Update crowdfunding 2013

De afgelopen jaren hebben we een behoorlijk portfolio aan crowdfunding initiatieven opgebouwd. Financieel zit onze grootste investering in windenergie via De Windcentrale en Meewind. Ook hebben we behoorlijk wat kleine investeringen in Afrika uitstaan via MyC4 en Sunfunder. Ons eerste jaar winddelen heb ik al eerder besproken, net als de status van onze investeringen via Sunfunder en MyC4. Daarnaast hebben we nog een aantal kleinere investeringen in Nederlandse initiatieven. De belangrijkste ontwikkelingen in 2013 per investering vind je hieronder.

Ampyx Power

Vorig jaar mei hebben we via OnePlanetCrowd geinvesteerd in Ampyx Power. Een Nederlands bedrijf dat bezig is met het ontwikkelen van een onbemand vliegtuig dat stroom op kan wekken, waar ik in 2011 al over schreef. Eind 2013 ontvingen we het bericht dat we onze achtergestelde lening om konden zetten in certificaten van aandelen en dat we onze investering mochten verdubbelen. Dat hebben we begin dit jaar gedaan, waardoor we nu een klein aandeel hebben in Ampyx Power. Nu maar hopen dat ze de komende jaren hun product succesvol op de markt weten te zetten. Scheelt meteen in de discussie over horizonvervuiling door windmolens ūüėČ Wie meer wil weten over mogelijke¬†alternatieve¬†manieren om windenergie op te wekken is hier een mooi overzichtsartikel te vinden.

Krijg de kleertjes

De ruilsite voor kinderkleren Krijg de kleertjes timmert aardig aan de weg. Inmiddels maken ruim 2.100 mensen gebruik van KrijgdeKleertjes. Hierdoor kunnen de prijs van de strippen verlaagt worden. KrijgdeKleertjes.nl is namelijk een vrijwilligersproject dat geen winst maakt, maar dat wel bepaalde kosten moet dekken. Zoals de kosten voor de website, een veilige betaalmethode en belasting. Door het grotere aantal deelnemers kunnen deze kosten over meer mensen gedeeld worden en kunnen de tarieven dus omlaag.

Meewind

Onze participatie in het Meewind fonds Zeewind 1 ontwikkelt zich naar verwachting. De intrinsieke waarde van onze participatie neemt nog steeds toe en vorig jaar is ook een 6 MW testmolen van Alstom toegevoegd aan Belwind, de stroomopbrengst van deze molen betekent extra opbrengsten voor Belwind en dus voor Meewind.

Kairos Tools

Afgelopen jaar hebben we ook onze lening aan Kairos omgezet in een participatie. Kairos, ontwikkelaar van de duurzaamheids webtool Treemagotchi, had in 2013 een goed jaar met een succesvolle pilot van de bedrijfsversie van haar tool bij Unilever. Inmiddels heeft Unilever besloten de pilot uit te breiden.

Enviu Participations

Enviu Participations timmert aardig aan de weg, met name in India. Dit jaar is minder goed begonnen met het faillissement van Yuno, een van de bedrijven waarin Enviu Participations participeerde.

 

Rendement Meewind 2012

Vorig jaar was ik wat vroeg met het melden van de waardestijging van onze participaties in het Zeewind 1 fonds van Meewind. Daardoor had ik het dividend rendement niet meegenomen. Dit jaar heb ik bewust wat langer gewacht met het berekenen van ons rendement over 2012, zodat ik ook het dividend rendement kan meenemen.

2012 was duidelijk weer een goed jaar voor het Zeewind 1 fonds, dat mede-eigenaar is van het Belgische windpark Belwind. De intrinsieke waarde van een participatie steeg met 4,4%. Dat is minder dan de 8,4% stijging in 2011. Het dividend over 2012 bedraagt echter 2,5% (vorig jaar 2%) uit te keren in participaties of EUR 29,36 contant. We hebben zelf gekozen voor uitkering van het dividend in participaties.

Het totaalrendement over 2012 komt daarmee op 6,9%. Een percentage waar je bij de bank niet voor hoeft aan te komen.¬†Sinds 2011 hebben we op jaarbasis een rendement van 6,8% behaald op onze investering. Een mooie prestatie en de intrinsieke waarde van onze participaties stijgt nog steeds. Bovendien staat er sinds begin dit jaar een grote testturbine in het park die ook de nodige kilowattuurtjes oplevert ūüôā Het is dat we wat andere plannen hebben met ons geld de komende tijd, anders hadden we zeker bijgestort.

Ons crowdfunding portfolio

De afgelopen jaren heb ik meerdere keren aandacht besteed aan zogenaamde crowdfunding initiatieven. De ontwikkeling van de markt gaat langzaam en er buiten ABN Amro houden Nederlandse banken zich nog niet bezig met crowdfunding of peer to peer banking. Toch heb ik zelf inmiddels een behoorlijk portfolio opgebouwd aan investeringen via crowdfunding in ondernemers, stichtingen en coöperaties. Hieronder een overzicht met een korte beschrijving per gesteund initatief. In 2013 kun je updates verwachten over de behaalde rendementen.

MyC4

Via MyC4 kun je investeren in Afrikaanse ondernemers. Na behoorlijk wat problemen in de eerste jaren hebben ze de boel inmiddels goed onder controle en vallen er ook aardige rendementen te halen (waarover in januari meer). Tot nu toe heb ik in 2012 in 110 Afrikaanse ondernemers ge√Įnvesteerd en dat kunnen er nog bijna 10 meer worden, als de terugbetalingen binnen komen. Mijn dochter heeft dit jaar in ruim 50 ondernemers ge√Įnvesteerd.

Zoals ieder jaar heb ik ook het in Afrika ge√Įnvesteerde bedrag weer wat opgehoogd. Nog steeds gaat dat ten kosten van het budget dat ik vroeger voor ontwikkelingshulp beschikbaar had.

Meewind: Zeewind 1

Meewind biedt particulieren, gemeenten en provincies de mogelijkheid te beleggen in duurzame energieproductie. Meewind streeft naar projecten met een laag risico en een goed rendement. De belegging in Zeewind 1 realiseert de productie van duurzame energie door middel van windenergie.

De Windvogel

We zijn lid van de Windvogel en hebben ook een bedrag uitgeleend. De Windvogel is een coöperatieve vereniging van mensen die gezamenlijk duurzame (wind)energie produceren. De Windvogel heeft meer dan 2700 leden. Leden van De Windvogel wekken hun eigen stroom op. Niet met zonnepanelen op hun dak of een windmolen op hun erf, maar door te participeren in de (momenteel zes) molens die De Windvogel bezit. Leden van De Windvogel kunnen de opgewekte stroom zelf gebruiken.
Samen groene stroom produceren? Doe mee met De Windvogel!

Windcentrale

Via de Windcentrale kunnen mensen gezamenlijk eigenaar worden van een windturbine. De daarmee opgewekte stroom wordt verdeeld onder de eigenaren. Deze ontvangen hiermee gedurende 15 jaar lang stroom tegen een vaste lage prijs. De Windcentrale verdeelt de windmolen daartoe in stukjes die ieder ongeveer 500 kWh elektriciteit per jaar opleveren.

Treemagotchi@Work

Treemagotchi¬†was een website waarmee je je levensstijl kan verduurzamen vanachter de computer. Treemagotchi¬†is een website om op grote schaal¬†je collega’s mee te krijgen voor duurzaamheid en verantwoord ondernemen. Hebben bestaande HR programma’s een zetje nodig? Treemagotchi@Work maakt het concreet, persoonlijk, sociaal en simpel. Een social e-learning traject van vier tot acht weken in vorm van een vriendelijke competitie tussen afdelingen met concrete meetbare resultaten. Jij kiest de thema’s, Treemagotchi@Work geeft het vliegwiel en je collega’s hun idee√ęn en mening.

Via Symbid:

Enviu Participations

Enviu start bedrijven die de wereld veranderen. Deze bedrijven zijn erop gericht op sociale en ecologische problemen op te lossen. Hun producten en diensten verbeteren de kwaliteit van leven van vele mensen op een duurzame manier.

De community van Enviu bestaat uit ruim 8,000 leden vanuit de hele wereld en helpt om idee√ęn op te doen. Om start-ups daadwerkelijk te realiseren, werkt Enviu samen met ondernemers, bedrijven, investeerders en (overheids)instellingen.

In Enviu Participations zijn de Sustainable Dance Club, Three Wheels United, en YUNO ondergebracht. En de komende twee jaar komen daar nog nieuwe bedrijven bij.

Uit je eigen stad

Uit je eigen stad wil de productie van eten weer verbinden met de stadsbewoner. Dit doet zij in de eerste plaats door een beleving voor de stadsbewoner te maken door plekken te cre√ęren waar mensen weer kunnen ervaren hoe eten wordt geproduceerd, waar mensen zelf kunnen leren hoe ze met eten aan de slag kunnen en waar mensen kunnen genieten van dat eten.

Off-Grid Solutions: WakaWaka

Off-Grid Solutions¬†is een Nederlands zonne-energiebedrijf, dat onder andere de WakaWaka lamp ontwikkelt.¬†WakaWaka is een super effici√ęnte solar LED lamp, voorzien van Nederlandse technologie van Intivation. Momenteel wordt er hard gewerkt om de aanvragers uit meer dan 40 landen te bedienen en te voorzien van WakaWaka‚Äôs. Momenteel zijn ze bezig met een nieuwe crowdfunding campagne t.b.v. Ha√Įti.

Krijg de kleertjes

Zijn de broeken van je kind te klein en ligt zijn speelgoed onaangeraakt in de hoek? Tijd voor KrijgdeKleertjes!

Ruil je kleertjes en speelgoed voor een pakket spullen dat bij jouw kind past. Gewoon via internet, op een moment dat het jou uitkomt. Duurzaam én voordelig!

Slotsom

Dit jaar heb ik dus behoorlijk uitgebreid in het portfolio aan crowdfunding projecten. Waarbij ik aan de ene kant eigen vermogen beschikbaar heb gesteld aan ondernemers, aan de andere kant leningen heb verstrekt. Maar daarnaast ook nog ouderwets geld heb geschonken initiatieven van de grond te krijgen. In alle gevallen is het minder anoniem aan het worden. Ik merk dat ik wil zien naar welk initiatief of welke ondernemer mijn geld heen gaat. Het betekent ook dat het spaarsaldo bij de bank nauwelijks gegroeid is afgelopen jaar. Crowdfunding wordt zo steeds meer mijn alternatief voor een spaarrekening bij de bank.

En wat heb jij dit jaar gedaan om verandering op gang te krijgen?

Op naar de eerste Windcentrale

De Windcentrale heeft deze week een nieuwe functie op haar site toegevoegd. Je kan nu zien hoeveel winddelen er al verkocht zijn. Op het moment van schrijven staat de teller op 8210 winddelen van De Grote Geert. Dat betekent dat van de 9.910 winddelen er nog 1.700 te koop zijn, oftewel 850.000 kWh. Goed om zo’n 243 huishoudens van windenergie te voorzien (uitgaande van een jaarverbruik van 3.500 kWh per huishouden per jaar). Per huishouden vergt dat een investering van ‚ā¨2.415 (7 winddelen van ‚ā¨345 per stuk).

Ondertussen merk ik dat mijn weblog vooral bezocht wordt door mensen die op zoek zijn naar de nadelen van De Windcentrale. Toch een vreemd fenomeen: ik ben wat kritisch, maar koopt uiteindelijk toch 2 winddelen en vervolgens blijft m’n weblog vooral bezocht worden door mensen die op zoek zijn naar de nadelen. Het was me al eens opgevallen dat er behoorlijk wat bezoekers zochten naar nadelen of slechte ervaringen met zonneboilers, heatpipes, Meewind en De Windvogel. De Windcentrale slaat echter alles. In de top 10 van zoektermen op mijn blog komen De Windcentrale en winddelen al weken alleen voor in combinatie met het woord ‘nadelen’. Misschien wat om over na te denken voor de marketeers en seo-specialisten onder mijn lezers.

Hopelijk gaat het aantal zoekers naar negatieve informatie de pret niet drukken, want ik hoop toch minimaal op nog 243 mede winddelers. Meer mag natuurlijk ook ūüôā En ik hoop natuurlijk dat al die winddelers de landelijke politiek gaan lastig vallen over zelflevering / salderen voor de meter¬†(al schijnen inmiddels 7 partijen in verkiezingstijd achter het idee te staan). Het is tenslotte toch van de zotte dat de Nederlandse politiek roept dat we duurzamer moeten worden, maar dat de energiebelasting op duurzame energie even hoog is als op fossiel energie. Voor consumenten gaat het dan al snel om 70% van de elektriciteitsprijs. Terwijl we met de vergroening van auto’s toch een goed voorbeeld hebben van de kracht van financi√ęle prikkels…

Nog zotter wordt het als je bedenkt dat de Nederlandse staat bij het winnen van fossiele energiebronnen 40% van de investering en het risico voor zijn rekening neemt via Energiebeheer Nederland*, terwijl je bij duurzame energie mag meeloten voor een exploitatiesubsidie. Die exploitatiesubsidie kan veel lager worden wanneer groene en grijze stroom gedifferentieerde belastingtarieven krijgen. Zodra dat gebeurt wil ik met alle plezier praten over een variabele vergoeding voor transportkosten (afhankelijk van afstand tussen energieopwekking en energieverbruik) en een vergoeding voor de  programmaverantwoordelijkheid van het energiebedrijf.

* GroenLinks is naar mijn weten de enige partij die in haar verkiezingsprogramma aangeeft dat EBN  niet mag gaan investeren in een specifieke vorm van fossiele energie, te weten schaliegas.

Gekocht: Winddelen

Voor mijn vakantie schreef ik al dat De Windcentrale begonnen is met het verkopen van zogenaamde windddelen. Het idee is als volgt: tegen betaling van Euro 345 en een onderhoudsbijdrage van Euro 15 per jaar koop je een stukje windmolen en ontvang je in ruil 16 jaar lang ongeveer 500 kWh per jaar. Energiebedrijf Greenchoice verrekend de btw waardoor je over de elektriciteit van je winddeel enkel energiebelasting en de btw over de energiebelasting betaald (de verschoner betaalt ? ).

In mijn eerdere post heb ik aangegeven om 4 redenen te twijfelen:

  1. 16 jaar vind ik te lang om me te binden aan een¬†commerci√ęle¬†energieleverancier, zelfs als dat Greenchoice is.
  2. 16 jaar vind ik te lang in een land waar het beleid met betrekking tot duurzame energie zelden langer duurt dan de zittingstijd van een Kabinet.
  3. Het financieel rendement vind ik vrij laag in verhouding tot bovenstaande risico’s.
  4. de verdeling van risico’s en opbrengsten tussen rijk en burger vind ik buiten proportioneel in het voordeel van de overheid uitvallen. Al 15 jaar neem ik groene stroom af en als dank betaal ik als burger per kwh nog steeds een factor 15 keer meer energiebelasting dan grootverbruikers. Als ik dan nu extra ga investeren in mijn eigen energieopwekking via De Windcentrale blijf ik nog steeds energiebelasting op grijs niveau betalen…
Hieronder de redenen waarom ik toch instap.

Verwacht rendement

Naar aanleiding van mijn vorige post ontving ik de spreadsheet met berekeningen van De Windcentrale. Hoewel ik te weinig expertise heb om de bedragen te controleren zat er zo weinig verschil tussen de berekeningen die ik zelf had gemaakt en die van De Windcentrale dat ik besloten heb dat de berekeningen robuust genoeg zijn om een beperkte investering (minder dan Euro 1.000) te doen. Bovendien bestaat de mogelijkheid om winddelen te verkopen aan andere klanten van Greenchoice mocht ik willen wisselen van energiebedrijf.

Henri Bontenbal omschrijft de business case op zijn blog zo:

Een investering van 345 euro levert jaarlijks 500 kWh ‚Äėgratis‚Äô elektriciteit op. Deze elektriciteit vertegenwoordigt een waarde van circa 46 euro (prijspeil 2012). De onderhoudskosten zijn dan nog niet meegenomen. Met de huidige elektriciteitsprijs en jaarlijkse onderhoudskosten van gemiddeld 15 euro betekent dit een terugverdientijd van minder dan 9 jaar (zie reactie van De Windcentrale onderaan deze blog) op een levensduur van 16 jaar. Hierin is een (jaarlijkse) elektriciteitsprijsstijging niet meegenomen. De gemiddelde kosten per kWh (gerekend over 16 jaar) liggen op circa 7,2 per kWh. Tellen we daarbij de energiebelasting en BTW op, dan wordt het leveringstarief 20,8 cent per kWh (9% lager dan het ‚Äėnormale‚Äô tarief). U bent dus goedkoper uit bij De Windcentrale.

Hedge je energierekening

Onze energierekening bedraagt op dit moment zo’n Euro 1.000 per jaar. We verbruiken ongeveer 3.500 kWh elektriciteit en 1.000 m3 aardgas. Aangezien ik verwacht dat de prijs van energie de komende jaren gaat stijgen, door hogere energiebelasting of hogere tarieven voor gas en elektriciteit ben ik bezig ons energieverbruik langzaam maar zeker te “hedgen” tegen prijsstijgingen. Voor gas heb ik dat gedaan door een zuinigere ketel en een zonneboiler aan te schaffen. Door deze combinatie van maatregelen en een bewuster stookgedrag is ons gasverbruik tussen de 800 en 1.000 m3 per jaar lager dan voorheen.

Voor elektriciteit heb ik al eerder gehedged door te investeren in windenergie via Meewind en door lid te worden van en geld te lenen aan De Windvogel. De investering in Meewind is helaas terecht gekomen in een Belgisch windpark, want de procedures in Nederland gaan wat trager. Als de elektriciteitsprijs stijgt zal ook de opbrengst van windenergie stijgen en daarmee het rendement op Meewind. Bij een lagere elektriciteitsprijs heb ik een lager rendement op mijn participaties in Meewind, maar ook een lagere energierekening. Dat veert dus lekker mee met prijsveranderingen. De Windvogel betreft wel Nederlandse windmolens.

Daarnaast waren we dit jaar eigenlijk aan het kijken naar zonnepanelen. Met een investering van ongeveer Euro 4.000 kunnen we 25 tot 30 jaar zo’n 1.500 kWh uur per jaar opwekken. Dat is een kleine 40% van ons elektriciteitsverbruik. Vierduizend Euro is echter ook een hoop geld.

Voor een kleine duizend Euro heb je 3 winddelen die de komende 16 jaar ongeveer dezelfde hoeveelheid elektriciteit opleveren. Het nadeel van winddelen is dat 70% van de elektriciteitsrekening blijft bestaan, aangezien die uit energiebelasting en btw bestaat. Het voordeel is dat we tegen een veel lagere investering toch een deel van ons elektriciteitsverbruik hedgen tegen toekomstige prijsstijgingen. Voor dit moment hebben we gekozen voor 2 winddelen, samen goed voor 1.000 kWh oftewel een kleine 30% van ons elektriciteitsverbruik.

De voornaamste dat we slechts 2 winddelen nemen is dat we liever een windmolen dichter in de buurt van Schiedam willen. Bijvoorbeeld op de Tweede Maasvlakte. Dat scheelt transportverliezen en doet ook meer recht aan het uitgangspunt van De Windcentrale voor het¬†cre√ęren¬†van draagvlak voor windenergie door omwonenden te laten profiteren van lagere elektriciteitsprijzen.

Voor de transport- en aansluitingskosten van elektriciteits maakt het momenteel overigens geen verschil waar de windmolens staan, aangezien dat voor kleinverbruikers een vast bedrag is.

Verdeling van risico’s tussen rijk en burger

De verdeling van risico’s tussen rijksoverheid en burger blijft scheef. Wat mijn rendement ook is de overheid ontvangt per kWh die ik verbruik dik 13 Eurocent aan btw en energiebelasting. Waarin nu het verschil zit tussen het gebruik van de openbare weg om groenten uit je volkstuintje op te halen en het gebruik van het openbare elektriciteitsnetwerk om elektriciteit vanaf je eigen windmolen of zonnetuintje naar je huis te transporteren is me volstrekt onduidelijk. Dat is echter een onderwerp voor een andere keer. Voor nu accepteer ik het en op 12 september gaat mijn stem naar een partij die zich inzet om dit te veranderen¬†en dat ook ondersteunt met daden.

Tot slot

De Windcentrale (net als andere duurzame energiecoöperaties) is naar mijn mening een van de betere voorbeelden van de omdraaiing van het vervuiler betaalt principe waar ik sinds de Kabinetten van Lubbers in de jaren 80 mee opgegroeid ben. Het is eerder de verschoner betaalt, of het nu gaat om collectieve windenergie of collectieve zonne-energie. De energiebelasting die je betaalt is even hoog als wanneer je fossiel opgewekte elektriciteit afneemt. Ook al levert wind- en zonne-energie behoorlijke voordelen op t.o.v. fossiele energie op het gebied van o.a. luchtkwaliteit (goed voor gezondheid en natuur), waterkwaliteit, uitputting van natuurlijke hulpbronnen en klimaatbeleid. Maar dat is voor nu even een bijzaak, waar ik in een latere post nog een keer verder op in zal gaan.

Rendement Meewind 2011

In 2008 heb ik een deel van mijn kerstbonus geinvesteerd in een participatie in Meewind met het idee de ontwikkeling van offshore wind in Nederland te stimuleren. Meewind is een paraplufonds dat de mogelijkheid biedt te beleggen in duurzame energieprojecten.  Ik werd op het bestaan van Meewind gewezen door Greenchoice, die een mooie actie hadden waarbij je met een aanbetaling van 100 Euro een participatie van 1.000 Euro kon kopen. De resterende 900 Euro hoefde pas betaald te worden zodra Meewind haar eerste windpark werkelijk in aanbouw zou nemen. In 2010 was het zover en heb ik het geld voor volledige participaties in het eerste subfonds van Meewind bijgestort.

Het eerste subfonds van Meewind heeft een participatie in het Belgische windpark Belwind. Het windpark is eind 2010 in productiegenomen. De intrinsieke waarde van een participatie is sindsdien gestegen van 1.000 Euro in juli 2010 tot Euro 1.121 eind 2011. Dat is een rendement sinds oprichting van 12%, over 2011 bedroeg het rendement 8%. Vooralsnog is het papieren winst, enkel te verzilveren door de participatie te verkopen. Dat ben ik echter niet van plan, sterker eind vorig jaar heb ik  mijn investering in Meewind uitgebreid.

Meewind hoopt vanaf dit jaar dividend uit te gaan keren, dus wellicht kan ik later dit jaar een beeld van het dividend rendement van een participatie Meewind geven. Meewind wil medio 2012 ook de inschrijving voor het tweede subfonds openen. Met dat fonds wil Meewind investeren in het offshore windpark bij Schiermonnikoog.

1e Meewindpark draait in… Belgi√ę

Twee jaar geleden besloot ik met kerst mee te doen aan een actie van GreenChoice en Euro 100 aan te betalen als investering in een offshore windpark van Meewind. Toen dacht ik te investeren in een Nederlands windpark, mijn eigen kleine bijdrage aan het halen van de Nederlandse duurzame energie doelen. Inmiddels weet ik beter, want Meewind heeft in 2009 een aandeel in het Belgische Belwind verworven.

Op donderdag 9 december 2010 is het offshore windpark van Belwind in gebruik genomen. Het park is in 3,5 jaar ontwikkeld en is gebouwd in 15 maanden. Termijnen waar we in Nederland nog een puntje aan kunnen zuigen. Iedere maand minder ontwikkelingstijd scheelt namelijk in de aanloopkosten van een windpark.

Denk alleen maar aan de rente over het investeringsbedrag van Euro 614 miljoen. Dat betekent dat mijn participatie in Meewind ook eerder gaat renderen. Voorlopig alleen nog op papier, want de eerste vergoedingen verwacht ik zelf pas in 2012. Maar de intrinsieke waarde van een participatie is per 30 november met ruim 3% gestegen. Het is ook prettig voor de rest van mijn spaarcentjes, want de ASN bank is een van de financiers van Belwind (samen met o.a. de Rabobank, waar ok ook een rekening heb).