Tag: luchtkwaliteit

  • Luchtkwaliteit: model vs meting

    Afgelopen week stond er een berichtje op Infrasite over luchtkwaliteit. Een dossier waar ik me in het verleden nog wel eens mee bezig heb gehouden, dus altijd leuk om te lezen hoe het daar mee gaat. Volgens het bericht gaat het de goede kant op in Nederland. De stikstofdioxidevervuiling is nog te hoog langs minder dan een halve van de 5.050 kilometer rijkswegen, en langs ongeveer elf van de 131.085 kilometers overige (provinciale, gemeentelijke en waterschaps-)wegen.

    Dat deed me denken aan een heel ander bericht van GroenLinks Rotterdam over het effect van het experiment met het ophogen van de snelheid van 80 naar 100 km op stukken van de A20 en A13 bij Rotterdam. Volgens metingen van GroenLinks Rotterdam is de vervuiling langs de A13 hoger dan ooit. Nu weet ik niet precies hoe lang het stuk van de A13 is waar de snelheid is opgevoerd, maar ik kan me niet onttrekken aan de indruk dat het om meeer dan een halve kilometer gaat.

    Een beetje doorzoeken levert een mogelijke oplossing: de NSL monitoringstool toont als meest recente data 2011. Terwijl GroenLinks Rotterdam metingen heeft uit 2012.

    Met de komst van meer van dit soort eigen metingen gaat het NSL net zulke tijden tegemoet als het model voor geluidsmetingen rond Schiphol ten tijde van de opkomst van Geluidsnet

  • Dutch innovations in air quality

    The environmental policy debate has been taken over by climate change for years. With some backlash lately because of climate denialism. Most discussion about climate change focus on reducing the emissions of carbon dioxide into the air. In this post I will argue that it is better for both public health and fighting climate change to shift focus to non-CO2 greenhouse gases and air pollution for the short term, leaving the reduction of actual CO2 emission to the future. Do I hear some climate fighters cry wolf already? :P

    Let me be very clear: I trust climate scientist when they say irreversible climate change is upon us if we don’t act now. I equally understand the peak oil statements about shrinking oil and gas reserves and rising fossil energy prices. I also know a large part of The Netherlands is within European air quality standards. And still I argue the focus to combat climate change should be on air quality, especially if The Netherlands want to give their entrepreneurs a head start. As a researcher once provocatively said to me: the carbon price will be zero if Europe reaches the CAFE air quality standards timely…

    The problem
    A few years ago I attended a workshop about the interconnection between transboundery air pollution and climate change. The research presented showed it might be more effective to combat climate change by combatting soot and air pollution (like nitrogen oxides and methane).

    Carbon black, as soot was called by the researchers, is formed mainly through incomplete combustion of both fossil and biofuels. The researchers told that part of the carbon black rains down in snowy areas, where it turns the snow darker. Thereby increasing the amount of solar radiation absorbed, thus raising the temperature of the snow which makes it melt… That’s one good reason to focus on reducing air pollution by carbon black for The Netherlands.

    A second good reason to focus on carbon black has to do with human health. Carbon black is associated with a lot of human health problems ranging from asthma to heart diseases. Human health can be an important driver for environmental policy and a researcher from the Dutch Environmental Agency (PBL) recently wrote an article suggesting reducing soot can be very effective to improve impact from air pollution on human health.

    I know The Netherlands manage to comply to current European air quality standards. But still our air quality is a far cry from the long term CAFE objective:

    to achieve levels of air quality that do not result in unacceptable impacts on, and risks to, human health and the environment.

    Especially because the scientific evidence that smaller carbon black particles have more adverse health effects. Those small particles are not yet regulated, but local politicians know that their citizens are worried and either use it in their campaign or reject to build schools and houses next to highways.

    Carbon black isn´t the only air pollution problem. Ozone is another one. Although the ozone layer on high altitudes is necessary to prevent skin cancer, ground level ozone forms a threat to human health. Recent research by Plant Research International (Dutch pdf) based upon data supplied by Crops Advance shows that exposure to ozone also significantly decreases the ability of plants and trees to absorb carbon dioxide. This effect can be significantly and can reduce the Carbon Use Efficiency of commercial crops up to 46%. If plants are exposed to ozone as seedlings the effect remains even after the ozone level decreases. Perhaps it’s more logical to increase the carbon use efficiency of commercial crops by reducing air quality before spending our money on putting carbondioxide undergroud…

    The carbon use efficiency can be increased by reducing ozone concentrations at ground level. Ozone is formed as a result of other air polluting emissions, mainly volatile organic compounds (VOC’s, such as methane) and nitrogen oxides. Both are emitted by burning fossil and biofuels. But VOC’s are also released during transport and storage of fossil fuels, and some of them, like methane, are very potent greenhouse gasses. So considering the fact that non-CO2 greenhouse gases (like methane) are responsible for over 50% of the greenhouse effect focussing on air quality to combat climate change is less strange then it looks on the outset.

    The solution
    The solution to the above problem for the long term is to decrease the amount of combustion fuel needed by increasing the production of sustainable energy that don’t need combustion and electrification, like electric cars. The short term solution is to use innovations at hand to reduce the emissions of air polluting substances like VOC’s, carbon black and nitrogen dioxide. Several Dutch companies can provide such solutions and research shows that providing them a home market is very favorable to gain traction on the world market.

    So let’s show some examples of Dutch companies that can provide world class solutions to combat air pollution.

    Teigro: VentClean-system
    The VentoClean-System is a special explosion proof machine for the degassing and recovering of hydrocarbons out of tanks and hoses in the shipping industry and bulk storage. It has been developed to clean tanks and hoses from gases and residues quickly after the tanks have been emptied. Through a condensation process gases and residues are brought back to the original product in liquid form very quickly. The high speed together with the high ventilation capacity of the system are also caused by bringing back a higher optimum temperature in the tanks and hoses, this temperature is re-used from the condensation process.

    The VentoClean-Systems had advantages for both people, planet and profit. To start with the profit part: In short the VentoClean-System saves costs and increases turnover. By using the VentoClean-System the tanks are immediately employable, washing is not necessary and there is hardly any waste or slobs.

    As the system can be used independent from location and time, ships that have been equipped with the VentoClean-System become more flexible and are employable more rapidly. The extra shipping hours caused by ventilation can be brought back, port and lock costs can be reduced and a backload can be loaded more often.

    The gains for the planet consist of less waste or slobs, less washing of tanks and reducing the need for ventilation in open air decreases air polluting emissions. Less air polluting emissions is also good for people, as the system can also be used to clean tanks containing carcinogenic substances like benzene.

    Accede: Cairbags
    Fixed Roof Tank Bag 300x180Accede has developed a concept they call Cairbags for use in tanks. This short movie explains how Cairbags work.

    A Cairbag is an aircushion that is installed and inflated in the container of the trailer or truck, especially if the container is only partially filled with a liquid load. The Cairbag fills at all times that space that is not filled by the liquid, preventing the presence of free air. The effect of the Cairbag is that it decreases the emission and evaporation of liquids in a partially or fully filled tank. Therefore the Cairbag contributes to better air quality along shipping routes, both coastal and inland. A Cairbag also increases the fuel efficiency for trucks that use them.

    Cairbags can also be used in tank terminals to reduce emissions to air. When they are combined with a Linerbag emissions to both air and groundwater can be reduced to (almost) zero. Leaving a larger volume of products to sell and increasing air quality in the surrounding area.

    Greentec Oils
    Greentec Oils increases the fuel efficiency of existing engines and reduces the emission of both nitrogen oxides and soot. This is done by a combination of a special biobased oil, adjustments to the engine which make it run smoother and an addendum to improve fuel quality. Confidential data I’ve seen show generators use 10% less fuel and emission from soot and nitrogen oxides are reduced up to 80%.

    HMVT: Corona
    HMVT is developing the Corona Air Purification system together with Eindhoven University of Technology (TUe) and Oranjewoud. The name Corona refers to the phenomenon of air conducting electricity under the influence of a powerful electric field without making a full discharge circuit. The Corona Air Purifier cleanses vapours with the help of pulsed high-voltage electricity, also known as Pulsed Power. The Corona Air Purification system can remove substances like VOC’s, nitrogen oxides, particle matters and traffic emissions with rates ranging from 50% up to 99%.

    Needed action by government
    First and foremost the current separation between air quality and climate change policy should be reconsidered. People are much more likely to act on air quality, as air pollution has a direct effect on both human health and agricultural output and can have a profound and almost immediate effect.  Both local and national authorities can play their part by not settling for a C minus for air quality.

    On the second place a home market for the above mentioned companies can be created. One of the main lessons from research to the critical success factors for clean tech done by both the European Union and World Wildlife Foundation is that a home market gives a large competitive advantage to clean tech companies. Nothing is more convincing and compelling for foreign customers than being able to show that your technology is being used in your own country. After all a sales pitch containing the phrase this technology is not yet used (or not even allowed) in my own country will not be very convincing, of even a sales pitch at all!

    Creating a home market requires more than providing innovation subsidies or R&D funding. It requires an environment where government and entrepreneurs form partnerships to bring technology to the market. Also Dutch government should take an active role in setting at least European standards for clean tech, as we’ve recently done for electric cars.

    If this is done wisely the above mentioned technologies have the potential improve air quality both in The Netherlands and worldwide. Improving air quality will decrease health care cost, save millions of people from air pollution related illness, increase agricultural production (one of our top sectors) and even stall climate change as a side effect…

    So let’s hope some we’ll see some Dutch clean tech on the Catwalk for Innovation next month.

    This post was originally witten for and published by TEDxBinnenhof. Thanks to my former collegues for pointing me to the companies and research mentioned in this post. And to Ivo Stroeken, Advisor Electric Transportation, and Max Herold, owner at Managementissues.com for critically reviewing draft versions.

  • Zijn eisen aan de scheepvaart slecht voor de economie?

    De Club van 30 had gisteren een artikel staan over de effecten van de nieuwe luchtkwaliteitseisen voor de zeescheepvaart op het Nederlandse bedrijfsleven. Volgens de nieuwe luchtkwaliteitseisen het zwavelgehalte van scheepsbrandstoffen wereldwijd dalen, waarbij er aanvullende eisen gesteld kunnen worden in zogenaamde SECA gebieden. Waar de Noordzee ook toe behoort. Bernard ‘duurzaamheid is innovatie‘ Wientjes stelt volgens de Club van 30 in een brief aan Staatssecretaris Atsma dat deze aanvullende maatregelen slecht zijn voor de scheepvaart en voor de staal en papierindustrie in Nederland. Om te beoordelen of dat klopt lijkt het me verstandig om te bezien wat de maatregelen inhouden, welke redenen er zijn voor de maatregelen en mogelijke alternatieve maatregelen om de doelen te halen.

    Wat houden de maatregelen in?

    Volgens de Europese Commissie (pdf) betekenen de afspraken een afname met 4,50 gewichtsprocent van zwavelgehalte van scheepsbrandstoffen:

    • een afname van het zwavelgehalte tot 3,50 gewichtsprocent tegen 1 januari 2012;
    • een afname van het zwavelgehalte tot 0,50 gewichtsprocent tegen 1 januari 2020, behoudens herziening in 2018, met  mogelijk uitstel tot 2025.

    Voor de zogenaamde SECA’s (waaronder dus de Noordzee) gaat het om een afname met 1,50 gewichtsprocent  van het zwavelgehalte van alle  scheepsbrandstoffen die worden gebruikt binnen SECA’s

    • tot 1,00 % tegen 1 juli 2010;
    • tot 0,10 % tegen 1 januari 2015;

    Waarom is de maatregel nodig?

    In 2001 hebben de lidstaten van de EU zich gecomitteerd aan de het programma schone lucht voor Europa (Clean Air For Europe). Het einddoel daarvan is dat de luchtkwaliteit dusdanig moet verbeteren dat er geen merkbaar effect meer is van luchtverontreiniging op gezondheid en milieu.

    Om de doelstellingen uit CAFE te bereiken worden de luchtverontreinigende emissiesbinnen de Europese Unie vanuit verschillende hoeken gereguleerd. Aan de ene kant gebeurd dit door grenzen te stellen aan de hoeveelheid emissies, de concentratie van luchtverontreinigende stoffen en de neerslag (deposito) van luchtverontreinigende stoffen. Aan de andere kant worden de luchtverontreinigende emissies gereguleerd door bronbeleid.

    De absolute hoeveelheid emissies per land worden begrensd door de Nationale Emissieplafonds uit de Nationale Emissie Plafond-richtlijn, waar de luchtvaart en zeescheepvaart niet onder vallen. De maximale concentratie luchtverontreiniging op een bepaald tijdstip op een bepaalde plaats wordt begrensd door de Kaderrichtlijn Luchtkwaliteit, waar luchtverontreiniging veroorzaakt door de luchtvaart en zeescheepvaart wel meetelt. De hoeveelheid neerslag van luchtverontreinigende stoffen wordt in bepaalde gebieden gereguleerd door natuurwetgeving (Natura 2000).

    De afgelopen decennia hebben grote reducties in luchtverontreingende emissies plaatsgevonden, waardoor de luchtkwaliteit aanzienlijk verbeterd is. Zo wordt de luchtkwaliteitsnorm voor zwaveldioxide al jaren gehaald (bron: Compendium voor de Leefomgeving). Tegelijkertijd zijn er nog aanvullende maatregelen nodig om de lange termijn doelstellingen van CAFE te halen (bron: kamerbrief Milieubeleid industrie na afloop milieuconvenanten).

    Met het huidige zwavelgehalte (1,5 %) was de zeescheepvaart op het Nederlands deel van de Noordzee in 2009 goed voor 51% van de zwaveldioxide-emissies (SO2) (bron Compendium voor de Leefomgeving). Bij een verwachte toename van de zeescheepvaart neemt de emissie van SO2 door de zeescheepvaart de komende jaren verder toe. Voor een beeld van het huidig effect van de zeescheepvaart op de SO2 emissies zie dit artikel in The Guardian.

    Alternatieve maatregelen

    Natuurlijk is het mogelijk om de doelstellingen op een andere manier te halen. Industrie, landbouw en wegverkeer hebben de afgelopen 30 jaar echter al grote stappen gemaakt in het verlagen van hun luchtverontreinigende emissies, met name de emissies van SO2 zijn fors gedaald. Extra reductie in die sectoren is daarmee relatief duur. De scherpere eisen aan brandstoffen op de Noordzee zijn naar mijn mening dan ook een logische stap om de emissie van zwaveldioxide op het Nederlands grondgebied verder te verlagen en passend bij het principe de vervuiler betaalt. Tenzij de voorman van VNO-NCW bedoelt dat de doelstellingen uit CAFE aan de wilgen gehangen moeten worden…?

  • Klimaatverandering of schone lucht?

    Sinds in november 2009 een berg emails het internet op werd geslingerd in een affaire die de geschiedenis in gaat als ‘Climategate’ is de discussie over klimaatverwarring ver weggedwaald van wetenschap. In de discussies met collega’s en met mensen in de kroeg kun je sindsdien maar beter niet beginnen over klimaatverandering, tenzij je naar je hoofd geslingerd wil krijgen dat dat wetenschappelijk nog niet bewezen is. In de VS is de situatie nog een maatje erger dan in Nederland, maar ik ben bang dat wat Al Gore in zijn speech bij het Aspen Institue zegt ook richting Nederland komt:

    [youtube http://www.youtube.com/watch?v=T6-RWOOBLdQ]

    Nederland heeft tenslotte ook jaren achtergelopen in het rookbeleid doordat de lobby hier volhield dat gezondheidsschade wetenschappelijk onbewezen was. In de VS zijn proberen dezelfde mensen al een paar jaar wetenschappelijke twijfel te zaaien over de oorzaak van klimaatverandering. In Nederland zullen de toendertijd betrokken ‘medisch specialisten’ ondertussen ook wel omgeschoold zijn tot klimatoloog…

    Wat betreft Climate-gate ben ik van mening dat wetenschappelijke tijdschriften en onderzoekscommissies ondertussen hebben vastgesteld dat Climategate vooral een storm in een glas water is. Ik ben geen klimaatwetenschapper en ga dus uit van de huidige wetenschappelijk consensus onder klimaatwetenschappers dat klimaatverandering door de mens veroorzaakt wordt. Wat sociologen of economen van die verklaringen vinden vind ik wat minder interessant. Voor wie zich zelf een oordeel wil vormen over Climate-gate en de ontwikkelingen sindsdien is dit bericht van Jan Paul van Soest een goed startpunt. Wie meer uitleg wil over hoe de mens impact heeft op klimaatverandering raad ik dit bericht op Climate Progress aan.

    (Volks)gezondheid als alternatief voor klimaatverandering

    Zelf kies ik al een paar jaar een andere route om uit te leggen dat het beperken van de verbranding van (fossiele) brandstoffen letterlijk een gezonde keuze is. Fossiele brandstoffen zijn namelijk goed voor een groot deel van de luchtverontreiniging die jaarlijks veel mensen gezondheidsklachten bezorgt. Het aanpakken van luchtkwaliteit is in mijn ogen veel tastbaarder voor burgers en luchtkwaliteitsbeleid en klimaatbeleid kunnen elkaar versterken. Volgens sommige onderzoekers zelfs zoveel dat het halen van de doelstellingen uit CAFE (samenvatting) de CO2 prijs in het Europese emissiehandelssysteem tot bijna nul zal reduceren. Daarnaast zijn er ook meer goede redenen om bij milieubeleid verder te kijken dan klimaat alleen, al was het maar omdat maatregelen voor luchtkwaliteit en klimaatbeleid ook kunnen botsen…

    Bijval in Nederland?

    Luchtkwaliteit en menselijke gezondheid worden vaak betrokken bij protesten tegen de aanleg van infrastructuur (met name snelwegen) of bij verkeer en transport, maar in de energiehoek kent mijn insteek naar mijn weten nauwelijks bijval. In de discussie over energietransitie overheersen volgens Jan Paul van Soest de volgende argumenten (bron: de transitiefanfare):

    1. Voorraden: de (absolute, fysieke) schaarste aan brandstoffen
    2. Voorzieningszekerheid: de beschikbaarheid van voldoende energie, nu en in de toekomst.
    3. Kosten: de kosten waarmee energie beschikbaar kan worden gemaakt (winning, bewerking, transport, gebruik)
    4. Kansen en innovatie: tijdig omschakelen kan nieuwe vindingen en bedrijvigheid opleveren
    5. Klimaatverandering ten gevolge van de uitstoot van CO2 bij het gebruik van fossiele brandstoffen

    Het hele milieuprobleem wordt in de energietransitie verengd tot klimaatverandering (of duurzame energie) met alle problemen van dien. De hele menselijke kant valt af en daarmee (volks)gezondheid. Dat heeft de deur wijd open gezet voor mensen die niet in klimaatverandering geloven (of om financiële redenen het hele idee van door de mens veroorzaakte klimaatverandering willen bestrijden) om het onderwerp om zeep te helpen.

    De focus op klimaatbeleid als reden voor de inzet op energietransitie en duurzame energie is m.i. de afgelopen jaren zo groot geweest dat het terughalen van andere redenen door de tegenstanders als paniekvoetbal wordt uitgelegd. Dat krijg je ervan als je ingewikkelde zaken in Jip & Janneke taal uit gaat leggen en daarbij een zeer abstract probleem kiest om aan te pakken. ‘Klimaatverandering? Dit jaar was de winter koud, zie je wel dat het onzin is…’

    Vergelijk dat met de discussie over het ophogen van de dijken om ons te wapenen tegen veranderende weersomstandigheden en een stijgende zeespiegel. Ik ken maar weinig mensen die durven roepen dat we dat geld maar niet moeten uitgeven, omdat de zeespiegel toch niet verder gaat stijgen. En oh ironie, die stijging komt door: klimaatverandering…

    Bijval in de VS?

    Michael Bloomberg, burgemeester van New York, maakte een paar weken geleden bekent 50 miljoen dollar te schenken aan de Beyond Coal campagne van de Sierra Club. De philantropische organisatie van Bloomberg legt bij de aankondiging van de schenking de nadruk op de voordelen voor volksgezondheid:

    This is not science saying what is going to happen years from now as the oceans rise and the planet warms, This is: this year we are going to kill another 13,000 Americans.

    Volgens The Guardian maakt de Sierra Club een goede kans om haar doelstelling om 30% van de Amerikaanse kolencentrales te sluiten te halen. Veel plannen  voor nieuwe centrales zijn in de ijskast beland en scherpere eisen aan bestaande kolencentrales zal waarschijnlijk tot sluiting van een aanzienlijk aantal centrales leiden.

    Vergelijk dat met Europa waar onder andere in het VK gelobbied wordt voor meer subsidies voor bijstook van biomassa, terwijl biomassa vanzelf wordt bijgestookt in kolen- en gascentrales die onder het Europes emissiehandelssysteem (ETS) vallen als de CO2 prijs maar hoog genoeg is.

    Nu maar hopen dat er tijdig verlichte miljonairs in Nederland opstaan om het debat over een andere boeg te gooien…

  • Veerkrachtige steden toegift

    Mark van Baal vroeg zich vorig jaar in een artikel in Ode af wat er komt na duurzaamheid. Hij stelde voor om uit te gaan van het begrip veerkracht. Een mooi concept, inmiddels heb ik ook een aantal geweldige filmpjes op internet gevonden dat invulling geven aan het begrip voor steden.

    Als toegift op een week vol berichten over veerkrachtige steden vandaag een met feiten en cijfers overladen presentatie van Peter Calthrope. Ondanks de hoeveelheid cijfers is het zeker geen saaie presentatie. Calthrope gaat onder andere in op de relatie tussen bouwwijze en CO2 uitstoot, maar ook op het verband tussen waarde van het vastgoed en de ‘loopbaarheid’ van de buurt. Waarschuwing voor autominnaars en OV-haters: het bekijken van deze presentatie kan je aan het nadenken zetten 😉

  • Veerkrachtige steden: verticale tuinen

    Mark van Baal vroeg zich vorig jaar in een artikel in Ode af wat er komt na duurzaamheid. Hij stelde voor om uit te gaan van het begrip veerkracht. Een mooi concept, inmiddels heb ik ook een aantal geweldige filmpjes op internet gevonden dat invulling geven aan het begrip voor steden. Daarom deze week een reeks over veerkrachtige steden.

    Vandaag een aantal presentaties over verticale tuinen en alles wat daarbij komt kijken. Het onderwerp sluit mooi aan bij het verhaal van Jan Rotmans, maar ook bij de ontwikkeling van urban farming en groene daken in Nederland.

  • Veerkrachtige steden: Natalie Jeremijenko: The art of the eco-mindshift

    Mark van Baal vroeg zich vorig jaar in een artikel in Ode af wat er komt na duurzaamheid. Hij stelde voor om uit te gaan van het begrip veerkracht. Een mooi concept, inmiddels heb ik ook een aantal geweldige filmpjes op internet gevonden dat invulling geven aan het begrip voor steden. Daarom deze week een reeks over veerkrachtige steden.

    De aftrap is aan een presentatie op TED. Dat is altijd een mooie bron van inspiratie, zeker als je behoefte hebt aan wat anders dan de zwart wit tegenstellingen die de boventoon lijken te voeren in het openbaar debat. In onderstaand filmpje laat Natalie Jermijenko een aantal mooie voorbeelden van omdenken zien. Waarbij de stadse omgeving voor mens en milieu verbeter en er ook nog werkgelegenheid wordt gecreëerd.

    De voorbeelden komen uit haar Environmental Health Clinic. Welke van deze voorbeelden zijn volgens jou bruikbaar voor Nederlandse steden?