Blog

  • ‘DCMR ziet geen daling ontgassen benzeen door binnenvaart’

    Half februari berichtte de website Schiedams Nieuws dat DCMR nog steeds schepen in het vizier zou hebben die benzeen varend ontgassen, ondanks het provinciaal verbod. Op de dag van linken naar de publicatie op Sargasso reageerde DCMR dat het onjuist zou zijn. Reden voor mij om er dieper in te duiken, waarover binnenkort meer. Eerst voor degene die Sargasso niet volgen het oorspronkelijk bericht, waaraan op 20 februari om 14.50u de reactie van DCMR is toegevoegd.

    Sinds 1 januari is er een verbod op varend ontgassen van kracht in Zuid-Holland en Noord-Brabant. Volgens de website Schiedams Nieuws zou het ontgassingsverbod door schepen met het kankerverwekkende benzeen op de Nieuwe Waterweg massaal worden ontdoken:

    Sinds 1 januari geldt een verbod op het varend ontgassen met benzeen, maar bij de meldkamer van de Milieudienst Rijnmond (DCMR) zegt men nog altijd ontgassende schepen in het versier te hebben op de Nieuwe Waterweg.

    Het Havenbedrijf Rotterdam is de aangewezen partij om, op aanwijzing van de DCMR, tegen het illegaal ontgassen op te treden. Problemen ontstaan zodra een verdacht schip de Nieuwe Waterweg verlaat en bijvoorbeeld het gebied van de Drechtsteden binnen gaat. Dan moet een andere partij handhavend optreden. Onderlinge afstemming daarover is er nauwelijks. De DCMR verwacht bovendien dat dit op zijn vroegst van de zomer beter is geregeld. Tot die tijd kunnen schepen in de praktijk vrijwel straffeloos grote hoeveelheden kankerverwekkende stoffen, of stoffen die het drinkwater verontreinigen blijven lozen.

    Reactie DCMR

    In een schriftelijke reactie stelt Edwin Regterschot van DCMR dat de berichtgeving op Schiedams Nieuws niet klopt. Volgens Regterschot heeft DCMR geen enkele aanwijzing dat het ontgasverbod voor benzeen wordt ontdoken:

    Wel klopt het er dat er nog steeds schepen ontgassen, maar dat schepen benzeen ontgassen is ons na 1 januari 2015 niet bekend. De afspraken over het optreden na het in beeld krijgen van een schip dat benzeen ontgast, zijn voor alle partijen volstrekt helder. Zoals blijkt uit het bericht op de website van de Provincie Zuid-Holland. Schepen die ontgassen van benzeen komen dus sinds 1 januari zeker niet straffeloos weg.

    Waarneming van ontgassen door de binnenvaart gebeurd hoogst waarschijnlijk met het We-nose netwerk. We-nose is een netwerk van elektronische neuzen (e-noses) in de Rotterdamse haven. Een e-nose is een compact meetinstrument dat veranderingen in de luchtsamenstelling waarneemt. De werking staat uitgelegd in onderstaande infographic.

    E-nose-infographic-1024x642

    Vragen vanuit Sargasso

    Inmiddels heb ik ook navraag gedaan bij Schiedams Nieuws over de bron voor hun bericht over ontgassen, waaruit in ieder geval duidelijk is dat hun bron betrouwbaar is. Dus binnenkort meer over dit onderwerp.

    Ingewijden gaven vorig jaar off-the-record al aan dat er problemen waren te verwachten met handhaving van de provinciale ontgasverboden, met name op rijksvaarwegen. Reden voor Sargasso om in november opnieuw vragen te stellen aan het Ministerie van Infrastructuur & Milieu, waar het ministerie nog steeds geen antwoord op heeft gegeven. Het Ministerie heeft wel aangegeven dat de binnenvaartbranche in een brief aan Staatssecretaris Mansveld heeft verklaard vanaf 1 januari 2015 vrijwillig te stoppen met het ontgassen van benzeen in heel Nederland, zodat ontgassen van benzeen de facto in heel Nederland beëindigd zou moeten zijn sinds 1 januari van dit jaar.

    Open waanlink

  • Het belang van een goed binnenklimaat op de werkplek

    Mensen zijn 85% van hun tijd binnen, veel mensen brengen een groot deel van deze tijd door op kantoor. Toch gaat maar 10% van de operationele kosten van een organisatie naar huisvestingskosten en energiekosten (samen 10%), het leeuwendeel van de kosten (90%) gaat op aan de salariskosten van de medewerkers. De productiviteit van medewerkers of gebouwaspecten die daarop van invloed zijn, zijn daarmee heel relevant voor werkgevers.

    Bron: Health, Wellbeing & Productivity in Offices, World Green Building Council, 2014
    Bron: Health, Wellbeing & Productivity in Offices, World Green Building Council, 2014

    Medewerkers ontevreden over binnenklimaat

    Het Center for People and Buildings houdt jaarlijks een enquete onder werknemers over hun werkomgeving. De focus ligt daarbij op de fysieke werkomgeving, maar er wordt ook gekeken naar aspecten die voor de beleving van de werkomgeving van belang zijn. Net als in eerder onderzoek uit 2014 zijn medewerkers volgens de CfPB indicator 2015 vooral ontevreden over het binnenklimaat. Bij binnenklimaat gaat het om zaken als thermisch comfort, verlichting, geluidsinvloeden en luchtkwaliteit.

    Bron: CfPB
    Bron: CfPB

    Gebouw de sleutel tot gezondheid en productiviteit

    In het onderzoeksrapport Health, Wellbeing & Productivity in Offices (pdf) stelt de World Green Building Council dat een goede luchtkwaliteit tot een productiviteitswinst en gezondheidsvoordeel kan leiden van 8 – 11%. Als veel medewerkers nu ontevreden zijn is de kans groot dat het voordeel op kan lopen. Oftewel gebouwen zijn de sleutel tot gezondheid en productiviteit van uw medewerkers.

    Door meten is goed vast te stellen of uw gebouw voldoet aan de fysieke eisen die uw medewerkers stellen aan hun werkplek. Dat het gebouw voldoet aan de wettelijke eisen wil daarbij nog niet zeggen dat medewerkers het binnenklimaat ook als comfortabel ervaren. Temperatuur is relatief eenvoudig zelf te meten. Het wordt al lastiger om te bepalen of er geen sprake is van koudeval, tocht of een te grote temperatuur gradiënt in een ruimte. Hetzelfde geldt voor geluidsinvloeden, lichtsterkte, luchtvochtigheid en luchtkwaliteit. In al deze gevallen kan het inschakelen van een gespecialiseerd bedrijf helpen om grip te krijgen op het binnenklimaat.

    Luchtkwaliteit

    Een goede luchtkwaliteit betekent een lage CO2 concentratie en lage concentraties aan vervuilende stoffen. Dat vergt tijdig goed ingeregelde ventilatie- en klimaatbeheersingsinstallaties, maar ook tijdig schoonmaken van ventilatiekanalen en vervangen van filters. Slecht schoongemaakte luchtbehandelingskasten zijn een bron van stof en ziektekiemen. Ook kan een slechte luchtkwaliteit leiden tot klachten als hoofdpijn, brandende ogen en irritatie van de luchtwegen.

    Luchtkwaliteitsonderzoek kantoor

    Een luchtkwaliteitsonderzoek kantoor is een goede manier om te achterhalen hoe het met luchtkwaliteit in een kantoor gesteld is. Met dit onderzoek kunnen de meest voorkomende ziekmakende pathogene, zoals bacterien, schimmels en gisten, geanalyseerd worden. Door ook op strategische plekken CO2, luchtvochtigheid en temperatuur te meten kan de oorzaak van klachten achterhaald worden. Als er klachten zijn over geur of fijn stof is het mogelijk om deze aspecten mee te nemen in het onderzoek. Om te bepalen of de oorzaak van een slechte luchtkwaliteit buiten het gebouw ligt is het mogelijk om ook buiten metingen te doen.

    Na het uitvoeren van het luchtonderzoek kantoor wordt in een rapport duidelijk aangegeven welke problemen er zijn en welke acties genomen kunnen worden om deze aan te pakken. Zo kan bij een verhoogde waarde van fijnstof het advies gegeven worden dat de luchtbehandelingskast of luchtkanalen een schoonmaakbeurt nodig hebben of dat het kantoor zelf een grondigere schoonmaak nodig heeft. Aanvullend is het mogelijk dat de luchtbehandelingskast met eventueel luchtkanalen gedesinfeerd moeten worden. Bij een te hoge luchtvochtigheid kan worden gedacht aan ontvochtiger of andersom bij een te droge lucht aan een bevochtiger. Als de luchtkwaliteit en luchtvochtigheid goed zijn, maar een beperkt aantal medewerkers toch klachten houdt kan het advies zijn om maatwerk voor de werkplek van deze medewerkers te treffen. Bijvoorbeeld een extra luchtbevochtiger op de werkplek van deze medewerker.

    Dit bericht is geschreven in opdracht van Strooming, specialist op gebied van waterveiligheid, luchtkwaliteit, brandpreventie, asbest, energiebesparing en technische keuringen. De originele publicatie is hier te vinden.

  • Schiedam blijft thuis: voor een regionale glasvezelmonopolist

    Binnenkort krijgen we in Schiedam glasvezel, bij veel huizen is de aansluiting fysiek zelfs al gerealiseerd (bij ons ook). Het is wachten op het aanzetten van het netwerk en de aanbiedingen. Sinds kort weet ik dat dat laatste tegen gaat vallen, want CIF (de netwerkeigenaar) heeft gekozen voor een gesloten netwerk waarop enkel plaats is voor Caiway. Reden voor mij om de petitie van Nederland Kiest Zelf te tekenen. Gesloten netwerken waarbij je de keuze hebt uit slechts een aanbieder vind ik namelijk niet van deze tijd. Ouderwets, achterhaald en eigenlijk te belachelijk voor woorden dat opeenvolgende Kabinetten, die telkens hun mond vol hebben van marktwerking en concurrentie dit nog niet hebben aangepakt.

    Dus doen we het lekker zelf. Teken je ook?

    Achtergrond (bron: Nederland Kiest Zelf)

    CIF heeft een gesloten netwerk, waar Caiway als enige aanbieder actief op is. In totaal voorziet CIF 10% van alle glasvezelaansluitingen in Nederland, wat neerkomt op ongeveer 169.000 huishoudens. 101.000 van deze huishoudens bevinden zich in Zuid Holland. Deze groep heeft geen andere keuze dan Caiway op glasvezel.

    Nederland Kiest Zelf wil de bewoners uit het CIF gebied bewust maken van deze consumentonvriendelijke situatie. Met Caiway als enige aanbieder, wordt een gezonde marktwerking tegengehouden en kan Caiway haar aanbod beperken en de prijzen kunstmatig hoog houd en door een gebrek aan concurrentie.
    Het gevolg is dat de prijzen voor vergelijkbare Alles-­in-­1 pakketten voor glasvezel met dezelfde of hogere internetsnelheid, hoger zijn dan de prijzen die worden aangeboden door aanbieders op het Reggefiber netwerk. Daarnaast biedt Caiway geen glasvezel aan met een snelheid onder de 100 Mb/s, terwijl in de rest van Nederland 64% van alle glasvezelgebruikers de voorkeur geeft aan een lagere snelheid tegen een scherpere prijs.

    Zo is er al vanaf 410 euro een Alles-in-­1 pakket op glasvezel op het Reggefiber netwerk te bestellen, terwijl bij Caiway het goedkoopste pakket 530 euro per jaar kost. Op het gebied van service presteert Caiway slechter dan de grote internetaanbieders van Nederland. Uit de providermonitor van de Consumentbond van eind 2014 scoort Caiway het laagste rapportcijfer op het gebied van klanttevredenheid en het algemene testoordeel.

    Eind 2014 was er in Twente een soortgelijke situatie waarin 80.000 Ziggo abonnees gedwongen werden Caiway af te nemen als zij kozen voor kabel of glasvezel. Namens het onafhankelijke initiatief Twente Kiest Zelf bundelde heel Twente de krachten en werd de situatie doorbroken met een nieuwe aanbieder op glasvezel. Speciaal voor Twente creëerde Caiway daar wel een pakket met sterk gereduceerde prijzen ten opzichte van hun algemeen geldende prijzen in de CIF gebieden.

    Nederland Kiest Zelf wil zich samen met alle bewoners in de CIF gebieden, maar ook daarbuiten,
    sterk maken om meer glasvezelaanbieders aan te sluiten op het CIF netwerk. Door de situatie in Twente laat CIF ook andere aanbieders toe op haar netwerk en met voldoende steun zijn nieuwe providers bereid te investeren en de stap te maken naar het CIF netwerk. Laat je steun blijken en teken vrijblijvend de petitie voor 23 maart op www.nederlandkiestzelf.nl.

  • Vakantiepret met windmolens

    Veel windmolenliefhebbers waren dit weekend druk met het weerleggen van de ongefundeerde kritiek van Martin Sommer op het Energieakkoord en windenergie in het bijzonder. Zelf heb ik het stuk hoofdschudden gelezen, me afgevraagd hoeveel zo’n column nou schuift en me vervolgens samen met mijn dochter gezet aan ons eigen windmolen project. Want voor Sinterklaas had ik een huis bouwpakket van een windmolen gekregen. Een windmolen die ook nog ‘ns in staat zou moeten zijn om een oplaadbaar batterij op te laden. Een mooi project voor een druiligere en koude start van de schoolvakantie.

    20150221_13541520150221_14013920150221_14062820150222_141534

    Het resultaat mag er zijn en hij draait:

    [youtube https://www.youtube.com/watch?v=XZIG5xxA9TM]

    [youtube https://www.youtube.com/watch?v=uKb5K2HoO_g]

  • Martin Sommer slaat de plank weer mis

    Nog meer bloggers van de straat vanwege een belabberd onderbouwde column van Martin Sommer.

  • Welke energiebron wil Martin Sommer dan wél?

    Martin Sommer mocht in de Volkskrant weer eens in het wilde weg schieten op duurzame energie en windenergie in het bijzonder. Dat hield dit weekend weer wat bloggers van de straat, waaronder Jasper Vis.

  • Watch How Iran’s Beauty Trends Have Evolved Over 100 Years

    De ontwikkeling van Iraanse mode sinds 1900 in een minuut. Wie durft hierna nog te beweren dat Islamitische landen statisch zijn?

    Via Max Herold

  • Fijn stof meting

    Sinds januari van dit jaar zijn voor de buitenlucht nieuwe eisen voor luchtkwaliteit van kracht. Mensen zijn echter gemiddeld 85% van hun tijd binnen, thuis, op school of op kantoor. Allerlei stoffen die in het binnenmilieu vrijkomen, zoals vocht, CO2, fijnstof, allergenen en radon, kunnen zich bij onvoldoende ventilatie ophopen. De concentraties stoffen zijn volgens het RIVM in het binnenmilieu vaak hoger dan buiten en kunnen gezondheidseffecten veroorzaken.

    Gezondheidsimpact fijnstof

    Fijnstof is een verzamelnaam voor deeltjesvormige luchtverontreiniging die klein genoeg zijn om ingeademd te worden. Er is geen drempelwaarde bekend waaronder geen gezondheidseffecten optreden. Vooral gezondheidseffecten van fijnstof in de buitenlucht zijn bekend uit onderzoek. Acute effecten van fijnstof zijn hoesten, benauwdheid en verergering van luchtwegklachten, ziekenhuisopnames en toename in de dagelijkse sterfte. Mensen met bestaande luchtwegaandoeningen of hart- en vaatziekten zijn extra gevoelig. Behalve door de kortdurende piekblootstelling, kunnen gezondheidseffecten ook optreden door langdurige blootstelling aan het gemiddelde achtergrondniveau. Dit kan leiden tot blijvende gezondheidseffecten zoals verminderde longfunctie, verergering van luchtwegklachten en vroegtijdige sterfte aan met name luchtwegklachten en hart- en vaatziekten.

    Er wordt steeds meer gekeken naar nog kleinere stofdeeltjes, die onderdeel zijn van PM10. Bijvoorbeeld PM2,5 zijn deeltjes die kleiner zijn dan 2,5 micrometer. Ultrafijnstof bestaat uit stofdeeltjes die kleiner zijn dan 0,1 micrometer (PM0,1). Vermoed wordt dat deze kleinere deeltjes schadelijker zijn dan PM10, omdat ze dieper in de longen kunnen doordringen. Daarnaast is er sinds kort ook weer veel aandacht voor het roet in stofdeeltjes (bv. van verbrandingsmoteren) omdat de effecten daarvan tien keer nadeliger worden ingeschat dan die van PM10.

    Frisse scholen

    Voor 2009 was de luchtkwaliteit volgens het Longfonds in 8 van de 10 klaslokalen onvoldoende. Reden voor de overheid om vanaf 2009 fors te investeren in regelingen om de luchtkwaliteit op scholen te verbeteren. Ook kunnen scholen die structureel aan gezondheid werken het vignet Gezonde School aanvragen en zich profileren als Gezonde School. Luchtkwaliteit is een van de onderwerpen waarmee een school zich kan profileren. Dat voorkomt gezondheidsklachten en daarmee ziekteverzuim. Ook heeft een goed binnenmilieu een positief effect op de leerprestateis.

    Het gaat bij een gezonde binnenlucht niet alleen om goed ventileren, maar ook om onderhoud van bv. luchtbehandelingsinstallaties. Vanaf 1 januari 2015 zijn scholen in het primair onderwijs zelf verantwoordelijk voor het onderhoud en de aanpassingen van het gebouw. Een onafhankelijke fijnstofmeting door een expert kan uitwijzen of onderhoud en aanpassingen aan gebouw en installaties nodig zijn en of ze tot de afgesproken verbetering van de luchtkwaliteit leiden. Dat dat nog niet altijd het geval is blijkt uit een item uit augustus 2014 BNR Gezond over de luchtkwaliteit op scholen. Dit item leidde zelfs tot Kamervragen van het CDA.

    Fijnstof kantoren en werkplaatsen

    Ook in kantoren kan fijnstof tot gezondheidsklachten en ziekteverzuim leiden, of impact hebben op de prestaties van uw medewerkers. Mogelijke bronnen van fijnstof in kantoren zijn achterstallig onderhoud aan de luchtbehandelingsinstallatie, niet schoonmaken van de ventilatiekanalen of het te laat vervangen van filters.

    Het meten van de luchtkwaliteit en fijnstof kan helpen om te bepalen of onderhoud of aanpassingen goed zijn uitgevoerd, of dat aanvullende maatregelen nodig zijn. In werkplaatsen kan het meten van fijnstof uitwijzen of de maatregelen die genomen zijn om werknemers tegen fijnstof te beschermen afdoende zijn.

    Dit bericht is geschreven in opdracht van Strooming, specialist op gebied van waterveiligheid, luchtkwaliteit, brandpreventie, asbest, energiebesparing en technische keuringen.

  • Energieverbruik en opwekking januari 2015

    De eerste maand energieverbruik van 2015 zit er inmiddels op. Ons energieverbruik is 9% hoger dan in januari 2014. Mijn eerste reactie: komt door de infraroodverwarming. Hoog tijd dus om door te rekenen of dit klopt of dat de nieuwe sluipverbruiker in de vorm van een Samsung Multiroom Player schuldig is. Waarbij gas omgerekend is naar kWh uitgaande van 35,17 GJ per m3 aardgas en 3,6 GJ per kWh.

    Energieverbruik januari

    Ons netto energieverbruik lag in januari 137 kWh hoger dan vorig jaar (9%). Het gaat dan om het gasverbruik, elektriciteitsverbruik, warmteopwekking met de zonneboiler, elektriciteitsopwekking van de zonnepanelen en onze Winddelen. Daarbij heb ik geen rekening gehouden met verandering in aantal graaddagen per jaar, maar simpel gekeken naar wat we daadwerkelijk verbruiken. Tijd om de stijging uit te splitsen naar mogelijke oorzaken.

    Netto energieverbruik (gas en elektra) in kWh. Cumulatief per jaar.
    Netto energieverbruik (gas, elektra en eigen energie opwekking) in kWh. Cumulatief per jaar.

    De stijging lijkt op het eerste gezicht te komen door een stijging van het elektriciteitsverbruik met 89 kWh (27%) t.o.v. 2014. Doorrekenen laat zien dat het toch wat anders ligt. Het gasverbruik per graaddag lag 7,5% lager dan in 2013, goed voor zo’n 79 kWh (8 m3) minder gasverbruik, terwijl het aantal graaddagen met 466 hoger lag dan in 2014. Dit zorgde voor 153 kWh (16 m3) extra gasverbruik. De zonnepanelen en winddelen samen wekte 26 kWh meer op. Dat telt op tot 137 kWh extra energieverbruik en laat zien dat het hogere energieverbruik vooral ligt aan het hogere aantal graaddagen. Oftewel januari 2015 was kouder dan januari 2014.

    De variabele energiekosten van januari liggen Euro 176 ruim 40 Euro hoger dan in 2014. Dat komt met name door het hogere elektriciteitsverbruik. In de loop van het jaar hoop ik dat weer goed te maken door onze zelf opgewekte elektriciteit.

    Variabele energiekosten per maand. 2011-2015 vergeleken.
    Variabele energiekosten per maand. 2011-2015 vergeleken.

    Elektriciteit

    Ons elektriciteitsverbruik is sinds de installatie van de infraroodverwarming in de badkamer aanzienlijk gestegen, al kan een deel daarvan ook liggen aan sluipverbruik van de nieuwe Samsung Multiroom player. Er is dan ook een duidelijk trendbreuk in het elektriciteitsverbruik te zien, het verbruik van december en januari ligt beduidend hoger. In kWh gaat het om 89 kWh, als je dat omrekent in m3 aardgas valt het wel weer mee en gaat het om 9 m3. En laat dat nou keurig overeenkomen met de daling van ons gasverbruik per graaddag. Oftewel: zonder thermostaat heeft de infraroodverwarming bijna 1 op 1 het gasverbruik voor verwarmen van de badkamer vervangen (als ik de Samsung buiten beschouwing laat). Dat is nog niet het effect waar ik op uit kwam op basis van de vergelijking van energieverbruiksgegevens van een huis met CV vs. een huis met ThermIQ panelen.

    2015_januari_elektriciteitsverbruik_en_opwekking
    Elektriciteitsverbruik en -opwekking per maand. 2011-2015
    2015_januari_elektriciteitsverbruik_en_opwekking_12_maanden
    Elektriciteitsverbruik en -opwekking per 12 maanden. 2011-2015

    De hoeveelheid elektriciteit die we in januari hebben opgewekt was 11% hoger dan in januari 2014. Vooral de winddelen deden het beter. Met 219 kWh wekten ze 16% meer op dan in januari 2014. Onze zonnepanelen leverde 5 kWh minder op, aangezien januari niet veel opbrengsten heeft is dat procentueel gezien een daling van 9%.

    Gasverbruik

    Het totale gasverbruik lag in januari 8 m3 (6%) hoger dan in 2014, maar per graaddag is er daling van 7,5%. We zijn gedaald van 0,27 m3 naar 0,25 m3 aardgas per graaddag. Dat is exclusief het gasverbruik voor tapwater. Een klein mooi stapje, waarbij ik hoop dat het de komende maanden doorzet.

    Gasverbruik per maand en gasverbruik per graaddag. 2011-2015
    Gasverbruik per maand en gasverbruik per graaddag. 2011-2015

    Waterverbruik

    Ons waterverbruik in januari was 11 m3. Zoals altijd niet zo spannend dus, al is het wat hoger dan in 2014. Op jaarbasis zitten we nu op 116 m3. Niet verkeerd voor een vierpersoonshuishouden, aangezien het Nibud hiervoor 169 m3 rekent. Dat betekent dat we nog altijd ruim 30% onder de Nibud norm zitten.

  • No new ideas here: A critique of Naomi Klein’s This Changes Everything

    Zinvolle kritiek op Naomi Klein. Wie kan er nou serieus Nederland als voorbeeld noemen van een land dat duurzame energie serieus neemt? We staan nog net niet in de top 3 van meest fossiele EU-lidstaten