Krispy's blog

Tag: Winddelen

  • Energiegebruik & productie april 2022

    April is voorbij, het is onze tweede maand zonder dat we aardgas hebben verbruikt. Sinds de inval van Poetin in Oekraïne hebben we minder dan 1 m3 aardgas gebruik. April is ook de maand waarin onze extra winddelen mee gaan tellen.

    Bruto energiegebruik

    Ons bruto energiegebruik tot en met april ligt 300 kWh lager dan vorig jaar. Dat is een daling van 8% ten opzichte van het gemiddelde energiegebruik in de jaren 2019-2021 (infraroodverwarming). Ons energiegebruik ligt 30% lager dan het gemiddelde energiegebruik in de periode 2011-2018 (hr-ketel).

    2022 April Ontwikkeling Bruto Energiegebruik Per Jaar

    Energiegebruik

    Ons energiegebruik (gas en elektriciteit) bestond in april hoofdzakelijk uit verwarming en apparaten. Mijn inschatting is dat de warmtepomp slechts 58 kWh heeft verbruikt. Daarbij ben ik ervan uitgegaan dat de elektrische apparaten in april 2022 evenveel stroom hebben gebruikt als in april 2021. Een betere benadering kan ik momenteel niet geven. Ik wil de warmtepomp en onze zonneboiler los bemeteren, maar dat vergt iets meer tijd om te regelen.

    2022 April Energievraag Opgesplitst Naar Toepassing

    Bovenstaande grafiek laat onze maandelijkse energievraag zien. Daarin is goed zichtbaar dat onze vraag naar energie niet gelijk oploopt met de productie van een zonnepaneel. De piekvraag zit in de winter, het piekaanbod van onze zonnepanelen in de zomer. Reden om onze zonnepanelen aan te vullen met winddelen.

    Op jaarbasis is onze energievraag momenteel een kleine 8.200 kWh. Ik verwacht dat daar nog een kleine 1.000 kWh vanaf gaat als we weer vaker naar kantoor mogen en door onze warmtepomp voor warm water. Daarmee zou ons energiegebruik terug zijn op het niveau van begin 2020, maar dan zonder aardgas.

    2022 April Energievraag Per 12 Maanden Opgesplitst Naar Toepassing

    Verwarming

    Het begin van april was nog koud, maar ergens halverwege hebben we de kachels uitgeschakeld. Het was wel warmer dan april 2021, met 201 gewogen graaddagen in plaats van 274. Een daling van het aantal graaddagen met 27%. Ons energiegebruik voor verwarming daalde echter met 55%, een teken dat de scholen weer open zijn en dat er dus minder kamers verwarmt worden. Per gewogen graaddag is ons energiegebruik gedaald naar 0,85 kWh, dit was vorig jaar 1,37 kWh/gewogen graaddag. Gemiddeld hebben we de afgelopen 3 jaar met infraroodverwarming 1,32 kWh elektriciteit per gewogen graaddag verbruikt. In de periode 2011-2018 hebben we gemiddeld 2,17 kWh aardgas per gewogen graaddag verbruikt. Dat is een daling van 39%, ondanks dat we twee van de drie jaar met infraroodverwarming veel meer thuis hebben gewerkt.

    2022 April Energieverbruik Verwarming Standaard Jaar

    Bovenstaande grafiek laat het gemiddeld energiegebruik voor verwarming zien met aardgas en met infraroodverwarming. Ook is duidelijk zichtbaar dat het langjarig gemiddelde daalt sinds we infraroodverwarming gebruiken.

    Bij de huidige energieprijzen is 4.000 kWh per jaar geen pretje, voor ons betekent het een energierekening van ongeveer 1.600 Euro voor verwarming in een standaard jaar. Ter vergelijking: op basis van ons langjarig energiegebruik voor verwarming met aardgas zou bij ons huidige gastarief op ongeveer 1.300 euro uitkomen. Zodra de gasaansluiting de deur uit is zijn de stookkosten met gas en infraroodverwarming bij het huidig prijsniveau gelijk.

    We besparen op onze verwarmingskosten door voor 340 euro 6 winddelen bij te kopen. Deze produceren ongeveer per stuk ongeveer 500 kWh per jaar. Samen goed voor 3.000 kWh, die wordt weggestreept tegen ons jaarverbruik. We betalen wel gewoon energiebelasting en opslag duurzame energie over deze 3.000 kWh, dat is zo’n 250 Euro. Waarmee de verwarmingskosten in een standaardjaar op ongeveer 650 Euro uitkomen, een besparing van 650 euro op een investering van 340 euro.

    Energiebronnen

    Op maandbasis ligt de piek van onze energievraag in de winter, dan hebben we weinig aan onze zonnepanelen en zonneboiler. Daarom hebben we nu een warmtepomp op afvalwater voor warm water, maar ook extra winddelen om de piekvraag in de winter op te vangen. In totaal hebben we sinds begin april 9 winddelen in bezit, die samen ongeveer 4.500 kWh per jaar op leveren. De looptijden van de winddelen verschillen, doordat de windturbines verschillende leeftijden hebben. Van de winddelen lopen 2 stuks tot 2025, 4 stuks tot 2029 en 3 stuks tot 2030. Mijn verwachting is dat de hoeveelheid elektriciteit die we inkopen hierdoor fors gaat dalen de komende 12 maanden en dat zonnepanelen en winddelen samen per maand redelijk ons elektriciteitsgebruik gaan dekken.

    2022 April Bron Energieverbruik Per Maand

    Op jaarbasis begint in onderstaande grafiek inmiddels zichtbaar te worden dat we weer een stukje zuiniger aan het leven zijn.

    2022 April Energieverbruik 12 Maanden Naar Bron

    Het effect van onze extra winddelen is nog niet heel erg zichtbaar. Net als dat ons gasverbruik maar langzaam daalt, omdat de zonneboiler in april altijd al wel behoorlijk warmte levert. De grootste klapper in gasverbruik op jaarbasis gaat komende winter komen, als de zonneboiler weinig warmte levert en de HeatCyce in ons warm water moet gaan voorzien.

    Dit jaar wordt onze wijk opgehoogd en riolering vernieuwd, dus de aanvraag voor verwijdering van de aardgasaansluiting is inmiddels gedaan bij Stedin.

    De saaie tabel voor april

    Wat (in kWh) / april 202220212022verschil
    Graaddagen274201-27%
    Ruimteverwarming374169-55%
    Warm water7858-26%
    Apparaten2572570%
    Totaal verbruik709484-32%
    Verbruik/gewogen graaddag1,370,84-38%
    Gasverbruik780-100%
    Elektriciteitsafname631484-23%
    Teruglevering11514223%
    Zonnepanelen2372537%
    Winddelen83200141%
    Totaal opwekking32045342%
    Netto elektriciteitsverbruik2744-99%
    % eigen verbruik zonnepanelen51%44%
    Saldo jaarbasis3277

  • 3 jaar infraroodverwarming & 1 maand zonder aardgas

    Maart 2022 was de eerste, niet zomerse, maand waarin we in onze woning enkel zonnewarmte en elektriciteit hebben gebruikt voor verwarmen, koken en warm water. Dik 10 jaar geleden hebben we een zonneboiler laten installeren. Vervolgens hebben we drie jaar geleden infraroodverwarming van ThermIQ laten installeren en in februari dit jaar een Heatcycle van DeWarmte. Daarmee kunnen we in principe van aardgas af. We wachten nog even met het daadwerkelijk laten verwijderen van de gasaansluiting. Eerst willen we zien of de HeatCycle het ook aan kan in de donkere maanden, wanneer de ondersteuning van de zonneboiler minimaal is. Afgelopen maand is wel de nieuwe schuifpui geplaatst, dus de maatregelen voor energiebesparing gaan gewoon door. Tot slot hebben we vorige maand 6 winddelen bijgekocht om ons elektriciteitsverbruik af te dekken, bij de huidige ontwikkelingen op de energiemarkt geen overbodige luxe. Niet iedereen kan zich dat veroorloven, reden om samen met een aantal andere leden van GroenLinks Schiedam 34 winddelen te kopen om te schenken aan Energiebank Schiedam.

    Bruto energiegebruik

    Ons bruto energiegebruik lag in het eerste kwartaal op 3.168 kWh, 8% lager dan gemiddeld sinds we overgeschakeld zijn op infraroodverwarming. Dit energiegebruik is exclusief de warmteproductie van onze zonneboiler en de elektriciteitsproductie van onze zonnepanelen en winddelen.

    2022 Maart Ontwikkeling Bruto Energiegebruik Per Jaar

    In bovenstaande grafiek is goed zichtbaar dat ons bruto energiegebruik fors lager ligt dan in de periode dat we ons huis verwarmde met een hr-ketel. Over het eerste kwartaal scheelt het 31%. Ons bruto energiegebruik bestaat uit drie delen: energie voor verwarming, voor warm water en voor apparaten. Onder apparaten reken ik ook de mechanische ventilatie en het stroomverbruik van de pomp van de zonneboiler mee, want ik heb geen zin om die twee los te gaan bemeteren.

    Energiegebruik (in kWh)20212022
    Verwarming2.1911.660
    Warm water537585
    Apparaten958924
    Totaal3.6863.168
    Bruto energiegebruik eerste kwartaal, in kilowattuur

    Verwarming

    Maart 2022 telde met 315 gewogen graaddagen 10% minder gewogen graaddagen dan 2021. Ons verbruik voor verwarming lag echter een stuk lager dan in 2021. Het effect van de terugkeer van de kinderen naar school is goed zichtbaar, maar ook het effect van meer zon.

    Wat (in kWh)20212022verschil
    Graaddagen349,7315,3-10%
    Ruimteverwarming basis511274-46%
    Ruimteverwarming overig4920-59%
    Ruimteverwarming totaal560294-47%
    Verbruik/graaddag basis1,460,87-40%
    Verbruik/graaddag overig0,140,06-55%
    Verbruik/graaddag totaal1,600,93-42%

    Ons totale verbruik voor verwarming lag 47% lager dan in 2021. Per gewogen graaddag lag ons energieverbruik in maart 42% lager dan in 2021. Waarmee het gemiddelde energieverbruik per gewogen graaddag van de afgelopen 12 maanden weer wat begint te dalen.

    2022 Maartverwarming In Kwh Graaddag

    Voor een klein deel komt dit doordat Afgelopen maand is ook onze nieuwe schuifpui geïnstalleerd door Mathijssen Aluminium Service. Dat was in een dag gepiept. Na 40 jaar geen overbodige luxe, tijdens de februari stormen hoorden we de wind fluiten door de kieren tussen de oude schuifpui en de omlijsting. De nieuwe schuifpui zit volledig rondom getapet en ook de naden zijn van binnenuit netjes gekit. Dat scheelt in geluid, energieverlies en comfort.

    2022 Maart Energieverbruik Verwarming Standaard Jaar

    Op jaarbasis ligt ons werkelijk energiegebruik voor verwarming nu op 3.500 kWh. Nog steeds een stuk hoger dan voor de pandemie, toen we rond de 3.000 kWh op jaarbasis zaten. Ondanks het hogere verbruik tijdens de lockdowns door thuiswerken en thuisonderwijs is ons energiegebruik voor verwarming op jaarbasis nooit boven het laagste niveau op aardgas geweest (4.193 kWh in december 2014). Onze infraroodverwarming bevalt dan ook al jaren goed en het blijft naar mijn mening een aanrader voor wie op z’n aardgasverbruik wil besparen en aan loopt tegen de lange wachttijden voor warmtepompen.

    De afgelopen 12 maanden waren warmer dan verwacht op basis van het gemiddelde in de periode 1991-2020 en ook warmer dan het gemiddelde in de periode 1901-1930. Wanneer ik daar voor corrigeer zou het energiegebruik voor verwarming respectievelijk 4.100 kWh en 4.400 kWh zijn geweest.

    Warm water en apparaten

    Het energiegebruik voor warm water in maart schat ik voorlopig in op 90 kWh, een daling met 34% t.o.v. 2021. Deze inschatting maak ik door het elektriciteitsgebruik van apparaten met 301 kWH gelijk te houden aan dat van februari. Het werkelijke elektriciteitsverbruik van onze HeatCycle ontvang ik halverwege de maand van DeWarmte. Zodra dat er is pas ik de cijfers hier aan.

    In maart heeft de temperatuur van het boilervat geslingerd tussen de 40 en 60 graden Celsius. Dergelijke temperaturen hebben we de afgelopen 10 jaar zelden bereikt in deze tijd van het jaar met enkel de zonneboiler, 30 tot 50 graden kwam een enkele dag in de maand voor. De hoeveelheid water was dan te klein voor een warme douche. Nu heeft de combinatie warmtepomp op afvalwater en zonneboiler ons geen enkele dag in de steek gelaten.

    2022 Maart Energievraag Opgesplitst Naar Toepassing

    In bovenstaande grafiek is goed te zien dat zowel de energievraag voor verwarming, als de resterende energievraag voor warm water sterk seizoensgebonden zijn. Vanaf het voorjaar tot en met de herfst wordt de energie voor ons warme water grotendeels geleverd door de zonneboiler. De onderstaande grafiek laat goed zien hoe onze totale energievraag op jaarbasis sinds het voorjaar van 2019 (moment van installatie van de infraroodpanelen) gedaald is.

    2022 Maart Energievraag Per 12 Maanden Opgesplitst Naar Toepassing

    Energieproductie

    Maart was een zonnige maand. Hierdoor hebben onze zonnepanelen 47% meer elektriciteit geproduceerd. Maart was ook een maand van communicatieproblemen voor de twee windturbines waar we winddelen in hebben, De Grote Geert en De Jonge Held. Voor het moment ben ik ervan uitgegaan dat onze 3 winddelen in maart 2022 net zoveel elektriciteit hebben opgeleverd als in 2021.

    Bron20212022Verschil
    Zonnepanelen17625947%
    Winddelen1151150%
    Totaal opwekking29137429%

    Bron energiegebruik

    Doordat we overgeschakeld zijn op infraroodverwarming voor verwarming en op een warmtepomp voor warm water is ons gasverbruik gedaald, maar ons elektriciteitsgebruik gestegen.

    2022 Maart Bron Energieverbruik Per Maand

    De hoeveelheid energie die we in de zomer terugleveren is nauwelijks verandert. Wat wel is verandert is de hoeveelheid stroom die we in de winter inkopen. Bestonden de pieken tot 2019 vooral uit aardgas, nadien is de piek vooral uit elektriciteit gaan bestaan.

    2022 Maart Energieverbruik 12 Maanden Naar Bron

    Op jaarbasis kopen we nog ongeveer 1.500 kWh aardgas in. Een hoeveelheid die de komende maanden zal slinken naar 0. We kopen inmiddels ongeveer 4.000 kWh op jaarbasis in.

    Bij onze huidige energietarieven betekent dat een extra energierekening van ruim 1.000 Euro, nog afgezien van energiebelasting en ODE. Reden om voor Euro 340 zes extra winddelen aan te schaffen in De Ranke Zwaan en De Trouwe Wachter. Deze komen begin april op onze naam te staan, waardoor we op jaarbasis zo’n 3.000 kWh extra elektriciteit zullen produceren. Deze kilowatturen worden tegen het ‘kale’ stroomtarief inclusief btw in mindering gebracht op onze jaarnota. Bij de huidige tarieven levert dat ons alleen die jaar al ruim Euro 750 korting op de energierekening op. En door de extra winddelen zal het aandeel inkoop in ons energiegebruik fors dalen.

    2022 Maart Energiegebruik 12 Maanden Procentueel Naar Bron

    We snappen dat niet iedereen zich die extra uitgave kan veroorloven, reden om samen met andere GroenLinks leden in Schiedam 34 extra winddelen te kopen en te schenken aan de Energiebank Schiedam.

    Het liefst had ik stroom van een windturbine in Schiedam afgenomen en geschonken, maar die staat er helaas nog steeds niet. Terwijl een windturbine toch al snel een paar duizend huishoudens langjarig voor een voordelig tarief elektriciteit zou kunnen leveren. Waarbij rijkere Schiedammers een eerlijk rendement geboden kan worden.

    Netto energiegebruik

    Het uiteindelijk doel van zowel energiebesparen als energieopwekken is om op jaarbasis ongeveer evenveel elektriciteit van het net af te nemen als te gebruiken. Momenteel gebruiken we ongeveer 5.000 kWh aan energie meer op jaarbasis, dan we produceren. Hiervan is ongeveer 1.500 kWh aardgas en 3.500 kWh elektriciteit.

    2022 Maart Netto Energiegebruik

    Om meer elektriciteit te produceren hadden we onze zonnepanelen kunnen vervangen door nieuwe met een groter vermogen. Hierdoor was de onbalans tussen productie in de periode april t/m september en gebruik in de periode oktober tot en met maart groter geworden. In plaats daarvan hebben we gekozen voor de aanschaf van 6 extra winddelen. Deze produceren naar verwachting juist elektriciteit in de periode dat we stroom nodig hebben: september tot en met maart. Het gaat helaas niet om nieuwe capaciteit, maar het lijkt er op dat de windturbine in Schiedam nog even op zich laten wachten. Zodra die plannen concreter zijn dragen we daar graag ons steentje aan bij. In Vlaardingen zijn de borden voor Oeverwind inmiddels wel geplaatst.

  • Energiearmoede: ik doneer groene stroom aan de energiebank

    De verschrikkelijke oorlog in Oekraïne zorgt er niet alleen voor dat we kritischer over onze energievraag gaan nadenken, maar ook dat de energieprijzen de pan uitrijzen. Het is niet voor niets dat de energietransitie in Schiedam begint in de wijken met kwetsbare inkomens: Groenoord en Nieuwland. Daarmee behoeden we ze voor energiearmoede in de toekomst.

    Maar dat is een proces dat niet van de één op de andere dag voltooid is! Ondertussen kampt volgens onderzoek van TNO ruim 4 procent van de Schiedammers met energiearmoede.  Ze hebben hoge energiekosten, wonen meestal in een huis dat niet goed is geïsoleerd en hebben een laag inkomen. Door de fors stijgende prijzen voor elektriciteit en aardgas verwachten we dat het aantal huishoudens met energiearmoede groeit. Het Rijk kondigde in december een eenmalige energietoelage aan van €200,- voor lage inkomens en vrijdag werd bekend dat ze dit ophogen naar €800. De precieze spelregels hiervoor zijn echter nog niet bekend.

    De rode loper uitrollen voor energiecoöperaties

    De kostprijs van wind- en zonne-energie ligt tussen de 5 en 10 cent. Terwijl de elektriciteitsprijs (zonder energiebelasting en opslag duurzame energie) in januari 2022 volgens het CBS op 26 cent lag. Daarom heb ik me er jarenlang voor ingezet om iedere bewoner de kans te geven om lid te worden van een energiecoöperatie en zijn eigen energie op te wekken. Uit eigen ervaring weet ik dat het ontwikkelen van een zonnedak of een windturbine tijd kost. Tijd die Schiedammers, die kampen met energiearmoede en moeite hebben om de financiële eindjes aan elkaar te knopen door de stijgende energiekosten, niet hebben.

    De wind kan je delen

    De eenmalige bijdrage van het Rijk is natuurlijk mooi meegenomen. Tegelijkertijd biedt dat geen structurele oplossing voor schulden en armoede. De kloof tussen arm en rijk wordt alleen maar groter, omdat isolatie en zonnepanelen nou eenmaal investeringen vergen die niet iedereen kan opbrengen, terwijl ze wél al snel renderen. Jeroen Ooijevaar en ik waren in de gelukkige omstandigheden dat we die investeringen wel hebben kunnen doen, waardoor we nu weinig tot niets merken van de lastenverzwaringen. We willen graag helpen om die kloof te verkleinen. Daarom doneren wij op Earth Day 2022, 22 april 2022, 31 winddelen aan de Energiebank Schiedam. 31 omdat dat de eerste cijfers zijn van onze postcode en daarmee een aantal dat ons in Schiedam verenigt.

    31 winddelen leveren samen ongeveer 15.500 kWh per jaar op. Dat is volgens MilieuCentraal goed voor het gemiddeld elektriciteitsverbruik van 6 huishoudens. De kilowatturen doneren we met medewerking van Greenchoice aan de Energiebank Schiedam. De Energiebank Schiedam zorgt voor verdeling over huishoudens die kampen met energiearmoede.

    Meedoen

    Jeroen en ik vinden dat de breedste schouders de zwaarste lasten moeten dragen. In de huidige situatie is het eerder andersom en hebben de laagste inkomens de grootste lastenverzwaring. We roepen andere Schiedammers op ons voorbeeld te volgen en ook winddelen of een deel van de opbrengst van hun zonnepanelen te doneren aan Energiebank Schiedam. Kom je er niet uit? Stuur ons een mail, dan doen we het samen.

    Wat is een winddeel?

    • De Windcentrale heeft haar windmolens opgedeeld in stukjes: Winddelen
    • 1 Winddeel is goed voor gemiddeld 500 kWh stroom per jaar (meer als het harder waait en minder als het minder hard waait dan verwacht)
    • Een Winddeel levert stroom zo lang de windmolen draait.
    • Het aantal winddelen per windmolen is afhankelijk van de verwachte jaaropbrengst.
    • Ter indicatie een windmolen van 3,6 megawatt en 180 meter hoog wordt opgedeeld in meer dan 20.000 winddelen en levert per jaar stroom voor zo’n 4.500 huishoudens.

    Wat is de Energiebank Schiedam

    Energie wordt steeds duurder en dat merk je in je portemonnee. Dat geldt zeker voor Schiedammers met een kleine beurs; het is steeds lastiger om je energierekening te kunnen betalen. De Energiebank Schiedam wil energie als eerste levensbehoefte bereikbaar houden voor iedere Schiedammer. Het is hun missie om huishoudens op energievlak te versterken, zodat zij zelf de energierekening blijvend kunnen verlagen en daarmee ook bijdragen aan een duurzaam Schiedam!

    Dit bericht is eerder gepubliceerd op de website van GroenLinks Schiedam.

  • Energieverbruik en productie maart 2021

    Maart is voorbij en graag had ik gezegd dat het stookseizoen voorbij is, maar da’s nog niet het geval. Wel hebben we ook in maart het grootste deel van de maand met z’n vieren thuis gezeten, waardoor we wederom meer hebben gestookt dan in voorgaande jaren. 2021 is nu al hard op weg om net zo’n uitschieter in ons energieverbruik te worden als 2013. Al is dat overdreven, want ons bruto energieverbruik lag in het eerste kwartaal nog steeds lager dan elk eerder kwartaal met een hr-ketel in de periode 2011-2019. Het aantal gewogen graaddagen lag 1% proces lager dan het gemiddelde in de periode 2011-2019, het energieverbruik lag in het eerste kwartaal van 2021 25% lager dan gemiddeld in de periode 2011-2019 en 19% lager dan de mediaan.

    2021 Maart Ontwikkeling Bruto Energieverbruik Per Jaar

    Energieverbruik

    Ons totale energieverbruik op jaarbasis is in maart door gestegen, zowel het verbruik van apparaten als het verbruik voor verwarming is gestegen. Beide lag in de lijn der verwachting, doordat we ook in maart grotendeels thuis hebben gezeten met het hele gezin.

    2021 Maart Energievraag Per 12 Maanden Opgesplitst Naar Toepassing 1

    Relatief is het aandeel energieverbruik voor verwarming het hardst gestegen. Inmiddels is weer bijna 40% van ons energieverbruik bedoeld voor verwarming.

    2021 Maart Aandeel Per Toepassing In Energievraag Obv 12 Maanden 2

    Verwarming

    Maart was een wisselvallige maand. Met een aantal warme dagen, maar uiteindelijk toch met 2% meer gewogen graaddagen dan in 2020. Uiteindelijk hebben we in mei 560 kWh verbruikt voor verwarming, dat is 34% meer dan in 2020. Gecorrigeerd voor het aantal gewogen graaddagen lag het verbruik op 1,61 kWh/graaddag, dat is 31% hoger dan in 2020. Als daar het extra verbruik door thuiswerken van af wordt gehaald resteert een verbruik van 1,40 kWh/graaddag. Dat is 20% meer dan in maart 2020.

    2021 Maart Verwarming In Kwh Graaddag

    Het energieverbruik voor verwarming op jaarbasis is door ons verbruik in maart uiteraard weer opgelopen. Omgezet naar een standaard jaar met 2.790 gewogen graaddagen (het gemiddeld aantal gewogen graaddagen in de periode 1991-2020) ligt het jaarverbruik op 3.854. Het gemiddelde energieverbruik voor verwarming ligt na twee jaar infraroodverwarming op 3.617 kWh. Dat is nog steeds 35% lager dan het gemiddelde energieverbruik voor verwarming met een hr-ketel in de periode 2011-2018, exclusief 2013.

    2021 Maart Energieverbruik Verwarming Standaard Jaar

    Energiebronnen

    In maart kochten we 63% van onze energie in, 53% elektriciteit en 13% aardgas. De resterende 34% hebben we zelf opgewekt met onze zonneboiler, zonnepanelen, zonnedelen en winddelen.

    2021 Maart Bron Energieverbruik Per Maand

    Op jaarbasis is de inkoop van energie overigens nog lang niet terug op het niveau van ons eerste jaar. Sowies is een groot verschil dat we inmiddels veel minder aardgas verbruiken dan toen. Op jaarbasis kopen we 4.634 kWh in, waarvan 3.245 kWh elektriciteit. Op jaarbasis is dat 48% van ons energieverbruik, 34% elektriciteit en 14% aardgas. De resterende 52% hebben we zelf opgewekt met onze zonneboiler, zonnepanelen, zonnedelen en winddelen. In 2011 kochten we 9.519 in, waarvan 2.897 kWh elektriciteit. We wekten toen 1.244 kWh op met onze zonneboiler. In 2011 kochten we 88% van onze energie in.

    2021 Maart Energieverbruik 12 Maanden Naar Bron

    De forse terugval in het aandeel aardgas is ook mooi te zien in onderstaande grafiek. Aardgas vormde in 2011 62% van ons energieverbruik, inmiddels is het gedaald tot minder dan 15%. En als alles meezit gaan we in de loop van dit jaar die laatste 15% ook uitfaseren met behulp van De Warmte.

    2021 Maart Verdeling Elektriciteit Zonnewarmte Aardgas

    Energieproductie

    Onze eigen energieproductie is in de eerste maanden van dit jaar wat gedaald. Met name door terugloop van onze winddelen. In de afgelopen 8 jaar hebben die slechts 1 keer meer opgeleverd dan de 500 kWh per stuk dat bij de lancering van De Windcentrale voorgehouden werd.

    2021 Maart Energieproductie 12 Maands Voortschrijdend Totaal

  • Warm blijven in de kou. Energieverbruik februari 2021

    Februari 2021 was een koude maand, een van de koudste sinds we ons huis verwarmen met infraroodverwarming. Terwijl we dit jaar ook veel vaker thuis zijn dan voorheen. Afgaande op de adviezen van bijvoorbeeld MilieuCentraal over verwarmen met infraroodverwarming zou ons energieverbruik dus fors gestegen moeten zijn:

    Infrarood panelen kunnen een energiezuinige keuze zijn als bijverwarming op een bepaalde plek (bijvoorbeeld de zithoek), of in ruimtes die je kort of weinig gebruikt (bijvoorbeeld de badkamer of een werkplek op zolder die je verder niet verwarmt).

    In zeer goed geïsoleerde huizen kan volledige verwarming met infrarood panelen een milieuvriendelijke keuze zijn, als je gebruik maakt van duurzaam opgewekte stroom. Een warmtepomp is nóg beter voor het milieu, maar duurder in aanschaf.

    Tijd dus om de proef op de som te nemen. Want ook in februari zijn we alle 4 de hele dag thuis geweest, wat betekent dat we de huiskamer vanaf ’s ochtends 7 tot ’s avonds 22u gestookt hebben.

    Comfort

    Ondanks de kou hebben we onze cv-ketel niet gebruikt voor ruimteverwarming. De infraroodpanelen hebben het keurig gedaan. Wel heb ik ze harder aangezet om het comfortabel te houden, zonder de temperatuurinstelling in de woonkamer aan te passen. De temperatuurinstelling van het halletje bij de entree heb ik wel verhoogd, om de koudeval vanuit onze deur tegen te gaan.

    Het gedoe met handmatig instellen van het vermogen per paneel bracht wel een oude wens terug in herinnering: een zelfmodulerend algoritme, dat op basis van de buitentemperatuur het vermogen van de panelen aanpast. Liefst ook nog rekening houdend met de tijd die het normaal kost om kamers te verwarmen, zodat ie zelf bedenkt hoe laat de panelen aanmoeten om op een bepaald tijdstip de kamer op de gewenste temperatuur te hebben.

    Aan de andere kant ben ik meestal als eerste op, waardoor ik het vermogen van de panelen al bijgeregeld had voordat de andere huisgenoten beneden waren. Het nadeel van handmatig is wel dat de andere gezinsleden bij vorst klagen over kou als ik dat een keer vergeet.

    Energieverbruik verwarming

    Februari 2021 telde 20% meer gewogen graaddagen dan februari 2020. Het energieverbruik voor verwarming lag dan ook 46% hoger dan in 2020. Gecorrigeerd voor het grotere aantal gewogen graaddagen lag het verbruik 20% hoger dan in 2020. Nog steeds lager dan toen we ons huis met aardgas verwarmde, maar hierdoor loopt het gemiddelde verbruik per gewogen graaddag voor infraroodverwarming natuurlijk wel op.

    2021 Februari Verwarming In Kwh Graaddag

    Als ik het energieverbruik voor verwarming omreken naar een standaardjaar dan is dat uiteraard ook gestegen. Het verbruik ligt nu iets boven het verbruik dat ik in november 2019 ingeschat had, maar nog steeds onder het verbruik volgens de modellen van CE Delft.

    2021 Februari Energieverbruik Verwarming Standaard Jaar

    Nu was februari wederom een vreemde maand, omdat er bij mij corona werd geconstateerd en het hele gezin in quarantaine mocht blijven. Geen school dus voor de kinderen en net als de eerdere maanden drie extra ruimtes warmstoken. Wanneer ik daar voor corrigeer dan is het energieverbruik voor verwarming met slechts 10% gestegen. Het verbruik per graaddag is dan zelfs met 9% gedaald naar 1,38 kWh/graaddag. Oftewel: kouder weer en meer stookuren, maar toch zuiniger stoken per graaddag. Ik zou een ander effect verwachten, zeker omdat ik in februari het vermogen van veel panelen van 50% naar 60 tot soms wel 80% heb opgeschroefd om het huis comfortabel te houden.

    Totaal overzicht energie

    Wat (in kWh)20202021verschil
    Ruimteverwarming51474946%
    Warm water210198-6%
    Apparaten2883066%
    Totaal verbruik1012125324%
    Verbruik/graaddag1,521,8220%
    Gasverbruik188176-6%
    Elektriciteitsafname802105532%
    Teruglevering253124%
    Zonnepanelen6911668%
    Zonnedelen423475%
    Winddelen271111-59%
    Zonneboiler22220%
    Totaal opwekking366272-26%
    Netto elektriciteitsverbruik45880576%
    % eigen verbruik64%73%
    Saldo jaarbasis2646

    Energieverbruik februari 2021

    In februari verbruikten we in totaal 1253 kWh. Dat is 24% meer dan in dezelfde periode in 2020, maar nog steeds lager dan alle jaren voor de omschakeling naar infraroodverwarming. Ook al hebben we dit jaar beduidend meer energie gebruikt door thuiswerken en het verwarmen van meer ruimtes. Vergeleken met 2014 en 2016, jaren met ongeveer evenveel gewogen graaddagen in januari en februari als 2021, ligt ons energieverbruik 15% lager.

    2021 Februari Ontwikkeling Bruto Energieverbruik Per Jaar

    Het grootste deel van onze energievraag kwam in februari uiteraard van de behoefte aan ruimteverwarming.

    2021 Februari Energievraag Opgesplitst Naar Toepassing

    Ook op jaarbasis is de energievraag voor verwarming gestegen, wat deels veroorzaakt wordt door het verwarmen van extra ruimtes. Het jaarlijks energieverbruik van elektrische apparaten is in februari licht gestegen, wat logisch is aangezien er ook veel meer lampen en computers aan geweest zijn.

    2021 Februari Energievraag Per 12 Maanden Opgesplitst Naar Toepassing

    Op jaarbasis is het aandeel verwarming in het totale energieverbruik weer aan het stijgen. Al ligt het nog steeds lager dan in de periode 2011-2019.

    2021 Februari Aandeel Per Toepassing In Energievraag Obv 12 Maanden

    In februari kochten we wederom een groot deel van onze energie in. De energieproductie van onze zonnepanelen en winddelen woog niet op tegen het verbruik van onze verwarming.

    2021 Februari Bron Energieverbruik Per Maand

    Energieproductie februari 2021

    Onze zonnepanelen hebben het in februari prima gedaan. Ze wekte bijna 70% meer op dan in februari 2020. Ook de zonnedelen leverde veel meer op in februari. Onze winddelen bleven achter, waardoor onze totale energieproductie uiteindelijk daalde. Op jaarbasis daalde onze energieproductie met bijna 100 kWh. Dit werd vooral door een tegenvallende productie van onze winddelen veroorzaakt.

    2021 Februari Energieproductie 12 Maands Voortschrijdend Totaal

    Slotwoord

    Ondanks de kou en ondanks de extra ruimtes die we hebben moeten verwarmen ligt ons energieverbruik nog steeds lager dan toen we gas verbruikten. Ons huis is ook in de vorstperiode comfortabel gebleven. Eigenlijk zelfs comfortabeler dan toen we ons huis met de cv-ketel verwarmden, omdat we we de kamertemperatuur niet verder op hoeven te schroeven om het warm te hebben. We kunnen volstaan met het opschroeven van het vermogen van onze infraroodpanelen.

    Infraroodverwarming verbruikt inderdaad meer dan een warmtepomp zou doen, ware het niet dat ons huis onvoldoende geïsoleerd is voor een lage temperatuurverwarming. Ik heb dan ook nog steeds geen moment spijt van onze keuze voor infraroodverwarming. Op basis van de stroom die we zelf opwekken en de mix we inkopen besparen we ook bijna één ton CO2 per jaar. Als ik uitga van de gemiddelde electriciteitsmix in 2020 besparen we 9% CO2, aangezien het aandeel duurzame elektriciteit groeit stijgt de CO2 besparing op basis van de gemiddelde elektriciteitsmix. Een ontwikkeling waar ik afgelopen jaar ook weer een klein zetje aan heb gegeven als bestuurslid van Energiek Schiedam.

  • Energieverbruik en productie januari 2021

    Januari is voorbij, tijd om weer eens naar het energieverbruik te kijken. Meest opvallend is het stijgend energieverbruik voor verwarming en apparaten, veroorzaakt door thuiswerken en thuisonderwijs. Daardoor verwarmen en verlichten we momenteel 3 extra kamers in huis en staan er overdag 4 computers aan, tegen hooguit een in de avonduren vorig jaar.

    Wat (in kWh)20202021verschil
    Ruimteverwarming59288249%
    Warm water228225-1%
    Apparaten26535132%
    Totaal verbruik1085145834%
    Verbruik/graaddag1,531,8420%
    Gasverbruik228225-1%
    Elektriciteitsafname857123344%
    Teruglevering143-79%
    Zonnepanelen385134%
    Zonnedelen440%
    Winddelen159113-29%
    Zonneboiler00n.v.t.
    Totaal opwekking201168-16%
    Netto elektriciteitsverbruik656106562%
    % eigen verbruik63%94%
    Saldo jaarbasis2646

    Energieverbruik

    Ons energieverbruik lag in januari duidelijk hoger dan in januari vorig jaar. Zoals in de inleiding gezegd is dat waarschijnlijk deels terug te voeren op het effect van thuiswerken en thuisonderwijs. Ook was januari 20221 een stuk kouder dan vorig jaar, met ruim 20% meer gewogen graaddagen. Het bruto energieverbruik van januari 2021 was 1458 kWh, ruim 370 kWh hoger dan in januari 2020. Desondanks lag het bruto energieverbruik in januari 23% lager dan de mediaan van het bruto energieverbruik van 2011-2018 en ook lager dan ooit bereikt met de cv-ketel.

    2021 Januari Ontwikkeling Bruto Energieverbruik Per Jaar

    Het netto energieverbruik lag in januari 2021 400 kWh hoger dan in januari 2020. Dat is nog steeds 18% lager dan het gemiddelde in de periode 2014-2018. De periode 2011-2013 reken ik niet mee, omdat we toen geen zonnepanelen hadden.

    2021 Januari Nettoe Energieverbruik Cumulatief

    Als ik kijk naar ons energieverbruik per maand dan hebben we vorige maand fors elektriciteit ingekocht. De eigen elektriciteitsproductie viel met 168 kWh tegen. De verbruikspiek ligt in januari hoger dan vorig jaar, zoals in onderstaande grafiek goed te zien is. Of januari de top blijft, ofd dat we net als in 2012 een nog hoger verbruik krijgen in februari zal afhangen van hoe lang het winterse weer aanhoudt.

    2020 Januari Bron Energieverbruik Per Maand

    Onderstaande grafiek laat zien hoe ons energieverbruik per 12 maanden zich heeft ontwikkeld, zoals te zien is loopt dit sinds december vorig jaar weer op. Thuiswerken en de schoolsluiting hebben hun effect op ons energieverbruik. Al zitten we met 9.200 kWh nog steeds bijna 2.000 kWh onder ons verbruik toen we aardgas gebruikte voor verwarming. Daarbij heb ik dan niet gecorrigeerd voor temperatuur.

    2020 Januari Energieverbruik 12 Maanden Naar Bron

    Op jaarbasis groeit de inkoop van elektriciteit nog steeds, inmiddels bestaat ongeveer 30% van ons energieverbruik uit ingekochte elektriciteit. Als we ook het gas meerekenen kopen we op jaarbasis een kleine 45% van ons energieverbruik in. De andere 55% produceren we zelf via onze zonneboiler, zonnepanelen, winddelen en zonnedelen.

    2020 Januari Energieverbruik 12 Maanden Procentueel Naar Bron

    Energievraag naar functie

    Onze energievraag bestaat deze maand vooral uit verwarming, waarover straks meer. De energievraag vanuit apparaten is ook opgelopen. Dat laatste kan te maken hebben met de spelcomputer die de meiden hebben gekregen, maar ook met het feit dat er nu dagelijks 4 computers aan staan in verband met thuiswerken en schoolwerk.

    2020 Januari Energievraag Opgesplitst Naar Toepassing

    In onderstaande grafiek is mooi te zien dat op jaarbasis de energievraag voor verwarming zeer constant is. Het energieverbruik van apparaten is weer iets aan het oplopen. Wat echter vooral stijgt is de energievraag van verwarming. Op jaarbasis ligt ons energieverbruik voor verwarming overigens nog steeds zo’n 100 kWh lager dan in januari 2020. De dalende trend is echter wel tot stilstand gekomen de afgelopen twee maanden.

    2020 Januari Energievraag Per 12 Maanden Opgesplitst Naar Toepassing

    Doordat het energieverbruik voor verwarming is opgelopen neemt ook het aandeel van verwarming op jaarbasis weer toe. Het aandeel is gestegen van 32 naar 34%. Het aandeel voor warm water is juist afgenomen, omdat het energieverbruik voor warm water redelijk constant is door het jaar heen.

    2020 Januari Aandeel Per Toepassing In Energievraag Obv 12 Maanden

    Energieproductie

    De energie die we zelf produceren bestaat voornamelijk uit zonne-energie, waarbij we zowel zonnewarmte hebben van onze zonneboiler als elektriciteit van onze zonnepanelen.

    Aan de grafieken hiervoor kun je als zien dat zonne-energie niet de handigste energiebron is om de winterpieken in onze energiebehoefte op te vangen. Reden waarom we aan het kijken zijn hoe we onze warmwaterbehoefte in de winter op een andere wijze kunnen invullen.

    Inmiddels weet ik van De Warmte dat hun systeem voldoende warm water produceert om ook in de wintermaanden comfortabel te kunnen douchen. De vraag die nog openstaat is of ze dat ook kunnen en willen zonder na verwarming.

    2020 Januari Energieproductie 12 Maands Voortschrijdend Totaal

    Verwarming

    In bovenstaande grafieken en analyses is geen rekening gehouden met het effect van het aantal graaddagen op het energieverbruik voor verwarming. Tijd dus om de verwarmingscijfers beter vergelijkbaar te maken. In onderstaande grafiek heb ik het energieverbruik voor verwarming per maand gedeeld door het aantal gewogen graaddagen in een maand. Waarbij we tot februari 2019 ons huis verwarmden op aardgas met een hr-ketel. In maart 2019 zijn we overgestapt op infraroodverwarming van ThermIQ.

    In januari 2021 lag ons verbruik voor verwarming maar liefst 49% hoger dan in januari 2020. Het effect per gewogen graaddag is minder, maar nog steeds is ons energieverbruik in januari 20% gestegen ten opzichte van dezelfde periode in 2020. Van 1,53 kWh/gewogen graaddag naar 1,84 kWh/gewogen graaddag. Zouden de infraroodpanelen dan toch niet de verwachte daling in energieverbruik halen en was 2020 een toevalstreffer?

    Gelukkig biedt ons BeNext monitoringssysteem daarbij uitkomst. Waar de stijging in 2013 en 2018 een kwestie van gissen blijft, kan ik bij BeNext per paneel terugzien wat het energieverbruik is. Zoals aan het begin al gezegd hebben we in januari 2021 een veel groter deel van ons huis verwarmt dan in januari 2020. Dat heeft ons zo’n 150 kWh extra aan elektriciteit gekost. Als ik corrigeer voor dit extra verbruik ten gevolge van thuiswerken en gesloten scholen dan was ons energieverbruik met 1,54 kWh per gewogen graaddag nagenoeg gelijk aan het verbruik in januari 2020.

    2020 Januari Verwarming In Kwh Graaddag

    Door het hogere verbruik in december en januari is ons energieverbruik in een standaardjaar met bijna 400 kWh gestegen. Dat is 12% en brengt ons weer in de buurt van het energieverbruik dat ik verwachtte voor een standaardjaar in november 2019. Ons verbruik blijft lager dan het verbruik dat ik op basis van CE’s Cegoia model zou verwachten. Om dat verbruik te bereiken moeten we echt nog een paar maanden fors doorstoken.

    2020 Januari Energieverbruik Verwarming Standaard Jaar

    Effect klimaatverandering op aantal gewogen graaddagen

    Ik ben nog steeds aan het rekenen aan het effect van klimaatverandering op het aantal gewogen graaddagen. Ik heb inmiddels de gemiddelde etmaaltemperatuur vanaf 1901 tot 2020 van De Bilt gevonden en ook van meetstation Rotterdam vanaf 1957. Voor De Bilt kom ik vooralsnog uit op 3.386 gewogen graaddagen over de periode 1901-1930. De laatste 30 jaar zijn dat er bijna 450 minder, oftewel meer dan 10%. De week winterse kou is leuk, maar zelfs als 2021 het aantal gewogen graaddagen uit 1963 (meeste aantal sinds 1901) evenaart blijft het verschil met de periode 1901-1930 bijna 430 gewogen graaddagen op jaarbasis.

  • Energieverbruik en productie november 2020

    Sinterklaas is al weer een week het land uit, tijd dus om de energiecijfertjes van november 2020 door te akkeren. Aangezien het in november warmer was dan in 2019 heb ik me voorgenomen om de jaarcijfers van 2020 ook te gaan vergelijken met het gemiddeld aantal graaddagen van de vorige eeuw. Dat is nog even puzzelen om te komen tot vergelijkbare cijfers, omdat de meeste landelijke cijfers uitgaan van weerstation De Bilt en ik weerstation Rotterdam als referentie hanteer. Dat kan betekenen dat er volgend jaar een bericht komt waarin alle getallen omgerekend zijn naar weerstation De Bilt.

    Cijfertjes

    Wat (in kWh)20192020verschil
    Ruimteverwarming487362-26%
    Warm water230198-14%
    Apparaten2782821%
    Totaal verbruik995842-15%
    Verbruik/graaddag1,311,26-4%
    Gasverbruik208176-15%
    Elektriciteitsafname765644-16%
    Teruglevering212624%
    Zonnepanelen607017%
    Zonnedelen1711-35%
    Winddelen6712486%
    Zonneboiler22220%
    Totaal opwekking16622737%
    Netto elektriciteitsverbruik622439-29%
    % eigen verbruik65%63%
    Saldo jaarbasis1891

    Bruto energieverbruik

    Ons bruto energieverbruik, dus het energieverbruik zonder wat we opwekken ligt tot en met november 20% lager dan gemiddeld in voorgaande jaren. Ik heb geen reden om te verwachten dat dit in december nog erg gaat veranderen. De daling die sinds maart 2019 zichtbaar is zet dus door. Deels doordat 2020 wederom een warm jaar is, deels door de verandering van wijze van verwarming van ons huis. Als ik corrigeer voor het warmere weer blijft een daling van 19% van ons bruto energieverbruik over.

    2020 November Ontwikkeling Bruto Energieverbruik Per Jaar

    Bij het netto energieverbruik is het effect nog steviger zichtbaar. Tot en met november hebben we zo’n 2.500 kWh ingekocht. De rest wekken we zelf op met onze zonnepanelen, zonnedelen en winddelen. Volgend jaar gaat er op dat punt wel wat veranderen, omdat we overstappen naar Energiek Schiedam | om. Dat betekent dat we onze winddelen gaan verkopen.

    2020 November Netto Energieverbruik

    Energieverbruik per toepassing

    In november is vormt het energieverbruik voor verwarming uiteraard weer een groter deel van ons totale energieverbruik dan in de zomermaanden. Toch is de piek tot nu toe ook dit jaar lager dan in voorgaande jaren. Het energieverbruik voor warm water en voor elektrische apparaten ligt nog steeds redelijk constant rond de 500 kWh per maand.

    2020 November Energievraag Opgesplitst Naar Toepassing

    Ook op jaarbasis wordt de uitsplitsing van ons energieverbruik per toepassing ronduit saai. Ik hoop dat ons verbruik voor verwarming deze winter nog wat gaat schommelen, anders wordt het wel een erg saaie bedoening. Het verbruik voor warm water en elektrische apparaten ligt samen rond de 6.000 kWh, waarvan het deel voor warm water geleverd wordt door onze zonneboiler en onze cv-ketel.

    2020 November 12 Maands Energievraag Opgesplitst Naar Toepassing

    Als ik kijk naar het aandeel van de verschillende toepassingen in ons energieverbruik, dan daalt het aandeel voor verwarming nog steeds. Het aandeel van warm water blijft de laatste paar maanden redelijk gelijk, voor het verbruik voor elektrische apparaten stijgt. Wat op zich niet raar is, aangezien er met thuiswerken beduidend vaker laptops en lichten aan zijn, ook hebben we extra wifi-toegangspunten geïnstalleerd voor thuiswerken.

    2020 November Aandeel Per Toepassing In 12 Maands Energievraag

    Verwarming

    Onze keuze om over te schakelen van een HR-ketel naar infraroodverwarming loopt geregeld tegen de nodige vooroordelen op. Daarom hier toch maar weer even kort de toelichting op onze keuze. Op de eerste plaats wilde we van het gas af en vonden we dat belangrijker dan CO2-reductie. Dat heeft niet alleen te maken met het feit dat ik werkzaam ben in de energietransitie of met CO2-reductie, maar vooral met de wijze waarop bij gaswinning wordt omgegaan met de rechten van bewoners. Al in 2015 schreef ik daar een gastbijdrage over voor Nudge.

    Een andere belangrijke reden is dat onze woning met C-label schil (inmiddels officieel tot A-label gedoopt d.m.v. toevoegen van zonneboiler en zonnepanelen) niet geschikt is voor een warmtepomp. Ik heb daar meerdere fabrikanten op bevraagd. De meeste geven aan dat er eerst fors geïsoleerd moet worden, voordat mijn woning geschikt is voor een warmtepomp. De rekening daarvan is fors, alleen al het vervangen van dubbelglas door HR++ kost voor onze woning ruim Euro 20.000. Deels gaat het dan om het vervangen dubbelglas door HR++, deels om het vervangen van oude kozijnen en ruiten. Formeel is in dat laatste geval natuurlijk slechts een klein deel kosten voor extra isolatie, de rest van de kosten moet je echter ook gewoon betalen. Het extra isoleren van onze muren, vloer en dak kost ook geld. Ons gasverbruik voor verwarming lag rond de 600 m3 per jaar, laat isolatie daar 20% op schelen dan daalt ons gasverbruik met 120 m2 per jaar.

    Voor mij valt hoge temperatuur stadsverwarming af voor onze woning. Dat is veel te veel warmte om milieutechnisch interessant te zijn en het levert veel te hoog vastrecht op om interessant te zijn. Warmtepompen vallen technisch af en een bijkomend aandachtspunt vind ik mogelijke geluidsoverlast voor de buren in geval van een lucht-waterwarmtepomp. Er zijn drie opties voor een buitenunit in ons huis: voorgevel (geluid gericht op slaapkamers van overburen op 20 meter afstand), achtergevel (geluid gericht op slaapkamers van buren op 25 meter afstand), zijgevel (geluid boven dakterras buren). Geen van drieën ideaal. Ook zijn onze huidige radiatoren ongeschikt voor lage temperatuur. Met voeding van een hr-ketel hebben ze al moeite om de huiskamer comfortabel te krijgen, doordat ze relatief klein zijn t.o.v. de omvang van onze woonkamer.

    In 2018 hebben we na 4 jaar testdraaien in de badkamer besloten om alle niet verblijfsruimtes uit te rusten met infraroodverwarming. Na een aantal gesprekken met de leverancier hebben we besloten een kleine, maar belangrijke, extra stap te maken en ook onze woonkamer met infraroodverwarming uit te rusten. De panelen zijn in maart 2019 geïnstalleerd. Sindsdien gebruiken we infraroodverwarming als hoofdverwarming in onze woning.

    Daarbij corrigeer ik mijn verbruikscijfers (nog) niet voor efficiencyverliezen van de verwarming, ik ga uit van wat we afnemen op de meter. Ik blijf corrigeren voor efficiency ook een raar fenomeen vinden, bij de overschakeling naar led-verlichting heb ik de besparing op het elektriciteitsverbruik van apparaten ook niet gecorrigeerd voor de efficiency van gloeilampen. Ik kom de professionele energiebespaaradviseurs echter met alle plezier tegemoet met een verdere uitsplitsing van het energieverbruik, voor nu ben ik daar niet aan toegekomen.

    Dan nu op naar de cijfers van ons energieverbruik voor ruimteverwarming in november, deze lagen 26% lager dan in 2019. November 2020 telde 22% minder graaddagen dan november 2019, wat betekent dat een groot deel van het gedaalde energieverbruik aan de zachte november maand lag. Tegelijkertijd zijn we in november 2020 veel meer thuis geweest dan vorig jaar en hebben we ook extra ruimtes verwarmd vanwege thuiswerken. Een temperatuur gecorrigeerde daling van 4% t.o.v. 2019 is dus zacht gezegd onverwacht.

    2020 November Verwarming In Kwh Graaddag

    Het energieverbruik per graaddag lag in november 2020 net als in oktober lager dan in 2019, terwijl we dit jaar toch echt meer thuis zijn en meer ruimtes verwarmen. Ook verwarmen we ruimtes langer, de woonkamer wordt nu de hele dag verwarmd. In 2019 werd deze tussen 9 en 15u niet verwarmd.

    2020 November Energieverbruik Verwarming Standaard Jaar

    Op jaarbasis verbruiken we in een standaardjaar (met het gemiddeld aantal graaddagen van de afgelopen 10 jaar) 3.070 kWh. Dat is 46% lager dan ons langjarig gemiddelde verbruik met de HR-ketel. Als geen rekening gehouden wordt met het aantal graaddagen lag ons jaarverbruik over de afgelopen 12 maanden op 2.622 kWh. Dat betekent dat we dus ruim 400 kWh aan energie bespaart hebben doordat de afgelopen 12 maanden warmer zijn dan gemiddeld in de periode 2000-2019.

    Energieproductie / herkomst energieverbruik

    Een groot deel van de energie die we per maand verbruiken is elektriciteit, zo’n 15% komt op jaarbasis van zonnewarmte. Een klein deel, minder dan 20%, komt nog van aardgas. De overschakeling naar infraroodverwarming is goed terug te zien in onderstaande grafiek.

    2020 November Verdeling Elektriciteit Zonnewarmte Aardgas

    De elektriciteit die gebruiken wekken we deels zelf op. In november was dat 47% van ons totale verbruik, de overige 53% kopen we in bij onze elektriciteitsleverancier. Ten opzichte van onze HR-ketel levert dat 96% CO2-reductie op (o.b.v. stroometiket 2019), of een stijging van 1% op basis van de Nederlandse elektriciteitsmix in 2019. Tot zover de dwaze beweringen over enorme CO2 stijging ten gevolge van infraroodverwarming. Met de marginale CO2 emissie van het elektriciteitssysteem ga ik niet rekenen, het is m.i. op systeemniveau namelijk niet mogelijk om te bepalen of er een gascentrale bijspringt voor mijn wasmachine of mijn infraroodverwarming, zoals ik ook niet kan nagaan of er ergens een grootverbruiker een tandje terugschakelt ipv de marginale centrale extra stroom te laten produceren.

    2020 November Bron Energieverbruik Per Maand

    Op jaarbasis is in onderstaande grafiek wederom goed te zien dat ons energieverbruik stapsgewijs gedaald is sinds begin 2019, waarbij ons gasverbruik is gedaald en ons elektriciteitsverbruik is gestegen. Per saldo zijn we bijna 2.000 kWh gedaald in verbruik.

    2020 November 12 Maands Energieverbruik Naar Bron

    Ook de mix waar we onze energie vandaan halen is behoorlijk verandert sinds begin 2019. De inkoop van elektriciteit is weer terug in de mix met een aandeel van ruim 20%. Toch is de mix behoorlijk verandert sinds we in 2011 in ons huis zijn gaan wonen. Kochten we in 2012 nog bijna 80% van onze energie in in de vorm van elektriciteit en aardgas, inmiddels wekken we ruim 60% van onze energie zelf op.

    2020 November 12 Maands Energieverbruik Procentueel Naar Bron

  • Energieverbruik & energieproductie september 2020

    September is afgelopen, oktober begonnen. Tijd dus voor de maandelijks update van ons energieverbruik. Het belangrijkste dat opvalt is dat september 2020 in graaddagen gemeten slechts 10 graaddagen minder heeft dan in 2019, terwijl onze ruimteverwarming wel fors lager lag. Ook het gasverbruik voor warm water lag lager dan in 2019, blijkbaar was september 2020 een zonnige maand vergeleken met september 2019. Het elektriciteitsverbruik van apparaten lag 14% hoger dan vorig jaar. De totale hoeveelheid opgewekte energie 13% hoger en we verbruikten 37% van het verbruik van onze zonnepanelen zelf, de rest leverden we terug.

    Wat (in kWh)20192020verschil
    Ruimteverwarming721-98,50%
    Warm water2232261%
    Apparaten22725914%
    Totaal verbruik522486-7%
    Verbruik/graaddag1,030,02-98%
    Gasverbruik7959-26%
    Elektriciteitsafname299260-13%
    Teruglevering11312914%
    Zonnepanelen17620416%
    Zonnedelen344326%
    Winddelen6864-6%
    Zonneboiler14416716%
    Totaal opwekking42247813%
    Netto elektriciteitsverbruik21-51-345%

    Bruto en netto energieverbruik

    Ons bruto energieverbruik ligt nog steeds lager dan voorgaande jaren. In de eerste 3 kwartalen van 2020 ligt het op 5.936 kWh, bijna 1.700 kWh lager dan het gemiddelde bruto energieverbruik toen we nog onze cv gebruikte voor verwarming. Dat betekent dat we op ons totale bruto energieverbruik 22% besparen ten opzichte van verwarmen met aardgas.

    2020 September Ontwikkeling Bruto Energieverbruik Per Jaar

    Ons netto energieverbruik ligt met een kleine 1.500 kWh ook lager dan het gemiddelde over de periode 2014-2018, de jaren dat we naast onze zonneboiler en winddelen ook zonnepanelen, en zonnedelen hebben. Ons netto energieverbruik is gehalveerd ten opzichte van de periode 2014-2018. Al verwacht ik dat ons netto energieverbruik nog wel een stuk zal stijgen nu het stookseizoen weer is begonnen.

    2020 September Ontwikkeling Netto Energieverbruik Per Jaar

    Energieverbruik per toepassing

    Het stookseizoen is nog niet begonnen, dus in september hebben we energie gebruikt voor warm water en voor elektrische apparaten. In totaal hebben we zo’n 500 kWh verbruikt, waarvan de helft voor warm water en de helft voor elektrische apparaten.

    2020 September Energievraag Opgesplitst Naar Toepassing

    Op jaarbasis ligt ons energieverbruik op iets meer dan 8.500 kWh. Daarvan gaat 3.000 kWh op aan elektrische apparaten, 2.700 kWh aan warm water en bijna 2.800 aan verwarming. Als ik de verwarming corrigeer voor temperatuur komt ons verbruik uit op 3.128 kWh per jaar. Van de daling in ons energieverbruik met 1.700 kWh per jaar wordt dus zo’n 3.000 kWh veroorzaakt door het warmere weer.

    2020 September 12 Maands Energievraag Opgesplitst Naar Toepassing

    Het aandeel van verwarming in ons energieverbruik daalt nog steeds. Inmiddels vormen elektrische apparaten het grootste aandeel in ons energieverbruik met 36%, verwarming en warm water volgen met elk 32% in ons energieverbruik.

    2020 September Aandeel Per Toepassing In 12 Maands Energievraag

    Energieverbruik per bron

    Bezien vanuit de bron van ons energieverbruik hebben we in september bijna in ons eigen energieverbruik kunnen voorzien. We leverden in september 51 kWh terug en hadden 59 kWh (6 m3) aan aardgas nodig. Per saldo kwamen we in september dus 8 kWh tekort.

    2020 September Bron Energieverbruik Per Maand

    Op jaarbasis verbruiken we 2.059 kWh meer elektriciteit dan we opwekken, deze hoeveelheid nemen we dus af van het energiebedrijf af. Daarnaast verbruiken we nog 1.400 kWh (144 m3) aan aardgas. De resterende 5.100 kWh wekken we zelf op met onze zonneboiler, zonnepanelen, zonnedelen en winddelen. Nu de cijfers van ruim een jaar infraroodverwarming bekend zijn stabiliseert ons energieverbruik zich rond de 8.500 kWh per jaar.

    2020 September 12 Maands Energieverbruik Naar Bron

    Ook het aandeel van de verschillende bronnen begint zich na een jaar te stabiliseren. Inkoop van elektriciteit vormt nu zo’n 25% van onze energiemix en ons aardgasverbruik is gedaald naar zo’n 17% van onze energiemix. De zonnepanelen vormen 25% en de zonneboiler 15%. Ook onze winddelen vormen zo’n 15% van onze energiemix. De overige paar procent komt uit onze zonnedelen.

    2020 September 12 Maands Energieverbruik Procentueel Naar Bron

    Verwarming

    Het stookseizoen was in september nog niet begonnen, dus erg spannend zijn de cijfers van ons verbruik voor verwarming niet.

    2020 September Verwarming In Kwh Graaddag

    Ons verbruik per graaddag lag in september op 0,02 kWh per graadddag, veroorzaakt door het openlaten van de buitendeur op een koude dag waardoor de hal verwarming aan is gesprongen. Op jaarbasis ligt ons verbruik op 1,12 kWh/graaddag dat is bijna de helft lager dan de 2,03 kWh/graaddag die we sinds we in 2011 in ons huis zijn gaan wonen hebben verbruikt. Op jaarbasis is het laagste wat we met cv-ketel hebben gehaald 1,7 kWh/graaddag. Ook daar zitten we dus ruim onder.

    2020 September Energieverbruik Verwarming Standaard Jaar

    Ons energieverbruik voor verwarming in een standaardjaar, dus gecorrigeerd voor het aantal graaddagen, ligt op 3.128 kWh/jaar. Aangezien we in september nauwelijks gestookt hebben mag het geen verrassing zijn dat dat nog steeds onder het verbruik volgens de theoretische modellen die in Nederland gehanteerd worden is.

    Ik ben wel erg benieuwd hoe ons energieverbruik voor verwarming zich het komende stookseizoen gaat ontwikkelen. Want niet alleen werk ik zelf al vanaf half maart vanaf huis, ook onze oudste dochter zit veel vaker op haar eigen kamer. Wat betekent dat er twee extra ruimtes verwarmd moeten worden: haar slaapkamer en mijn werkkamer. Ven een huishouden waar weinig mensen thuis zijn is dan ook geen sprake in het komende stookseizoen.

    Overigens grappig om te melden dat de discussie over infraroodverwarming vorig jaar ook TKI Urban Energy heeft bereikt, inclusief een vermelding in hun discussiestuk over warmtepomp versus infraroodverwarming (pdf) van Lars Boelen (bedenker van het ParisProofPlan) en mij. Er loopt ook een project Infrarood Experience bij TKI Urban Energy. Onder de deelnemers mijn leverancier van infraroodverwarming en van het aansturingssysteem dat ik gebruik, naast MilieuCentraal en de Technische Universiteit Eindhoven.

  • Energieverbruik en productie juni 2020

    Het eerste half jaar van 2020 is voorbij, tijd om de balans op te maken van ons energieverbruik en onze energieproductie in juni. Te beginnen met de oersaaie tabel waarin ik juni 2020 vergelijk met juni 2020.

    Wat (in kWh) juni20192020verschil
    Ruimteverwarming000%
    Warm water22324912%
    Apparaten21424213%
    Totaal verbruik43749125%
    Verbruik/graaddag0,000,00-19%
    Gasverbruik2049147%
    Elektriciteitsafname21424213%
    Teruglevering204194-5%
    Zonnepanelen285278-2%
    Zonnedelen375035%
    Winddelen445933%
    Zonneboiler203201-1%
    Totaal opwekking5695883%
    Netto elektriciteitsverbruik-152-145-5%
    % eigen verbruik28%30%

    Energieverbruik

    Ons energieverbruik lag in juni van dit jaar 25% hoger dan in 2019. Ondanks die stijging ligt ons bruto energieverbruik over het eerste halfjaar van 2020 bijna 30% lager dan over ons gemiddelde bruto energieverbruik in de periode 2011-2018, exclusief 2013.

    2020 Juni Ontwikkeling Bruto Energieverbruik Per Jaar

    Het verschil zit hem voor de helft in het energieverbruik van apparaten en voor de helft in het energieverbruik voor warm water. Waar het verschil in verbruik van apparaten precies door komt weet ik niet, naar mijn weten hebben we geen nieuwe apparaten in gebruik genomen sinds vorig jaar. Het verschil in warm waterverbruik lijkt volledig terug te voeren op een stijging van het gasverbruik, wat kan samenhangen met het minder zonnige weer in de tweede helft van juni. Uitgesplitst naar toepassing vertoont ons energieverbruik in juni echter weinig verrassingen.

    2020 Juni Energievraag Opgesplitst Naar Toepassing

    Ook op jaarbasis ligt ons energieverbruik inmiddels redelijk constant rond de 8.500 kWh. Dat is een forse daling ten opzichte van eerdere jaren, zoals ook in onderstaande grafiek goed zichtbaar is. Dit jaar is het eerste jaar dat ons jaarverbruik van verwarming, elektrische apparaten en warm water samen onder de 10.000 kWh uitkomt.

    2020 Juni 12 Maands Energievraag Opgesplitst Naar Toepassing

    Elektrische apparaten vormen met 35% inmiddels het grootste deel van ons energieverbruik. Verwarming is inmiddels teruggelopen naar minder dan 35% en warm water is opgelopen tot 30% van ons energieverbruik. Volgens Milieucentraal bestaat bij een gemiddeld gezin zo’n 90% van het energieverbruik uit aardgas voor verwarming en warm water. Bij ons is dat minder dan 60%. Waarbij ons energieverbruik voor verwarming en warm water met ongeveer 5.500 kWh (grofweg 550 m3 aardgas) ook zo’n 2/3 lager ligt dan het gemiddelde.

    2020 Juni Aandeel Per Toepassing In 12 Maands Energievraag1

    Energiebronnen

    Als ik kijk naar de bronnen voor ons energieverbruik valt vooral de daling in gasverbruik op en de stijging in elektriciteitsverbruik. Ons elektriciteitsverbruik ligt met 5.800 kWh op jaarbasis fors hoger dan het gemiddeld elektriciteitsverbruik van Nederlandse gezinnen (2.450 kWh volgens Milieucentraal). Daar staat tegenover dat ons gasverbruik met 146 m3 veel lager ligt dan het landelijk gemiddelde. De grafiek met ons energieverbruik opgedeeld naar bron oogt dan ook een stuk minder grijs dan het was.

    2020 Juni 12 Maands Energieverbruik Naar Bron

    Als ik de energiebronnen wat breder trek is te zien dat het aandeel gas sinds vorig jaar fors is teruggelopen. Lag het tot begin vorig jaar tussen de 60% en 75%, inmiddels levert aardgas minder dan 25% van onze energie. Het aandeel zonnewarmte en vooral het aandeel elektriciteit is fors opgelopen. Met nog zo’n 150 m3 aardgas per jaar voor warm water komt de laatste stap voor aardgasvrij binnen bereik.

    2020 Juni Verdeling Elektriciteit Zonnewarmte Aardgas

    In juni lag de mix van energiebronnen wat anders, dan over het hele jaar. Ons aardgasverbruik in juni is nauwelijks zichtbaar, het grootste deel van onze energie werd geleverd door de zon en door de wind. In totaal leverde dat 588 kWh op, terwijl ons verbruik (inclusief aardgas) slechts 491 kWh bedroeg. Al met la leverden we dus elektriciteit terug aan het net.

    2020 Juni Bron Energieverbruik Per Maand2

    Schatting elektriciteitsverbruik Greenchoice

    Het blijft altijd leuk om de schatting van het netto elektriciteitsverbruik van Greenchoice te leggen naast hetgeen we volgens hun eigen metingen de afgelopen 12 maanden hebben verbruikt. In de wintermaanden levert dat een forse overschatting van ons netto elektriciteitsverbruik op, in de zomer een forse onderschatting. Inmiddels verwacht Greenchoice dat we op jaarbasis iets minder dan 2.000 kWh gaan verbruiken, terwijl we volgens hun eigen meting de afgelopen 12 maanden bijna 4.000 kWh hebben verbruikt. In de wintermaanden was de verwachting nog dat ons elektriciteitsverbruik rond de 10.000 kWh uit zou komen. Ik begrijp van Greenchoice dat ze werken aan een beter algoritme, vooralsnog levert het omzetten van het algoritme naar het doorlopend gemiddelde van de afgelopen 12 maanden waarschijnlijk betere resultaten op.

    2020 Juni Netto Elektriciteit Greenchoice

    Bij gas zitten er net zulke rare inschattingen in. De verwachting van ons gasverbruik is van april tot juni gestegen van 110 m3 aardgas naar bijna 300 m3 aardgas, terwijl het gasverbruik van de afgelopen 12 maanden in dezelfde periode stabiel is gebleven rond de 145 m3 aardgas.

  • Energieverbruik en productie april 2020

    Maart en april zijn voorbij, maar met de coronamaatregelen waardoor werk nu ineens gecombineerd moet worden met parttime lesgeven aan de kinderen was het er de afgelopen maanden niet van gekomen om naar ons energieverbruik te kijken. Tijd om er toch nog eens een blik op te werpen, waarbij ik maart oversla en meteen naar april ga.

    Bruto energieverbruik

    Ons bruto energieverbruik lag in de eerste vier maanden van 2020 34% lager dan in het eerste vier maanden van het gemiddelde over de eerdere jaren (minus 2013, want dat blijft een raar jaar). De enige grote verandering die we sinds maart 2019 hebben gemaakt in ons huis is het overschakelen naar infraroodverwarming. Daar staat tegenover dat de eerste vier maanden van 2020 met 1.234 graaddagen erg warm vergeleken met eerdere jaren (ter vergelijking: 2018: 1.482, 2019: 1.319).

    Ontwikkeling Bruto Energieverbruik Per Jaar

    Netto energieverbruik en verdeling naar functie

    Ook ons netto energieverbruik ligt dit jaar beduidend lager dan in voorgaande jaren, terwijl we geen extra zonnepanelen, zonneboiler, zonnedelen of winddelen hebben aangeschaft. Wat naast het lagere bruto energieverbruik wel meehelpt is dat onze zonnepanelen, zonnedelen en winddelen de eerste vier maanden zo’n 100 kWh meer hebben opgewekt dan in 2019.

    2020 April Netto Energieverbruik

    In april hebben we de kachel nog wel een paar keer aangehad, wat te zien is in onderstaande grafiek. Het leeuwendeel van het verbruik in april zit hem echter in warmte voor warm water en voor elektrische apparaten. Het grootste deel van de energie voor warm water werd door de zon geleverd.

    2020 April Energievraag Opgesplitst Naar Toepassing

    In het totale verbruik op jaarbasis is vooral het verbruik voor verwarming gedaald. Dit is nog maar 35% van ons totale energieverbruik. Terwijl dit in voorgaande jaren tussen de 40 en 50% schommelde.

    2020 April 12 Maands Energievraag Opgesplitst Naar Toepassing

    Energieverbruik verwarming

    Het meest voor de hand ligt het om het lagere energieverbruik aan de warmere temperaturen toe te schrijven. Wanneer ik kijk naar het energieverbruik per graaddag is er op jaarbasis een daling te zien van 43% per graaddag. De piek in verbruik per graaddag lag dit stookseizoen ook lager dan in voorgaande jaren.

    Verwarming In Kwh Graaddag1

    Het totale energieverbruik voor verwarming gecorrigeerd voor de temperatuur lag ook lager dan voorgaande jaren. Op jaarbasis verbruiken we nu in een standaardjaar (2.790 graaddagen) 3.300 kWh. Dat is 41% minder dan waar het model van CE vanuit gaat.

    Energieverbruik Verwarming Standaard Jaar3

    Energiebronnen

    In april hebben we meer energie opgewekt dan dat- we hebben verbruikt. In onderstaande grafiek is ook goed zichtbaar dat onze winterpiek dit jaar beduidend lager ligt dan eerdere jaren en dat de aardgas vraag fors lager lag.

    Bron Energieverbruik Per Maand1

    Op jaarbasis is het effect van infraroodverwarming nu goed zichtbaar geworden in onze energiemix. We verbruiken zo’ n 6.000 kWh elektriciteit, waarvan we nu ongeveer 1/3 inkopen. De andere 4.000 kWh wekken we zelf op met onze zonnepanelen, zonnedelen en winddelen. Het gasverbruik is sterk teruggelopen en bedraagt nu minder dan 1.400 kWh (150 m3 aardgas) op jaarbasis. Het gaat om verbruik voor warm water, afhankelijk van de vraag of onze warmwatervoorziening in het stookseizoen gaan oplossen met een doorstroomverwarmer of een warmtepomp krijgen we er nog tussen de 500 en 1.400 kWh elektriciteitsverbruik bij op jaarbasis.

    12 Maands Energieverbruik Naar Bron1

    Inschatting elektriciteitsverbruik Greenchoice

    Zoals iedere maand heeft Greenchoice ons een overzicht gestuurd van ons gas- en elektriciteitsverbruik in april. Dit overzicht bevat ook een inschatting van ons netto-elektriciteitsgebruik op jaarbasis. Ons werkelijk elektriciteitsverbruik op jaarbasis ligt al 3 maanden gelijk net onder de 4.000 kWh. De verwachting van Greenchoice is gedaald van bijna 10.000 kWh in januari en februari, naar 7.000 kWh in maart. In april is de inschatting gedaald naar minder dan 3.000 kWh per jaar, terwijl ons werkelijk elektrictieitsverbruik nog steeds rond de 4.000 kWh ligt.

    2020 April Netto Elektriciteit Greenchoice