Energieverbruik en productie maart 2021

Maart is voorbij en graag had ik gezegd dat het stookseizoen voorbij is, maar da’s nog niet het geval. Wel hebben we ook in maart het grootste deel van de maand met z’n vieren thuis gezeten, waardoor we wederom meer hebben gestookt dan in voorgaande jaren. 2021 is nu al hard op weg om net zo’n uitschieter in ons energieverbruik te worden als 2013. Al is dat overdreven, want ons bruto energieverbruik lag in het eerste kwartaal nog steeds lager dan elk eerder kwartaal met een hr-ketel in de periode 2011-2019. Het aantal gewogen graaddagen lag 1% proces lager dan het gemiddelde in de periode 2011-2019, het energieverbruik lag in het eerste kwartaal van 2021 25% lager dan gemiddeld in de periode 2011-2019 en 19% lager dan de mediaan.

Energieverbruik

Ons totale energieverbruik op jaarbasis is in maart door gestegen, zowel het verbruik van apparaten als het verbruik voor verwarming is gestegen. Beide lag in de lijn der verwachting, doordat we ook in maart grotendeels thuis hebben gezeten met het hele gezin.

Relatief is het aandeel energieverbruik voor verwarming het hardst gestegen. Inmiddels is weer bijna 40% van ons energieverbruik bedoeld voor verwarming.

Verwarming

Maart was een wisselvallige maand. Met een aantal warme dagen, maar uiteindelijk toch met 2% meer gewogen graaddagen dan in 2020. Uiteindelijk hebben we in mei 560 kWh verbruikt voor verwarming, dat is 34% meer dan in 2020. Gecorrigeerd voor het aantal gewogen graaddagen lag het verbruik op 1,61 kWh/graaddag, dat is 31% hoger dan in 2020. Als daar het extra verbruik door thuiswerken van af wordt gehaald resteert een verbruik van 1,40 kWh/graaddag. Dat is 20% meer dan in maart 2020.

Het energieverbruik voor verwarming op jaarbasis is door ons verbruik in maart uiteraard weer opgelopen. Omgezet naar een standaard jaar met 2.790 gewogen graaddagen (het gemiddeld aantal gewogen graaddagen in de periode 1991-2020) ligt het jaarverbruik op 3.854. Het gemiddelde energieverbruik voor verwarming ligt na twee jaar infraroodverwarming op 3.617 kWh. Dat is nog steeds 35% lager dan het gemiddelde energieverbruik voor verwarming met een hr-ketel in de periode 2011-2018, exclusief 2013.

Energiebronnen

In maart kochten we 63% van onze energie in, 53% elektriciteit en 13% aardgas. De resterende 34% hebben we zelf opgewekt met onze zonneboiler, zonnepanelen, zonnedelen en winddelen.

Op jaarbasis is de inkoop van energie overigens nog lang niet terug op het niveau van ons eerste jaar. Sowies is een groot verschil dat we inmiddels veel minder aardgas verbruiken dan toen. Op jaarbasis kopen we 4.634 kWh in, waarvan 3.245 kWh elektriciteit. Op jaarbasis is dat 48% van ons energieverbruik, 34% elektriciteit en 14% aardgas. De resterende 52% hebben we zelf opgewekt met onze zonneboiler, zonnepanelen, zonnedelen en winddelen. In 2011 kochten we 9.519 in, waarvan 2.897 kWh elektriciteit. We wekten toen 1.244 kWh op met onze zonneboiler. In 2011 kochten we 88% van onze energie in.

De forse terugval in het aandeel aardgas is ook mooi te zien in onderstaande grafiek. Aardgas vormde in 2011 62% van ons energieverbruik, inmiddels is het gedaald tot minder dan 15%. En als alles meezit gaan we in de loop van dit jaar die laatste 15% ook uitfaseren met behulp van De Warmte.

Energieproductie

Onze eigen energieproductie is in de eerste maanden van dit jaar wat gedaald. Met name door terugloop van onze winddelen. In de afgelopen 8 jaar hebben die slechts 1 keer meer opgeleverd dan de 500 kWh per stuk dat bij de lancering van De Windcentrale voorgehouden werd.

Energieverbruik en productie november 2020

Sinterklaas is al weer een week het land uit, tijd dus om de energiecijfertjes van november 2020 door te akkeren. Aangezien het in november warmer was dan in 2019 heb ik me voorgenomen om de jaarcijfers van 2020 ook te gaan vergelijken met het gemiddeld aantal graaddagen van de vorige eeuw. Dat is nog even puzzelen om te komen tot vergelijkbare cijfers, omdat de meeste landelijke cijfers uitgaan van weerstation De Bilt en ik weerstation Rotterdam als referentie hanteer. Dat kan betekenen dat er volgend jaar een bericht komt waarin alle getallen omgerekend zijn naar weerstation De Bilt.

Cijfertjes

Wat (in kWh)20192020verschil
Ruimteverwarming487362-26%
Warm water230198-14%
Apparaten2782821%
Totaal verbruik995842-15%
Verbruik/graaddag1,311,26-4%
Gasverbruik208176-15%
Elektriciteitsafname765644-16%
Teruglevering212624%
Zonnepanelen607017%
Zonnedelen1711-35%
Winddelen6712486%
Zonneboiler22220%
Totaal opwekking16622737%
Netto elektriciteitsverbruik622439-29%
% eigen verbruik65%63%
Saldo jaarbasis1891

Bruto energieverbruik

Ons bruto energieverbruik, dus het energieverbruik zonder wat we opwekken ligt tot en met november 20% lager dan gemiddeld in voorgaande jaren. Ik heb geen reden om te verwachten dat dit in december nog erg gaat veranderen. De daling die sinds maart 2019 zichtbaar is zet dus door. Deels doordat 2020 wederom een warm jaar is, deels door de verandering van wijze van verwarming van ons huis. Als ik corrigeer voor het warmere weer blijft een daling van 19% van ons bruto energieverbruik over.

Bij het netto energieverbruik is het effect nog steviger zichtbaar. Tot en met november hebben we zo’n 2.500 kWh ingekocht. De rest wekken we zelf op met onze zonnepanelen, zonnedelen en winddelen. Volgend jaar gaat er op dat punt wel wat veranderen, omdat we overstappen naar Energiek Schiedam | om. Dat betekent dat we onze winddelen gaan verkopen.

Energieverbruik per toepassing

In november is vormt het energieverbruik voor verwarming uiteraard weer een groter deel van ons totale energieverbruik dan in de zomermaanden. Toch is de piek tot nu toe ook dit jaar lager dan in voorgaande jaren. Het energieverbruik voor warm water en voor elektrische apparaten ligt nog steeds redelijk constant rond de 500 kWh per maand.

Ook op jaarbasis wordt de uitsplitsing van ons energieverbruik per toepassing ronduit saai. Ik hoop dat ons verbruik voor verwarming deze winter nog wat gaat schommelen, anders wordt het wel een erg saaie bedoening. Het verbruik voor warm water en elektrische apparaten ligt samen rond de 6.000 kWh, waarvan het deel voor warm water geleverd wordt door onze zonneboiler en onze cv-ketel.

Als ik kijk naar het aandeel van de verschillende toepassingen in ons energieverbruik, dan daalt het aandeel voor verwarming nog steeds. Het aandeel van warm water blijft de laatste paar maanden redelijk gelijk, voor het verbruik voor elektrische apparaten stijgt. Wat op zich niet raar is, aangezien er met thuiswerken beduidend vaker laptops en lichten aan zijn, ook hebben we extra wifi-toegangspunten geïnstalleerd voor thuiswerken.

Verwarming

Onze keuze om over te schakelen van een HR-ketel naar infraroodverwarming loopt geregeld tegen de nodige vooroordelen op. Daarom hier toch maar weer even kort de toelichting op onze keuze. Op de eerste plaats wilde we van het gas af en vonden we dat belangrijker dan CO2-reductie. Dat heeft niet alleen te maken met het feit dat ik werkzaam ben in de energietransitie of met CO2-reductie, maar vooral met de wijze waarop bij gaswinning wordt omgegaan met de rechten van bewoners. Al in 2015 schreef ik daar een gastbijdrage over voor Nudge.

Een andere belangrijke reden is dat onze woning met C-label schil (inmiddels officieel tot A-label gedoopt d.m.v. toevoegen van zonneboiler en zonnepanelen) niet geschikt is voor een warmtepomp. Ik heb daar meerdere fabrikanten op bevraagd. De meeste geven aan dat er eerst fors geïsoleerd moet worden, voordat mijn woning geschikt is voor een warmtepomp. De rekening daarvan is fors, alleen al het vervangen van dubbelglas door HR++ kost voor onze woning ruim Euro 20.000. Deels gaat het dan om het vervangen dubbelglas door HR++, deels om het vervangen van oude kozijnen en ruiten. Formeel is in dat laatste geval natuurlijk slechts een klein deel kosten voor extra isolatie, de rest van de kosten moet je echter ook gewoon betalen. Het extra isoleren van onze muren, vloer en dak kost ook geld. Ons gasverbruik voor verwarming lag rond de 600 m3 per jaar, laat isolatie daar 20% op schelen dan daalt ons gasverbruik met 120 m2 per jaar.

Voor mij valt hoge temperatuur stadsverwarming af voor onze woning. Dat is veel te veel warmte om milieutechnisch interessant te zijn en het levert veel te hoog vastrecht op om interessant te zijn. Warmtepompen vallen technisch af en een bijkomend aandachtspunt vind ik mogelijke geluidsoverlast voor de buren in geval van een lucht-waterwarmtepomp. Er zijn drie opties voor een buitenunit in ons huis: voorgevel (geluid gericht op slaapkamers van overburen op 20 meter afstand), achtergevel (geluid gericht op slaapkamers van buren op 25 meter afstand), zijgevel (geluid boven dakterras buren). Geen van drieën ideaal. Ook zijn onze huidige radiatoren ongeschikt voor lage temperatuur. Met voeding van een hr-ketel hebben ze al moeite om de huiskamer comfortabel te krijgen, doordat ze relatief klein zijn t.o.v. de omvang van onze woonkamer.

In 2018 hebben we na 4 jaar testdraaien in de badkamer besloten om alle niet verblijfsruimtes uit te rusten met infraroodverwarming. Na een aantal gesprekken met de leverancier hebben we besloten een kleine, maar belangrijke, extra stap te maken en ook onze woonkamer met infraroodverwarming uit te rusten. De panelen zijn in maart 2019 geïnstalleerd. Sindsdien gebruiken we infraroodverwarming als hoofdverwarming in onze woning.

Daarbij corrigeer ik mijn verbruikscijfers (nog) niet voor efficiencyverliezen van de verwarming, ik ga uit van wat we afnemen op de meter. Ik blijf corrigeren voor efficiency ook een raar fenomeen vinden, bij de overschakeling naar led-verlichting heb ik de besparing op het elektriciteitsverbruik van apparaten ook niet gecorrigeerd voor de efficiency van gloeilampen. Ik kom de professionele energiebespaaradviseurs echter met alle plezier tegemoet met een verdere uitsplitsing van het energieverbruik, voor nu ben ik daar niet aan toegekomen.

Dan nu op naar de cijfers van ons energieverbruik voor ruimteverwarming in november, deze lagen 26% lager dan in 2019. November 2020 telde 22% minder graaddagen dan november 2019, wat betekent dat een groot deel van het gedaalde energieverbruik aan de zachte november maand lag. Tegelijkertijd zijn we in november 2020 veel meer thuis geweest dan vorig jaar en hebben we ook extra ruimtes verwarmd vanwege thuiswerken. Een temperatuur gecorrigeerde daling van 4% t.o.v. 2019 is dus zacht gezegd onverwacht.

Het energieverbruik per graaddag lag in november 2020 net als in oktober lager dan in 2019, terwijl we dit jaar toch echt meer thuis zijn en meer ruimtes verwarmen. Ook verwarmen we ruimtes langer, de woonkamer wordt nu de hele dag verwarmd. In 2019 werd deze tussen 9 en 15u niet verwarmd.

Op jaarbasis verbruiken we in een standaardjaar (met het gemiddeld aantal graaddagen van de afgelopen 10 jaar) 3.070 kWh. Dat is 46% lager dan ons langjarig gemiddelde verbruik met de HR-ketel. Als geen rekening gehouden wordt met het aantal graaddagen lag ons jaarverbruik over de afgelopen 12 maanden op 2.622 kWh. Dat betekent dat we dus ruim 400 kWh aan energie bespaart hebben doordat de afgelopen 12 maanden warmer zijn dan gemiddeld in de periode 2000-2019.

Energieproductie / herkomst energieverbruik

Een groot deel van de energie die we per maand verbruiken is elektriciteit, zo’n 15% komt op jaarbasis van zonnewarmte. Een klein deel, minder dan 20%, komt nog van aardgas. De overschakeling naar infraroodverwarming is goed terug te zien in onderstaande grafiek.

De elektriciteit die gebruiken wekken we deels zelf op. In november was dat 47% van ons totale verbruik, de overige 53% kopen we in bij onze elektriciteitsleverancier. Ten opzichte van onze HR-ketel levert dat 96% CO2-reductie op (o.b.v. stroometiket 2019), of een stijging van 1% op basis van de Nederlandse elektriciteitsmix in 2019. Tot zover de dwaze beweringen over enorme CO2 stijging ten gevolge van infraroodverwarming. Met de marginale CO2 emissie van het elektriciteitssysteem ga ik niet rekenen, het is m.i. op systeemniveau namelijk niet mogelijk om te bepalen of er een gascentrale bijspringt voor mijn wasmachine of mijn infraroodverwarming, zoals ik ook niet kan nagaan of er ergens een grootverbruiker een tandje terugschakelt ipv de marginale centrale extra stroom te laten produceren.

Op jaarbasis is in onderstaande grafiek wederom goed te zien dat ons energieverbruik stapsgewijs gedaald is sinds begin 2019, waarbij ons gasverbruik is gedaald en ons elektriciteitsverbruik is gestegen. Per saldo zijn we bijna 2.000 kWh gedaald in verbruik.

Ook de mix waar we onze energie vandaan halen is behoorlijk verandert sinds begin 2019. De inkoop van elektriciteit is weer terug in de mix met een aandeel van ruim 20%. Toch is de mix behoorlijk verandert sinds we in 2011 in ons huis zijn gaan wonen. Kochten we in 2012 nog bijna 80% van onze energie in in de vorm van elektriciteit en aardgas, inmiddels wekken we ruim 60% van onze energie zelf op.

Energieverbruik & energieproductie september 2020

September is afgelopen, oktober begonnen. Tijd dus voor de maandelijks update van ons energieverbruik. Het belangrijkste dat opvalt is dat september 2020 in graaddagen gemeten slechts 10 graaddagen minder heeft dan in 2019, terwijl onze ruimteverwarming wel fors lager lag. Ook het gasverbruik voor warm water lag lager dan in 2019, blijkbaar was september 2020 een zonnige maand vergeleken met september 2019. Het elektriciteitsverbruik van apparaten lag 14% hoger dan vorig jaar. De totale hoeveelheid opgewekte energie 13% hoger en we verbruikten 37% van het verbruik van onze zonnepanelen zelf, de rest leverden we terug.

Wat (in kWh)20192020verschil
Ruimteverwarming721-98,50%
Warm water2232261%
Apparaten22725914%
Totaal verbruik522486-7%
Verbruik/graaddag1,030,02-98%
Gasverbruik7959-26%
Elektriciteitsafname299260-13%
Teruglevering11312914%
Zonnepanelen17620416%
Zonnedelen344326%
Winddelen6864-6%
Zonneboiler14416716%
Totaal opwekking42247813%
Netto elektriciteitsverbruik21-51-345%

Bruto en netto energieverbruik

Ons bruto energieverbruik ligt nog steeds lager dan voorgaande jaren. In de eerste 3 kwartalen van 2020 ligt het op 5.936 kWh, bijna 1.700 kWh lager dan het gemiddelde bruto energieverbruik toen we nog onze cv gebruikte voor verwarming. Dat betekent dat we op ons totale bruto energieverbruik 22% besparen ten opzichte van verwarmen met aardgas.

Ons netto energieverbruik ligt met een kleine 1.500 kWh ook lager dan het gemiddelde over de periode 2014-2018, de jaren dat we naast onze zonneboiler en winddelen ook zonnepanelen, en zonnedelen hebben. Ons netto energieverbruik is gehalveerd ten opzichte van de periode 2014-2018. Al verwacht ik dat ons netto energieverbruik nog wel een stuk zal stijgen nu het stookseizoen weer is begonnen.

Energieverbruik per toepassing

Het stookseizoen is nog niet begonnen, dus in september hebben we energie gebruikt voor warm water en voor elektrische apparaten. In totaal hebben we zo’n 500 kWh verbruikt, waarvan de helft voor warm water en de helft voor elektrische apparaten.

Op jaarbasis ligt ons energieverbruik op iets meer dan 8.500 kWh. Daarvan gaat 3.000 kWh op aan elektrische apparaten, 2.700 kWh aan warm water en bijna 2.800 aan verwarming. Als ik de verwarming corrigeer voor temperatuur komt ons verbruik uit op 3.128 kWh per jaar. Van de daling in ons energieverbruik met 1.700 kWh per jaar wordt dus zo’n 3.000 kWh veroorzaakt door het warmere weer.

Het aandeel van verwarming in ons energieverbruik daalt nog steeds. Inmiddels vormen elektrische apparaten het grootste aandeel in ons energieverbruik met 36%, verwarming en warm water volgen met elk 32% in ons energieverbruik.

Energieverbruik per bron

Bezien vanuit de bron van ons energieverbruik hebben we in september bijna in ons eigen energieverbruik kunnen voorzien. We leverden in september 51 kWh terug en hadden 59 kWh (6 m3) aan aardgas nodig. Per saldo kwamen we in september dus 8 kWh tekort.

Op jaarbasis verbruiken we 2.059 kWh meer elektriciteit dan we opwekken, deze hoeveelheid nemen we dus af van het energiebedrijf af. Daarnaast verbruiken we nog 1.400 kWh (144 m3) aan aardgas. De resterende 5.100 kWh wekken we zelf op met onze zonneboiler, zonnepanelen, zonnedelen en winddelen. Nu de cijfers van ruim een jaar infraroodverwarming bekend zijn stabiliseert ons energieverbruik zich rond de 8.500 kWh per jaar.

Ook het aandeel van de verschillende bronnen begint zich na een jaar te stabiliseren. Inkoop van elektriciteit vormt nu zo’n 25% van onze energiemix en ons aardgasverbruik is gedaald naar zo’n 17% van onze energiemix. De zonnepanelen vormen 25% en de zonneboiler 15%. Ook onze winddelen vormen zo’n 15% van onze energiemix. De overige paar procent komt uit onze zonnedelen.

Verwarming

Het stookseizoen was in september nog niet begonnen, dus erg spannend zijn de cijfers van ons verbruik voor verwarming niet.

Ons verbruik per graaddag lag in september op 0,02 kWh per graadddag, veroorzaakt door het openlaten van de buitendeur op een koude dag waardoor de hal verwarming aan is gesprongen. Op jaarbasis ligt ons verbruik op 1,12 kWh/graaddag dat is bijna de helft lager dan de 2,03 kWh/graaddag die we sinds we in 2011 in ons huis zijn gaan wonen hebben verbruikt. Op jaarbasis is het laagste wat we met cv-ketel hebben gehaald 1,7 kWh/graaddag. Ook daar zitten we dus ruim onder.

Ons energieverbruik voor verwarming in een standaardjaar, dus gecorrigeerd voor het aantal graaddagen, ligt op 3.128 kWh/jaar. Aangezien we in september nauwelijks gestookt hebben mag het geen verrassing zijn dat dat nog steeds onder het verbruik volgens de theoretische modellen die in Nederland gehanteerd worden is.

Ik ben wel erg benieuwd hoe ons energieverbruik voor verwarming zich het komende stookseizoen gaat ontwikkelen. Want niet alleen werk ik zelf al vanaf half maart vanaf huis, ook onze oudste dochter zit veel vaker op haar eigen kamer. Wat betekent dat er twee extra ruimtes verwarmd moeten worden: haar slaapkamer en mijn werkkamer. Ven een huishouden waar weinig mensen thuis zijn is dan ook geen sprake in het komende stookseizoen.

Overigens grappig om te melden dat de discussie over infraroodverwarming vorig jaar ook TKI Urban Energy heeft bereikt, inclusief een vermelding in hun discussiestuk over warmtepomp versus infraroodverwarming (pdf) van Lars Boelen (bedenker van het ParisProofPlan) en mij. Er loopt ook een project Infrarood Experience bij TKI Urban Energy. Onder de deelnemers mijn leverancier van infraroodverwarming en van het aansturingssysteem dat ik gebruik, naast MilieuCentraal en de Technische Universiteit Eindhoven.

Energieverbruik en productie april 2020

Maart en april zijn voorbij, maar met de coronamaatregelen waardoor werk nu ineens gecombineerd moet worden met parttime lesgeven aan de kinderen was het er de afgelopen maanden niet van gekomen om naar ons energieverbruik te kijken. Tijd om er toch nog eens een blik op te werpen, waarbij ik maart oversla en meteen naar april ga.

Bruto energieverbruik

Ons bruto energieverbruik lag in de eerste vier maanden van 2020 34% lager dan in het eerste vier maanden van het gemiddelde over de eerdere jaren (minus 2013, want dat blijft een raar jaar). De enige grote verandering die we sinds maart 2019 hebben gemaakt in ons huis is het overschakelen naar infraroodverwarming. Daar staat tegenover dat de eerste vier maanden van 2020 met 1.234 graaddagen erg warm vergeleken met eerdere jaren (ter vergelijking: 2018: 1.482, 2019: 1.319).

Netto energieverbruik en verdeling naar functie

Ook ons netto energieverbruik ligt dit jaar beduidend lager dan in voorgaande jaren, terwijl we geen extra zonnepanelen, zonneboiler, zonnedelen of winddelen hebben aangeschaft. Wat naast het lagere bruto energieverbruik wel meehelpt is dat onze zonnepanelen, zonnedelen en winddelen de eerste vier maanden zo’n 100 kWh meer hebben opgewekt dan in 2019.

In april hebben we de kachel nog wel een paar keer aangehad, wat te zien is in onderstaande grafiek. Het leeuwendeel van het verbruik in april zit hem echter in warmte voor warm water en voor elektrische apparaten. Het grootste deel van de energie voor warm water werd door de zon geleverd.

In het totale verbruik op jaarbasis is vooral het verbruik voor verwarming gedaald. Dit is nog maar 35% van ons totale energieverbruik. Terwijl dit in voorgaande jaren tussen de 40 en 50% schommelde.

Energieverbruik verwarming

Het meest voor de hand ligt het om het lagere energieverbruik aan de warmere temperaturen toe te schrijven. Wanneer ik kijk naar het energieverbruik per graaddag is er op jaarbasis een daling te zien van 43% per graaddag. De piek in verbruik per graaddag lag dit stookseizoen ook lager dan in voorgaande jaren.

Het totale energieverbruik voor verwarming gecorrigeerd voor de temperatuur lag ook lager dan voorgaande jaren. Op jaarbasis verbruiken we nu in een standaardjaar (2.790 graaddagen) 3.300 kWh. Dat is 41% minder dan waar het model van CE vanuit gaat.

Energiebronnen

In april hebben we meer energie opgewekt dan dat- we hebben verbruikt. In onderstaande grafiek is ook goed zichtbaar dat onze winterpiek dit jaar beduidend lager ligt dan eerdere jaren en dat de aardgas vraag fors lager lag.

Op jaarbasis is het effect van infraroodverwarming nu goed zichtbaar geworden in onze energiemix. We verbruiken zo’ n 6.000 kWh elektriciteit, waarvan we nu ongeveer 1/3 inkopen. De andere 4.000 kWh wekken we zelf op met onze zonnepanelen, zonnedelen en winddelen. Het gasverbruik is sterk teruggelopen en bedraagt nu minder dan 1.400 kWh (150 m3 aardgas) op jaarbasis. Het gaat om verbruik voor warm water, afhankelijk van de vraag of onze warmwatervoorziening in het stookseizoen gaan oplossen met een doorstroomverwarmer of een warmtepomp krijgen we er nog tussen de 500 en 1.400 kWh elektriciteitsverbruik bij op jaarbasis.

Inschatting elektriciteitsverbruik Greenchoice

Zoals iedere maand heeft Greenchoice ons een overzicht gestuurd van ons gas- en elektriciteitsverbruik in april. Dit overzicht bevat ook een inschatting van ons netto-elektriciteitsgebruik op jaarbasis. Ons werkelijk elektriciteitsverbruik op jaarbasis ligt al 3 maanden gelijk net onder de 4.000 kWh. De verwachting van Greenchoice is gedaald van bijna 10.000 kWh in januari en februari, naar 7.000 kWh in maart. In april is de inschatting gedaald naar minder dan 3.000 kWh per jaar, terwijl ons werkelijk elektrictieitsverbruik nog steeds rond de 4.000 kWh ligt.

Energieverbruik en -productie januari 2020

Januari is afgelopen en de energiestanden zijn nu echt allemaal binnen, dus na de eerdere analyse van het energieverbruik voor verwarming is het nu tijd voor analyse van het totale energieverbruik in januari. In onderstaande tabel de kerngetallen:

Wat (in kWh/maand)20192020verschil
Ruimteverwarming1307592-55%
Warm water20222512%
Apparaten349286-18%
Verbruik/graaddag2,711,53-43%
Gasverbruik1498225-85%
Elektriciteitsafname349892156%
Teruglevering14
Elektriciteitsverbruik349878152%
Zonnepanelen4938-22%
Zonnedelen440%
Winddelen187159-15%
Zonneboiler100-100%
Totaal opwekking250201-20%
Netto elektriciteitsverbruik109677523%
Opdeling energieverbruik en -productie in januari uitgedrukt in kilowattuur.

Wat opvalt, maar wat ik al uitgebreid besproken heb ik dat het energieverbruik voor verwarming fors gedaald is, zowel het verbruik per graaddag (door overschakeling van HR-ketel naar infraroodverwarming) als het totale verbruik (doordat januari 2020 warmer was dan januari 2019). Ook het verbruik van apparatuur lag lager, dit komt grotendeels doordat de infraroodverwarming van de badkamer in januari meetelt als verwarming en in januari 2019 nog meetelde onder apparaten. Een verschil van 83 kWh. Oftewel: het energieverbruik van apparaten is eigenlijk met 20 kWh gestegen.

Over de hele linie viel de duurzame energieproductie tegen t.o.v. 2019 met een daling van 20%. Wat betekent dat we netto 677 kWh van het net afnamen in januari.

Ontwikkeling aardgasverbruik

Nu we na 8 jaar bijna van het gas af zijn is het wel aardig om de ontwikkeling van het gasverbruik te bekijken. Omdat de meeste mensen nog steeds in kubieke meters rekenen heb ik het gasverbruik in onderstaande grafiek in m3 uitgedrukt.

In blauw staat het werkelijk gasverbruik. In rood het gasverbruik als gecorrigeerd wordt voor warme en koude winters met behulp van graaddagen. Zoals te zien valt maakt ons gasverbruik een fraaie duikeling door. We hebben thuis een jaar of vijf andere prioriteiten gesteld, maar begin 2019 toch de knoop doorgehakt om over te stappen op infraroodverwarming van ThermIQ. Wat betekent dat vanaf maart het gasverbruik enkel nog voor warm water zal zijn.

Investeringskosten voor onze label C woning tot nu toe:

PostKosten
ZonneboilerEuro 5.600
InfraroodverwarmingEuro 8.700
Subsidie zonneboiler-/- Euro 1.100
TotaalEuro 13.200
Overzicht investeringskosten van gas los in label C woning.

Ontwikkeling bruto energieverbruik

Ons bruto energieverbruik in januari ligt lager dan we ooit hebben gehad. De daling in december 2019 lijkt dus niet eenmalig.

Door de maanden heen varieert het energieverbruik fors. Vooral in het stookseizoen is fors meer energie nodig om het huis warm te houden. Wat dit stookseizoen opvalt is dat de piek veel minder hoog ligt dan met aardgas. Waarbij ik wel de kanttekening wil maken dat onderstaande grafiek niet is gecorrigeerd voor graaddagen. Zoals al eerder gezegd maakt dat voor de conclusie niet heel veel uit. Het energieverbruik per graaddag lag in januari dit jaar 43% lager dan in januari 2019, terwijl het totale energieverbruik voor verwarming 55% lager lag. Dat maakt dat 12% van het lagere energieverbruik toe te schrijven is aan de warmere winter.

Ook het bruto energieverbruik op jaarbasis toont een dalende lijn, waarbij vooral het verbruik voor verwarming daalt. Precies zoals verwacht toen we in maart vorig jaar de overstap naar infraroodverwarming maakten.

Het aandeel van verwarming in ons totale energieverbruik is nog steeds aan het dalen, zoals onderstaande grafiek goed laat zien.

Als ik het energieverbruik combineer met hoe we onze energie produceren of inkopen ontstaat onderstaand beeld per maand:

Waarbij goed te zien is dat het gasverbruik laag blijft in vergelijking met voorgaande stookseizoenen, terwijl de inkoop van stroom juist stijgt. Ook is te zien dat de piek in ons energieverbruik lager ligt dan voorgaande jaren.

Op jaarbasis is te zien dat het verbruik van elektriciteit sinds maart 2019 stijgt en het gasverbruik daalt. Beide met een tijdelijke pauze buiten het stookseizoen, omdat we niets verandert hebben aan de wijze waarop we warm water regelen.

Op jaarbasis is goed te zien dat het aandeel aardgas fors terugloopt in ons energieverbruik. Ook hier is te zien dat er in de zomermaanden weinig tot geen verschuiving plaats vind.

Het aandeel zelf opgewekte energie op jaarbasis is opgelopen van 43% in januari 2019 naar 53% in januari 2020. Terwijl de hoeveelheid zelf opgewekte energie in absolute zin met ruim 300 kWh is teruggelopen in dezelfde periode.

Ingeschat jaarverbruik Greenchoice

Een laatste aardigheidje is de ontwikkeling van de inschatting die GreenChoice, waar we al sinds we in Schiedam wonen klant zijn, maakt van ons elektriciteitsverbruik.

Sinds we een slimme meter hebben ontvangen we iedere maand een overzicht van ons energieverbruik. Meest opvallend daarin vind ik de inschatting van het netto elektriciteitsverbruik per jaar door Greenchoice. De blauwe balken geven aan hoe het werkelijke verbruik zich ontwikkeld. Hierin zijn wel onze zonnepanelen meegenomen, maar niet onze winddelen en zonnedelen. De rode balken geven aan hoe Greenchoice ons jaarverbruik inschat. In de zomermaanden loopt dat nog redelijk parallel. Vanaf september 2019 gebeuren er echter rare dingen in de inschatting van Greenchoice.

Waar zij denken dat ons netto elektriciteitsverbruik tussen de zevenduizend en tienduizend kilowattuur uit gaat komen kruipt ons werkelijke netto elektriciteitsverbruik richting de 4.000 a 5.000 kilowattuur. Overigens is het wel een verbetering sinds de slimme meter is geïnstalleerd, want vorig jaar maart dachten ze nog dat we rond de 14.000 kWh uit zouden komen.

Conclusie

Al met al ben ik niet ontevreden. Ons bruto energieverbruik op jaarbasis is ruim onder de 10.000 kWh gezakt en met een beetje beter ons best doen is zelfs de 8.000 kWh grens in zicht. Ons nette elektriciteitsverbruik is opgelopen, zoals verwacht was toen we de infraroodverwarming installeerden.

Energieverbruik en -productie oktober 2019

Oktober is voorbij, november begonnen. Dat betekent dat het tijd is om weer eens naar ons energieverbruik te kijken, en naar de hoeveelheid energie die we zelf produceren. Oktober was een memorabele maand, omdat het aandeel aardgas in ons jaarlijks energieverbruik voor het eerst onder de 50% is gezakt.

Oktober 2018 vs 2019

Wat (in kWh)20182019verschil
Ruimteverwarming18123228%
Warm water2022020%
Apparaten2202357%
Verbruik/graaddag1,041,2016%
Gasverbruik282127-55%
Elektriciteitsafname220512133%
Teruglevering46
Elektriciteitsverbruik220466112%
Zonnepanelen16398-40%
Zonnedelen2624-8%
Winddelen11275-33%
Zonneboiler10175-26%
Totaal opwekking402271-23%
Netto elektriciteitsverbruik-81269-385%

In oktober 2019 hebben we 28% meer energie voor ruimteverwarming gebruikt dan in oktober 2018. Het verbruik per graaddag lag 16% hoger dan in oktober 2018. Daarmee is oktober de eerste maand waar het verbruik met infraroodpanelen hoger uitvalt dan in dezelfde periode vorig jaar, zowel in absolute hoeveelheid als in verbruik per graaddag. Ook het energieverbruik voor apparatuur is gestegen ten opzichte van oktober 2018, in totaal met 7%.

Ons gasverbruik is 55% gedaald. Logisch, aangezien we in oktober 2018 nog verwarmde met onze cv-ketel en in oktober 2019 infraroodverwarming gebruikt hebben. Ons elektriciteitsverbruik verdubbelde daardoor ruim.

Voor energieproductie was oktober 2019 een slechte maand vergeleken met vorig jaar. De opbrengst van onze zonnepanelen daalde met 40%, van opbrengst van onze zonnedelen met 8%, van onze winddelen met 33% en van onze zonneboiler met 26%.

Verdeling energieverbruik

In oktober is het stookseizoen duidelijk weer begonnen, zoals te zie is aan de ontwikkeling van onze energievraag. Na een paar maanden niet gestookt te hebben is onze verwarming nu weer aan. Dat betekent dat de welbekende winterpiek in onze energievraag weer in opbouw is. Ook is het ’s ochtend weer later licht en ’s avond weer eerder donker, wat zich vertaald in een stijgende energieverbruik van elektrische apparaten.

Op jaarbasis is onze energievraag een stuk constanter verdeeld over verwarming, elektrische apparaten en warm tapwater. Ons energieverbruik wil nog steeds niet echt onder de 10.000 kWh op jaarbasis zakken. Al hou ik goede hoop dat dat deze winter nog wel gaat lukken.

De procentuele verdeling tussen verwarming, elektrische apparaten en warm water is ook redelijk constant de afgelopen jaren. Al ligt het aandeel verwarming de afgelopen 12 maanden wel lager dan in 2018.

Energieverbruik

Hieronder een nieuw grafiekje, waarin de procentuele verdeling van de energielevering tussen elektriciteit, zonneboiler en aardgas is weergegeven. Deze grafiek laat duidelijk zien dat het grootste deel van ons gasverbruik in de winter zit. De grafiek laat zien dat het lastig is en blijft om in de zomermaanden helemaal aardgasvrij te zijn, ondanks de zonneboiler. De grafiek laat ook het effect zien van onze infraroodpanelen. Het percentage aardgas daalt vanaf maart 2019 beduidend sneller dan eerdere jaren.

Nog aardiger wordt als ik kijk naar de verdeling tussen elektriciteit, zonnewarmte en aardgas. Dan is duidelijk te zien dat het aandeel aardgas in ons energieverbruik terugloopt. Eind oktober is het voor het eerst tot onder de 50% van ons energieverbruik gedaald. Het aandeel elektriciteit stijgt, van deze elektriciteit produceren we nog steeds het grootste gedeelte zelf.

Bronnen energieverbruik (uitgesplitst)

Wanneer we het energieverbruik meer uitsplitsen naar bron op maandbasis, dan is duidelijk zichtbaar dat we in de zomermaanden meer elektriciteit opwekken dan we nodig hebben, terwijl we in de winter tot nu toe een piek in ons aardgasverbruik hebben. Dit jaar blijft de aardgaspiek vooralsnog uit, omdat we ons huis verwarmen met infraroodpanelen. Het energieverbruik is in oktober wel opgelopen ten opzichte van september. Wat ook te verwachten is nu het stookseizoen begonnen is.

Als we meer gedetailleerd naar de bronnen van ons energieverbruik kijken dan is duidelijk dat we te weinig energie opwekken om op jaarbasis in ons energieverbruik te voorzien. Door de overschakeling op infraroodverwarming zijn we ook niet meer in staat om alle elektriciteit op jaarbasis zelf op te wekken. Inmiddels verbruiken we op jaarbasis zo’n 200 kWh elektriciteit meer dan we opwekken.

Op jaarbasis kopen we nu 5% van ons energieverbruik in als elektriciteit bij onze energieleverancier. Daarnaast kopen we bijna 50% in aan aardgas. Dat betekent dat we zo’n 45% van ons energieverbruik zelf opwekken. Best een aardige prestatie, al zou ik het aandeel eigen elektriciteit graag verder ophogen.

Netto energieverbruik

Het netto energieverbruik ligt in 2019 nog steeds op schema om tot de laagste sinds we in ons huis wonen te gaan behoren. Deels komt dat door de hoeveelheid energie die we hebben geproduceerd tot en met oktober, deels doordat ons energieverbruik wat is gedaald.

Wanneer ik kijk naar het netto energieverbruik gecorrigeerd voor vloeroppervlak en voor graaddagen dan ligt dit 16% lager dan het gemiddelde in de periode 2014-2018. De periode 2011-2013 tel ik niet mee, omdat dat de periode voor onze zonnepanelen was. Daardoor is het netto energieverbruik over die periode niet goed vergelijkbaar met het netto energieverbruik in de periode 2014-2018.

Verwarming

Nu het stookseizoen in oktober echt weer is begonnen is het ook tijd om het energieverbruik per graaddag te vergelijken. In oktober 2019 hebben we meer energie per graaddag verbruikt dan in 2018. Ons energieverbruik voor verwarming lag wel 16% lager dan onze gemiddelde energieverbruik per graaddag in de periode 2011-2018.

Belangrijker dan het maandelijkse stookgedrag is de vraag hoe ons stookgedrag van dit jaar zich verhoud tot een standaard jaar. Hier gedefinieerd als een jaar met 2802 graaddagen.

Onderstaande grafiek laat zien dat 2019 tot op heden tot de zuinigste stookjaren behoort. Per vierkante meter zitten we momenteel op een verbruik van iets minder dan 30 kWh. Dat is 7% zuiniger dan gemiddeld in de periode 2011-2018.

Afsluitend

Ons energieverbruik lag afgelopen maand hoger dan in dezelfde periode in 2018. Voor een deel heb ik de oorzaak inmiddels achterhaald en is deze gelegen in een temperatuursensor die ik iets te enthousiast had gecorrigeerd. Hierdoor is ons huis een halve graad warmer gestookt dan nodig.

Onze energieproductie lag in oktober fors lager dan in oktober 2018. Dat heeft vooral te maken met weersinvloeden, waar we weinig invloed op hebben.

Energieverbruik en -productie september 2019

Dierendag is voorbij, dat betekent dat ook september voorbij is. Tijd om naar ons energieverbruik en onze energieproductie van september 2019 te kijken. Te beginnen met de vaste tabel met saaie cijfers.

Wat20182019verschil
Ruimteverwarming072
Warm water2022020%
Apparaten2202273%
Verbruik/graaddag0,001,03
Gasverbruik9778-20%
Elektriciteitsafname22041287%
Teruglevering113
Elektriciteitsverbruik22029936%
Zonnepanelen197176-11%
Zonnedelen34340%
Winddelen10968-37%
Zonneboiler10412318%
Totaal opwekking444401-10%
Netto elektriciteitsverbruik-12021-117%

Verdeling energieverbruik

In bovenstaande tabel valt meteen op dat het energieverbruik voor ruimteverwarming een stuk hoger ligt dan in 2018. Het energieverbruik voor warm water en voor apparatuur is nauwelijks veranderd.

Het energieverbruik voor warm water is een redelijk ruwe berekening, waarbij ik ervan uit ga dat we maandelijks 202 kWh energie voor warm water nodig hebben. Zolang het gasverbruik onder de 202 kWh per maand ligt ga ik ervan uit dat dit nodig was voor warm water. Het uiteindelijke gevolg is dat het stookseizoen in mijn spreadsheet dit jaar al in september is begonnen. Voorgaande jaren begon het pas in oktober, ook al ging de kachel soms al in september aan.

Over een periode van 12 maanden is er weinig verandert in ons energieverbruik. Ons totale energieverbruik is met ongeveer 1% gestegen van 10.224 naar 10.303. Van ons totale energieverbruik gaat op jaarbasis ongeveer 25% op aan warm water en iets meer dan een kwart aan elektrische apparaten. De grootste energieverbruiker is en blijft de verwarming.

Energieverbruik naar bron

Wanneer ik kijk naar de bron van ons energieverbruik dan is de zon in september de belangrijkste bron geweest met in totaal 333 kWh elektriciteit en warmte. Gas leverde slechts 78 kWh, windenergie 68 kWh en daarnaast hebben we nog 21 kWh groene stroom ingekocht bij het energiebedrijf.

Gemeten over 12 maanden blijft aardgas de grootste energiebron met 5.300 kWh, gevolgd door zonne-energie met 3.600 kWh en windenergie met 1.200 kWh. De laatste 200 kWh hebben we bij het energiebedrijf ingekocht. Een duidelijk verschil met september 2018, toen we nog 340 kWh terugleverden aan het energiebedrijf. Ons gasverbruik lag toen ook beduidend hoger op 7.000 kWh, tegen 5.300 kWh nu. De hoop is dat ons 12 maands gasverbruik de komende maanden verder zakt, net als ons totale energieverbruik.

Een zelfde verschuiving in onze energiebronnen is procentueel waarneembaar. Het aandeel gas neemt af en met name het aandeel elektriciteitsinkoop neemt toe. Doordat we komend stookseizoen ons huis volledig met infraroodverwarming willen verwarmen zal het aandeel gas verder afnemen. Ik verwacht dat het rond de 10 tot 20% van ons totale energieverbruik gaat worden.

Cumulatief energieverbruik per jaar

Ons netto energieverbruik in september ligt lager dan in 2014. Daarmee hebben we tot nu toe het laagste netto energieverbruik sinds we in 2011 in dit huis zijn gaan wonen.

Uitgedrukt in energieverbruik per vierkante meter vloeroppervlak in ons huis zitten we tot nu toe op 25 kWh/m2. Een mooie prestatie. Waar ik echter vooral benieuwd naar ben is of het ons gaat lukken om onder de 50 kWh/m2 te blijven in december.

Als ik het energieverbruik per vierkante meter ook nog eens corrigeer voor het aantal graaddagen dan is het netto energieverbruik in 2019 verreweg het laagst.

Verwarming

In bovenstaande grafieken zijn energieverbruik en energieproductie tegen elkaar weggestreept. Dat geeft een vertekend beeld, doordat we in de loop der jaren steeds meer energie zijn gaan opwekken. Om het effect van energieopwekking uit te schakelen en om het energieverbruik door de jaren heen vergelijkbaar te maken heb ik in onderstaande grafiek het energieverbruik voor verwarming gecorrigeerd voor graaddagen. Meer uitleg over graaddagen vind je hier.

Omgerekend naar een verbruik per graaddag ligt ons cumulatief energieverbruik voor verwarming in september 2019 op 1,76 kWh/graaddag. In september 2015 en september 2017 lag het energieverbruik nog iets lager met respectievelijk 1,72 en 1,73 kWh/graaddag. Alle andere jaren verbruikten we meer energie per graaddag voor de verwarming.

Als ik de energieverbruiken vervolgens omreken naar een standaardjaar van 2802 graaddagen (het gemiddelde in de periode 2000-2018) dan blijkt dat we in 2019 tot en met september iets zuiniger hebben gestookt dan in 2015 en 2017. Het verbruik per vierkante meter ligt in 2019 op 27,0 kWh/m2 en in 2015 en 2017 respectievelijk op 27,3 en 27,1 kWh/m2. Geen groot verschil wel opvallend, omdat er in 2015 en 2017 geen energieverbruik voor verwarming is geweest in de maanden mei en september.

Ook in het totale energieverbruik voor een standaardjaar is terug te zien dat 2019 tot nu toe een zuinig stookjaar is. We hebben 295 kWH minder gestookt dan gemiddeld in de periode 2014-2018 en 290 kWh minder dan verwacht met een HR ketel.

Energieverbruik en opwekking augustus 2019

Augustus is voorbij, de scholen zijn weer begonnen. Tijd dus om het energieverbruik en de energieopwekking van augustus onder de loep te nemen. De korte samenvatting: 29% minder elektriciteitsverbruik t.o.v. 2018, 10% minder energieopwekking dan in augustus 2018 en 30 kWh (3 m3) aardgasverbruik.

Wat20182019verschil
Ruimteverwarming00#DIV/0!
Warm water2022020%
Apparaten243172-29%
Verbruik/graaddag0,000,00#DIV/0!
Elektriciteitsafname24335747%
Teruglevering185
Elektriciteitsverbruik243172-29%
Zonnepanelen289240-17%
Zonnedelen4835-27%
Winddelen7050-29%
Zonneboiler14317220%
Totaal opwekking550497-10%
Netto elektriciteitsverbruik-164-153-7%

Energievraag opgesplitst naar toepassing

Onze energievraag in augustus bestond logischerwijs uit slechts onderdelen: elektrische apparaten en warm water.

Als we kijken naar de energievraag over een 12 maanden ziet het beeld er anders uit:

De vraag naar energie voor warm water ligt behoorlijk stabiel. Onze gewoontes met bad, douche, was en afwas wijzigen dan ook niet zo snel. De elektriciteit die we verbruiken voor apparatuur, waaronder licht, schommelt al wat meer. Het leeuwendeel van onze energievraag bestaat echter uit energie voor verwarming van ons huis. In deze grafiek is, net als bij andere weergaven, goed te zien wat een strenge winter met fors stoken doet t.o.v. ons normale stookgedrag. Ook is te zien hoe het energieverbruik voor verwarming dit jaar lager ligt dan voorgaande jaren. Een lijn waarvan ik hoop dat deze doorzet in het nieuwe stookseizoen. Ik werk nog aan weergave van de verwarmingscurve gecorrigeerd voor graaddagen.

Bron energieverbruik

Ons energieverbruik werd in augustus voornamelijk geleverd door de zon in de vorm van zowel elektriciteit als warmte, een klein deel werd geleverd door onze winddelen (50 kWh). Per saldo produceerde we deze maand 153 kWh meer energie dan we nodig hadden.

Op jaarbasis verbruiken we inmiddels 55 kWh meer dan we opwekken. Nog steeds is aardgas met 52% onze grootste energiebron. De zon is een goede tweede met ruim 35% (elektriciteit plus zonnewarmte). Mijn verwachting is nog steeds dat het gasverbruik na het begin van het stookseizoen sterk gaat teruglopen. We houden het nodig voor warm water, omdat onze zonneboiler in de winter niet veel warmte levert, maar voor verwarming zal het in koop van elektriciteit worden. Overigens is in onderstaande grafiek ook aardig zichtbaar dat ons totale energieverbruik al bijna 5 jaar schommelt tussen de 10.000 en 12.000 kWh. Belangrijkste doel voor komend stookseizoen: onder de 10.000 kWh uitkomen, waarvan zo’n 2.500 kWh voor warm water.

Ons netto energieverbruik ligt ook al een aantal jaar stabiel rond de 6.300 kWh. Soms wat meer, soms wat minder. In 2019 zitten we tot en met augustus 20% onder het gemiddelde over de periode 2014-2018. In juli-augustus zijn we ook iets onder het laagste niveau tot nu toe (2014) gezakt.

Variabele energiekosten

Onze variabele energiekosten liggen dit jaar iets hoger dan voorgaande jaren. Deels komt dat door de hogere energiebelasting en hogere opslag duurzame energie. Deels komt dit door de overschakeling van verwarmen met gas naar verwarmen met infraroodverwarming. Het verschil bedraagt tot nu toe Euro 50. Ruimschoots genoeg om gecompenseerd te kunnen worden door lager vastrecht of het zelfs helemaal de deur uit doen van de gasaansluiting, alleen heb ik dan nog een oplossing nodig voor warm water in de winter.

Inmiddels ben ik er door mailcorrespondentie met CE Delft achter dat er een betere COP = 1 hypothese te formuleren is dan ik tot nu toe heb gedaan. Waardoor de COP = 1 lijn lager zal komen te liggen. Ook heb ik van mijn leverancier een betere inschatting gekregen van de besparing op het energieverbruik die hij verwacht door te verwarmen met infraroodstralingsverwarming. Beide wil ik voor het komend stookseizoen aangepast hebben in mijn spreadsheet, maar dat vergt wat meer denkwerk om foutjes te voorkomen.

Energieopwekking en energieverbruik juni 2019

Juli is begonnen, dus tijd voor het energieverbruik en de energieopwekking over juni. Niet dat het een spannende maand is, de kachel is uit, de zonnepanelen en zonneboiler pruttelen lekker door. Het is dus eigenlijk een erg saaie maand. Tijd om eens naar wat andere aspecten te gaan kijken. Bijvoorbeeld de voorspelling van de energierekening door het energiebedrijf, want die schommelt tot mijn verbazing door de seizoenen heen.

Wat20182019verschil
Ruimteverwarming (kWh)000%
Warm water (kWh)2022020%
Apparaten (kWh)238214-10%
Verbruik/graaddag (kWh/graaddag)0,000,000%
Elektriciteitsafname (kWh)23841876%
Teruglevering (kWh)204
Elektriciteitsverbruik (kWh)238214-10%
Zonnepanelen (kWh)2832851%
Zonnedelen (kWh)3837-3%
Winddelen (kWh)6744-34%
Zonneboiler (kWh)14318227%
Totaal opwekking (kWh)5325483%
Netto elektriciteitsverbruik (kWh)-150-1521%

Energieverbruik naar bron in juni

Zoals altijd in de zomermaanden is ons gasverbruik erg laag. Het grootste deel van de benodigde warmte voor warm water wordt in de zomer nou eenmaal geleverd door onze zonneboiler. Wat zich in onderstaande grafiek wel aftekent is dat we in maart onze verwarming van cv-ketel op gas naar infrarood op elektriciteit hebben omgezet. Waarmee ons elektriciteitsverbruik van maart tot en met mei een behoorlijke groei laat zien. Aangezien we in juni niet hebben gestookt verwijs ik voor het effect op het energieverbruik terug naar mijn eerdere berichten over het energieverbruik in maart, april en mei. Of naar onze eerste ervaringen met het effect op de energierekening. Vanaf oktober verwacht ik weer nieuwe meetresultaten.

Ook bij het verbruik over 12 maanden is effect te zien op zowel het totale energieverbruik als op het aandeel elektriciteitsverbruik in de totale mix. Vanaf begin dit jaar loopt ons 12 maands energieverbruik terug. Inmiddels zit het op 10.269 kWh aan elektriciteit en aardgas, waarvan 5.371 kWh (554 m3) aardgas. In dezelfde periode vorig jaar was dit 7.119 kWh aardgas (731 m3). In totaal 1.680 kWh minder gasverbruik terwijl het elektriciteitsverbruik met slechts 315 kWh is toegenomen.

Het aandeel elektriciteit is opgelopen van 30% naar 37%. Aardgas voorziet nog steeds voor 53% is onze energiebehoefte, de laatste 10% komt van onze zonneboiler. Op basis van onderstaande grafiek durf ik de stelling wel aan dat we aan het eind van het jaar weer stroom gaan inkopen.

Energieverbruik per m2 en graaddag

Het netto energieverbruik in kWh per m2 vloeroppervlakte is in juni licht gedaald, doordat onze zonnepanelen nu per saldo stroom terugleveren en het gasverbruik zeer laag lag. 2019 blijft op het niveau van de zuinigste jaren sinds we in ons huis wonen.

Ook wanneer gekeken wordt naar het energieverbruik per graaddag, dus gecorrigeerd voor weersinvloeden, dan zit ons energieverbruik in 201 onder het energieverbruik van eerdere jaren. Met een beetje geluk duiken we deze zomer (wanneer er meestal toch ook wel een paar dagen kouder dan 18 graden Celsius zijn) zelfs onder de 2 kWh per graaddag. Iets wat in de zomer van 2015 bijna leek te lukken.

Voorschot GreenChoice

De berekening van het voorschot door Greenchoice blijft ondoorgrondelijk. In eerste instantie werd het elektriciteitsverbruik in de app van Greenchoice extreem hoog ingeschat op 97.350 kWh per jaar. Later daalde dit naar ongeveer 3.700 kWh per jaar, een stuk meer in lijn met ons werkelijke verbruik. Een paar weken goede zon heeft ons geschatte verbruik laten dalen tot 3.240 kWh. Op de website wordt ons elektriciteitsverbruik bij energieverbruik vergelijken op dit moment ingeschat op 1.416 kWh per jaar. Op het tabblad termijnbedrag instellen staat dan weer 3.240 kWh. Sowieso is het tabblad vergelijken een feest van verwarring. Er staat namelijk dat ik mijn termijnbedrag waarschijnlijk te laag is en dat mijn termijnbedrag waarschijnlijk te hoog is. Ook staat er dat mijn verbruik 129% hoger is dan vorig jaar, dus wellicht is het tijd om het voorschotbedrag te verhogen.

Bij gasverbruik is het verschil ook groot. In de app van Greenchoice en op de website bij het instellen van het voorschotbedrag wordt ons jaarverbruik ingeschat op 115 m3 per jaar, op de website bij vergelijken op 717 m3 aardgas per jaar. Nu lijkt 115 m3 per jaar me op basis van ons historisch gasverbruik erg laag. Tenzij ze nu al rekening houden met het feit dat we elektrisch gaan verwarmen. Als daar rekening mee wordt gehouden is het aantal kilowattuur elektriciteit met 3.240 aan de lage kant, tenzij dat gaat om de kWh die ik inkoop bij Greenchoice bovenop de elektriciteitsopwekking van onze winddelen en zonnepanelen. Die zijn samen namelijk goed voor zo’n 3.500 kWh op jaarbasis.

Bij de maandelijkse voorschotbedragen valt me al een paar jaar op dat het geadviseerde voorschotbedrag in de zomer daalt en in de winter stijgt. Alsof het Greenchoice niet lukt om in het algoritme rekening te houden met onze zonnepanelen en zonneboiler. In juni is ons adviesbedrag gedaald van 82 naar 75 Euro. Geen wereldschokkend verschil, ik heb alleen zo’n vermoeden dat het geadviseerde voorschotbedrag vanaf oktober weer stapsgewijs gaat oplopen.

Variabele energiekosten

Onze variabele energiekosten ontwikkelen zich in juni zoals verwacht: een lichte daling als gevolg van weinig gasverbruik en veel elektriciteitsopwekking. De variabele energiekosten liggen nog steeds iets hoger dan met een cv-ketel.

De kosten voor gasverbruik liggen uiteraard lager dan met een hr-ketel, maar nog steeds niet onder het laagste niveau van de afgelopen jaren. Wel is er een duidelijk knik in maart door de overschakeling van verwarming met hr-ketel naar verwarming met infraroodverwarming.

De elektriciteitskosten liggen uiteraard hoger dan voorgaande jaren. In juni zijn de kosten wel gedaald ten opzichte van mei, met dank aan onze zonnepanelen. Al heb ik niet de illusie dat we dit jaar nog een maand hebben waarin de cumulatieve kosten vanaf januari terug naar 0 Euro komen, zoals in 2017.

Energieverbruik en opwekking mei 2019

Het is juni 2019, tijd dus voor het maandelijks overzicht van ons energieverbruik. Hieronder weer de belangrijkste kengetallen. Dit keer voor mei.

Wat20182019verschil
Ruimteverwarming0110
Verbruik/graaddag0,000,71
Elektriciteitsafname232531129%
Teruglevering190
Elektriciteitsverbruik23234147%
Zonnepanelen325280-14%
Zonnedelen26288%
Winddelen7657-25%
Zonneboiler11414325%
Totaal opwekking541508-6%
Netto elektriciteitsverbruik-195-24-88%
Saldo jaarbasis8

Wat opvalt is dat mei dit jaar kouder was dan in 2018. In tegenstelling tot vorig jaar hebben we de kachel aangehad, terwijl ik deze in april nog wel zo optimistisch had uitgezet. Wat ook opvalt is dat we minder elektriciteit hebben opgewekt dan in 2018. De zonneboiler heeft wel wat meer warmte geleverd. Wat een beetje paradoxaal is, want bij een lagere opbrengst van de zonnepanelen verwacht ik ook een lagere opbrengst van de zonneboiler. Het kan dus ook zijn dat ik ons energieverbruik voor warm water te hoog inschat en dat we minder warm water gebruiken dan gemiddeld.

Uitsplitsing energievraag

Laten we vervolgens maar eens beginnen met een grafiek waarin de maandelijkse energievraag wordt opgesplitst naar warm water, ruimteverwarming en elektrische apparaten (inclusief de mechanische ventilatie).

De bron van dit energieverbruik is voor een groeiend deel elektriciteit, wat we zelf opwekken door middel van onze zonnepanelen, winddelen en zonnedelen. Daarnaast levert onze zonneboiler natuurlijk een deel van de warmte.

Op jaarbasis komen we inmiddels elektriciteit te kort, wat betekent dat we het resterende deel van de stroom inkopen bij GreenChoice. Een mea culpa aan mijn twittervolgers is wat dat betreft op zijn plaats, want door een domme rekenfout in de spreadsheet dacht ik dat we nog zo’n 400 kWh op jaarbasis extra opwekte. Dat blijkt niet zo te zijn. Op jaarbasis nemen we momenteel 8 kWh af van Greenchoice. De fout zat hem in de wijze waarop ik de zelf opgewekte zonnestroom verrekende met onze nieuwe meterstanden en de manier waarop ik de stroomproductie van onze zonnedelen verrekende met de afname van elektriciteit bij Greenchoice.

In onderstaande grafiek is nog beter te zien dat het overgrote deel van onze energievraag op jaarbasis nog steeds gevormd wordt door aardgas. Een aandeel dat pas in het nieuwe stookseizoen verder terug gaat lopen. Tenzij juni 2019 net als mei stookdagen in petto heeft, maar dat hoop ik toch niet.

Energieverbruik verwarming

Mei werd onverwacht toch weer koud genoeg om de verwarming aan te zetten. Uiteindelijk hebben we 110 kWh aan elektriciteit verbruik voor verwarming, waarvan 6 kWh in de badkamer. Een nadeel vanaf nu voor de infraroodverwarming, want deze telt vanaf nu gewoon mee. Terwijl de badkamer in het gasverbruik voor verwarming al sinds de verbouwing van onze badkamer niet meer meetelt.

In bovenstaande grafiek is te zien dat het energieverbruik voor verwarming nog steeds lager ligt dan bij verwarmen met hr-ketel. Al is het verschil minder geworden, doordat ik in de periode 2014 t/m 2018 nauwelijks tot niet gestookt heb in mei. Wanneer ik het energieverbruik van de verschillende jaren corrigeer voor graaddagen en omreken naar het energieverbruik in een standaardjaar met 2802 graaddagen ontstaat het volgende beeld:

Het energieverbruik voor verwarming in 2019 ligt dan nog steeds onder het gemiddelde energieverbruik voor de periode 2014-2018, op basis van het aantal graaddagen zou ik verwachten dat ik bij doorstoken met aardgas juist iets boven het gemiddelde zou zijn uitgekomen. Al met al hebben we tot en met mei omgerekend naar een standaardjaar 3.115 kWh voor verwarming verbruikt, dat is omgerekend 319 m3 aardgas. Gemiddeld hebben we in de jaren 2014-2018 in de periode januari tot en met mei 3.435 kWh, oftewel 352 m3 aardgas, verbruikt voor verwarming.

Omgerekend naar een standaardjaar zijn onze stookkosten wel gestegen met Euro 60, al is het nog steeds minder dan verwacht op basis van de hypothese COP=1.

Ontwikkeling energieverbruik

Ons totale netto energieverbruik in mei 2019 ligt met 3.290 kWh 13% lager dan het gemiddelde over 2014-2018. Daarbij is niet gecorrigeerd voor graaddagen, zonne-uren of windsnelheden. Vooralsnog maakt 2019 dus goede kans om het zuinigste jaar tot nu toe te worden. Het laat echter wel zien dat we nog een kleine uitdaging hebben om meer opwekking te realiseren om 100% van ons eigen energieverbruik zelf op te wekken. Gelukkig komt er weer een nieuw project van Energiek Schiedam aan, dus dat biedt wellicht kansen.

Omgerekend naar vierkante meters is ons energieverbruik in 2019 nagenoeg gelijk aan het energieverbruik in 2014, ons zuinigste jaar tot nu toe.

Wanneer ik kijk naar het aantal Wattuur dat ik per graaddag en per vierkante meter verbruik dan ligt dat in mei 2019 12% lager dan het gemiddelde over de periode 2014-2018. Het verschil loopt vooral op vanaf maart. In februari was het verschil slechts 2%, in maart 9% om in april op te lopen tot 11%.

Ontwikkeling variabele energiekosten

De variabele energiekosten zijn de kosten die we aan gas en elektriciteit betalen, los van de netwerkkosten.

Onze variabele gaskosten lopen in mei meestal niet zo ver meer op. Dat geldt dit jaar eigenlijk al sinds maart, toen de infraroodverwarming werd geïnstalleerd. Ons gasverbruik ligt sindsdien onder de 10 m3 per maand. In april was het 4 m3 in mei was het 6 m3. Als we ons huis warm hadden gestookt met de cv ketel waren de kosten wel opgelopen, maar waren ze in mei ook redelijk vlak gebleven.

Onze variabele elektriciteitskosten lopen meestal vanaf april terug, doordat de zonnepanelen dan meer gaan terugleveren dan dat we verbruiken. Dit jaar ligt dat iets anders, doordat we in mei nog behoorlijk wat kilowattuur hebben verbruik voor de verwarming. Zonder de verwarming was ons elektriciteitsverbruik in lijn met eerdere jaren geweest. Al heb ik nog wel een dingetje met Greenchoice. Die schatten ons elektriciteitsverbruik op jaarbasis in op 97.530 kWh en 10 m3 aardgas. Beide zijn niet in lijn met mijn verwachting van het jaarverbruik.

Greenchoice adviseert een termijnbedrag van Euro 1.351. Als ik naar bovenstaande grafiek met de ontwikkeling van onze energiekosten kijk is dat een hoger maandbedrag dan ik op jaarbasis ga afrekenen. Daarbij lijkt het er niet op dat de energierekening heel fors gaat afwijken van eerdere jaren, veel aanleiding voor de door Greenchoice voorgestelde aanpassing zie ik dan ook niet.