Categorie: Duurzaamheid

  • Essent start bouw 12 mega windmolens

    Gisteren las ik dat RWE/Essent begonnen is met de bouw van het windpark Zuidwester, onderdeel van het grotere windpark Noordoostpolder. In windpark Zuidwester komen 12 windmolens van 7,5 MW per stuk te staan. In totaal gaat Zuidwester 280 miljoen kiloWattuur per jaar produceren. Daarmee is het windpark goed voor het energieverbruik van 80.000 huishoudens (uitgaande van 3.500 kWh per huishouden per jaar).

    Dat betekent dat iedere windmolen ruim 6.500 huishoudens van elektriciteit kan voorzien. Dat betekent dat één zo’n nieuwe molen ruim voldoende elektriciteit produceert om heel Strukton een jaar van windenergie te voorzien, zelfs nu het elektriciteitsverbruik de afgelopen jaren door overnames is gestegen tot het equivalent van zo’n 4.000 huishoudens.

    Het gehele windpark NOP gaat 1,4 TWh (1,4 miljard kWh) opwekken. Dat is voldoende om de Nederlandse treinen van windenergie te voorzien, of om de rijksoverheid van Noorse waterkracht af te halen (inclusief de Tweede Kamer) en op Nederlandse windenergie over te laten schakelen.

  • The battle for the bottom of the energy market

    sunfunder_installationThe rise of sustainable energy puts the profitability of both the coal and gas industry in Europe, the US, and Australia under growing pressure. Oil and coal companies are refocusing on emerging markets, just like the tobacco industry did. Both Peabody Energy Inc. (one of the largest US coal companies) and ExxonMobil recently declared that fossil fuels are necessary to provide affordable energy to the poor.The problem for oil, gas, and coal companies is that market developments aren’t helping. A recent study by Kepler Chevreux shows that fossil fuel companies are about to loose massive amounts of money, even under the business as usual scenario—that is if there are no climate change policies in place—as estimated by the International Energy Agency (IEA). The paradox cited in the study by Kepler Chevreux is that those losses increase with higher market prices for fossil fuels, meaning higher oil prices will trigger bigger losses.The reason for that paradox is the falling prices of renewable energy. They have fallen so drastically to let the geenie out of the bottle. In growing parts of the world, electricity from solar and wind, combined with micro-grids if wanted, is becoming cheaper than electricity from traditional utilities powered by large scale coal, gas, or oil power plants with a huge grid network.

    Fossil fuel companies and traditional utilities are faced with an additional challenge: while the cost of wind, solar, and energy storage continues to fall,  the cost of coal, oil and gas continues to rise. The latter is due to a combination of an increasing amount of environmental and health regulations being enacted by governments worldwide as well as the depletion of easily recoverable oil, gas, and coal reserves.

    Those problems are not unique to companies in countries that are actively engaged in sustainable energy, like Germany. Similar problems also arise in Australia, a country whose current government has little affinity with climate change or sustainable energy; problems with Australia’s extended grids are becoming so big that one of their utilities recently set a California-style energy storage target for 2020.

    Developments at the bottom of the energy market

    IMG_6454At the true bottom of the energy market in Africa, South-America and Asia, large areas are not yet connected to the grid. With the falling cost of sustainable energy and energy storage, it is becoming less likely that those areas will ever be connected to a traditional grid with large central power stations. It is more likely that those areas will leap-frog the central grid by implementing off-grid solutions and micro-grids. In The Netherlands, such solutions are mainly known because of WakaWaka, a Dutch company that raised over €300,000 through crowdfunding on Symbid and OnePlanetCrowd in 2012 and 2013. In the US, all things are handled a slice bigger and off-grid solutions company D.Light recently raised $11 million in series C funding to finance its further growth.

    logo_sunfunderThe US also has a dedicated solar investment platform for off-grid solar called SunFunder. Since starting 2 years ago, SunFunder has raised over $600,000 for 21 projects through crowdfunding as well as private investments from accredited and institutional investors.

    In my opinion, SunFunder is interesting for three reasons. First, they look further than solar lights and phone chargers. They also look at larger scale solar such as solar home systems and micro-grids. Their current project Switch On Ntungamo in Uganda is a good example. Second, they leverage crowdfunding to make off-grid solar projects more attractive for larger private investors. They are going ahead with this two-tiered approach with the ultimate goal of proving that off-grid solar is bankable. To date the repayment rate of SunFunder’s projects is 100%.

    Impact_land_a_hand_for_Rafiki-500x259

    Third, an important reason that makes SunFunder interesting is that they show how much a family can save by switching from fossil fuels to solar energy (example above). Traditionally many families in Africa and India use kerosene lighting, which is bad for their health because its toxic fumes make for poor indoor air quality and it is dangerous (it can easily be accidentally knocked over or spilled, causing fire). Kerosene lamps also cost money every month because it needs to be refueled, while a solar light only costs money at the time of buying and does not cost money to refuel because sunshine is free. The time it takes for solar lights to repay for itself is very short, often less than a year. Meanwhile, the savings from solar lights can add up to 15% of a family’s annual household income and are continuously earned for the lifespan of the product, ranging from 5-10 years depending on the battery.

    This provides an additional problem for the fossil fuel industry, as Africa is often a market for low-quality products. High quality kerosene, for example, is sold to major airlines, while low quality kerosene is sold to Africa for lighting. Thus, each quality solar light that is sold in Africa eats into the market of oil companies and each micro-grid installation takes away potential markets for traditional, coal powered grids. So I do wonder if the current “fossil fuels are necessary” strategy of oil and coal companies for the bottom of the pyramid will work.

    This article was published in Dutch on Sargasso and reproduced with the author’s permission. His article has been translated to English with the help of SunFunder staff.

    Disclosure: I’ve participated in WakaWaka’s crowdfunding campaign and I’m an active crow investor on sunfunder.com.

  • De wereldwijde strijd om de onderkant van de energiemarkt

    sunfunder_installationDe winstgevendheid van energiecentrales op kolen en gas in Europa, de VS en Australië staat in toenemende mate onder druk door de opkomst van hernieuwbare energie. Net als de tabaksindustrie verleggen mijnbouw- en oliebedrijven hun focus naar ontwikkelingslanden. Zowel Peabody Energy Inc. (een van de grootste kolenbedrijven van de  VS) als Exxon Mobile verklaarde recent dat fossiele energiebronnen belangrijk zijn voor een betaalbare energievoorziening voor de armen.

    Het enige probleem voor bedrijven in olie, kolen en gas is dat de marktontwikkeling ze niet meezit. Een recente studie van Kepler Chevreux laat zien dat deze bedrijven zelfs onder het business as usual-scenario van het Internationaal Energie Agentschap, dat wil zeggen zonder klimaatbeleid, forse verliezen kunnen verwachten. Paradoxaal genoeg worden die verliezen alleen maar hoger als de prijs van fossiele brandstoffen stijgt. Dus hoe hoger de olieprijs, hoe hoger het verlies volgens Kepler Chevreux wordt.

    De oorzaak daarvan heeft alles te maken met de opkomst van duurzame energiebronnen. De geest is uit de fles en in een toenemend aantal gebieden in de wereld is elektriciteit van zon- en wind, eventueel aangevuld met een micro-grid, goedkoper dan het traditionele elektriciteitsmodel van grote kolen-, gas- en oliecentrales met een groot elektriciteitsnetwerk. Met als bijkomende uitdaging: de kostprijs van zon- en windenergie daalt, terwijl de kostprijs van kolen, olie en gas stijgt door een combinatie van regelgeving en het opraken van makkelijk winbare voorraden.

    De problemen ontstaan niet alleen in landen die duurzame energie goed gezind zijn, zoals Duitsland. Ook in Australië, waar de huidige regering weinig opheeft met klimaatbeleid of duurzame energie, beginnen energiebedrijven het te voelen. Zo zeer zelfs dat een van de netwerkbeheerders bezig is naar een omslag naar energieopslag in plats van netwerkuitbreiding.

    Ontwikkelingen  aan de onderkant van de energiemarkt

    Aan de echte onderkant van de markt, in Afrika, Zuid-Amerika en Azië, zijn grote gebieden nog niet aangesloten op elektriciteitsnetwerken. Met de dalende kosten van duurzame energie en energieopslag is het de vraag of deze gebieden ooit aangesloten gaan worden op een centraal elektriciteitsnetwerk. Of dat deze gebieden gebruik  gaan maken van offgrid oplossingen en mini-grids. In Nederland zijn dergelijke oplossingen vooral bekend vanWakaWaka, dat in 2012 en 2013 via crowdfundingacties op Symbid enOnePlanetCrowd ruim €300.000 ophaalde. In de VS pakken ze het nog een maatje groter aan en haalde D.Light recent $11 miljoen op aan durfkapitaal om de verdere groei te financieren.

    logo_sunfunderAmerika kent met Sunfunder zelfs een crowdfunding platform dat zich specifiek richt op het financieren van offgrid zonne-energie. Sinds hun start 2 jaar geleden hebben ze ruim $600.000 opgehaald voor 21 projecten via crowdfunding en private investeerders.

    Sunfunder is naar mijn mening om drie redenen interessant: ten eerste kijken ze verder dan lampen en telefoonopladers op zonne-energie, ze kijken ook steeds vaker naar micro-grids. Bijvoorbeeld bij hun huidige project Switch On Ntungamo. Ten tweede gebruiken ze crowdfunding om offgrid solar toegang te geven tot financiering door grote private investeerders en uiteindelijk ook banken. Tot nu toe is 100% van de leningen terugbetaald.

    Impact_land_a_hand_for_Rafiki-500x259
    Impact berekening offgrid solar project in Tanzania.

    Een derde belangrijke reden dat Sunfunder interessant is is omdat ze laten zien hoeveel een familie kan besparen door over te schakelen van fossiele energie op zonne-energie. Traditioneel gebruiken veel families en Afrika en India kerosene voor verlichting. Dat is slecht voor hun gezondheid (luchtkwaliteit binnenshuis) en gevaarlijk (brand). Bovendien kost kerosine iedere maand geld, terwijl een zonne-lamp enkel een start investering vergt. Daarna is de elektriciteit gratis. De terugverdientijden zijn daarbij erg kort. Vaak minder dan een jaar, terwijl de besparing op kan lopen tot 15% van het huishoudinkomen.

    IMG_6454Een bijkomend probleem voor de olie-industrie is dat de Afrikaanse markt een afzetmarkt vormt voor kwalitatief laagwaardige producten. Hoogwaardige kerosine gaat naar de luchtvaart, laagwaardige naar Afrika voor verlichting. Iedere verkochte zonne-lamp vreet dus ook aan de afzetmarkt van de olie-industrie. Ieder micro-grid vreet aan de potentiële markt voor centrale energieopwekking met grote elektriciteitsnetwerken. Ik vraag me dan ook af of een bottom of the pyramid strategie daadwerkelijk gaat werken voor de olie- en kolenindustrie.

    Disclosure: Ik heb zelf deelgenomen aan de crowdfunding acties van WakaWaka en investeer in offgrid solar via Sunfunder.

    Dit artikel is eerder gepubliceerd op Sargasso en Oneworld.

    Fotocredits: Sunfunder.

  • Van de bron: energiebedrijf nieuwe stijl?

    Vandaag vond ik onderstaande mail in m’n inbox. Bijzonder genoeg om wat aandacht aan te besteden. Al ben ik niet van plan over te stappen, omdat ons doel toch echt nul op de meter is. Ik denk dat bouw- en installatiebedrijven een grotere rol gaan spelen om dat te bereiken dan energiebedrijven. Op gebied van energie heb ik dan geen marktplaats nodig voor energie, maar een marktplaats waar ik zo duurzaam mogelijk de programmaverantwoordelijkheid kan inkopen. In normaal Nederlands: een marktplaats waar ik kan kiezen uit aanbieders die zorgen dat mijn stroom verkocht wordt als ik teveel produceer en die stroom leveren als mijn eigen zonnepanelen (en winddelen) te weinig leveren. Idealiter gecombineerd met de mogelijkheid tot vraagsturing, waarbij ik graag een deel van het financieel voordeel ontvang als ik mijn elektriciteitsverbruik aanpas aan het elektriciteitsaanbod.

    Het persbericht:

    Vandaag presenteert Vandebron een online marktplaats voor duurzame energie waarop Nederlandse huishoudens direct hun energie van de producent kopen. Vandebron is de eerste transparante, 100% duurzame energiedienst, die in de meeste gevallen goedkoper is dan de huidige Nederlandse energieleveranciers. Eerder werden voorinschrijvers toegelaten, vanaf vandaag is de site bereikbaar voor iedereen

    Kiezen uit Nederlandse opwek

    Gebruikers kiezen uit vier type energiebronnen: wind-, zon-, water- en bio-energie. Alle energie wordt opgewekt in Nederland, bijvoorbeeld door de windmolen van Jaap en Feikje uit Molkwerum (Friesland) of door de biogasinstallatie op het erf van het varkensbedrijf van de familie Oude Lenferink uit Fleringen (Overijssel). In de zoekmachine kan ook worden gefilterd op afstand en prijs. Hierdoor kan iedereen voor zichzelf bepalen wie de ideale energieproducent is.

    Tijdens de lancering kan worden gekozen uit het aanbod van tien verschillende producenten, die samen ongeveer 20.000 huishoudens van stroom kunnen voorzien.

    Eerste transparante, 100% duurzame energiedienst

    Vanaf vandaag kiezen consumenten op Vandebron zelf hun energiebron en daarmee hun prijs. “Hierdoor weet je precies waar je stroom vandaan komt en waar je geld naartoe gaat.” aldus Remco Wilcke, die het bedrijf startte met Aart van Veller, Matthijs Guichelaar en Michael Fraats. Voor het eerst kunnen producenten hun energie direct aan de consument verkopen en kunnen ze hun eigen prijs bepalen. Daarmee is dit is het eerste businessmodel dat landelijk de opwek van duurzame energie meer rendabel maakt.

    Tussenpersoon wordt overgeslagen: marge naar producent en consument

    De meeste energiebedrijven verdienen naast de vaste maandkosten ook aan een marge op het energieverbruik. Daarom hebben ze er belang bij dat het verbruik omhoog gaat. Bij Vandebron gaat de verbruiksprijs in zijn geheel naar de producent. Vandebron verdient alleen aan het maandelijkse abonnementsgeld van € 10. Daardoor heeft Vandebron er geen belang bij als afnemers meer verbruiken. Sterker, als ze minder verbruiken kan Vandebron meer huishoudens op een enkele bron aansluiten.

    Succesvolle voorinschrijving

    Geïnteresseerden hebben zich de afgelopen weken vooringeschreven. Meer dan 1400 huishoudens lieten zien dat er veel vraag is voor duurzaam opgewekte energie: een groot succes. Op twitter schrijft een van de eerste gebruikers: “Wat een feest om een energiebron uit te zoeken op @Vandebron. Jammer dat ik maar één mag kiezen!”. De eerste huishoudens zijn inmiddels al overgestapt naar de boeren die hun energie via Vandebron verkopen.

  • Laat de markt de nieuwbouw van kolencentrales voorkomen

    Vorige week was het brekend nieuws: Rutte en Obama gaan samen de nieuwbouw van kolencentrales voorkomen. Ik stel voor dat Rutte zijn tijd en ons belastinggeld beter gaat besteden. Bijvoorbeeld met nadenken over hoe de overheid de komende decennia het wegvallen van energiebelasting, aardgasbaten en brandstofaccijnzen op gaat vangen. En met nadenken over hoe we voorkomen dat de publieke energienetwerken de volgende serie bakstenen in het energiedebat worden.

    In tegenstelling tot wat de spotjes van het FD Energiedebat ons willen doen geloven draaien kolencentrales namelijk verre van overuren. Sterker: zelfs de modernste en efficiëntste kolencentrale van Europa heeft dit jaar al een weekend stil gelegen door de energietransitie. In dat weekend werden zelfs bruinkoolcentrales in productie terug geschroefd. Kolencentrales zijn mijns inziens dan ook niet de grote winnaar van de Duitse Energiewende, maar het volgende slachtoffer. In Duitsland is de elektriciteitsproductie van steenkolen in de eerste maanden van 2014 met 16,6% gedaald t.o.v. 2013. Alleen de elektriciteitsproductie door middel van aardgas is harder gedaald.

    Europese energiebedrijven hebben in 2013 dan ook massaal afgeboekt op de waarde van hun bestaande conventionele energiecentrales. Europese energiebedrijven staan daarin niet alleen, ook in de VS enAustralië hebben energiebedrijven en netwerkbedrijven het moeilijk. Met als bijkomende uitdaging de verwachting dat de kostprijs van energieopslag de komende jaren fors gaat dalen en dat deenergieopslag markt aan de vooravond van grote groei staat. Met alle nadelige gevolgen voor de business case van conventionele energiecentrales en van het bestaande elektriciteitsnetwerk, laat staan de business case voor het terugverdienen van de investering in een Europees supergrid. Zonder investeringen in een supergrid spreekt Morgan Stanley al over het tipping point voor offgrid gaan in de VS en in Australië noemen ze offgrid gaan voor nieuwbouw van buurten al ‘an absolute no-brainer’.

    Dus om terug te komen op de opening: beste meneer Rutte, besteed uw tijd niet aan het voorkomen van de nieuwbouw van kolencentrales die er sowieso niet meer gaan komen. Besteed uw tijd liever aan een toekomstvast belastingstelsel, dat de energietransitie faciliteert, en aan een toekomststrategie voor de publieke energienetwerken in het licht van de aanstormende ontwikkelingen op het gebied van energieopslag.

  • Deal van de eeuw: buyout van de Amerikaanse kolenindustrie

    Vorig jaar stelden een aantal mensen voor om Nuon terug te kopen middels crowdfunding. Ik was daar zelf niet zo’n voorstander van. Vorige week stelde Gil Friend, hoofd duurzaamheid in Palo Alto, CA en Felix Kramer, oprichter van The California Cars Initiative, in The Guardian iets soortgelijks voor de hele Amerikaanse kolenindustrie voor:

    What if Bloomberg, Branson and Grantham came together to buy out the coal industry, close and clean up the mines, retrain workers and accelerate the expansion of renewable energy?

    Friend en Kramer stellen zelfs dat:

    A crowdsourced component could become the biggest kickstarter ever.

    De kosten van het opkopen van de volledige Amerikaanse kolenindustrie becijferen ze op 50 miljard dollar. Los van het klimaateffect bedraagt de directe gezondheids- en milieuwinst tussen de $100miljard per jaar (studie van de National Academy of Sciences uit 2010), tot $345miljard per jaar (studie van Harvard Medical School uit 2011).

    Dus misschien is het niet zo’n goed idee om een energiebedrijf te kopen, maar wel om de hele sector op te kopen. Europese energiebedrijven staan tenslotte ook zwaar in de min ?

    Dit bericht is eerder gepubliceerd op Sargasso.

  • Wie heeft de groenste?

    ANALYSE – Het jaarlijkse onderzoek naar duurzaamheid van de Nederlandse energiesector negeert de trend naar het zelf opwekken van duurzame energie.

    Een paar weken geleden werd de uitkomst gepubliceerd van het jaarlijkse onderzoek naar de duurzaamheid van Nederlandse elektriciteitsleveranciers.

    Bij het lezen van de uitkomsten miste ik echter wat. Ik kon er niet meteen de vinger opleggen, maar deze week viel het kwartje: ik mis de bouw- en installatiebedrijven die u volledig van uw energierekening afhelpen. Dit doen ze door volgens de trias energetica 2.0 in te zetten op energiebesparing, hergebruik van energie uit reststromen en door het resterende energieverbruik volledig duurzaam op te wekken bij u thuis.

    Het onderzoek

    Maar nu eerst terug naar het onderzoek.

    Het onderzoek naar de duurzaamheid van Nederlandse energieleveranciers is uitgevoerd door CE Delft in opdracht van WISE, de Consumentenbond, Greenpeace, Hivos, Natuur & Milieu, Vereniging Eigen Huis en Wereld Natuur Fonds. De zeven maatschappelijke organisaties verenigen zich om samen vanuit verschillende invalshoeken een eenduidig beeld te geven over de duurzaamheid van Nederlandse elektriciteitsleveranciers.

    De ambities van de opdrachtgevers zijn goed: ze willen de verwarring rond groene stroom verminderen, afnemers inzicht geven in de duurzaamheid van hun stroomleverancier, de transparantie in de elektriciteitsmarkt vergroten en Nederlandse stroomleveranciers stimuleren om duurzame keuzes te maken en een grotere bijdrage te leveren aan de transitie naar een schone en veilige energievoorziening.

    Aan de hand van de cijfers uit het onderzoeksrapport van CE Delft zijn de zeven bovengenoemde organisaties aan de slag gegaan om de stroomleveranciers te beoordelen op de volgende twee onderdelen van hun bedrijfsvoering:

    1. De investeringen in stroomopwekking wegen voor 50% mee in de beoordeling.
    2. De productie, levering en inkoop van stroom bepalen samen de andere 50% van de beoordeling.

    De duurzame score per onderdeel is afhankelijk van de gebruikte energiebronnen en de gebruikte techniek om stroom op te wekken.

    De onderzoeksresultaten

    Uit het onderzoek komen Windunie, Raedthuys, HVC Energie, Eneco en Greenchoice als beste uit de bus. De minst duurzame energiebedrijven zijn volgens het onderzoek Atoomstroom, Essent en Delta.

    Al voor het verschijnen van het onderzoek schreef energiebedrijf BAS een blog over de vragen van het onderzoek. Na het verschijnen onstonden de gebruikelijke schermutselingen tussen WISE en HIER Klimaatbureau over de juiste wijze om een dergelijk onderzoek uit te voeren. Schermutselingen die zeker niet de gewenste aanpak van misstanden in de groene stroommarkt verhelderen of het inzicht van de energieconsument vergroten, zoals Jan Paul van Soest en ik vorig jaar ook al schreven.

    Jan Paul van Soest riep toen op tot het oprichten naar een onafhankelijke checker die alle feiten paraat heeft en die de consument de eigen weging laat maken aan de hand van zijn eigen criteria.

    Tekortkomingen van het onderzoek

    Zelf merkte ik dat me bij hij het lezen van de uitkomsten van het onderzoek en de kritiek daarop een unheimisch gevoel bekroop, alsof het een wedstrijdje ‘wie heeft de groenste’ was geworden. Dat gevoel werd nog versterkt na het doen van weer een nieuwe online test voor energiebesparing en de aankondiging van de collectieve inkoop spouwmuurisolatie door Stichting Natuur & Milieu.

    Bij de aankondiging van de lancering van Vandebron.nl, weer een energiebedrijf dat het helemaal anders gaat doen, viel eindelijk het kwartje: energiebesparingsmaatregelen stapelen helpt je niet van je energierekening af. Zelfs nieuwe energiebedrijven als Vandebron en Qurrent zijn niet het innovatieve business model dat tot disruptie van de energiemarkt gaat leiden. Disruptie gaat komen van bouw- en installatiebedrijven die u van uw energierekening af kunnen helpen. Voor burgers en bedrijven die daarmee aan de slag zijn is de discussie over sjoemelstroom achterhaald…

    Waarom ik dit denk? Extrapolatie op basis van eigen ervaringen. Een paar jaar geleden zijn we begonnen met verduurzaming van ons huis. Dat begon met het besluit om een zonneboiler op ons huis te leggen, waardoor we vijf maanden per jaar nauwelijks aardgas verbruiken. We hebben zijn doorgegaan met de aanschaf van Winddelen, ledencertificaten in een windmolencoöperatie die per stuk goed zijn voor 500 kWh per jaar, en vorig jaar hebben we zonnepanelen op ons huis geïnstalleerd. Daarmee zijn we in drie jaar tijd voor een groot deel energieconsument af geworden. We produceren inmiddels op jaarbasis bijna 90% van ons eigen elektriciteitsverbruik en ongeveer 20% van onze behoefte aan warmte.

    Het effect hiervan is dat het ons inmiddels veel minder boeit of ons energiebedrijf tot de top van de duurzame energiebedrijven behoort. Wat ons interesseert, is het vinden van een partij die ons afhelpt van de laatste 80% warmte die we fossiel opwekken. Dat gaat een lastige opgaaf worden, wat helaas komt door mijn eigen haast om meters te maken met energiebesparing en -opwekking.

    Had ik drie jaar gewacht, had ik binnenkort een volledig renovatieconcept kunnen inkopen met gegarandeerd 0 kWh en 0 m per jaar op de meter in ruil voor een bedrag van tien of vijftien keer de jaarlijkse energierekening.

    Bizar maar waar, zie concrete voorbeelden als het Bright House van Heijmans, Energienotaloze Pluswoningen van Volker Wessels of de voorbeelden bij het W&R exepertisecentrum van BAM. Of neus eens rond op de website van De Stroomversnelling en Energiesprong om te beseffen dat het hier niet gaat om een niche, maar om de opschaling van niche naar (een komende) mainstream van ‘nul op de meterwoningen’. Naar deze niche (nog wel) wordt inmiddels ook door Vereniging Eigen Huis en Alliander gekeken.

    Conclusie

    Het onderzoek naar de duurzaamste energieleverancier is op zich een goed initiatief. De vraagstelling gaat echter voorbij aan belangrijke ontwikkelingen van de afgelopen jaren. Er staan steeds meer energiebedrijven op die hun klant helpen om energie te besparen en om hun eigen duurzame energie op te wekken, bijvoorbeeld BAS, Maak je huis hoom, GreenSpread en RooftopEnergy.

    Daarnaast introduceren bouw- en installatiebedrijven steeds vaker betaalbare concepten voor nieuwbouwwoningen en renovatie met nul op de meter. Daarmee wordt de bouwsector de komende jaren de grootste concurrent van de energiesector en de duurzaamste energie is toch echt de energie die je niet nodig hebt, gevolgd door energie die je lokaal en zonder netverlies opwekt. Ons huis verdient dat, uw huis ook?

    Dit bericht is eerder gepubliceerd op Sargasso.

  • Een ‘bad bank’ voor Duitse kolencentrales?

    Al een paar jaar roepen tegenstanders van de energietransitie dat Duitsland ondanks hun Energiewende een renaissance van kolencentrales doormaakt. In dat kader is het op z’n minst opmerkelijk te noemen dat Duitse vakbonden hebben voorgesteld om de bestaande steenkoolcentrales onder te brengen in een ‘nationaal bedrijf’, naar het voorbeeld van de steenkoolmijnen, en dat een woordvoerder van E.On het een ‘interessant idee’ vindt. Volgens sommige commentaren is zo’n nationaal bedrijf te beschouwen als een bad bank voor steenkoolcentrales.

    Het voorstel is wat minder gek als je kijkt naar het capaciteitsgebruik van de verschillende energiebronnen, die bij elkaar de omgekeerde merit order vormen. Hoe hoger in de afbeelding hoe eerder er stroom van dit type centrales betrokken wordt en hoe lager dus de marginale kosten per kWh geproduceerde elektriciteit zijn:

    18plantsystemutilization

    Boven aan in de grafiek staan kerncentrales, die bijna altijd op volle capaciteit draaien. Soms vallen ze terug tot 80%, dat gebeurt op dagen dat de day ahead prices op de groothandelsmarkt voor elektriciteit negatief zijn. Wat betekent dat de exploitanten van kerncentrales hun klanten liever betalen dan de productie verder terug te schroeven. Dat maakt meteen duidelijk dat kerncentrales slecht regelbaar zijn.

    Onder de kerncentrales komen kolencentrales, maar er is een groot verschil tussen bruinkool en steenkool. Bruinkool draait meestal op (bijna) volle capaciteit en daalt soms tot ongeveer 60 procent. De capaciteitsfactor van steenkoolcentrales daarentegen daalt met regelmaat, soms zelfs tot slechts 10%. Gascentrales bevinden zich duidelijk in de hoek waar de hardste klappen vallen, zoals ook blijkt uit het aantal aanvragen om gascentrales te sluiten. Het aantal vollasturen van gascentrales is volgens BDEW gedaald van 3400 in 2010 naar 2640 in 2012 (cijfers 2013 nog niet bekend).

    Hoewel zichtbaar is dat steenkoolcentrales nog steeds op behoorlijke capaciteitsfactoren draaien is in de grafiek ook duidelijk te zien dat ze het volgende type centrale zijn dat door de lage marginale kosten van duurzame energie de markt uitgedrukt gaat worden. In 2022 ontstaat door de sluiting van kerncentrales weer ruimte aan de bovenkant van de grafiek. Het is echter zeer de vraag of deze ruimte door steenkolen gevuld gaat worden. Met het verlagen van het aantal gascentrales in de elektriciteitsmix blijven kolencentrales ook na 2022 onder druk staan van hernieuwbare energie. In dat licht is het voorstel voor een bad bank voor steenkoolcentrales zo vreemd nog niet.

    Nu maar hopen voor de energiereuzen dat hun gloednieuwe steenkoolcentrales in Nederland niet tot de toekomstige bezittingen van de bad bank gaan behoren…

    Dit bericht is eerder gepubliceerd op Sargasso.

  • Lewis en Crok over klimaatgevoeligheid – meer gevoel voor p.r. dan voor wetenschap

    Lezenswaardig uitleg over cherry picking in het recente rapport van Lewis en Crok voor de Britse Global Warming Policy Foundation (GWPF) en de Groene Rekenkamer.

    De commentaren hier gaan dicht. De discussie voer je maar met de klimaatspecialisten op Klimaatverandering.

  • Update Wob-verzoek DCMR dampretourinstallaties

    Tijdens mijn speurtocht naar ontgassen in de binnenvaart stuitte ik vorig jaar op een presentatie van het ministerie van I&M. In deze presentatie werd gesteld dat er nog dampretourinstallaties zijn vergund die rechtstreeks naar de buitenlucht afblazen (sheet 8). Dampretourinstallaties die de schadelijke dampen die ze retour nemen dus niet door een dampverwerkingsinstallatie (DVI) leiden. De reden volgens is volgens de presentatie dat dampverwerkingsinstallaties traag, duur en log zijn.

    Een bizar fenomeen leek me, maar genoeg reden om bij DCMR (Milieudienst Rijnmond) informatie te vragen om een overzicht van installaties waar dat voor geldt in de regio Rijnmond. Na weken wachten op een antwoord werd dit Wob-verzoek net voor het verstrijken van de besluittermijn afgewezen, omdat ik om een overzicht vroeg en DCMR een dergelijk bestand niet heeft. Beetje flauw, want er is dan wellicht geen overzicht, maar van milieuvergunningen is natuurlijk gewoon documentatie. Even een belletje of mailtje mijn kant op en we hadden dat kunnen oplossen.

    Aangezien ik niet voor één gat te vangen ben vroeg ik om raad aan Brenno de Winter. Dat leidde tot een nieuw Wob-verzoek dat ik als nieuwjaarscadeautje op 3 januari verstuurde. Daarin stelde ik de volgende vragen:

    Ik wil u vragen mij informatie te verschaffen, welke mogelijk is vervat in documenten, met betrekking tot ontgassen en dampretourinstallaties. Specifiek gaat het om navolgende informatie:

    1. Alle actuele vergunning voor dampretourinstallaties met inbegrip van de documenten met betrekking tot het verkrijgen van die vergunningen met inbegrip van eventuele procedures. Met actueel bedoel ik vergunningen die in het jaar 2013 zijn aangevraagd alsmede vergunningen die in de periode 2013 tot heden nog niet verlopen waren;
    2. Onderzoeken en metingen met betrekking tot ontgassing uitgevoerd of beschreven in de periode 2010 tot heden;
    3. Informatie met betrekking tot toezicht op vergunningen voor dampretourinstallaties alsmede ontgassing gedurende de periode 2013;
    4. Communicatie met interne en externe partijen met betrekking tot dampretourinstallaties of ontgassing;
    5. Besluiten, opinies, standpunten welke in voorbereiding zijn.

    Op 15 januari ontving ik een ontvangstbevestiging, waarin DCMR aangaf 6 weken nodig te hebben voor een besluit. Inmiddels zijn we bijna 8 weken verder en heb ik niks meer gehoord van DCMR. Dat betekent dat ik februari af heb gesloten met het in gebreke stellen van DCMR. Lang leve de open overheid, nu graag boter bij de vis 🙁