Tag: energiegebruik

  • Oktober: het stookseizoen is begonnen

    Het is begin november en het waait flink. Tijd om terug te kijken op onze energiekosten, energiegebruik, energieproductie en CO2-uitstoot in oktober. Klinkt saai? Valt wel mee. Tot mijn verrassing hebben we in oktober 38 kilowattuur meer elektriciteit geproduceerd dan gebruikt. Daarmee lag onze CO2-uitstoot in oktober volgens alle vijf de methoden op 0 kilogram.

    Energiegebruik

    Ons energiegebruik lag in oktober op 679 kWh, dat is 12% hoger dan in oktober 2022. De oorzaak? Blijft nog even gissen, maar ik vermoed dat onze haperende zonneboiler er mee te maken heeft. Ondanks dat ligt ons gemiddelde bruto energiegebruik 16% lager dan het gemiddelde ten tijde van onze CV-ketel.

    In oktober kwam het grootste deel van de energievraag van warm water en apparaten. Verwarming vormde slechts een klein deel van de energievraag.

    2023 Oktober Energieaanbod Oktober

    Ons bruto energiegebruik inclusief warmte over de eerste 10 maanden van 2023 ligt met een kleine 8.000 kWh bijna 30% hoger dan over de eerste 10 maanden van 2022. Bijna 40% van de energievraag in de eerste tien maanden betrof apparaten, 25% verwarming en 35% warm water. De verwachting is dat het aandeel verwarming de laatste twee maanden nog wel wat oploopt.

    2023 Oktober Energievraag Tm Oktober

    Exclusief warmte is ons bruto energiegebruik met 6% gestegen.

    Grafiek bruto energiegebruik exclusief warmte

    Ons bruto energiegebruik exclusief warmte ligt nog wel 4% onder het gemiddelde sinds onze overstap naar infraroodverwarming. Ten opzichte van het gemiddelde bruto energiegebruik met cv-ketel ligt ons bruto energiegebruik 24% lager.

    Verwarming

    In 15 oktober hebben we onze verwarming voor het eerst weer aangezet. Daarmee is et stookseizoen officieel geopend. Hoewel stookseizoen? Da’s eigenlijk net zo weinig van deze tijd als de stoomboot van Sinterklaas.

    2023 Oktober Verwarming Oktober

    Het aantal gewogen graaddagen was 133, 3% meer dan in oktober 2022. We hebben 0,59 kWh/gewogen graaddag gebruikt. Dat is 28% meer dan in oktober 2022. Toch is goed te zien in bovenstaande grafiek dat ons energiegebruik per gewogen graaddag op jaarbasis nog steeds lager ligt dan met onze hr-ketel. In kWh per gewogen graaddag scheelt het 40%.

    Grafiek jaarverbruik voor verwarming. Infraroodverwarming en hr-ketel. Periode 2011-2023

    Bovenstaande grafiek laat goed zien hoe ons werkelijk jaarverbruik voor verwarming zich ontwikkeld heeft ten opzichte van het langjarig gemiddelde voor hr-ketel en infraroodverwarming. Beide langjarige gemiddelden zijn gecorrigeerd voor weersinvloeden en geven het jaarverbruik voor de klimaatperiode 1901-1930.

    Warm water

    In oktober hebben we 118 kWh elektriciteit gebruikt om 287 kWh aan warm water te maken. Met die 188 kW is dus 170 kWh aan warmte teruggewonnen uit ons afvalwater. Daarmee heeft onze warmtepomp in oktober een COP van 2,4 behaald. Onze zonneboiler heeft nog steeds wat problemen, dus hopelijk heeft onze monteur binnenkort tijd om dat te verhelpen.

    Grafiek met warmte productie en elektriciteitsgebruik van de warmtepomp per dag in oktober.

    Energieaanbod

    In oktober hebben we in totaal 716 kWh energie geproduceerd, waarvan 170 kWh warmte en 547 kWh elektriciteit. Vooral onze winddelen deden het erg goed met 436 kWh, ruim 30% meer dan in oktober 2022. Onze zonnepanelen leverden nog ruim 100 kWh op. Uiteindelijk hebben we 38 kWh teruggeleverd aan het net, waarmee het elektriciteitsverbruik op 509 kWh is uitgekomen..

    2023 Oktober Energieaanbod Oktober 3

    In de eerste 10 maanden van het jaar hebben we 7.354 kWh zelf geproduceerd en zo’n 5.100 kWh van het energiebedrijf afgenomen. Van die eigen productie is ruim 5.100 kWh. Onze winddelen leveren het meeste stroom met ruim 3 MW, onze zonnepanelen hebben 2 MW geproduceerd.

    2023 Oktober Energieaanbod Tm Oktober

    Netto energiegebruik

    In oktober lag ons netto energiegebruik op min 38 kilowattuur. We produceerde per saldo dus meer warmte en elektriciteit dan we gebruikten. Het is het tweede jaar op rij dat dit in oktober het geval is. Vorig jaar lag ons netto energiegebruik op min 33 kilowattuur. In 2018 leverde we wel elektriciteit terug, maar verbruikten we 282 kWh (28 m3) aardgas in oktober.

    Grafiek energiegebruik en productie oktober. 2011-2023.

    Over de eerste 10 maanden is ons netto energiegebruik gedaald tot 516 kWh. Dat was vorig jaar nog 1.224 kWh, waarvan 451 kWh aardgas. Daarmee ligt het aandeel inkoop dit jaar op 7%. De overige 93% produceren we zelf met onze zonnepanelen, winddelen, zonneboiler en warmtepomp.

    2023 Oktober Netto Energiegebruik Tm Oktober

    Ook in de ontwikkeling door het jaar heen is goed te zien dat we dit jaar van april tot oktober een energieoverschot hebben. Sinds augustus is er sprake van een redelijk evenwichtige situatie met zo’n 30 tot 40 kWh per maand overproductie.

    2023 Oktober Netto Energiegebruik

    Op jaarbasis kopen we momenteel 1.600 kWh in (14%) en besparen we 9% door klimaatverandering t.o.v. het klimaat in de periode 1901-1930. Van ons totale gebruik gecorrigeerd voor weer- en klimaateffecten wekken we 77% zelf op.

    Grafiek energievraag en productie op jaarbasis gecorrigeerd voor klimaat en weerseffecten.

    Energiekosten

    In oktober lagen onze energiekosten rond de 60 Euro. Vooral onze winddelen hebben deze maand onze energiekosten gedrukt.

    2023 Oktober Energierekening Oktober

    In de eerste 10 maanden van dit jaar zijn de elektriciteitskosten behoorlijk hoger dan voorgaande jaren. Het effect hiervan wordt voor een groot deel gedempt door onze zonnepanelen en winddelen. Ook het verlaagd tarief heeft daar de eerste maanden van dit jaar aan meegeholpen. De kosten van de energiebelasting zijn dit jaar een stuk hoger dan in 2022, toen het tarief tijdelijk verlaagd werd.

    2023 Oktober Energierekening Tm Oktober

    Onderstaande grafiek laat goed zien dat de energiekosten vooral in het eerste kwartaal sterk opliepen. Na april zijn de kosten gedaald, doordat we vanaf toen meer stroom produceerden dan we gebruikten en omdat de resterende kosten wegvielen tegen de korting op de energiebelasting.

    2023 Oktober Energierekening Cumulatief

    Ik verwacht dat onze kosten in de komende twee maanden zullen stijgen. Hoeveel zal vooral afhangen van de wind. Zo hard als op 2 november is niet goed voor onze opbrengsten, maar een beetje onstuimig weer kunnen windturbines best aan. Zoals ook te zien is op onderstaande grafiek van 2 november.

    Grafiek duurzame elektriciteitsproductie 2 november 2023
    Productie zon, wind op land en wind op zee, 2 november 2023, bron energieopwek.nl

    CO2-uitstoot

    Een belangrijke drijfveer om je huis te verduurzamen is het verlagen van de CO2-uitstoot. Dat doe je door energie te besparen, maar ook door te switchen van aardgas naar elektriciteit. Een veel gehoorde kritiek is dat met de Nederlandse stroommix niet lukt of dat je met het extra verbruik enkel meer kolencentrales aan het werk zet. Nu is het fijne dat er allemaal slimme mensen allerlei methoden hebben bedacht om de CO2-footprint van je energiegebruik te bepalen. Vijf daarvan reken ik maandelijks door.

    Hieronder de effecten over de eerste 10 maanden van het jaar. Waarbij de referentiemethode een marginale methode is, een methode die goed bruikbaar is om het effect van veranderingen in het elektriciteitsgebruik te meten. De daling is volgens deze methode dan ook het laagst. Slechts 3% gemiddeld sinds we zijn overgestapt op infraroodverwarming, maar in 2023 is deze opgelopen tot 32%.

    Tabel CO2 uitstoot berekend volgens verschillende methoden.

    Alle andere methoden laten een grotere daling van onze CO2-uitstoot zien. Het is natuurlijk een beetje flauw om de extra winddelen mee te rekenen in onze footprint, want we hebben daarmee op nationale schaal geen extra groene stroom geproduceerd. We nemen enkel extra af van eigen bron. Daar staat tegenover dat we de afgelopen jaren buitenshuis wel degelijk in extra productiecapaciteit hebben geïnvesteerd. Variërend van investeringen via Meewind en Zonnepanelendelen, tot het leveren van een bijdrage aan de zonnestroominstallaties van Energiek Schiedam op Wennekerpand en De Erker en de nieuwe windturbines van het Vlaardings Energie Collectief & De Windvogel in Vlaardingen.

    Ook hebben we geïnvesteerd in buitenlandse opwek van groene stroom via Trine, Energise Africa, en Ecoligo; waarmee we ook CO2-uitstoot voorkomen. In 2023 zijn onze investeringen goed voor ruim 5.000 kg vermeden CO2-emissies. Vooral door een lager kerosine gebruik voor verlichting.

    Eindconclusie met betrekking tot onze CO2-uitstoot: die daalt volgens alle methoden. Kanttekening is dat ik de berekening op maandbasis maak en niet op volledige gelijktijdigheid van elektriciteitsgebruik en productie. En zelfs als het hier iets zou stijgen (ik hou me aanbevolen voor een berekeningsmethodiek waar dat uit komt) is onze bijdrage buitenshuis een veelvoud van onze energiegerelateerde CO2-emissies.

  • Energiegebruik & productie september 2023

    Een uitzonderlijk warme maand september in Nederland eindigde in de VS met ondergelopen straten in New York. Na de bosbranden, hittegolven en overstromingen in andere delen van de wereld dit jaar een zoveelste teken dat klimaatverandering hier is. Wetenschappers leggen ook steeds vaker de connectie tussen de kans op dit soort weersextremen en de huidige klimaatverandering. Ook in het Nederlandse weer is het merkbaar, de toch der tochten kan na een kwart eeuw eindelijk beleefd worden. In musicalversie wel te verstaan, want de kans dat het culturele erfgoed de Elfstedentocht in binnenkort werkelijk geschaatst gaat worden is klein. Het aantal gewogen graaddagen is in een eeuw tijd dan ook gedaald met 9%. Afgelopen twee jaar was de daling meer dan 20% op jaarbasis.

    NegaWatts

    Ons totale bruto energiegebruik ligt in de eerste 3 kwartaal van 2023 7% hoger dan het gemiddelde sinds de overstap op infraroodverwarming. Toch ligt het energiegebruik nog steeds 17% lager dan het gemiddelde voor de overstap op infraroodverwarming. We scoren dan ook nog steeds zo’n 1.380 NegaWatt.

    2023 September Bruto Energiegebruik

    Aardgasvrij verwarmen

    September was warm, waardoor de kachel nog niet aan is geweest. September telde slechts 23 gewogen graaddagen, tegen 76 in september 2022. Door klimaatverandering ligt het aantal gewogen graaddagen 9% lager, maar afgelopen 12 maanden lag het aantal gewogen graaddagen 24% lager dan het klimaatgemiddelde in de periode 1901-1930. De combinatie klimaatverandering en warm weer zorgen daarmee voor een besparing op ons energiegebruik voor verwarming. Al blijft de besparing door overschakeling op infraroodverwarming met 40% groter. Per gewogen graaddag is ons energiegebruik voor verwarming gedaald van 2,17 kWh/gewogen graaddag naar 1,30 kWh/gewogen graaddag.

    2023 September Verwarming Per Graaddag

    Ons langjarig gemiddelde voor verwarming met aardgas was 6.878 kWh/jaar voor verwarming in een standaard klimaatjaar voor de periode 1901-1930. Door gebruik van infraroodverwarming is dit gedaald tot 4.161 kWh en door klimaatverandering is het werkelijke gebruik met 3.158 kWh op jaarbasis nog lager. Dat is een besparing door klimaatverandering van 992 kWh.

    Aardgasvrij warm water

    In september heeft onze hybride warmtepomp 39,4 kWh elektriciteit gebruikt en daarmee 121,2 kWh aan warmte geleverd. Een COP van 3,1. Over het hele jaar is de COP nu gemiddeld 4,4.

    Energiegebruik

    Ons energiegebruik in september lag op 519 kWh. Dat is 4% hoger dan het gemiddelde sinds we overgestapt zijn op infraroodverwarming. Ook deze maand valt op dat het energiegebruik van apparaten met 50 kWh gestegen is.

    2023 September Energiegebruik

    In de eerste 3 kwartalen lag ons energiegebruik op 7.191 kWh. Dat is 6% meer dan wat we gemiddeld gebruiken sinds we overgestapt zijn op infraroodverwarming. Vooral het gebruik van onze apparaten is met 400 kWh gestegen behoorlijk gestegen. Hoog tijd om deze winter wat tijd te besteden aan het tegengaan van sluipgebruik.

    2023 September Energiegebruik Tm September

    Energie produceren

    De hoeveelheid energie die we hebben geproduceerd ligt deze maand iets hoger dan vorig jaar. De hoeveelheid elektriciteit ligt wel lager dan vorig jaar. Toch hebben we ook dit jaar in september 66 kWh meer elektriciteit geproduceerd dan dat we hebben gebruikt. Daardoor hebben we elektriciteit teruggeleverd aan het energiebedrijf. De hoeveelheid elektriciteit van zon en wind is wel mooi in evenwicht deze maand.

    2023 September Energieaanbod

    In de eerste drie kwartalen hebben we meer energie geproduceerd dan in 2022. De hoeveelheid elektriciteit is licht gestegen, maar de hoeveelheid gas en elektriciteit die we inkopen bij het energiebedrijf is gedaald van 1.200 kWh in 2022 naar 554 kWh in de eerste drie kwartaal van 2023. In de eerste 9 maanden van 2021 kochten we nog 3.522 kWh gas en elektriciteit in.

    2023 September Energieaanbod Tm September

    Dat ons energiegebruik en energieproductie gedurende het jaar nog niet helemaal lekker in evenwicht zijn is te zien in onderstaande grafiek. Van oktober tot en met april komen we energie te kort (stijgende deel van de curve). In de maanden mei tot en met september produceren we meer dan we op maandbasis verbruiken, ondanks de combinatie van zonneboiler, zonnepanelen, winddelen en warmtepomp.

    2023 September Netto Energiegebruik

    Het aandeel eigen opwek ligt op jaarbasis op 77%, we besparen op jaarbasis 9% door klimaatverandering en 14% van onze energie kopen we in bij het Greenchoice.

    2023 September Aandeel Eigen Opwek

    Energiekosten

    Onze energiekosten waren in september ongeveer 10 Euro. We verbruikten een behoorlijk deel van de zonne-energie die we produceerden zelf. Voor een deel zijn we wel afhankelijk van salderen. De winddelen worden gesaldeerd tegen leveringstarief. Daarnaast betalen we maandelijks een vergoeding per winddeel voor de onbalans kosten.

    2023 September Energierekening

    In de eerste 3 kwartalen van het jaar bedragen onze energiekosten Euro 660. Dat is 21% meer dan over de eerste 9 maanden van 2022. De gestegen kosten per kWh worden grotendeels gecompenseerd door de hogere opbrengsten van de stroom van onze zonnepanelen en met name onze winddelen. Deze laatste hebben de eerste 9 maanden ruim 100% meer opgeleverd. De teruggaaf energiebelasting ligt dit jaar wel 25% lager dan over de eerste 9 maanden van 2022.

    2023 September Energierekening Tm September

    In onderstaande grafiek is de ontwikkeling van onze energiekosten gedurende het jaar te zien. Het is goed te zien dat we in de periode vanaf mei meer elektriciteit produceren dan we gebruiken. Daarmee dalen onze energiekosten. Ook is goed zichtbaar dat de energiecrisis van de afgelopen 2 jaar er goed inhakt. Onze energierekening ligt namelijk hoger dan in de periode 2011-2018.

    2023 September Energiekosten Per Maand

    En de CO2-uitstoot dan?

    Een standaard tegenwerping tegen infraroodverwarming is hoe zit het met de CO2-uitstoot. Daarom hieronder de CO2-uitstoot over de eerste 3 kwartalen van het jaar berekend op 5 verschillende manieren. Zoals je kan zien is de uitstoot sinds de overstap op infraroodverwarming volgens alle 5 methoden gedaald. In 2023 is de daling nog veel forser, doordat we een groter deel van ons elektriciteitsgebruik produceren met wind- en zonne-energie, waardoor we minder elektriciteit van het net gebruiken. En doordat we geen aardgas meer gebruiken.

    Image
  • Energiegebruik & productie mei 2023

    Mei is voorbij, tijd voor een terugblik op ons energiegebruik en onze energieproductie in de maand mei. Het was de eerste maand van 2023 dat we meer elektriciteit geproduceerd hebben dan gebruikt en de eerste maand van het jaar dat onze energiekosten negatief waren.

    Energierekening

    In mei hebben we meer elektriciteit geproduceerd dan gebruikt. Dat betekent dat we mei de eerste maand is dat we per saldo opbrengsten hebben in plaats van energiekosten. In april moesten we nog zo’n 60 Euro betalen. In mei hebben we dat bedrag deels terugverdiend en krijgen we bijna 40 Euro terug. Dat is minder dan in mei 2022, toen we ongeveer 100 Euro verdiende met de extra elektriciteitsproductie.

    2023 Mei Energiekosten Mei 1

    De eerste vijf maanden van het jaar hebben we in totaal Euro 1.191 aan energiekosten gehad, ruim Euro 300 meer dan in 2021 en 2022 en ruim 500 Euro meer dan in de periode 2014-2020.

    2023 Mei Energiekosten Tm Mei 1

    Vooral de kosten van de energiebelasting en de kosten voor energie (gas en elektriciteit samen) zijn de afgelopen 3 jaar fors opgelopen. De stijging van de elektriciteitskosten worden wel gedempt door de opbrengsten van onze winddelen.

    Energiegebruik

    Het energiegebruik lag in mei 2023 hoger dan in mei 2020. Deels kwam dat doordat we langer gestookt hebben, deels doordat mei minder zonnig was en onze zonneboiler een onderhoudsbeurt nodig heeft. Hierdoor heeft onze warmtepomp harder moeten werken. Da’s niet terug te zien in onderstaande grafiek, maar ik vermoed toch echt dat de warmtepomp een aantal keer een anti-legionella cyclus heeft gemaakt, terwijl dat in mei 2022 niet nodig was. Vorig jaar was ons boilervat bijna de hele maand een aantal keer boven de 60 graden Celsius. Door problemen met onze zonneboiler is dat afgelopen maand nog niet voorgekomen.

    2023 Mei Energievraag

    In de eerste vijf maanden van het jaar is het energiegebruik gestegen ten opzichte van de eerste vijf maanden van 2022. We hebben dit jaar dus geen NegaWatts gescoord. Voor zowel warm water, apparaten als verwarming ligt het gebruik in 2023 hoger dan in 2022. Vanaf 2020 lijkt er nu een stijgende trend te zijn.

    2023 Mei Energievraag Tm Mei

    Verwarming

    In mei hebben we toch nog wat dagen gestookt, 0,22 kWh per gewogen graaddag om precies te zijn. Vorig jaar was de kachel in mei al helemaal uit. Toch is het verbruik voor verwarming op jaarbasis gedaald van 1,40 in mei 2022 naar 1,28 kWh per gewogen graaddag in mei 2023. Ook het langjarig gemiddelde voor verwarmen met infraroodverwarming is licht gedaald van 1,32 naar 1,31 kWh per gewogen graaddag.

    Die 1,31 kWH/gewogen graaddag is 40% minder dan toen we verwarmde met een hr-ketel. Het langjarig gemiddelde sinds we hier wonen is inmiddels gedaald van 2,17 kWh/gewogen graaddag in de periode dat we verwarmde met aardgas naar 1,89 kWh/gewogen graaddag.

    2023 Mei Verwarming Graaddagen

    Op jaarbasis is nog beter te zien wat het effect is van de overschakeling op infraroodverwarming. Een overstap die we in maart 2019 hebben gemaakt. Het verbruik in een standaard klimaatjaar daalt fors vanaf het moment van overschakelen. Ook het langjarig gemiddelde energiegebruik met infraroodverwarming ligt fors lager dan dat met aardgas. Beide zijn in onderstaande grafiek weergegeven voor het werkelijk aantal graaddagen van de afgelopen 12 maanden.

    2023 Mei Verwarming Jaartotaal

    Energieproductie

    In mei hebben we 676 kWh geproduceerd, waarvan 190 kWh aan warmte, 302 kWh aan zonnestroom en 184 kWh aan windenergie. We hebben slechts 563 kWh gebruikt, wat betekent dat we 113 kWh terug hebben geleverd. Dat is 130 kWh minder dan in 2022 en 110 kWh meer dan in 2021. De daling in de teruglevering ten opzichte van 2022 komt vooral doordat onze winddelen bijna 50 kWh minder hebben geproduceerd dan in 2022.

    2023 Mei Energieaanbod Mei 2

    In de eerste vijf maanden van het 2023 hebben we vooral meer warmte en meer windenergie geproduceerd dan in 2022. Dat komt doordat we in de loop van vorig jaar meer winddelen hebben gekocht en omdat onze warmtepomp het aardgas vervangen heeft voor het leveren van warm water.

    2023 Mei Energieaanbod Tm Mei

    Het aandeel aardgas ligt dit jaar voor het eerst op nul. Na 12 jaar wordt 2023 het eerste volle kalenderjaar met een jaarverbruik van 0 m3. Dat blijft ook zo, want de gasaansluiting en gasmeter zijn volledig verwijderd. Daardoor is het aandeel duurzame warmte gestegen van 15 naar ruim 20% in onze energiemix. Ook het aandeel windenergie is gestegen door de aanschaf van extra winddelen.

    2023 Mei Energieaanbod Tm Mei Aandeel

    Energiegebruik en productie

    In mei hebben we 563 kWh aan energie gebruikt en 113 kWh aan elektriciteit teruggeleverd aan het net. Onderstaande grafiek laat de opbouw van ons energiegebruik en de energieproductie zien.

    2023 Mei Vraag En Aanbod 2

    Onderstaande grafiek toont het energiegebruik en energieproductie in de eerste vijf maanden. De terugloop in het gasgebruik sinds 2019 is goed zichtbaar, net als de toename in elektriciteitsgebruik. Beide als gevolg van de overschakeling op infraroodverwarming. Ook valt op dat in 2023 de hoeveelheid duurzame warmte stijgt, door de overschakeling op onze hybride warmtepomp voor warm water.

    2023 Mei Vraag En Aanbod Tm Mei

    CO2 uitstoot

    De CO2 uitstoot van ons energiegebruik lag in mei op maandbasis op 0, ongacht de gehanteerde methode (zie hier voor de 5 gehanteerde methoden). Per saldo hebben we meer stroom geproduceerd dan dat we hebben afgenomen. Op kwartier en secondebasis zullen er ongetwijfeld momenten zijn dat we grijze stroom hebben afgenomen. Daar staat tegenover dat er ook momenten zijn dat we terugleveren, waarmee we een gas- of kolencentrale uit de markt drukken (in Nederland of er buiten) en daarmee bijdragen aan lagere CO2 emissies in de elektriciteitsmix.

    Gemiddeld ligt de CO2 uitstoot in mei in de jaren met infraroodverwarming 60% lager dan in jaren met aardgas. De uitkomst is voor alle vijf gehanteerde methoden gelijk.

    2023 Mei Co2 Uitstoot Mei

    Over de eerste vijf maanden van 2023 ligt de CO2 uitstoot volgens het stroometiket op 0 kilogram. Volgens de referentie methode ligt de uitstoot op 791 kg.

    2023 Mei Co2 Uitstoot Tm Mei

    De referentiemethode is de enige methode die een stijging van de CO2 uitstoot laat zien t.o.v. de periode op aardgas. De stijging bedraagt 1%. De andere methoden laten dalingen zien van 1 tot 76%. Gemiddeld laten de vijf methoden om de CO2 uitstoot te bepalen een daling van 23% zien.

    Image
  • Energiegebruik & productie april 2023

    April is voorbij, dus tijd om ons energiegebruik te bekijken. April 2023 was een stuk frisser dan april 2022, waardoor we meer energie hebben verbruikt. Onze winddelen brachten ook meer op, waardoor we per saldo minder dan 40 kWh elektriciteit hebben ingekocht. De energiekosten komen daarmee op minder dan 60 Euro in april.

    Energiekosten

    Zoals gezegd waren onze energiekosten in april minder dan 6o Euro. De grootste kostenpost was het elektriciteitsgebruik met 184 Euro, daar stond echter 172 Euro aan opbrengsten van onze winddelen en zonnepanelen tegenover. Wel hebben we 16 Euro aan onbalans kosten betaald aan Greenchoice. Per saldo kostte onze elektriciteit daarmee 29 Euro. Een euro meer dan de vaste aansluitkosten (netwerkkosten en vaste leveringskosten), deze bedroegen 28 Euro. De energiebelasting viel nagenoeg weg tegen de teruggaaf energiebelasting.

    2023 April Energiekosten April

    In de eerste vier maanden van het jaar bedragen onze energiekosten Euro 1.222. Het hoogste niveau sinds 2011. Niet zo

    Voor het grootste deel bestaan ze uit leveringskosten voor elektriciteit (ruim 2.000 Euro). Het prijsplafond levert ons naar verwachting zo’n 144 Euro op en we hebben zo’n Euro 1.100 zelf opgewekt met onze zonnepanelen en winddelen. Netto hebben we daarmee zo’n Euro 750 aan elektriciteitskosten gehad in de eerste vier maanden en Euro 65 aan onbalans kosten voor onze winddelen. In de eerste vier maanden van 2022 hadden we slechts 600 Euro aan elektriciteitskosten en 33 Euro aan onbalans kosten. We hadden toen nog wel Euro 63 aan gaskosten.

    In de eerste vier maanden van 2023 hebben we daarnaast bijna 500 Euro aan energiebelasting betaald. Een dikke verdubbeling ten opzichte van 2022, maar minder dan in 2021.

    2023 April Energiekosten Tm April

    Bruto energiegebruik

    Ons bruto energiegebruik lag in april op 738 kWh, waarvan 559 kWh elektriciteit. De resterende 179 kWh kwam als warmte van onze zonneboiler en hybride warmtepomp. Daarmee lag het energiegebruik in april op het gemiddelde van 746 kWh sinds we in 2011 ons huis hebben betrokken. Als we enkel kijken naar het gas en elektriciteitsverbruik ligt het 7% lager dan het gemiddelde gebruik sinds 2011.

    2023 April Energiegebruik April

    Over de eerste vier maanden lag ons energiegebruik op 4.675 kWh. Dat is 4,5% minder dan het gemiddelde gebruik in de periode 2011-2023. De 3.678 kWh elektriciteit is 1,3% minder dan het gemiddelde gas en elektriciteitsgebruik in de periode 2011-2023. Daarmee ligt het energiegebruik inmiddels wel 12% hoger dan 2020. Het zuinigste jaar tot nu toe voor de periode januari tot april

    2023 April Energiegebruik Tm April

    Bij het aandeel energiebronnen (gas, elektriciteit en warmte) valt op dat het aandeel aardgas vanaf 2018 stapsgewijs is verlaagd. Waarbij 2023 het eerste kalenderjaar is dat we vanaf januari geen aardgas hebben gebruikt. In dezelfde periode is de eerste jaren het aandeel elektriciteit opgelopen en in de laatste 2 jaar het aandeel warmte. Dat komt door de overstap op infraroodverwarming in 2019 en de installatie van onze warmtepomp begin 2022. Naarmate we meer elektriciteit weten te besparen zal het aandeel warmte naar verwachting verder oplopen.

    2023 April Energiegebruik Tm April Procentueel

    Energievragers

    In april verbruikte onze apparaten 292 kWh. Daarnaast hebben we 223 kWh nodig gehad voor warm water en 223 kWh voor verwarming. Daarmee was april een maand waarin we veel gestookt hebben. Sinds we op infraroodverwarming over zijn gestapt hebben we alleen in 2021 (corona: thuiswerken & thuis school) meer verstookt. Het verbruik van dit jaar is hieronder nog niet gecorrigeerd voor het aantal gewogen graaddagen, dus helemaal eerlijk is onderstaande vergelijking niet.

    2023 April Energievrager April

    Over de eerste vier maanden hebben we 1.433 kWh gebruikt voor apparaten, dat is 16% meer dan gemiddeld in de periode 2011-2023. Voor warm water hebben we 1.259 gebruikt. Dat is 35% meer dan in 2011-2023. Dat heeft waarschijnlijk te maken hebben met de warmtepomp, deze houdt non-stop 200 liter water op een temperatuur boven de 35 graden Celsius en warmt deze wekelijks op tot boven de 60 graden Celsius (legionella preventie). Voor de 1.259 kWh warm water is slechts 262 kWh elektriciteit gebruikt. Terwijl we voorgaande jaren 450-620 kWh aardgas nodig hadden voor warm water.

    Voor verwarming hebben we de eerste vier maanden 1.983 kWh nodig gehad. Dat is slechts 90 kWh meer dan in 2022, maar bijna 300 kWh meer dan 2020 (het zuinigste stookjaar tot nu toe). Gemiddeld hebben we met infraroodverwarming in de eerste vier maanden 54% zuiniger gestookt dan in de eerste vier maanden met aardgas. Wederom niet gecorrigeerd voor het aantal gewogen graaddagen, dus het is geen eerlijk vergelijking.

    2023 April Energievrager Tm April

    Verwarming

    April 2023 was met 218 gewogen graaddagen frisser dan 2022, dat slecht 200 gewogen graaddagen kende. Bovendien was april 2023 een stuk minder zonnig dan april 2022. Dat was te merken in ons energiegebruik voor verwarming. Hadden we in 2022 169 kWh nodig voor verwarming, in april 2023 was dat 179 kWh. Per gewogen graaddag lag het verbruik in april 2023 op 1,02 kWh, dat is ook hoger dan de 0,84 kWh van april 2022.

    Het langjarig gemiddelde met infraroodverwarming ligt op 1,32 kWh per gewogen graaddag. Dat is 39% minder dan het langjarig gemiddelde verbruik met aardgas (2,17 kWh per gewogen graaddag).

    2024 April Verwarming Per Graaddag

    Op jaarbasis verbruiken we momenteel 3.152 kWh. Gecorrigeerd voor gewogen graaddagen is dat 3.735 kWh. Een stuk lager dan de 6.339 kWh die we met aardgas gemiddeld gebruikte in een standaard jaar op basis van het gemiddeld aantal gewogen graaddagen voor de periode 1991-2020.

    2024 April Verwarming

    Energieproductie

    In april hebben we bijna al onze energie zelf op weten te wekken. Slechts 38 kWh hebben we ingekocht van het energiebedrijf. Alleen in 2020 en 2022 hebben we minder in hoeven kopen, toen leverde we zelfs terug aan het energiebedrijf. April laat ook een mooie mix zien van wind en zon, waarmee we in onze energiebehoefte voorzagen. Zo’n windturbine is best fijn als je ’s avonds er warmpjes bij wil zitten…

    2023 April Energiebronnen April

    April laat ook een mooi aandeel van wind en zon zien in onze energieproductie. Aangevuld met minder dan 5% inkoop van elektriciteit van het energiebedrijf.

    2023 April Energiebronnen April Verhouding

    In de eerste vier maanden van het jaar hebben onze zonnepanelen 537 kWh opgewekt. Onze winddelen hebben 1.552 kWh opgewekt. Samen goed voor ruim 2.100 kWh. Daarnaast hebben onze warmtepomp en zonneboiler bijna 1.000 kWh warmte geproduceerd. De resterende 1.552 kWh elektriciteit hebben we ingekocht.

    2023 April Energiebronnen Tm April

    Over de eerste vier maanden hebben we 67% van onze energie zelf geproduceerd. Waarvan het leeuwendeel via onze winddelen en warmtepomp. Het aandeel inkoop van energie is teruggelopen tot 33%. In onderstaande grafiek is goed te zien dat dat voor de overstap op infraroodverwarming andersom lag. In de periode 2014-2018 produceerde we weliswaar bijna 100% van onze eigen stroom, maar zo’n 70% van onze energie kochten we nog steeds in in de vorm van aardgas voor verwarming. Pas vanaf 2019 loopt het aandeel aardgas terug en vanaf 2022 loopt het aandeel elektriciteit ook fors terug. De komende maanden verwacht ik dat onze zonnepanelen en winddelen per saldo meer gaan produceren dan we gebruiken. Waarmee het aandeel inkoop van elektriciteit ook terug gaat lopen.

    2023 April Energiebronnen Tm April Verhouding

    Hieronder de grafiek in een iets andere vorm. Waarbij gebruik van energie aan verwarming, apparaten, warm water en teruglevering van elektriciteit positief is weergegeven. Het afnemen van elektriciteit, aardgas en de productie van warmte en elektriciteit (zonnepanelen, winddelen) is negatief weergegeven.

    In onderstaande grafiek is goed zichtbaar dat we tussen 2014 en 2018 in de maand april meer elektriciteit produceerde dan we gebruikte. Terwijl we nog wel aardgas kochten. In april 2022 en 2023 kopen we nagenoeg geen elektriciteit in en hebben we ook geen aardgas meer ingekocht.

    2023 April Energiebronnen En Gebruik April

    Onderstaande grafiek laat dezelfde gegevens zien, maar dan voor de eerste vier maanden van het jaar.

    2023 April Energiebronnen En Gebruik Tm April

    Ja maar, de CO2 uitstoot dan?

    Een standaard reactie op infraroodverwarming is: je bespaart dan wel energie, maar de CO2 emissie gaat omhoog. Daarom hieronder de berekening van de CO2 footprint van ons energiegebruik per jaar. Daarom hieronder de CO2 emissie van ons energiebruik volgens 5 methoden berekend.

    Nu zijn er vele manieren om de CO2 uitstoot van elektriciteit te bepalen. Hieronder de grafiek met de CO2 uitstoot volgens 5 gebruikte methodes. Bij alle vijf de methodes ben ik er vanuit gegaan dat de bijbehorende CO2 berekening wordt toegepast op aardgas en op de elektriciteit die in een gegeven maand niet van onze zonnepanelen of winddelen afkomstig is.

    De eerste twee methoden gaan uit van de CO2 factoren die CBS berekent. Op de eerste plaats volgens de integrale methode van CBS. Deze gaat uit van de totale (hernieuwbare plus niet hernieuwbare) elektriciteitsproductie in verhouding tot de aan elektriciteit toegerekende inzet van aardgas, kolen en kernenergie. Elektriciteit uit afvalverbrandingsinstallaties en restgassen wordt niet meegenomen. De tweede methode van CBS is de referentieparkmethode. Deze gaat uit van de centrale elektriciteitsproductie uit aardgas, kolen en kernenergie, uitgezonderd die centrales waarbij de warmteproductie groter is dan 20 procent van de brandstofinzet.

    De andere drie methoden maken gebruik van de CO2-emissiefactoren, zoals gepubliceerd op CO2-emissiefactoren.nl. In alle drie de gevallen ben ik uitgegaan van de well-to-wheel emissiefactoren, oftewel van de emissies in de gehele levenscyclus. Bij de eerste methode (grijs) ben ik ervan uitgegaan dat iedere kWh die we in moeten kopen van grijze stroom komt. Bij de tweede methode ben ik ervan uitgegaan dat we stroom van onbekende bron afnemen. Waarbij ik uitgegaan ben van de emissiefactor zoals die nu vermeld staat, waardoor de CO2 uitstoot van oudere jaren lager lijkt dan die in werkelijkheid was. Het aandeel hernieuwbare elektriciteit is de afgelopen 10 jaar namelijk gestegen in Nederland. In de laatste methode (stroometiket) ben ik vanaf 2015 uitgegaan van de strooommix zoals Greenchoice (onze energieleverancier) deze jaarlijks publiceert. Waarom pas vanaf 2015? Simpel, omdat ik van de jaren voor 2015 zo snel de stroometiketten niet kon vinden.

    Voor het berekenen van de gemiddelden ben ik uitgegaan van goed vergelijkbare jaren: 2014-2018 voor verwarming met aardgas en 2019-2023 voor verwarming met infrarood.

    2023 April Co2 Tm April

    Wat opvalt is dat de CO2 uitstoot volgens een aantal methoden fors daalt na overschakeling op infraroodverwarming. Onderstaande cijfers geven het aantal kg CO2 uitstoot in de maanden januari t/m april.

    Image

    Wat opvalt is dat er nog maar één methode is die een stijging laat zien. Volgens alle andere methoden is er sprake van een daling van de CO2 uitstoot. Vorige maand waren dat er nog 2.

  • Energiegebruik & productie maart 2023

    Het eerste kwartaal van 2023 is voorbij, tijd om het energiegebruik en de energieproductie van maart te bekijken. Maart 2023 was met 338 gewogen graaddagen 7% kouder dan maart 2022. Ons energiegebruik lag echter 45% hoger dan in maart 2022. Deels kwam dat doordat het aantal zonuren ook fors lager lag dan in 2022. Dat was merkbaar in de productie van onze zonnepanelen (42% lager dan in 2022).

    Energiekosten

    Van een daling van de kosten voor elektriciteit is nog niet veel te merken, ook al zijn de tarieven sinds eind vorig jaar wel aan het dalen. De stijging van de energiebelasting, terug naar het oude groeipad van voor de energiecrisis, maakt de daling van het tarief sinds december meer dan ongedaan. Daar komt bij dat het kale leveringstarief dat we betalen nog steeds 80% boven het tarief van vorig jaar ligt.

    2023 Maart Energiekosten

    Procentueel bestond het grootste deel van onze energierekening in maart uit kosten voor elektriciteit, gevolgd door de kosten voor energiebelasting. Een schril contrast met de jaren tot en met 2021, waarin de leveringskosten van gas elektriciteit samen nooit meer dan 40% van de totale energiekosten in maart vormde.

    2023 Maart Energiekosten Verdeling

    In het eerste kwartaal zijn onze energiekosten met 33% gestegen ten opzichte van 2022. De kosten voor elektriciteit zijn slechts met 18% opgelopen ten opzichte van 2022, maar de kosten voor energiebelasting zijn ruim 2 keer zo hoog als vorig jaar. De teruggaaf energiebelasting ligt lager dan vorig jaar, waardoor de rekening met bijna 300 Euro gestegen is. Onze extra winddelen hebben dit wel afgevlakt.

    2023 Maart Energiekosten 1ste Kwartaal

    De kosten van elektriciteit vormde in het eerste kwartaal 60% van onze rekening. De tweede grote kostenpost is de energiebelasting, die bijna 40% van de energierekening vormt. De kosten voor de elektriciteitsaansluiting en winddelen vallen nagenoeg weg tegen de teruggaaf energiebelasting.

    2023 Maart Energiekosten Verdeling 1ste Kwartaal

    Bruto energiegebruik

    Doordat ons energiegebruik in maart hoger lag dan vorig jaar is ons bruto energiegebruik in het eerste kwartaal nagenoeg gelijk aan het eerste kwartaal van 2022. Daarmee is het bruto energiegebruik 17% hoger dan in 2020, het zuinigste jaar sinds we in ons huis wonen.

    2023 Maart Ontwikkeling Bruto Energiegebruik Per Jaar

    Energieproductie

    In maart hebben onze zonnepanelen 42% minder geproduceerd dan in 2022. Doordat we meer winddelen hebben is de productie van onze winddelen gestegen van 80 naar 407 kWh. Samen zijn ze goed voor 556 kWh, goed voor 59% van ons energiegebruik.

    Van onze zonnestroom hebben we in maart ruim 70% meteen gebruikt, voordeel van een lagere productie. Onze zonnepanelen en winddelen waren in maart goed voor 59% van onze energiegebruik. De resterende 41% hebben we ingekocht bij onze energieleverancier.

    2023 Maart Energiegebruik 1

    In het eerste kwartaal hebben we 3.127 kWh verbruikt. Onze zonnepanelen hebben 307 kWh geproduceerd en onze winddelen 1.298 kWh. Ons netto elektriciteitsgebruik ligt daarmee op 1.522 kWh. Dit is de hoeveelheid elektriciteit die we hebben ingekocht bij het energiebedrijf.

    2023 Maart Energiegebruik 1ste Kwartaal

    In het eerste kwartaal waren onze winddelen en zonnepanelen samen goed voor 51% van ons elektriciteitsgebruik. De resterende 49% hebben we aangevuld met elektriciteit van het energiebedrijf. Ons gasverbruik zit wederom op 0%.

    2023 Maart Energiegebruik 1ste Kwartaal Verdeling

    Verwarming

    Maart was fris en weinig zonnig. Wat voor ons reden was om meer te stoken dan in 2022. Het energiegebruik per gewogen graaddag lag met 1,44 kWh/gewogen graaddag in maart 2023 dan ook 54% hoger dan in maart 2022. Wat overigens nog steeds 39% lager is dan toen we stookten met aardgas (gemiddeld 2,17 kWh/gewogen graaddag). Gemiddeld ligt het energiegebruik sinds we overgestapt zijn op infraroodverwarming van ThermIQ 39% lager dan toen we met aardgas verwarmde.

    2023 Maart Verwarming In Kwh Graaddag

    Op jaarbasis ligt ons energiegebruik voor verwarming op 3.098 kWh. Wanneer ik dat corrigeer voor weerseffecten naar de periode 1991-2020 komt het verbruik op 3.697 kWh per jaar. Dat is een besparing van 39% ten opzichte van verwarmen met de cv-ketel.

    2023 Maart Energieverbruik Verwarming Jaarbasis

    Warm water en apparaten

    We hebben de HeatCycle van DeWarmte nu ruim een jaar in bedrijf. In maart lag de cop op 4,4, oftwel met iedere kWh elektriciteit die we hebben verbruikt heeft de warmtepomp 4,4 warmte weten te produceren. In totaal hebben we in maart zo’n 70 kWh elektriciteit voor warm water gebruikt. Dat is meer dan in maat 2022, toen onze zonneboiler meer produceerde.

    Afbeelding

    Bouwbesluit norm 1, 2 en 3,

    CO2 uitstoot

    Een van de veel gehoorde argumenten tegen overschakelen van verwarmen met aardgas naar verwarmen met infraroodverwarming is dat er geen CO2 reductie wordt gehaald. Sterker nog: dat de CO2 uitstoot zou stijgen.

    Nu zijn er vele manieren om de CO2 uitstoot van elektriciteit te bepalen. Hieronder de grafiek met de CO2 uitstoot volgens 5 gebruikte methodes. Bij alle vijf de methodes ben ik er vanuit gegaan dat de bijbehorende CO2 berekening wordt toegepast op aardgas en op de elektriciteit die in een gegeven maand niet van onze zonnepanelen of winddelen afkomstig is.

    De eerste twee methoden gaan uit van de CO2 factoren die CBS berekent. Op de eerste plaats volgens de integrale methode van CBS. Deze gaat uit van de totale (hernieuwbare plus niet hernieuwbare) elektriciteitsproductie in verhouding tot de aan elektriciteit toegerekende inzet van aardgas, kolen en kernenergie. Elektriciteit uit afvalverbrandingsinstallaties en restgassen wordt niet meegenomen. De tweede methode van CBS is de referentieparkmethode. Deze gaat uit van de centrale elektriciteitsproductie uit aardgas, kolen en kernenergie, uitgezonderd die centrales waarbij de warmteproductie groter is dan 20 procent van de brandstofinzet.

    De andere drie methoden maken gebruik van de CO2-emissiefactoren, zoals gepubliceerd op CO2-emissiefactoren.nl. In alle drie de gevallen ben ik uitgegaan van de well-to-wheel emissiefactoren, oftewel van de emissies in de gehele levenscyclus. Bij de eerste methode (grijs) ben ik ervan uitgegaan dat iedere kWh die we in moeten kopen van grijze stroom komt. Bij de tweede methode ben ik ervan uitgegaan dat we stroom van onbekende bron afnemen. Waarbij ik uitgegaan ben van de emissiefactor zoals die nu vermeld staat, waardoor de CO2 uitstoot van oudere jaren lager lijkt dan die in werkelijkheid was. Het aandeel hernieuwbare elektriciteit is de afgelopen 10 jaar namelijk gestegen in Nederland. In de laatste methode (stroometiket) ben ik vanaf 2015 uitgegaan van de strooommix zoals Greenchoice (onze energieleverancier) deze jaarlijks publiceert. Waarom pas vanaf 2015? Simpel, omdat ik van de jaren voor 2015 zo snel de stroometiketten niet kon vinden.

    20232 Maart Co2 Uitstoot 2

    Bovenstaande grafiek laat de CO2 uitstoot in het eerste kwartaal voor de verschillende berekeningsmethoden door de jaren heen zien. Wat opvalt is dat we in 2011 en 2014 volgens alle methoden een forse CO2 daling hebben bereikt. In 2011 komt dat door overschakeling op een HR-ketel en een zonneboiler. In 2014 door installatie van onze zonnepanelen en door onze winddelen.

    Wat verder opvalt is dat onze CO2 uitstoot in 2019, het jaar dat we over zijn gestapt op infraroodverwarming, volgens alle methoden daalt t.o.v. 2018 en terugvalt tot het niveau van 2014. Ook valt op dat de CO2 uitstoot volgens de verschillende methoden vanaf 2015 steeds verder uit elkaar beginnen te lopen. Waarbij de stroometiket steevast de laagste emissie oplevert en de referentiemethode de hoogste.

    Wanneer ik de gemiddelde CO2 uitstoot in de periode 2014-2018 (met aardgas als warmtevoorziening) vergelijk met de gemiddelde CO2 uitstoot over de periode 2019-2023 (met infraroodverwarming als warmtevoorziening) dan leveren 3 methoden een daling van de CO2 uitstoot op. De daling varieert tussen de 14 en 76%. Twee methoden (referentie en grijs) leveren een stijging op van 4 à 5%.

    Afbeelding 2

    Welke methode je het best kan hanteren voor de berekening van de CO2-uitstoot laat ik graag over aan de puristen. Ik vind de belangrijkste constatering de stijging bij de methoden die een stijging laten zien relatief klein is (4 à 5%). Terwijl de daling van de andere methoden veel sterker is. Onze CO2-uitstoot is gemiddeld genomen met gedaald. Het specifieke getal van 19% vind ik niet zo interessant. Op jaarbasis blijft de conclusie overeind. Als ik aardgas vergelijk met infraroodverwarming is de daling in de periode 2019-2022 gemiddeld 14% t.o.v. 2014-2018. De stijging volgens de referentie en de grijze stroom methode is voor die periode 4% (60 tot 70 kg CO2 op jaarbasis).

  • Infraroodverwarming en BENG in de praktijk

    Bij verwarming met infrarood is een standaard terugkerende discussie of je daarmee wel voldoet of kunt voldoen aan de normen voor nieuwbouw (BENG = Bijna Energie Neutrale Gebouwen). Laat ik voorop stellen dat de bouwkwaliteit van onze woning daar zeker niet aan voldoet met Rc waardes van 2,5 voor de muren. Dat neemt niet weg dat het leuk is om te rekenen en te zien of we met onze woning uit 1991, verwarming d.m.v. infraroodverwarming (COP 1), mechanische ventilatie en warmwatervoorziening d.m.v. zonneboiler (COP iemand?) en hybride warmtepomp (COP 3,7) voldoen aan de nieuwbouwnorm voor Bijna Energie Neutrale Gebouwen (BENG).

    BENG is sinds 1 januari 2021 de manier waarop de de energieprestatie voor bijna energieneutrale gebouwen vast wordt gelegd. Daarbij gelden 3 normen:

    1. de maximale energiebehoefte in kWh per m2 gebruiksoppervlak per jaar
    2. het maximale primair fossiel energiegebruik, eveneens in kWh per m2 gebruiksoppervlak per jaar
    3. het minimale aandeel hernieuwbare energie in procenten

    BENG 1: energiebehoefte

    Voor het bepalen van de energiebehoefte wordt de energiebehoefte voor verwarming en koeling opgeteld.

    Deze kijkt naar een optimale kwaliteit van de gebouwschil waarbij zowel de verhouding glas ten opzichte van dichte gevel, de mate van isolatie, de mate van kierdichting als de aanwezigheid van koudebruggen een rol speelt. Niet alleen isolatie, maar juist het samenspel van bovenstaande factoren, de vorm (geometrie) en de ligging van een gebouw zijn van belang om de energiebehoefte van een gebouw zo veel mogelijk te beperken. BENG 1 gaat over al deze factoren. Hierbij wordt gerekend met een vastgesteld ‘neutraal’ ventilatiesysteem. De energiebehoefte invullen kan met hernieuwbare of fossiele energie.

    Het elektriciteitsgebruik voor de mechanische ventilatie die we hebben (Orcon MVS-15 RHB met vochtsensor)is volgens het productblad 0,5 kWh/m2 per jaar. Met een vloeroppervlak van 119 m2 komt dat op 60 kWh. Correctie erover voor het geval ie in de praktijk minder zuinig zou zijn rond ik het af op 100 kWh/jaar voor mechanische ventilatie (0,84 kWh/m2 per jaar). Bij BENG 1 wordt uitgegaan van de elektriciteitsmix, wat betekent dat er gecorrigeerd wordt voor het verlies van energie in gascentrales, kolencentrales en tijdens transmissie. Dat levert sinds 2021 een correctiefactor (primaire energiefactor) van 1,45 op voor elektriciteitsgebruik. Tot en met 2020 bedroeg de correctiefactor 2,55. Dat betekent dat de mechanische ventilatie voor 145 kWh meetelt.

    Tel ik daar het gemiddeld verbruik van de HR ketel voor verwarming in een standaardjaar (6.339 kWh) bij op dan is het totale energiegebruik voor koeling en verwarming 6.484 kWh. Oftewel 54 kWh/m2 per jaar bij verwarming met de cv-ketel.

    Met infraroodverwarming is het gemiddeld elektriciteitsgebruik voor verwarming 3.926 kWh/jaar. Inclusief mechanische ventilatie kom ik op 4.026 kWh. Gecorrigeerd met de primaire energiefactor komt dat op 5.693 kWh/jaar, oftewel 48 kWh/m2 per jaar.

    Beng 1 Norm Vs Praktijk 2

    Bovenstaande grafiek laat zien wat het effect is van de primaire energiefactor. De rode kolommen geven het energiegebruik in kWh/m2 per jaar weer voordat dit is gecorrigeerd voor primair energiegebruik. De blauwe kolommen geven hetzelfde energiegebruik weer, maar dan gecorrigeerd voor primair energiegebruik.

    BENG 2: Primair energiegebruik

    Het primair fossiel energiegebruik is een optelsom van het primair energiegebruik voor verwarming, koeling, warmtapwaterbereiding en ventilatoren. Voor utiliteitsgebouwen telt ook het primair energiegebruik voor verlichting en voor bevochtiging (indien aanwezig) mee. Voor zowel woningen en utiliteitsgebouwen geldt dat, als er PV-panelen of andere hernieuwbare energiebronnen aanwezig zijn, de opgewekte energie van het primair energiegebruik wordt afgetrokken. De norm voor BENG 2 is 50 kWh/m2 per jaar.

    Sinds we over zijn op infraroodverwarming hebben we gemiddeld 1.141 kWh aan aardgas en 157 kWh per jaar aan elektriciteit gebruikt voor warm water. Voor verwarming hebben we gemiddeld 3.826 kWh elektriciteit gebruikt (standaardjaar, dus gecorrigeerd voor weersinvloeden). Voor ventilatie hebben we 100 kWh/jaar gebruikt. Onze zonnepanelen hebben gemiddeld 2.151 kWh/jaar geproduceerd. In totaal hebben we daarmee gemiddeld een netto elektriciteitsgebruik van 1.932 kWh/jaar. Gecorrigeerd met de primaire energiefactor van 1,45 komt dat op 2.801 kWh/jaar. Tel daar het gemiddeld aardgasgebruik bij op en ons primaire fossiele energiegebruik bedraagt 3.943 kWh/jaar. Per vierkante meter is dat 33 kWh/m2 per jaar. In de periode dat we aardgas stookte was dat gemiddeld 50 kWh/m2 per jaar. Wat vooral komt door de jaren zonder zonnepanelen. Laat ik die jaren buiten beschouwing dan zitten we op 43 kWh/m2 per jaar.

    Beng 2 Norm Vs Praktijk

    BENG 3: aandeel hernieuwbare energie

    Het aandeel hernieuwbare energie wordt bepaald door de hoeveelheid hernieuwbare energie te delen door het totaal van hernieuwbare energie en primair fossiel energiegebruik. Hernieuwbare energie is afkomstig uit zon, biomassa, buitenlucht en bodem. Deze vergroten het aandeel hernieuwbare energie. De norm voor een grondgebonden woning is tenminste 50% hernieuwbare energie.

    We produceren hernieuwbare energie via onze zonneboiler (gemiddeld 1.205 kWh/jaar), onze zonnepanelen (gemiddeld 2.151 kWh/jaar) en inmiddels ook met onze warmtepomp (2.062 kWh/jaar in het eerste jaar). In totaal produceren we dus 5.362 kWh/jaar. Ons primaire elektriciteitsgebruik was de laatste 12 maanden 3.416 kWh (gecorrigeerd voor weersinvloeden). Dat maakt dat BENG 3: 5.362/(5362+3416)=5.362/8.978=62%.

    Beng 3 Norm Vs Praktijk 1

    Bovenstaande grafiek laat zien dat we door het installeren van de hybride warmtepomp de norm voor BENG 3 halen. In de jaren daarvoor kwamen we enkel in de buurt wanneer we ook de opbrengst van onze winddelen meetellen.

    Conclusie

    In een eerder berichtje op social media beweerde ik dat ik in alle jaren we verwarmen met infraroodpanelen alle 3 de BENG normen hadden behaald. Dat is wat te vroeg gejuicht geweest. Dat komt doordat ik de primarie energiefactor niet meegewogen had in mijn eerdere berekeningen.

    Wanneer ik die wel meeweeg dan hebben we in 2022 met ons energiegebruik aan alle 3 de BENG normen. De juiste versie van de tabel per jaar ziet er als volgt uit (rood voldoet niet aan de norm, groen voldoet wel aan de norm).

    Image

    In bovenstaand overzicht is te zien dat de grote uitdaging zat in het aandeel hernieuwbare energie. Zonder de warmteproductie van onze hybride warmtepomp hadden we niet aan de BENG eis kunnen voldoen, tenzij we meer zonnepanelen hadden bijgeplaatst. Deze laatste optie hebben we overwogen, maar die had voor een grotere seizoensonbalans gezorgd (meer productie in de zomer, terwijl we juist energievraag hebben in de winter).

    Er valt ongetwijfeld het nodige af te dingen op mijn berekeningsmethoden en ze voldoen zeker niet aan de NTA 8800:2023. Mocht je fouten zien dan kan je je commentaar hieronder kwijt.

    De berekeningen geven een aardig beeld van wat er kan, ook met infraroodverwarming. Want als ik in mijn grondgebonden woning uit 1991 de normen voor nieuwbouw kan halen dan moet het appeltje-eitje zijn voor een beetje bouwer van naam.

    PS Voor degene die geen warmtepomp willen vanwege de recente ophef over de hogere milieu-impact heb ik slecht nieuws. Narekening leert me dat warm water met aardgas enkel beter voor het klimaat is als je ervan uitgaat dat je iedere vier jaar alle koelvloeistof uit je warmtepomp laat lopen. En dan hou ik nog rekening met het voorstel voor herziening van de f-gassen richtlijn van de EU, waardoor er klimaatvriendelijkere koelvloeistoffen gebruikt moeten gaan worden.

  • Een jaar zonder aardgasverbruik

    Op 24 februari 2022, de dag dat Rusland Oekraïne wederom inviel, hebben we onze cv-ketel uitgezet. De invasie van Oekraïne is nog (lang) niet voorbij, maar wij zijn inmiddels wel een jaar zonder aardgas. Een jaar waarin we de laatste stappen naar het aardgasvrij maken van onze woning hebben gemaakt. Tijd dus om de balans op te maken van energiegebruik en energieproductie zonder aardgas. Een volgende keer za. Maar eerst het belangrijkste onderdeel in deze dure tijden: het effect op de energierekening.

    Energierekening

    Onze energiekosten zijn in februari 19% hoger dan in februari 2022. De vaste lasten en de kosten voor aardgas zijn gedaald. Daar staat een stijging van de kosten voor met name elektriciteit en energiebelasting tegenover. We hebben ook meer winddelen, wat zorgt dat de onbalansvergoeding aan het energiebedrijf ook gestegen zijn. In totaal hebben we 340 Euro aan energiekosten gehad. Die bijna volledig bestaan uit kosten voor ingekochte elektriciteit en energiebelasting.

    2023 Februari Kosten Energierekening Februari 1

    In de eerste twee maanden van het jaar bedragen onze energiekosten 855 Euro, een stijging met 17% t.o.v. 2022. Het grootste van de stijging bestaat uit de toegenomen kosten voor energiebelasting. De gestegen kosten voor elektriciteit worden meer dan gecompenseerd door de gedaalde kosten voor aardgas en de gedaalde vaste lasten (netwerkkosten en leveringskosten aardgas).

    2023 Februari Kosten Energierekening 1

    De kosten voor energiebelasting en opslag duurzame energie zijn in de loop der jaren behoorlijk gestegen.Ten opzichte van de jaren voor 2022 valt echter vooral op dat de leveringskosten van elektriciteit fors gestegen zijn. In de eerste twee maanden van 2023 hebben we evenveel elektriciteit van het energiebedrijf afgenomen als in de eerste twee maanden van 2020. De kosten liggen echter veel hoger. Deze stijging komt dus echt door de prijsstijging van de afgelopen twee jaar en niet doordat we meer elektriciteit zijn gaan gebruiken.

    De verwachting is dat de leveringskosten voor elektriciteit nog wel terug lopen na het stookseizoen, omdat onze zonnepanelen en winddelen samen de komende maanden een groter deel van ons elektriciteitsgebruik gaan leveren. Of dat voldoende gaat zijn om een de energierekening te laten dalen tot onder het niveau van 2022 weet ik niet, dat hangt ook af van de ontwikkeling van de elektriciteitsprijs. Mijn verwachting is dat deze de komende maanden gaat dalen.

    2023 Februari Energierekening Procentueel 1

    Bovenstaande grafiek laat zien dat onze energierekening de eerste twee maanden van het jaar voor ruim 50% uit leveringskosten van elektriciteit bestaat. Terwijl de netwerkkosten die we betalen voor enkel elektriciteit in 2023 even hoog zijn als de netwerkkosten voor elektriciteit en gas in 2011 samen. Een groot verschil met 2011 toen de leveringskosten van elektriciteit minder dan 10% bedroeg en de kosten van elektriciteit en gas samen minder dan 40% bedroegen.

    Zonder winddelen of zonnepanelen waren de energiekosten over de eerste 2 maanden ruim 1.400 Euro geweest.

    Bruto energiegebruik

    Ons bruto energiegebruik lag in februari lager dan in 2022 en lager dan gemiddeld met infraroodverwarming. Belangrijkste reden is het vervangen van de cv door een hybride warmtepomp voor warm water.

    2023 Februari Ontwikkeling Bruto Energiegebruik Per Jaar

    Ons bruto energiegebruik ligt 14% lager dan gemiddeld sinds we over zijn gegaan naar infraroodverwarming. Het lukt dus weer aardig om NegaWatts te scoren. Het energiegebruik in de eerste twee maanden ligt nog wel 4% hoger dan in 2020, het meest zuinig jaar sinds 2011.

    Aardgasvrij verwarmen

    Februari was met 371 gewogen graaddagen kouder dan februari 2022, toen er 334 gewogen graaddagen waren. Toch is het ons gelukt om 4% minder elektriciteit voor verwarming te gebruiken.

    2023 Februari Verwarming In Kwh Graaddag

    Bovenstaande grafiek laat zien dat we sinds we overgestapt zijn op infraroodverwarming van ThermIQ niet meer boven de 2 kWh/gewogen graaddag zijn uitgekomen. Traditiegetrouw ligt de piek in het gebruik voor verwarming in januari/februari. In februari lag het verbruik op 1,5 kWh/gewogen graaddag. Dat is 15% zuiniger dan in 2022. Waardoor we de ondanks de stijging door koudere dagen toch minder elektriciteit hebben gebruikt dan in februari 2022.

    2023 Februari Energieverbruik Verwarming Jaarbasis

    Ook op jaarbasis is het energiegebruik voor verwarming gedaald. In werkelijkheid ligt het nu op 2.900 kWh. Wanneer ik dat corrigeer voor het weerseffect zouden we in de periode 1991-2020 3.501 kWh hebben verbruikt. Als ik corrigeer voor klimaatverandering sinds 1901-1930 dan zouden we 3.798 kWh hebben gebruik.

    Gemiddeld ligt ons jaarverbruik sinds we overgestapt zijn op 3.826 kWh tegenover 6.339 kWh toen we aardgas gebruikte voor verwarming. Daarmee besparen we 40% aan energie ten opzichte van onze cv-ketel.

    Aardgasvrij warm water

    In februari heeft onze HeatCycle 61 kWh gebruikt voor het maken van warm water. Dat is een besparing van 72% t.o.v. het energiegebruik in februari 2022.

    Afbeelding

    De HeatCycle heeft ruim 200 kWh terug gewonnen uit ons afvalwater, waarmee een gemiddeld COP van 4,5 is bereikt. Een mooie prestatie als je bedenkt dat het apparaat enkel warm water levert en geen verwarming. Gemiddeld is de temperatuur die geleverd moet worden dus aan de hoge kant. Waarmee ik een lagere COP zou verwachten. Sinds de installatie een jaar geleden ligt de gemiddelde COP op 3,7. Waarmee het apparaat keurig aan de verwachting voldoet.

    Op jaarbasis hebben we in ons eerste jaar zonder aardgas 581 kWh voor warm water gebruikt. Tegen 1.492 kWh toen we naast de zonneboiler de cv-ketel gebruikte voor warm water. Een besparing van bijna 1.000 kWh per jaar.

    Energieproductie

    In februari hebben onze winddelen 50% meer opgeleverd dan in 2022, dat komt vooral doordat we meer winddelen hebben dan vorig jaar. Onze zonnepanelen hebben ongeveer evenveel geproduceerd als in februari 2022. Samen hebben ze 49% van de elektriciteit die we nodig hadden geproduceerd.

    2023 Energiebronnen Februari

    Dat beeld blijft overeind als je de eerste twee maanden van het jaar bekijkt, ook dan hebben we 48% van de elektriciteit die we nodig hadden zelf geproduceerd met winddelen en zonnepanelen. Het aandeel aardgas is teruggevallen naar 0%.

    2023 Februari Energiebron Procentueel

    Op jaarbasis produceren we nu ruim 5.500 kWh. Waarvan bijna 3.200 kWh van onze winddelen. Op jaarbasis is de verwachting dat deze gemiddeld 4.500 kWh opleveren, maar ik vermoed dat dat wat lager uit zal komen.

    Energieproductie 12 Maands Voortschrijdend Totaal

    Onderstaande figuur laat goed zien hoe zowel de hoeveelheid ingekocht aardgas als de hoeveelheid ingekochte elektriciteit sinds begin 2022 fors zijn teruggelopen tot inmiddels minder dan 2.000 kWh. De overige elektriciteit wordt geproduceerd door onze winddelen en zonnepanelen.

    2023 Februari Energieverbruik 12 Maanden Naar Bron

    Het aandeel zelf opgewekte energie lag jarenlang rond de 30 tot 40%. Inmiddels produceren we op jaarbasis 78% van ons energiegebruik zelf (nog los van de warmteproductie van onze zonneboiler en warmtepomp). De overige 22% elektriciteit kopen we in bij Greenchoice.

    2023 Februari Aandeel Per Bron Op Jaarbasis

    Bovenstaande grafiek laat mooi zien hoe we na het installeren van de infraroodverwarming weer stroom zijn gaan inkopen bij Greenchoice. Inmiddels weten we hoeveel extra stroom we nodig hebben en hebben we extra winddelen bijgekocht. Het aandeel inkoop van elektriciteit loopt daarmee weer terug.

  • Energiekosten, gebruik & productie januari 2023

    De eerste maand van het jaar zit er op. Tijd om onze energiekosten, energiegebruik en energieproductie te bekijken. Januari 2023 was met 417 gewogen graaddagen ongeveer even koud als januari 2022 met 423 gewogen graaddagen. Toch wisten we met 1,7 kWh/gewogen graaddag 7% zuiniger te stoken dan de 1,0 kWh/ gewogen graaddag in 2022. Toch zijn onze met energiekosten met 15% gestegen t.o.v. 2022. Dat was meer geweest zonder onze extra winddelen en zonder het prijsplafond.

    Energiekosten

    Onderstaande grafiek laat het verloop van onze energiekosten in de maand januari door de jaren heen zien.

    2023 Januari Energiekosten

    De grafiek laat goed zien hoe de kosten vanaf 2021 beginnen op te lopen. Was in 2021 de stijging van de energiebelasting en opslag duurzame energie nog de oorzaak. In 2022 kwam het door de gestegen tarieven voor energie (van 80 Euro naar 310 Euro). In 2023 is de oorzaak vooral de hogere energiebelasting (van 104 naar 180 Euro), de elektriciteitskosten zijn dankzij het prijsplafond en onze winddelen slechts met 25 Euro gestegen. Daar staat een besparing van 40 Euro aan gas tegenover. Onze vaste lasten zijn gedaald, doordat we geen vastrecht voor gas meer betalen.

    2023 Januari Aandeel In Energiekosten

    In bovenstaande grafiek is het effect van de energiecrisis goed zichtbaar. Tot 2021 vormde de leveringskosten van gas en elektriciteit samen hooguit 40% van onze energierekening. In 2022 en 2023 is dat opgelopen tot meer dan de helft. De vaste lasten en energiebelasting vormen een veel kleiner deel van de rekening.

    Energiegebruik

    In januari hebben we 1.236 kilowattuur gebruikt. Daarvan hebben er op maandbasis 643 ingekocht bij het elektriciteitsbedrijf. De resterende 48% hebben we zelf opgewekt met winddelen en met onze zonnepanelen.

    2023 Januari Energiebronnen

    In bovenstaande grafiek is goed zichtbaar dat ons elektriciteitsgebruik lager ligt dan in 2021 en 2022. Het is nog wel hoger dan in 2020, het jaar voor corona. Het blijft dus merkbaar dat we vaker thuis werken.

    2023 Januari Ontwikkeling Bruto Energiegebruik Per Jaar

    Bovenstaande grafiek laat wel zien dat het totale energiegebruik ongeveer op hetzelfde niveau ligt als in 2022 en als ons gemiddelde energiegebruik over de periode 2019-2022. Het streven is natuurlijk om het record van zuinigste jaar ooit te halen, of dat lukt blijft nog 11 maanden de vraag.

    Energievraag

    Onze energievraag bestaat uit verwarming, warm water en elektrische apparaten in huis. Onderstaande grafiek laat zien dat het grootste deel van de energievraag in januari bestond uit verwarming, gevolgd door apparaten. De energievraag voor warm water was het kleinst.

    2023 Januari Energiebron Vs Energievraag

    Op jaarbasis is de hoeveelheid energie die we nodig hebben voor warm water fors aan het dalen. De hoeveelheid energie voor apparaten stijgt, een oorzaak hiervoor heb ik nog niet weten te vinden. Een mogelijke hypothese is dat de warmtepomp meer elektriciteit verbruikt dan de monitoring vanuit de fabrikant aangeeft. Dat kan ik echter nog niet met gegevens onderbouwen, dus het blijft een hypothese. Daarnaast besparen we nog steeds op verwarming door klimaatverandering.

    2023 Januari Energievraag Per 12 Maanden Opgesplitst Naar Toepassing

    Door klimaatverandering besparen we op jaarbasis ongeveer 12% energie ten opzichte van de periode 1901-190. Het aandeel energie voor warm water daalt op jaarbasis door onze warmtepomp. Vooral het aandeel van elektrische apparaten stijgt, omdat de hoeveelheid energie voor apparaten stijgt en omdat de hoeveelheid energie we nodig hebben voor verwarming en warm water daalt.

    2023 Januari Aandeel Per Toepassing In Energievraag Obv 12 Maanden

    Verwarming

    Januari 2023 was met 417 gewogen graaddagen 1% warmer dan januari 2022. Ons elektriciteitsgebruik lag met 1,75 kWh per gewogen graaddag echter 8% lager dan in januari 2022, wat betekent dat we 7% energie hebben weten te besparen ten opzicht van 2022.

    2023 Januari Verwarming In Kwh Graaddag

    Op jaarbasis hebben we 2.931 kWh verbruikt voor verwarming. Dat is 958 kWh minder dan in een standaard klimaatjaar in de periode 1901-1930. Het is 653 kWh minder dan in een standaard klimaatjaar in de periode 1991-2020 en 876 kWh minder dan ons langjarig gemiddelde met infraroodverwarming.

    2023 Januari Energieverbruik Verwarming Jaarbasis

    Warm water

    De HeatCycle van DeWarmte heeft zich in januari goed gehouden. Met een cop van 4,3 voor enkel warm water is ie ook zuiniger dan verwacht. In totaal hebben we in januari 87,1 kWh elektriciteit gebruikt voor warm water. In 2022 was dat nog 275 kWh (28 m3) aan aardgas.

    Afbeelding

    Elektrische apparaten

    Ons elektriciteitsverbruik van apparaten lag in januari 2023 op 420 kWh, bijna 26% hoger dan in januari 2022. Een oorzaak daarvoor kan ik niet aanwijzen. We hebben geen nieuwe apparaten gekocht en ook niet een veel hoger gebruik van apparaten. Het kan dus zijn dat de elektriciteitsmeting van de HeatCycle afwijkt, waardoor een deel van het elektriciteitsgebruik voor warm water meetelt als apparaten. Dat is echter een hypothese die ik nog niet kan onderbouwen met meetdata van de slimme stekker. Het is wel een uitzoekwerkje voor later dit jaar.

    Energieproductie

    We hebben in januari in totaal 593 kWh geproduceerd. Op jaarbasis produceren we nu zo’n 5.400 kWh. Waarvan het grootste deel met winddelen.

    2023 Januari Energieproductie 12 Maands Voortschrijdend Totaal

    De verwachting is dat we uiteindelijk op jaarbasis zo’n 6.500 kWh zullen produceren. Waarvan 4.500 kWh met winddelen en 2.000 kWh met onze zonnepanelen.

    2023 Januari Energieverbruik 12 Maanden Naar Bron

    2023 Januari Energiegebruik 12 Maanden Procentueel Naar Bron

    Het aandeel aardgas en het aandeel inkoop van elektriciteit op jaarbasis loopt fors terug. Het aandeel aardgas bedraagt inmiddels slechts 3%. Het aandeel elektriciteit van het energiebedrijf 22%. In totaal kopen we dus nog maar 25% van ons energiegebruik op jaarbasis in. Mijn verwachting is dat dat verder daalt tot ongeveer 10 tot 20%.

    Conclusie

    Op jaarbasis beginnen gebruik en productie van energie meer in evenwicht te komen. Met nog slechts 25% inkoop van elektriciteit bij het energiebedrijf. Zoals in de inleiding al gezegd hebben we in januari minder dan 50% van ons eigen gebruik met elektriciteit. Dat betekent dat we nog een eind weg zijn van gelijktijdigheid van al ons gebruik en productie op maandbasis, laat staan op uur of kwartierbasis.

    Onze energierekening begint zich wel te stabiliseren, hoewel dat deels komt door het prijsplafond. De vraag is hoe de variabele tarieven zich de komende maanden gaan ontwikkelen. Mijn verwachting is dat deze dalen, waardoor we minder zullen krijgen voor de elektriciteit die we vanaf zo ongeveer april meer verwachten te produceren dan we gebruiken.

  • Energierekening & energiegebruik 2022

    Een nieuw jaar, dus tijd om te kijken of het gelukt is om de rekening richting de nul Euro te krijgen. Of op z’n minst om energiegebruik en energieproductie meer in evenwicht te krijgen. Kleine spoiler: de energiekosten bedroegen Euro 1.307, dat wil zeggen ongeveer Euro 110 per maand. Geen nul Euro, maar wel Euro 680 minder dan in 2021 en onze extra winddelen hebben ons ruim Euro 1.500 bespaard. Ons energiegebruik op jaarbasis is op zo’n 7.400 kWh uitgekomen (voor methaangas en elektriciteit), waarvan we 5.000 kWh zelf opwekken met onze zonnepanelen en winddelen. We hebben dus 2.400 kWh methaangas en elektriciteit ingekocht in 2022, tegen bijna 6.000 kWh in 2021.

    Energierekening 2022

    In 2022 hebben we in totaal Euro 1.307 aan energiekosten gehad, waarvan Euro 125 aan afschrijvingskosten voor onze winddelen. Aan het energiebedrijf betaalde we zodoende minder dan Euro 1.200. De rekening bestond uit:

    Inkoop elektriciteitEuro 1.218
    Inkoop gasEuro 63
    Energiebelasting & opslag duurzame energieEuro 382
    Kosten winddelenEuro 312
    Vast (netwerk)kosten gas en elektriciteitEuro 532
    Teruggaaf energiebelasting– Euro 1.198
    TotaalEuro 1.307

    Ondanks de stijging van de energieprijzen in 2022 t.o.v. 2021 is de stijging van elektriciteitskosten met Euro 441 beperkt gebleven. Daarbovenop zijn de kosten van onze winddelen met Euro 175 gestegen. Zonder winddelen hadden we Euro 1.647 extra aan elektriciteit moeten betalen. Een teken dat onze zonnepanelen en winddelen prima werken als buffer tegen prijsschommelingen.

    2022 Energiekosten Per Maand Tm December

    De totale rekening is lager dan in 2021, maar hoger dan in de periode 2014-2020. Ook voor volgend jaar verwacht ik inmiddels een kleine verhoging, al kan het zijn dat dat meevalt door het prijsplafond voor energie. Het effect daarvan heb ik echter nog niet verwerkt in mijn berekeningen. Ik heb eerder wel een inschatting gemaakt van het effect op onze energierekening. Er is inmiddels zoveel aan de regeling bijgeschaafd dat ik nog geen nieuwe inschatting van het effect durf te geven. Wat wel duidelijk is is dat de energiebelasting en btw weer omhoog zijn en de teruggaaf energiebelasting omlaag.

    Bruto energiegebruik

    Ons bruto energiegebruik is in 2022 op 7.397 kilowattuur aan elektriciteit en aardgas uitgekomen, 2% lager dan in 2020 (ons meest energiezuinige jaar tot nu toe). Ten opzichte van 2021 hebben we 17,5% energie bespaard. Dat heeft niet gecompenseerd voor de hogere energiekosten.

    2022 December Ontwikkeling Bruto Energiegebruik Per Jaar

    Ons gasgebruik lag met 44 m3 (ongeveer 440 kWh) extreem laag, doordat we sinds de inval van Rusland in Oekraïne de cv-ketel uit hebben en ons warme water enkel nog krijgen van de zonneboiler en de HeatCycle. Sinds september van dit jaar is de gasmeter helemaal verwijderd. Het is nu enkel nog wachten op verwijdering van het laatste stuk leiding in onze meterkast en in de voortuin. 2023 wordt voor ons het eerste volledige kalenderjaar zonder methaan/aardgas.

    2022 December Bruto Energiegebruik Per Jaar

    Ons totale energiegebruik is sinds we hier zijn komen wonen met zo’n 25% gedaald. Van rond de 10.000 kWh per jaar naar rond de 7.500 kWh per jaar. Deels komt dat door het weer.

    2022 December Bruto Energiegebruik Standaardjaar 1901 1930

    Bovenstaande grafiek laat echter zien dat er ook sprake is van energiebesparing als het energiegebruik voor verwarming gecorrigeerd wordt voor het warmere weer.

    2022 December Energiegebruik Procentuele Verdeling

    Ons totale energiegebruik gaat voor 47% op aan elektrische apparaten (verlichting, mechanische ventilatie, fornuis, oven, wasmachine, koelkast etc), voor 40% aan verwarming en de resterende 13% is voor warm water. Heel anders dan in 2011, toen nog ruim 55% van ons energiegebruik op ging aan verwarming.

    Verwarming

    Onze keuze voor verwarming met infraroodverwarming (van ThermIQ) leidt eens in de zoveel tijd weer tot verhitte discussies op twitter, linkedin of op andere plaatsen. Toch bevalt het ons nog steeds goed. Ook heeft het ons energiegebruik voor verwarming verlaagd.

    2022 December Verwarming In Kwh Graaddag

    December 2022 was met 473 gewogen graaddagen 15% kouder dan december 2021. We stookten wel 9% zuiniger per gewogen graaddag, maar dat kon niet voorkomen dat we in totaal 4% meer energie gebruikten voor verwarming dan in december 2021. De dalende trend van ons gemiddelde energieverbruik voor verwarming per gewogen graaddag (dus gecorrigeerd voor weersinvloeden) zet echter door. Hadden we ten tijde van onze hr-ketel gemiddeld 2,17 kWh nodig per gewogen graaddag, met infrarood is dat 1,28 kWh. Een besparing van 41%. Het langjarig gemiddelde over de periode 2011-2022 (dus inclusief 8 jaar aardgas) ligt inmiddels 12% lager dan met de HR-ketel.

    2022 December Energieverbruik Verwarming Jaarbasis

    Op jaarbasis is het ons op de rand van het nieuwe jaar gelukt om ons energiegebruik voor verwarming onder de 3.000 kWh te krijgen. Deels geholpen door een warm 2022. Wanneer het aantal gewogen graaddagen gelijkgesteld wordt aan het gemiddelde over de periode 1901-1930 is het totaal energiegebruik voor verwarming onder de 4.000 kWh gedoken. Het aantal gewogen graaddagen lag in 2022 namelijk ruim 24% lager dan begin 20ste eeuw. Net als een ongekend warm Oud&Nieuw een duidelijk effect van door menselijk handelen veroorzaakte klimaatverandering.

    Warm water

    In december hebben we 77,8 kWh gebruikt voor warm water en heeft onze HeatCycle een COP van 4,8 behaald. Veel beter dan ik had verwacht, aangezien de warmtepomp enkel warm water levert en geen ondersteuning biedt voor de verwarming.

    Afbeelding

    Op jaarbasis heeft de HeatCyce 471 kWhHeatCyce gebruikt en hebben we zo’n 450 kWh aan aardgas gebruikt voor warm water, in totaal 922 kWh voor warm water. Dat is een besparing van 41% ten opzichte van 2021 toen we 1560 kWh voor warm water gebruikten.

    Netto energiegebruik & energieproductie

    Ons netto energiegebruik ligt in 2022 lager dan ooit. Doordat we overgeschakeld zijn op elektriciteit voor verwarming en warm water, en doordat we meer winddelen hebben bijgekocht. Netto hebben we in 2022 zo’n 2.500 kWh gebruikt, waarvan 440 kWh methaangas.

    Deze afbeelding heeft een leeg alt-atribuut; de bestandsnaam is 2022-december-netto-energiegebruik.png

    Vanaf mei is goed te zien wat het effect is van de extra winddelen. Vanaf mei tot en met oktober hebben we per maand meer energie geproduceerd dan gebruikt. Sinds de aanschaf van extra winddelen hebben we enkel in november en december meer elektriciteit gebruikt dan geproduceerd.

    2022 December Energieproductie Per Jaar

    In 2022 produceerde onze zonnepanelen en winddelen samen 5.000 kWh. Dat is 68% van ons energiegebruik. In 2020 was dit 48%. Naar verwachting groeit dat in 2023 tot boven de 80%, waarna we nog slechts 20% van de elektriciteit bij het energiebedrijf hoeven in te kopen. Het voordeel van winddelen is dat de opbrengst wordt verrekend tegen hetzelfde tarief als dat het energiebedrijf in rekening brengt voor gebruik. Met de huidige flexibele tarieven een extra stimulans om te zorgen voor gelijktijdigheid tussen gebruik en productie.

    Deze afbeelding heeft een leeg alt-atribuut; de bestandsnaam is 2022-december-bron-energieverbruik-per-maand.png

    In bovenstaande grafiek is goed zichtbaar dat de hoeveelheid energie die we overhebben in de zomermaanden gestegen is sinds we extra winddelen hebben. De grafiek laat daarnaast mooi zien hoe we in ruim 10 jaar onze winterse aardgaspiek vervangen hebben door elektriciteit. De volgende stap wordt om de winterpiek te verlagen, zodat productie en gebruik meer in balans komen door het jaar heen. De grafiek laat namelijk ook goed zien dat we in het stookseizoen elektriciteit afnemen van het energiebedrijf, terwijl we in de maanden daarbuiten elektriciteit terugleveren.

    Deze afbeelding heeft een leeg alt-atribuut; de bestandsnaam is 2022-november-energieverbruik-12-maanden-naar-bron.png

    Tot slot laat bovenstaande grafiek zien hoe we op jaarbasis ons energiegebruik verminderd hebben en hoe we vanaf 2019 ons aardgasverbruik vervangen hebben door elektriciteit. Daarbij is ook goed te zien hoe we sinds begin vorig jaar weer werken aan het verminderen van de hoeveelheid elektriciteit die we inkopen bij het energiebedrijf. In een jaartijd hebben we de hoeveelheid die we inkopen gehalveerd van ruim 4.000 kWh naar minder dan 2.000 kWh.

  • Dag gasaansluiting, hallo lagere energierekening

    Na een half jaar proefdraaien met de combinatie HeatCycle en zonneboiler is in september onze gasaansluiting verwijderd. Dat de infraroodpanelen van ThermIQ ons in de winter warm houden weten we al 3 jaar. Vanaf nu is het hopen dat de zonneboiler en HeatCycle ook in de koudere maanden voldoende warm water leveren. Het eerste goede nieuws van onze keuze om aardgasvrij te gaan hebben we al: ons voorschot voor de energierekening is met Euro 60 verlaagd.

    De energierekening t/m september

    De afgelopen jaren hebben we veel maatregelen in huis genomen om energie te besparen en zelf energie te produceren. Meestal laat ik daarvan vooral de energetische effecten zien. Met de huidige hoge energieprijzen leek het me nuttig om eens te beginnen bij de energierekening. Zoals je kan zien hebben we die na ons eerste jaar fors verlaagd door ander stookgedrag, het vervangen van de vr-ketel door een hr-ketel en door het plaatsen van een zonneboiler. In 2014 is onze energierekening weer een stap gedaald door aanschaf van 3 winddelen en de installatie van 9 zonnepanelen.

    2022 September Cumulatieve Energierekening

    Vorig jaar werd het effect van al onze maatregelen te niet gedaan door de stijgende energieprijzen. Tot en met september lag onze energierekening vorig jaar op 880 Euro om uiteindelijk te eindigen bijna 2.000 Euro. Een maandbedrag Euro 161. Terwijl ons gemiddelde maandbedrag sinds we in ons huis wonen Euro 100 is.

    Om die reden hebben we in begin dit jaar 6 winddelen bijgekocht. Vanaf april wordt het effect hiervan zichtbaar. Onze energiekosten dalen al vijf maanden op rij door de elektriciteit die geleverd wordt door onze zonnepanelen en 9 winddelen. De stroom van de winddelen salderen we tegen leveringstarief bij GreenChoice. We betalen wel ongeveer Euro 22 per winddeel per jaar aan onbalans vergoeding. De energierekening is dit jaar ook lager doordat de overheid de energiebelasting verlaagd en de teruggaaf energiebelasting verhoogd heeft.

    In beide grafieken is ook goed te zien dat we bij gelijkblijvend gebruik verwachten dat de energierekening volgend jaar nog lager komt te liggen. Tenzij het Europese prijsplafond roet in het eten gooit en de vergoeding voor onze winddelen maximaliseert op 18 Eurocent per kilowattuur.

    2022 September Energierekening Cumulatief

    NegaWatts scoren

    Op jaarbasis is ons energiegebruik de afgelopen 10 jaar gedaald van 10 tot 14.000 kWh tot 8 a 9.000 kWh. Op dit moment zitten we weer onder de 8.000 kWh. Nog niet zo laag als in mei 2020, toen we onder de 7.200 kWh zaten, maar we zijn weer op de goede weg met NegaWatts scoren. Dat is namelijk de eerste stap om de energierekening te verlagen: minder gebruiken. Door ander stookgedrag, isoleren en kieren dichten.

    2022 September Energievraag Per 12 Maanden Opgesplitst Naar Toepassing

    We werken nog steeds veel meer thuis dan voor 2020. Toch is te zien dat ons energiegebruik voor verwarming weer daalt t.o.v. 2021. Ook ligt het fors lager dan in de periode 1901-1930, doordat de winters minder koud worden. Dat scheelt ons ons 1.000 kWh (zo’n 100 m3 aardgas) op jaarbasis.

    Ons totale energiegebruik in 2022 ligt tot en met september op ongeveer 5.000 kWh. Dat is 9% zuiniger dan gemiddeld met infraroodverwarming en 24 zuiniger dan toen we de cv-ketel nog gebruikte. Doordat onze HeatCycle minder energie gebruikt voor warm water dan onze cv-ketel is er zelfs best nog kans dat we lager gaan uitkomen dan in 2020, ons zuinigste jaar tot nu toe. Geen overbodige luxe met een winter voor de deur waarin energie schaars gaat worden.

    2022 Septemberontwikkeling Bruto Energiegebruik Per Jaar

    Het grootste deel van onze energievraag kwam sinds april van elektrische apparaten. Voor warm water hebben we sinds maart nagenoeg geen energie nodig gehad en voor verwarming hebben we vanaf mei geen verbruik gehad . Toch hebben we ook voor warm water een besparing van 15%. Hadden we in januari op jaarbasis nog 1.600 kWh nodig voor warm water. Inmiddels is dat gedaald tot 1.370 kWh,

    2022 September Energievraag Opgesplitst Naar Toepassing

    Energieproductie

    In maart hebben we 6 winddelen bijgekocht, goed voor naar verwachting 3.000 kWh op jaarbasis. De hoeveelheid elektriciteit die we zelf produceren is dan ook aan het stijgen. Inmiddels produceren we op jaarbasis zo’n 4.000 kWh. De verwachting is dat dit oploopt tot ongeveer 6.500 kWh.

    2022 September Energieproductie 12 Maands Voortschrijdend Totaal

    Sinds mei leveren onze zonnepanelen en winddelen meer elektriciteit op dan we gebruiken. Samen hebben ze in die periode bijna 1.000 kWh meer geproduceerd. De bedoeling is natuurlijk dat er wat meer balans komt, dus ik ben erg benieuwd hoe ons elektriciteitsgebruik en de productie van onze winddelen zich tijdens het stookseizoen tot elkaar gaan verhouden. Dat onze zonnepanelen in de zomer elektriciteit terug leveren wist ik namelijk al. De winddelen zijn vooral bedoeld om het energiegebruik in de winter te dekken.

    2022 September Bron Energieverbruik Per Maand

    Op jaarbasis is zowel de hoeveelheid elektriciteit als de hoeveelheid gas die we inkopen gestaag aan het dalen dit jaar. Waarbij gas het komend half jaar naar 0 kWh gaat, aangezien we sinds maart van dit jaar geen gas meer hebben gebruikt. Voor elektriciteit verwacht ik rond de 1.000 kWh inkoop te blijven steken.

    2022 September Energieverbruik 12 Maanden Naar Bron

    Op jaarbasis kopen we nu ongeveer 2.700 kWh in. De resterende elektriciteit (35% van ons totale energiegebruik) kopen we in. Op jaarbasis ligt ons gasverbruik nu op 14%. Waarmee we 51% van al onze energie zelf produceren.

    2022 September Energiegebruik 12 Maanden Procentueel Naar Bron

    Doordat we ook in september meer elektriciteit produceerde dan we hebben gebruikt is ons netto energiegebruik in september verder gedaald. Dit jaar hebben we tot nu toe een kleine 1.400 kWh van onze energie ingekocht. Dat is minder dan 30% van ons energiegebruik. De rest wekken we zelf op. Dat is een van de belangrijke redenen waarom we onze energierekening laag weten te houden: eigen zonnepanelen en winddelen.

    2022 September Netto Energiegebruik

    De saaie tabel voor september

    Wat (in kWh)sep. 21sep. 22verschil
    Graaddagen397693%
    Ruimteverwarming totaal49142%
    Warm water6854-21%
    Apparaten263251-5%
    Totaal verbruik335314-6%
    Verbruik/graaddag totaal0,10,1
    Gasverbruik680-100%
    Elektriciteitsafname187314218%
    Teruglevering127114-10%
    Zonnepanelen207202-2%
    Winddelen48190297%
    Totaal opwekking25539254%
    Netto elektriciteitsverbruik12-78-753%
    % eigen verbruik39%44%
    Saldo op jaarbasis2.757