverbruik verder teruggelopen. Van ruim 900 kubieke meter naar 762 kubieke meter aardgas. Voor een klein deel komt dat door een lager aantal graaddagen in november (23 kubieke meter). De andere 133 kubieke meter ligt aan gedragsverandering en aan de HR ketel en aan de zonneboiler.
Maand Graaddagen Gas /graaddag Elektra Water
december 2010 626 223 0,36 110 12
januari 2011 485 183 0,38 111 12
februari 2011 399 152 0,38 263 12
maart 2011 361 69 0,19 240 12
april 2011 127 13 0,10 235 13
mei 2011 101 2 0,02 237 9
juni 2011 58 4 0,07 213 9
juli 2011 51 4 0,08 237 8
augustus 2011 31 3 0,10 274 9
september 2011 53 7 0,13 221 7
oktober 2011 180 32 0,18 288 8
november 2011 319 69 0,22 262 10
Totaal 2856 762 0,28 2691 121

In januarie zal ik wat dieper  ingaan op de verder daling die ik nog verwacht. De jaarrekening van Greenchoice voor de eerste 12 maanden is inmiddels binnen. Bovenstaande gasverbruiken zijn tot en met oktober gecorrigeerd met de gaskwaliteitsfactor die Greenchoice heeft doorberekend.

Gasverbruik oktober 2011

Het is weer tijd voor de maandelijkse update van ons gasverbruik. Dit maal van oktober 2011. Aangezien we hier een jaar wonen heb ik 1 dagje gesmokkeld en op 31 oktober de meterstanden al opgenomen. Oktober was de eerste maand na de zomer dat we de cv-ketel weer nodig hebben gehad voor de verwarming van ons huis. Dat is meteen te merken aan het aardgasverbruik, dat met 30 m3 beduidend hoger ligt dan de 7 m3 van september.

Energieverbruik eerste 12 maanden

Inmiddels wonen we ook een jaar in Schiedam. Tijd dus om de eerste jaarnota van Greenchoice op te vragen en tijd om de balans op te maken van ons gasverbruik in de eerste 12 maanden. Ons aardgasverbruik is in de eerste 12 maanden op 904 m3 uitgekomen, bij een gasprijs van Euro 0,5571 is dat een besparing van Euro 503. Dat is 50% minder dan de 1838 m3 die Greenchoice op basis van de vorige bewoners had ingeschat. Om dat te bereiken hebben we ook de nodige maatregelen genomen in ons huis. Oplopend van goedkoop naar duur gaat het om de volgende maatregelen:

  1. Kachel laag in lege ruimtes, gratis;
  2. Isoleren van de verwarmingsleidingen op zolder. Isolatiemateriaal heeft ongeveer Euro 1,50 per meter gekost;
  3. 6 centimeter piepschuim geplaatst achter de plint onder de keukenkasjes om de kou achter de kastjes te houden, Euro 10 voor een blok piepschuim;
  4. Reflecterende folie achter de radiatoren, kosten ongeveer Euro 15 ;
  5. Thermostaatkranen voor de douche en het bad, ongeveer Euro 300;
  6. Vervanging van de VR ketel door een HR ketel met kloktthermostaat van Remeha, Euro 2.200 (inclusief installatie);
  7. Installatie zonneboiler, Euro 5.000 (inclusief installatie & hotfill voor wasmachine en vaatwasser). Dat is duurder dan verwacht doordat het Ministerie van EL&I de subsidie voor duurzame warmte in 2011 niet open heeft gesteld. Tot zover het verhaal van Diederik Samson dat de SDE beter was dan de Duitse feedin regeling…

Zoals je in onderstaande tabel kunt zien hebben deze maatregelen het gasverbruik per graaddag verlaagd van 0,57 m3  naar 0,19 m3 per graaddag. Waarbij ik moet zeggen dat ik niet heb gecorrigeerd voor het aandeel dat tapwater heeft.

Het elektriciteitsverbruik vind ik onrealistisch laag. Afgaande op het verbruik sinds februari van dit jaar verwacht ik dat op jaarbasis rond de 3000 kWh uit zal komen. Het waterverbruik is in de loop van 2011 gelukkig wat gaan dalen, van 12  a 13 m3 per maand naar 7 a 8 m3 per maand.

Maand Graaddagen Gas /graaddag Elektra Water
november 2010 392 223 0,57 111 12
december 2010 626 220 0,35 110 12
januari 2011 485 180 0,37 111 12
februari 2011 399 150 0,38 263 12
maart 2011 361 68 0,19 240 12
april 2011 127 13 0,10 235 13
mei 2011 101 2 0,02 237 9
juni 2011 58 4 0,07 213 9
juli 2011 51 4 0,08 237 8
augustus 2011 31 3 0,10 274 9
september 2011 53 7 0,13 221 7
oktober 2011 172 30 0,17 288 8
Totaal 2856 904 0,32 2540 123

Gasverbruik 2011 t/m oktober

Voor 2011 ziet het gasverbruik er inmiddels als volgt uit. Het totale gasverbruik ligt tot nu toe fors lager dan geschat. Waarbij het mooie weer heeft meegewerkt (257 m3 minder aardgas), maar vooral ook de bovengenoemde aanpassingen (609 m3 minder aardgas).

Maand Schatting M3 / graaddag Basis graaddagen Werkelijk Totaal Weer Aanpassing
Jan 367 0,61 295 180 -187 -72 -115
Feb 286 0,58 231 150 -136 -55 -81
Maa 188 0,53 190 68 -120 2 -122
Apr 87 0,42 54 13 -74 -33 -41
Mei 83 0,43 43 2 -81 -39 -41
Jun 34 0,65 38 4 -30 3 -34
Jul 34 4,30 219 4 -35 0 -35
Aug 41 1,33 41 3 -38 0 -38
Sep 87 0,89 47 7 -80 -40 -40
Okt 115 0,53 91 30 -85 -23 -61

Nog 2 maanden en dan weet ik of we 2011 onder de 1000 m3 aargas gaan afsluiten. Het eerste jaar dat we hier wonen is dat in ieder geval al gelukt 🙂

Gasverbruik & zonneboiler in september 2011

Het is weer tijd voor de maandelijkse update met het gasverbruik. Dit maal van september 2011. Ons aardgasverbruik was in september 7 kubieke meter aardgas, wat betekent dat onze zonneboiler het ondanks de slechte start van de maand behoorlijk goed heeft gedaan.

September is wel de eerste maand sinds april dat de cv-ketel weer bijna de hele maand heeft aangestaan om ’s ochtends vroeg voldoende warm water te hebben voor de douche. De verwarming is nog niet aangeweest, waardoor de warme tweede helft van september heeft ook bijgedragen aan lagere stookkosten.

Al met al hebben we dit jaar tot nu toe ongeveer 550 m3 aardgas bespaart door aanpassingen aan ons huis en 230 m3 aardgas door het weer (je zou het niet zeggen na de slechte juli en augustus maanden, maar tot nu toe is 2010 een warm jaar). De energiebesparende maatregelen die we hebben genomen zijn voor een deel simpele aanpassingen, voor een deel behoorlijke investeringen. Hieronder de belangrijkste 4, elders vind je een volledig overzicht van onze energiebesparende maatregelen:

  1. isoleren van verwarmingsbuizen op zolder;
  2. klokthermostaat;
  3. vr-ketel vervangen door hr-ketel;
  4. zonneboiler (vacuumbuizen) installeren.
Maand Schatting M3 / graaddag Verwacht Werkelijk Totaal weer Aanpassing
Jan 367 0,61 295 180 -187 -72 -115
Feb 286 0,58 231 150 -136 -55 -81
Maa 188 0,53 190 68 -120 2 -122
Apr 87 0,42 54 13 -74 -33 -41
Mei 83 0,43 43 2 -81 -39 -41
Jun 34 0,65 38 4 -30 3 -34
Jul 34 4,30 219 4 -30 0 -30
Aug 41 1,33 41 3 -38 0 -38
Sep 87 0,89 47 7 -80 -40 -40

Technische specificaties cv ketel & zonneboiler

Voor de liefhebber geeft de tabel hieronder de belangrijkste technische specificaties van ons verwarmingssysteem.

Installateur Zon & Zo
CV-ketel Remeha
Kosten 2.200
Merk Eco2All
Type collector Heatpipes
Omvang 30 stuks
Boilervat 200 liter
Warmteopbrengst 5,7 GJ
Kosten 5.600
Kosten/GJ Euro 982
Besparing in m3 geen opgaaf leverancier
Besparing in kWh 10-50% voor (vaat)wasmachine
Terugverdientijd binnen 10 jaar
Levensduur (opgave leverancier) Minstens 15 jaar