Energieverbruik en opwekking juli 2019

Het is al weer halverwege augustus, hoog tijd dus om te kijken naar ons energieverbruik en de energieopwekking in juli. Door de vakantie heb ik niet de juiste stand van de elektriciteitsproductie van onze zonnepanelen en van ons waterverbruik. De overige standen kunnen we tegenwoordig via de slimme meter uit lezen. Om toch iets te kunnen zeggen over het energieverbruik in juli ben ik er van uitgegaan dat onze zonnepanelen in juli 2019 net zo veel stroom hebben opgewekt als in juli 2018.

Maandcijfers (in kWh)

Wat20182019verschil
Ruimteverwarming01
Warm water2022020%
Apparaten20122612%
Verbruik/graaddag0,000,05
Elektriciteitsafname201423110%
Teruglevering196
Elektriciteitsverbruik20122713%
Zonnepanelen2872870%
Zonnedelen4638-17%
Winddelen4743-8%
Zonneboiler1721826%
Totaal opwekking5525500%
Netto elektriciteitsverbruik-179-141-21%

Verwarming en warm water

Wat meteen opvalt bij de maandcijfers is dat er elektriciteit verbruikt is voor verwarming. Dit komt door een domme instellingsfout van mij, waardoor een van de infraroodpanelen ’s nachts is gaan verwarmen. Maar ja, welke dwaas zet de temperatuur in de hal dan ook op 19 graden in de zomer ūüôā Gelukkig was ik er na 1 dag achter, zodat de schade meevalt. Alle ruimtes staan nu buiten het stookseizoen ingesteld op 10 graden Celsius.

Het gasverbruik voor warm water lag met 20 kWh (2 m3) aardgas laag, zoals te verwachting is in de zoemr. Het grootste deel van het warme water werd geleverd door onze zonneboiler (naar schatting 182 kWh). Daarmee ligt het gasverbruik voor de maanden mei tot en met juli 2019 op 10 m3 aardgas, in 2018 was dat nog 18 m3. Een beetje actiever stoeien met het uitzetten van de cv-ketel en het slim kiezen van momenten waarop we warm water gebruiken lijkt dus ook buiten het stookseizoen z’n vruchten af te werpen. Wat niet wegneemt dat over de afgelopen 12 maanden 52% van ons energieverbruik uit aardgas bestond. Wat wel lager is dan de 80% van het energieverbruik die aardgas bij een gemiddelde woning uitmaakt (uitgaande van de jaargemiddelde van MilieuCentraal: 1470 m3 aardgas en 3.000 kWh elektriciteitsverbruik per jaar).

Energieopwekking

Bij de energieopwekking valt op dat onze zonnedelen het dit jaar slechter doen dan vorig jaar juli. Ook onze winddelen hebben minder elektriciteit weten op te wekken. Daardoor is ook het netto elektriciteitsverbruik hoger dan in 2018. Al met al ligt ons netto elektriciteitsverbruik in 38 kWh, 21%, hoger dan in 2018. Dat neemt niet weg dat we per saldo nog steeds 141 kWh meer hebben opgewekt dan gebruikt in juli. Over de laatste 12 maanden hebben we nu 44 kWh ingekocht bij het energiebedrijf.

Cumulatief netto energieverbruik

Ons cumulatief netto energieverbruik ligt nog steeds 16% lager dan het gemiddelde over de periode 2014-2018. Al kan dat dus wat anders liggen als ik de juiste cijfers van onze zonnepanelen in augustus verwerk.

Voorschot GreenChoice

De wijze waarop GreenChoice het voorschot berekend blijft ondoorgrondelijk, zoals ik vorige maand al aanstipte. Ons elektriciteitsverbruik wordt momenteel ingeschat op 2.775 kWh. Terwijl mijn jaargemiddelde elektriciteitsverbruik sinds ik klant ben op 3.337 ligt, waarvan na aftrek van onze zonnepanelen (1.582 kWh) en winddelen (1.320 kWh) nog 435 kWh overblijft. Vorige maand schatte GreenChoice ons elektriciteitsverbruik nog op 3.240 kWh. Waarom het na een maandje zon ineens lager ligt snap ik niet.

Ons gasverbruik wordt door GreenChoice momenteel ingeschat op 122 m3 per jaar, iets hoger dan vorige maand. Terwijl ons werkelijk gasverbruik dit jaar al op 294 m3 ligt. Gemiddeld hebben we sinds 2011 ruim 800 m3 aardgas per jaar verbruikt. Dus ook hier snap ik het algoritme niet.

De onvoorspelbaarheid van het algoritme van GreenChoice maakt het wel lastig om in schatten of we ons maandbedrag goed hebben ingesteld. Voorlopig vertrouw ik dus maar gewoon op mijn eigen berekeningen van de afgelopen jaren.

Energieopwekking en energieverbruik juni 2019

Juli is begonnen, dus tijd voor het energieverbruik en de energieopwekking over juni. Niet dat het een spannende maand is, de kachel is uit, de zonnepanelen en zonneboiler pruttelen lekker door. Het is dus eigenlijk een erg saaie maand. Tijd om eens naar wat andere aspecten te gaan kijken. Bijvoorbeeld de voorspelling van de energierekening door het energiebedrijf, want die schommelt tot mijn verbazing door de seizoenen heen.

Wat20182019verschil
Ruimteverwarming (kWh)000%
Warm water (kWh)2022020%
Apparaten (kWh)238214-10%
Verbruik/graaddag (kWh/graaddag)0,000,000%
Elektriciteitsafname (kWh)23841876%
Teruglevering (kWh)204
Elektriciteitsverbruik (kWh)238214-10%
Zonnepanelen (kWh)2832851%
Zonnedelen (kWh)3837-3%
Winddelen (kWh)6744-34%
Zonneboiler (kWh)14318227%
Totaal opwekking (kWh)5325483%
Netto elektriciteitsverbruik (kWh)-150-1521%

Energieverbruik naar bron in juni

Zoals altijd in de zomermaanden is ons gasverbruik erg laag. Het grootste deel van de benodigde warmte voor warm water wordt in de zomer nou eenmaal geleverd door onze zonneboiler. Wat zich in onderstaande grafiek wel aftekent is dat we in maart onze verwarming van cv-ketel op gas naar infrarood op elektriciteit hebben omgezet. Waarmee ons elektriciteitsverbruik van maart tot en met mei een behoorlijke groei laat zien. Aangezien we in juni niet hebben gestookt verwijs ik voor het effect op het energieverbruik terug naar mijn eerdere berichten over het energieverbruik in maart, april en mei. Of naar onze eerste ervaringen met het effect op de energierekening. Vanaf oktober verwacht ik weer nieuwe meetresultaten.

Ook bij het verbruik over 12 maanden is effect te zien op zowel het totale energieverbruik als op het aandeel elektriciteitsverbruik in de totale mix. Vanaf begin dit jaar loopt ons 12 maands energieverbruik terug. Inmiddels zit het op 10.269 kWh aan elektriciteit en aardgas, waarvan 5.371 kWh (554 m3) aardgas. In dezelfde periode vorig jaar was dit 7.119 kWh aardgas (731 m3). In totaal 1.680 kWh minder gasverbruik terwijl het elektriciteitsverbruik met slechts 315 kWh is toegenomen.

Het aandeel elektriciteit is opgelopen van 30% naar 37%. Aardgas voorziet nog steeds voor 53% is onze energiebehoefte, de laatste 10% komt van onze zonneboiler. Op basis van onderstaande grafiek durf ik de stelling wel aan dat we aan het eind van het jaar weer stroom gaan inkopen.

Energieverbruik per m2 en graaddag

Het netto energieverbruik in kWh per m2 vloeroppervlakte is in juni licht gedaald, doordat onze zonnepanelen nu per saldo stroom terugleveren en het gasverbruik zeer laag lag. 2019 blijft op het niveau van de zuinigste jaren sinds we in ons huis wonen.

Ook wanneer gekeken wordt naar het energieverbruik per graaddag, dus gecorrigeerd voor weersinvloeden, dan zit ons energieverbruik in 201 onder het energieverbruik van eerdere jaren. Met een beetje geluk duiken we deze zomer (wanneer er meestal toch ook wel een paar dagen kouder dan 18 graden Celsius zijn) zelfs onder de 2 kWh per graaddag. Iets wat in de zomer van 2015 bijna leek te lukken.

Voorschot GreenChoice

De berekening van het voorschot door Greenchoice blijft ondoorgrondelijk. In eerste instantie werd het elektriciteitsverbruik in de app van Greenchoice extreem hoog ingeschat op 97.350 kWh per jaar. Later daalde dit naar ongeveer 3.700 kWh per jaar, een stuk meer in lijn met ons werkelijke verbruik. Een paar weken goede zon heeft ons geschatte verbruik laten dalen tot 3.240 kWh. Op de website wordt ons elektriciteitsverbruik bij energieverbruik vergelijken op dit moment ingeschat op 1.416 kWh per jaar. Op het tabblad termijnbedrag instellen staat dan weer 3.240 kWh. Sowieso is het tabblad vergelijken een feest van verwarring. Er staat namelijk dat ik mijn termijnbedrag waarschijnlijk te laag is en dat mijn termijnbedrag waarschijnlijk te hoog is. Ook staat er dat mijn verbruik 129% hoger is dan vorig jaar, dus wellicht is het tijd om het voorschotbedrag te verhogen.

Bij gasverbruik is het verschil ook groot. In de app van Greenchoice en op de website bij het instellen van het voorschotbedrag wordt ons jaarverbruik ingeschat op 115 m3 per jaar, op de website bij vergelijken op 717 m3 aardgas per jaar. Nu lijkt 115 m3 per jaar me op basis van ons historisch gasverbruik erg laag. Tenzij ze nu al rekening houden met het feit dat we elektrisch gaan verwarmen. Als daar rekening mee wordt gehouden is het aantal kilowattuur elektriciteit met 3.240 aan de lage kant, tenzij dat gaat om de kWh die ik inkoop bij Greenchoice bovenop de elektriciteitsopwekking van onze winddelen en zonnepanelen. Die zijn samen namelijk goed voor zo’n 3.500 kWh op jaarbasis.

Bij de maandelijkse voorschotbedragen valt me al een paar jaar op dat het geadviseerde voorschotbedrag in de zomer daalt en in de winter stijgt. Alsof het Greenchoice niet lukt om in het algoritme rekening te houden met onze zonnepanelen en zonneboiler. In juni is ons adviesbedrag gedaald van 82 naar 75 Euro. Geen wereldschokkend verschil, ik heb alleen zo’n vermoeden dat het geadviseerde voorschotbedrag vanaf oktober weer stapsgewijs gaat oplopen.

Variabele energiekosten

Onze variabele energiekosten ontwikkelen zich in juni zoals verwacht: een lichte daling als gevolg van weinig gasverbruik en veel elektriciteitsopwekking. De variabele energiekosten liggen nog steeds iets hoger dan met een cv-ketel.

De kosten voor gasverbruik liggen uiteraard lager dan met een hr-ketel, maar nog steeds niet onder het laagste niveau van de afgelopen jaren. Wel is er een duidelijk knik in maart door de overschakeling van verwarming met hr-ketel naar verwarming met infraroodverwarming.

De elektriciteitskosten liggen uiteraard hoger dan voorgaande jaren. In juni zijn de kosten wel gedaald ten opzichte van mei, met dank aan onze zonnepanelen. Al heb ik niet de illusie dat we dit jaar nog een maand hebben waarin de cumulatieve kosten vanaf januari terug naar 0 Euro komen, zoals in 2017.

NWEA en Holland Solar: 73 TWh wind en zonne-energie op land in zicht

In het concept nationaal klimaatakkoord is een doelstelling opgenomen van 42 TWh voor hernieuwbare elektriciteitsproductie (groene stroom) in 2030. Deze bestaat uit 7 TWh zonne-energie op woonhuizen en 35 TWh grootschalige opwekking (bv. zon op bedrijfsdaken, zonneparken en windenergie). Tijdens de nationale Windenergy Days 2019 hebben de branchorganisaties voor windenergie (NWEA) en zonne-energie (Holland Solar) gisteren prognoses vrijgegeven voor de ontwikkeling van zonne-energie en windenergie. In totaal komen ze uit op een prognose van 73 TWh groene stroom uit zon en wind in 2030.

Opbouw prognose

Voor windenergie is de prognose van NWEA dat er 23 TWh opgewekt wordt in 2030 op basis van wat er nu staat (inclusief deel repowering) en alles wat in de pijplijn zit en waarmee de provincies al hebben ingestemd.

Voor zonne-energie is de verwachting van Holland Solar dat er in 2030 30TWh opgewekt wordt m.b.v. zakelijke dakopstellingen en 10 TWh met veldopstellingen. Wat in totaal 30 TWh aan groene stroom uit grootschalige zonne-energieprojecten betekent. Met de opbrengst van windenergie erbij zou dat 63 TWh grootschalige opwekking van groene stroom op land betekenen. Voor huishoudens gaat Holland Solar uit van 10 TWh zonnestroom in 2030. Wat het totaal hernieuwbaar op land op 73 TWh brengt.

Basispad Nationale Energieverkenning uit 2017

De prognoses van NWEA en Holland Solar zijn fors hoger dan het basispad uit de laatste Nationale Energieverkenning (NEV) uit 2017 (pdf). In het basispad zonder SDE+ na 2019 werd daar uitgegaan van 12 TWh wind op land, 5 TWh grootschalige zonne-energie, in totaal 1 7 TWh. Voor kleinschalige zonne-energie (zon op woonhuizen) werd in de NEV 2017 uitgegaan van 7 TWh in het basispad. In totaal ging de NEV 2017 dus uit van ongeveer 24 TWh groene stroom van wind- en zonne-energie.

Conclusie

Mijn eerste conclusie is het ik erg benieuwd ben naar het nieuwe basispad in de NEV 2019 en dat het in een zo snel ontwikkelende markt als hernieuwbare energie geen goede zaak is dat er vorig jaar voor gekozen is om de NEV 2018 over te slaan. Meer budget voor PBL en CPB had hier zeker meerwaarde gehad. Zeker ook voor de regionale energiestrategie√ęn die elke regio na het ondertekenen van het klimaatakkoord moet gaan opstellen.

Ook duiden de prognoses van NWEA en Holland Solar er op dat de groei van groene stroom nu ook in Nederland eindelijk stevig van de grond is gekomen. Zo sterk dat ook onze modellen mogelijk binnenkort achter de werkelijkheid aan gaan lopen, in plaats van dat de ontwikkeling standaard langzamer gaat dan gehoopt.

Kanttekening bij de prognoses van NWEA en Holland Solar is natuurlijk wel dat de projecten nog niet daadwerkelijk gerealiseerd zijn. Zelfs als een deel niet gerealiseerd wordt lijkt de marge ten opzichte van de 42 TWh doelstelling voor 2030 ruim genoeg om te concluderen dat de doelstelling voor 2030 in zicht is. NWEA en Holland Solar houden in hun prognose er zelf ook rekening mee dat een deel niet gerealiseerd wordt. Voor zover ik begrepen heb zit dat verwerkt in de prognose voor 2030.

Dit bericht is geschreven voor en gepubliceerd op Sargasso.

Hier en daar opgewekt: mijn investeringen in wind- en zonne-energie

De afgelopen 10 jaar heb ik met regelmaat projecten gesteund via crowdfunding, kleine investeringen gedaan in Afrikaanse ondernemers en in zonne-energie ge√Įnvesteerd. De afgelopen jaren heb ik daar weinig tijd en aandacht aan besteed op mijn blog. Vandaag weer eens een kleine update van de sites die ik momenteel gebruik om projecten te ondersteunen. En natuurlijk van de behaalde rendementen op mijn investering in Meewind.

Hier opgewekt:

Meewind

Om te beginnen bij Meewind. Dat is de belegging waar ik het minst naar omkijk. De afgelopen jaren is mijn initi√ęle investering in Belwind gesplitst in twee fondsen. Een voor het bestaande parken en een voor nieuwe parken, waaronder het inmiddels operationeel geworden windpark Gemini. De waarde van mijn oorspronkelijke investering is de afgelopen jaren met 53% gestegen, waarvan een deel veroorzaakt wordt door het dividend in nieuwe participaties uit te laten betalen. Daarnaast heb ik afgelopen jaar ruim 10% dividend uitgekeerd gekregen.

Zonnepanelendelen

Ik heb in diverse projecten ge√Įnvesteerd via Zonnepanelendelen. Ook het eerste project van Energiek Schiedam, de lokale energieco√∂peratie waar ik in het bestuur zit, is via deze site gefinancierd. In 2018 heb ik 3,8% rendement gehaald op mijn investeringen in deze projecten.

Greencrowd

Ook via Greencrowd heb ik ge√Įnvesteerd in een aantal projecten. Bij Greencrowd heb ik vorig jaar 3% rendement gehaald. Niet heel veel, maar nog altijd meer dan op onze spaarrekening.

Windvogel

Behalve bestuurslid bij Energiek Schiedam ben ik sinds 2011 lid bij de landelijke energiecoöperatie De Windvogel. Ik heb een bedrag aan Windvogel uitgeleend om projecten mogelijk te maken. Hoeveel rendement ik daar precies op maak weet ik niet en vind ik ook niet zo heel belangrijk.

Windcentrale

Hoe onze winddelen presteren beschrijf ik maandelijks als ik mijn energierekening analyseer. Daar ga ik nu verder geen aandacht aan besteden. Dat kom begin mei weer aan de orde als de energiegegevens van april aan de beurt zijn.

Daar opgewekt

MyC4, da’s war einmal

Vanaf 2008 tot ongeveer 2013 of 2014 heb ik via MyC4 in Afrikaanse ondernemers ge√Įnvesteerd. Niet zozeer in duurzame energie projecten, als wel in ondernemers die geld nodig hadden om hun bedrijf uit te breiden. Rond 2015 tekende zich de eerste problemen af met Afrikaanse partners van MyC4 af. Eerst besloot MyC4 zich te concentreren op de Kenyaanse markt. Later werd de site helemaal afgesloten voor nieuwe investeringen. Inmiddels is het bedrijf failliet. Op hun weblog publiceren ze af en toe nog wel updates van de rechtszaak tegen een van hun Kenyaanse partners. Het precieze bedrag dat ik ben kwijt geraakt weet ik niet, maar ik vermoed dat het uiteindelijk ongeveer de helft van mijn investering is geweest.

Sunfunder

In 2013 en 2014 heb ik via Sunfunder voor het eerst in offgrid solar projecten in Afrika ge√Įnvesteerd. Inmiddels heeft Sunfunder de crowdfunding tak gesloten en richten ze zich enkel nog op grote investeerders. Sinds Sunfunder zich enkel nog op grote investeerders richt investeer ik kleine bedragen via andere websites.

Huidige sites voor daar opgewekt

Een daarvan is Trine, op deze website staan met name kleine offgrid zonne-energieprojecten vari√ęrend van een zonnelamp tot een kleine zonne-installatie voor een woning. De site richt zich vooral op Afrika en Azi√ę. Via Trine heb ik inmiddels in 7 verschillende projecten ge√Įnvesteerd. De eerste investering is inmiddels volledig terugbetaald. Het aardige van Trine is dat je kunt zien hoeveel mensen je met je investering van elektriciteit hebt voorzien en hoeveel ton CO2 uitstoot je voorkomen hebt. In mijn geval staat de teller momenteel op 12 mensen van stroom voorzien en 0 ton CO2 voorkomen. Niet heel veel, maar alle kleine beetjes helpen.

Een tweede site waarmee ik in offgrid solar investeer is Energise Africa, (voorheen Lend a Hand UK). Ook bij Energise Africa gaat het om kleine zonnestroomsystemen voor individuele huishoudens, of soms een maatje groter voor meerdere huizen. Energise Africa laat net als Trine zien wat de impact van je investering is. In dit geval 15 mensen met stroom in ruim 2 ton CO2 uitstoot voorkomen. De berekening zit net anders in elkaar dan bij Trine, dus helemaal vergelijkbaar zijn de impact scores niet.

Een andere website die ik gebruik is Ecologico. Deze Duitse site richt zich op grotere projecten. Het eerste project dat ik mee heb gefinancierd was een 75 kWp zonnestroominstallatie in Kenya. Het tweede project (dat nog niet volledig gefinancierd is) waarin ik heb ge√Įnvesteerd is een 276 kWp zonnestroominstallatie voor de Central University in Ghana. Ecologico vermeld niet wat de sociale of milieu-impact is van de investeringen die je doet.

Een laatste site waarmee ik zo nu en dan in duurzame energie projecten investeer is het Nederlandse Lend A Hand.

“7 veelbelovende innovaties…

‚Ķdie de transitie geen steek verder helpen.‚ÄĚ

Dat is de opbeurende titel van een bericht op Wattisduurzaam. Volgens Thijs ten Brinck, schrijver van het weblog, is beleid dat innovatie aanjaagt en ruimte laat fouten te maken even onmisbaar als beleid dat bewezen oplossingen aanjaagt en de ruimte geeft om deze verder te verbeteren. En op te schalen. Opschalen loopt echter vaak tegen barrières op, want ook de nadelen van een techniek zijn al bekend.

Dus blijven de proeftuinen en pilots elkaar opvolgen. Storende bijwerking daarvan is dat bewezen ineffectieve innovaties steeds opnieuw komen bovendrijven. Hij noemt op zijn website 7 voorbeelden, waar er minstens 2 bijzitten waar ik meer van had verwacht/gehoopt.

Volgens Thijs ten Brinck zijn dit de 7 ineffectieve innovaties die niet gaan bijdragen aan de energietransitie:

  1. Zonnestroom van het fietspad en de snelweg
  2. Windmolens zonder wieken
  3. Energie-opwekkende stoeptegels
  4. Thorium gesmolten-zoutreactoren
  5. Inzet van blockhaintechnologie
  6. Blauwe energie uit rivierwater dat de zee in stroomt
  7. Elektriciteit uit levende plantjes

Onderbouwing in de Open waanlink

Dit bericht is oorspronkelijk gepubliceerd op Sargasso.

Energieverbruik en opwekking augustus 2018

De serie over ons energieverbruik heeft een lange tijd stilgelegen, hoogste tijd dus voor een update over ons energieverbruik. Niet dat er veel spannends te melden is, maar toch. Ik pak de draad gewoon weer op vanaf augustus 2018.

Om te beginnen ons cumulatief netto energieverbruik, dat wil zeggen: het verbruik aan gas en elektriciteit omgerekend naar kilowattuur, minus het aantal kilowattuur dat we opwekken met onze zonnepanelen, winddelen en zonneboiler. Ik wens je veel succes met het vinden van de lijntjes van 2017 en 2018, want beide gaan grotendeels schuil achter de energieverbruiken van 2014, 2015 en 2016. Wat een mooi uitgangspunt geeft voor de ombouw die we voor dit najaar op het programma hebben staan naar meer elektrisch verwarmen en minder gas. Ons netto energieverbruik is al 5 jaar redelijk constant, dus dat geeft een mooie uitgangspositie. Met het omschakelen van alle niet-verblijfsruimtes naar infraroodverwarming hoop ik niet alleen ons gasverbruik verder te reduceren, maar ook het totale energieverbruik. De komende maanden kan ik al gaan kijken of dat lukt.Cumulatief energieverbruik augustus 2018

Een andere manier om naar ons energieverbruik te kijken is door het te vergelijken met de oppervlakte van onze woning. Ook dan is het plaatje onderhand een beetje saai en blijven de verbruiken de laatste 5 jaar redelijk dicht in elkaars buurt. Al is het op jaarbasis nog steeds dubbel zo veel als de BENG norm voor nieuwbouw die in ontwikkeling is. Alleen is het energieverbruik in de grafiek hieronder inclusief het elektriciteitsverbruik van apparaten.

Energieverbruik per m2 oppervlakte augustus 2018

Behalve het vloeroppervlakte is ook het weer van grote invloed op ons energieverbruik. Zo’n 70% van ons energieverbruik bestaat namelijk uit gasverbruik voor verwarming en warm water. Wederom ga ik de lezers teleurstellen. Ook volgens deze graadmeter ligt ons energieverbruik al 5 jaar redelijk constant, al is het energieverbruik dit jaar wel een maatje hoger. Mogelijk veroorzaakt doordat ik de cv ketel dit jaar in de zomermaanden totaal niet heb uitgeschakeld, terwijl ik dat in voorgaande jaren wel deed tijdens zonnige periodes.

Energieverbruik per graaddag augustus 2018

Ook de mix van ons energieverbruik is al een paar jaar redelijk constant. Het grootste deel van ons energieverbruik wordt op jaarbasis geleverd door aardgas, waarbij we al wel een deel van het gasverbruik verminderen door onze zonneboiler. De elektriciteit wekken we op jaarbasis volledig zelf op via onze zonnepanelen en winddelen.

2018 12 maands energieverbruik

Op maandbasis ziet de balans er wat anders uit en hebben we maanden dat we terugleveren aan Greenchoice en maanden dat we elektriciteit van Greenchoice afnemen. Over het algemeen zit de teruglevering in de zomer en de afname van stroom in de winter. Het is wel leuk om te zien dat de productie van zonne-energie en windenergie beide op andere momenten in het jaar pieken, waardoor ze elkaar goed aanvullen. Het meest in het oog springende zijn natuurlijk de pieken in het verbruik tijdens het stookseizoen. Wat meteen het belang laat zien van goede isolatie. Daarmee is de warmtevraag in de winter te verlagen.

Energieverbruik per maand tm augustus 2018

De achtbaan die Tesla heet

De afgelopen 3 jaar hebben we weinig aandacht aan Tesla besteed op Sargasso, het laatste artikel dateert uit 2016. Ondertussen heeft het bedrijf zich wel stevig doorontwikkeld. De afgelopen weken stond Tesla stevig in de belangstelling door de publicatie van de cijfers van het 2e kwartaal van 2018 en door opmerkingen van topman Elon Musk dat hij Tesla van de beurs wil halen. Tijd voor een uitgebreidere update over het bedrijf. Waarbij ik niet pretendeer volledig te zijn en bij voorbaat ook vastgesteld wil hebben dat ik geen aandelen in Tesla bezit en ook geen Teslarijder ben.

Geschiedenis Tesla

Tesla werd in 2003 opgericht door Martin Eberhard en Marc Tarpenning om een elektrische sportwagen op de markt te brengen. Een jaar later investeerde Elon Musk, die fortuin heeft gemaakt als mede-oprichter van PayPal, een groot bedrag in het bedrijf en leidde hij de ontwikkeling van de Tesla Roadster. In oktober 2008 werd Musk zelf CEO en investeerde hij nogmaals een fors deel van zijn privé vermogen in Tesla. In de jaren daarop haalde Tesla verscheidene malen geld op bij investeerders, partners en de Amerikaanse overheid om de verdere ontwikkeling te financieren. In 2009 leende Tesla $465 miljoen van het het Department of Energy.

Op 26 maart 2009 onthulde Tesla Motors het Model S, een prototype van een elektrische sport sedan. In juni 2010 ging Tesla naar de beurs. De basisversie van de Model S had in 2012 een actieradius van 300 kilometer, maar de huidige uitvoeringen hebben een bereik vari√ęrend van 420 kilometer tot ruim 613 kilometer. In het begin van 2013 bevond Tesla zich in een crisis omdat zij niet in staat was de reserveringen om te zetten in daadwerkelijke verkopen. Musk bereidde een¬†verkoop van Tesla aan Google¬†voor, tijdens het uitwerken van de details trokken de verkopen aan en rapporteerde Tesla z‚Äôn eerste winstgevende kwartaal. Hierdoor steeg de beurskoers en was Tesla in staat om leningen af te betalen en een bankroet af te wenden. In februari 2012 onthulde Tesla Model X, een elektrische SUV. Tesla leverde de eerste Model X auto‚Äôs in 2015.

In 2016 onthulde Tesla de Model 3, een elektrische compacte sedan. Het basismodel van de auto kost $35.000. Binnen een paar weken na de aankondiging had Tesla meer dan 30o duizend reserveringen ontvangen. De productie en levering van de Model 3 is halverwege 2017 begonnen.

Bet the company: Opschalen productie Tesla Model 3

De strategie van Tesla met elektrische auto‚Äôs is om van luxe voertuigen toe te werken naar betaalbare voertuigen. Met de Model 3 is Tesla aangeland in het prijssegment van de kleine sedan. De productie en verkoop van dit model moet Tesla winstgevend krijgen. CEO Elon Musk geeft in een¬†interview met Bloomberg¬†aan dat dit een ‚Äėbet the company‚Äô situatie betreft. Als het niet lukt om de productie op te schalen rest weinig anders dan het faillissement van Tesla.

Een van de belangrijkste uitdagingen die Tesla heeft is daarom het opschalen van de productie van de Tesla model 3. Bij de opschaling is Tesla meerdere keren tegen problemen aangelopen, waardoor de verwachte aantallen leveringen tegenvielen. Dit werd onder andere veroorzaakt door problemen bij het produceren van de accupakkettenen doordat Tesla de productie veel verder had geautomatiseerd dan gebruikelijk bij autofabricage. Inmiddels heeft Tesla de productie van accupakketten onder controle en heeft het zijn productieproces aangepast, waarbij een deel van de automatisering is teruggedraaid.

Elon Musk had al eerder aangegeven dat Tesla vanaf een productieniveau van 5.000 Model 3’s per week een positieve cashflow en winst kan gaan maken. Vlak voor sluiting van het tweede kwartaal van 2018 wist Tesla de productie op dit doel van 5.000 Model 3’s per week te krijgen. Tesla streeft ernaar om de productie van de Model 3 in de loop van 2019 op te schroeven naar 10.000 stuks per week. Verschillende analyses geven aan dat de kostprijs bij een dergelijk volume rond de $28.000 ligt, waardoor Tesla op de Model 3 winst maakt. Het basismodel van de Tesla 3 kost $35.000, maar is nog niet leverbaar.

Marktaandeel Tesla

Cleantechnica, dat Tesla al langere tijd volgt en een behoorlijk track record heeft in het inschatten van de verkoop van elektrische auto’s, schat dat Tesla in juli zo’n 13.500 Model 3’s leverde in de VS. Daarmee heeft Tesla 23% van deze markt in handen en is de Model 3 het best verkopende model in de categorie kleine en middelgrote luxe personenauto’s. Ook op merkniveau steekt Tesla boven de andere merken uit. Gevolgd door BMW (9.502), Audi (7.982), Mercedes (7.517) en Lexux (7.348). Cleantechnica schat dat de Tesla Model 3 in juli in de top 10 van best verkopende auto’s van de VS stond.

Het feit dat Tesla aangeeft dat het de productie van Powerwalls terug gaat schroeven om voldoende accu’s te hebben voor de productie van elektrische auto’s is een aanwijzing dat Tesla verwacht dat het zijn productie op peil kan houden, of zelfs verhogen. Ook de aankondiging van partner Panasonic dat het de capaciteit voor productie van energieopslag in de Gigafactory met 30% gaat uitbreiden duidt daar op.

Behalve de Model 3 produceert Tesla ook nog steeds de Model S en de Model X. De Model S concurreert met grote luxe personenauto’s. De verwachte vraag naar de Model S was 20.000 auto’s per jaar, inmiddels bedraagt de vraag 50.000 stuks. Ook in dit marktsegment is Tesla inmiddels marktleider in de VS en verkocht Tesla in 2017 bijna 29.000 stuks. Mercedes verkocht in 2017 van zijn S-Class een kleine 16.000 stuks in de VS. BMW, die in 2016 een vernieuwde versie van zijn vlaggenschip de BMW 7 uitbracht, zag de verkoop daarvan in 2017 met ruim een kwart dalen ten opzichte van 2016. Voor de Model X waren de verwachtingen met 10-15.000 stuks wat lager, maar de vraag ligt momenteel ook rond de 50.000 per jaar. In beide gevallen is de vraag naar Tesla’s auto’s dus hoger dan oorspronkelijk verwacht.

Mercedes kan de tegenvallende verkopen bij de luxe personenauto’s opvangen met de winsten en omzet uit vrachtauto’s en kleinere modellen. BMW kan dit niet, doordat zij vooral luxe personenauto’s produceren, naast de veel kleinere Mini (fout herstelt m.b.v. oplettende lezer van Sargasso). Het wordt dan ook interessant om te zien hoe de verkopen van BMW zich komend jaar ontwikkelen nu Tesla een concurrerend model heeft in de volle range van BMW.

statistic_id287753_large-luxury-vehicle-sales-by-model-in-the-united-states-2017-404x300
Een bijschrift invoeren

Verkoop grote luxe personenauto’s VS 2017. Bron: Statista

Energieopslag

Behalve elektrische auto‚Äôs levert Tesla ook energieopslag. Sommigen vragen zich zelfs af of Tesla niet beter te beschouwen is als¬†leverancier van energieopslag¬†of als¬†energiebedrijf. In Zuid-Australi√ę ging Musk een weddenschap aan om¬†binnen 100 dagen een energieopslagsysteem op te leveren, bij vertraging zou het systeem gratis geleverd worden. Tesla wist het systeem binnen de gestelde tijd op te leveren. Inmiddels draait het systeem twee kwartalen mee in de elektriciteitsmarkt van Zuid-Australi√ę. Het systeem levert naast energieopslag ook netwerkdiensten. De inschatting van analisten van Reneweconomy op basis van het eerste half jaar is dat Tesla‚Äôs Big Battery¬†zo‚Äôn 18 miljoen Australische dollar (11,5 miljoen Euro) per jaar winst maakt. Een uitleg van hoe er geld wordt verdiend met het energieopslagsysteem vind je¬†hier.

Het systeem heeft ook al meerdere keren zijn waarde bewezen door de snelheid en de accuraatheid van reageren op netwerkproblemen, zoals het wegvallen van conventionele centrales. Daarbij vervangt het systeem de rol van de piekcentrales niet, maar geeft deze wel de tijd om te reageren. Ook lijkt het er op dat het toevoegen van de Tesla Big Battery aan het elektriciteitsnetwerk het moeilijker maakt voor exploitanten van gascentrales om forse overwinsten te maken op de markt voor netwerkdiensten. De prestaties van de Tesla Big Battery leidt er ook toe dat netwerkbeheerders en toezichthouders in de VS anders naar het netwerk gaan kijken. Waarbij energieopslagsytemen, zoals de Tesla Big Battery, als eerste verdedigingslinie gaan functioneren bij uitval van een conventionele energiecentrale. Door de snelheid waarmee batterijen kunnen reageren op het wegvallen van een conventionele centrale krijgen piekcentrales meer tijd om in te springen, terwijl het netwerk op spanning wordt gehouden.

Inmiddels werken ook verschillende¬†mkb-bedrijven in Australi√ę aan plannen om offgrid¬†te gaan met behulp van de Tesla Powerwall. Tesla is daarnaast betrokken bij plannen om in Australi√ę een¬†virtuele energiecentrale van 250 MW¬†op te zetten. Hierbij worden zonnepanelen en thuisaccu‚Äôs virtueel gecombineerd tot een grote centrale. Dit is vergelijkbaar met wat Eneco voor ogen staat met¬†Crowdnett. Ook in Amerika is Tesla betrokken bij projecten voor energieopslag. In Californi√ę sloot¬†Tesla een contract met elektriciteitsbedrijf PG&E¬†voor een energieopslagsysteem van 730 MWh. De installatie moet 4 uur lang 182,5 MW kunnen leveren. Dit kan opgehoogd worden naar 6 uur, waarmee het energieopslagsysteem een omvang van 1,1 GWh zou krijgen. Deze plannen zijn nog niet goedgekeurd door de toezichthouder. In Samoa heeft Tesla een¬†nieuw stuk software en hardware¬†in gebruik genomen om het eiland te helpen bij het bereiken van 100% groene stroom.

Tesla Solar

In 2016 nam Tesla het zonne-energiebedrijf¬†Solar City¬†over. Het bedrijf werd ge√Įntegreerd in Tesla. In 2017 kondigde Tesla een zonnedak aan, dat esthetisch een grote vooruitgang moet worden ten opzicht van bestaande zonnepanelen. De productie van deze zonnedaken zou halverwege 2018 moeten starten. Het lijkt er echter op dat Tesla hierbij ook tegen opschalingsproblemen in de productie aanloopt. Panasonic, dat de zonnecellen produceert voor de zonnedaken van Tesla, heeft recent aangegeven¬†andere kopers te zoeken voor de zonnecellen¬†die ze produceren in Tesla‚Äôs fabriek in Buffalo.

Kwartaalcijfers

Nu Tesla 5.000 Model 3‚Äôs per week produceert verwacht Musk dat het¬†ergste deel¬†van de ‚Äėproduction hell‚Äė achter de rug is. Tesla verwacht dat de productie van Model 3‚Äôs in het derde kwartaal (juli-september) op 50.000‚Äď55.000 komt te liggen. Het aantal leveringen kan hoger liggen, doordat een deel van de voertuigen die in het tweede kwartaal geproduceerd zijn nog op transport zijn naar de klant. Daarboven produceert Tesla ongeveer 1.000 Model X en Model S‚Äôs per week, wat het totaal momenteel op 7.000 voertuigen per week brengt. Elon Musk gaf bij de¬†toelichting op de kwartaalcijfers¬†aan:

From an operating plant standpoint, from onwards I really want to emphasize our goal is to be profitable and cash flow positive for every quarter going forward.

Als kanttekening gaf Musk wel aan dat dit los is van het optreden van een force majeur, zoals economische recessies. Het is Tesla ook gelukt om liquide middelen te behouden. Aan het eind van het tweede kwartaal $2,2 miljard aan liquide middelen. Gecombineerd met de verwachting van Musk dat Tesla in het derde kwartaal een positieve kasstroom zal kennen betekent dit dat¬†Bloomberg z‚Äôn artikel over de ‚Äėcashburn rate‚Äô van Tesla¬†nodig aan moet passen. De beurskoers van Tesla steeg 16% na de presentatie van de jaarcijfers. Dit¬†leverde speculanten een verlies van 2 miljard dollar op. Dat wil overigens niet zeggen dat iedereen¬†overtuigd is van de cijfers van Tesla¬†of van de¬†toekomstkansen van Tesla. Wie zelf met de cijfers van Tesla wil spelen kan¬†hier¬†terecht.

Vorige week maakte Elon Musk bekend te overwegen om Tesla van de beurs te halen om zo de druk van kwartaalcijfers en speculanten te verminderen. Daardoor kan Tesla zich richten op het uitvoeren van zijn strategie, het opschalen van de productie en het ontwikkelen van nieuwe producten. Hoe dit precies vorm zou moeten krijgen is op moment van schrijven onduidelijk. Musk geeft aan dat hij bestaande aandeelhouders graag wil behouden, ook als het bedrijf van de beurs gaat. De ongebruikelijke manier om dit via Twitter bekend te maken is volgens sommige analisten een van de redenen waarom het beter is als Tesla van de beurs verdwijnt. Al is op dit moment onduidelijk hoe Tesla dit denkt te financieren en betwijfelen analisten de haalbaarheid van het plan. Elon Musk heeft zelf 20% van de aandelen in handen, reden dat de raad van bestuur inmiddels aangegeven zou hebben dat Musk (tijdelijk) een stap terug moet doen als topman van Tesla. Ook hebben de Amerikaanse beursautoriteiten inmiddels een onderzoek ingesteld naar mogelijke koersmanipulatie.

Toekomstplannen

Tesla maakte afgelopen jaar ook bekend verschillende nieuwe markten te willen betreden, waaronder die voor vrachtauto’s. De eerste Tesla Semi’s (elektrische vrachtwagens) rijden inmiddels en het bedrijf werkt aan een pick-up. Tesla wil het ontwerp van de Tesla Truck (de pick-up) in maart 2019 gereed hebben. Al moet daar bij gezegd worden dat Tesla zijn planningen niet altijd haalt.

De Tesla Semi komt in twee versies, één met een actieradius van 475 km, de ander met een actieradius van 800 km. De Tesla Semi is naar verwachting pas leverbaar in 2019, maar er zijn al behoorlijk wat pre-orders door bedrijven geplaatst. Tot de bestellers van het eerste uur behoren onder andere Walmart, Pepsi, Anheuser-Busch, DHL, FedEx en UPS. Jim Monkmeyer, president Transportation bij DHL Supply Chain gaf in een interview met Reuters aan dat hij een forse kostenreductie verwacht van de Tesla Semi ten opzichte van een dieselvrachtwagen:

We are estimating that we could have pay back within a year-and-a-half based on energy usage as well as lower maintenance cost. The maintenance savings can be enormous as well. Just because the engines are much simpler in terms of the number of parts and the complexities of the parts

Wat overigens niet wil zeggen dat DHL van plan is om volledig over te stappen op de Tesla Semi. Het geeft wel aan dat er forse concurrentie op komst is voor zowel diesel als waterstof in het vrachtverkeer. Tesla zelf geeft aan te rekenen op de verkoop van 100.000 Tesla Semi’s per jaar voor 2022. Wanneer Tesla enkel in de VS levert zou dat een marktaandeel van 33% betekenen. Tesla zal zijn Semi echter wereldwijd leveren, dus het marktaandeel zal navenant lager zijn.

Ondertussen heeft Tesla recent ook aangekondigd dat het een nieuwe fabriek gaat bouwen in China en dat het in gesprek is met verschillende overheden voor een geschikte locatie voor een fabriek in Europa. De Chinese fabriek moet jaarlijks zo’n 500.000 voertuigen produceren voor de Chinese markt. Tesla wil de plannen volledig lokaal financieren. Van de Europese plannen zijn mij vooralsnog geen details bekend.

Conclusie

Het is nog te vroeg om te zeggen dat Tesla het gaat redden. Veel hangt af van de resultaten van de komende twee kwartalen. Als het Tesla daadwerkelijk lukt om een positieve kasstroom te realiseren, winst te maken, de productie van de Tesla Model S en het zonnedak op te voeren, dan zijn de vooruitzichten goed. De wereldwijde verkoop van elektrische auto’s stijgt fors en Tesla steekt het Chinese BYD naar de kroon om de grootste producent van elektrische auto’s ter wereld te worden. Daarnaast heeft Tesla heeft een stevig aandeel in de verkoop van nieuwe kleine, middelgrote en grote luxe personenauto’s in de VS, en een behoorlijk gevulde orderportefeuille voor alle huidige modellen, de toekomstige Tesla Semi en voor energieopslagsystemen in de boeken.

Daar staat tegenover dat Tesla in 2018 en 2019 $1,8 miljard aan leningen moet terugbetalen, tenzij een deel daarvan alsnog geconverteerd wordt. Als Tesla vanaf nu de kasstroom per saldo op nul weet te houden betekent dat dat Tesla zo’n $400 miljoen aan kasgeld beschikbaar heeft tot eind 2019 (de huidige $2,2 miljard in kas minus $1,8 miljard aan aflossingen), bij een positieve kasstroom wordt dat meer. Tesla zal ook investeringen moeten doen om de productie van z’n zonnedak en de Tesla Semi op gang te brengen. Een positieve kasstroom zal dan ook zeer welkom zijn, omdat Tesla dan geen geld hoeft te lenen voor het opschroeven van de productie in de VS.

Zelfs als Tesla het niet redt heeft het bedrijf autofabrikanten, olie- en gasbedrijven en elektriciteitsbedrijven in de VS en Europa een forse zet gegeven in de richting van elektrisch vervoer. Het aantal elektrische automodellen zal de komende jaren fors toenemen en Shell, Total en BP werken ieder aan elektrische laadinfrastructuur. Ook elektriciteitsbedrijven zetten inmiddels vol in op deze markt.

Artikel is geschreven voor en gepubliceerd op Sargasso.